Trường THCS Nguyễn Anh Hào

Gv: Nguyễn Thị Mỹ Dung
Tiết: 79 ĐẶC ĐIỂM CỦA VĂN BẢN NGHỊ LUẬN
NS : 10/01/2010
ND : 12/01/2010
I.Mục tiêu cần đạt:
1. Về kiến thức: -Nhận biết rõ các yếu tố cơ bản của bài văn nghò luận và mối quan hệ
của chúng ta với nhau.
2. Về kó năng: - Kó năng nhận biết và sr dụng các yếu tố cơ bản của bài văn nghò luận:
luận điểm, luận cứ, lập luận.
3. Về thái độ: - Có thái độ học tập nghiêm túc, nghiên cứu tìm hiểu về đặc điểm của
VB nghò luận.
II. Chuẩn bò cho giáo viên và học sinh:
1.Giáo viên: GV soạn bài vào giaó án. Bảng phụ.
2.Học sinh: - Xem và trả lời theo yêu cầu các BT tìm hiểu.
- Tìm hiểu: thế nào là luận điểm, luận cứ, lập luận trong văn nghò
luận?
III. Các hoạt động dạy và học trên lớp:
1. Ổn đònh:
2. Kiểm tra: : - Thế nào là VB nghò luận?
- Kiểm tra bài làm BT3 (sưu tầm 2 đoạn văn nghò luận)
- Kiểm tra qua nhóm trưởng.
3. Bài mới:
* Giới thiệu bài: Văn nghò luận phải có luận điển rõ ràng, có lí lẽ. Dẫn chứng
thuyết phục. . .Vậy đặc điểm của VB nghò luận ntn? Tiết học này chúng ta cùng tìm hiểu.
NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS BỔ SUNG
I. Luận điểm, luận cứ, lập luận:
1. Luận điểm:
a. BT: Tìm hiểu VB: “Chống nạn
thất học”

185
Trường THCS Nguyễn Anh Hào

Gv: Nguyễn Thị Mỹ Dung
2. Luận cứ:
a. Bài tập: VB: “Chống nạn thất
học” của Hồ Chí Minh
Câu hỏi: Căn cứ vào đau mà đề
ra nhiệm vụ chống nạn thất học?
 Tình trạng thất học trước
CMT8 do chính sách “ngu dân”
của thực dân Pháp.
- Nay độc lập_phải cấp tốc nâng
câo dân trí để xây dựng đất nước.
Câu hỏi: Muốn chống nạn thất
học thì phải làm thế nào?
- Những người đã biết chữ. .
.đồng bào thất học.
- Những người chưa biết chữ. .
.của mình.
- Phụ nữ lại càng phải học. . .ứng
cử.
b. Bài học: (Ghi nhớ)
3. Lập luận:
a. Bài tập: Nêu lí do vì sao phải
chống nạn thất học?
- Chống nạn thất học để làm gì?
- Chống nạn thất học bằng cách
nào?
b. Bài học: (Ghi nhớ)

xây dựng đất nước.
HS: Những người đã biết chữ. . .đồng bào thất
học.
– Những người chưa biết chữ. . .đồng bào thất
học.
– Phụ nữ cần phải học. . .ứng cử.
HS: Luận cứ trả lời cho câu hỏi: Căn cứ vào đâu
mà đề ra nhiệm vụ chống nạn thất học? Muốn
chống nạn thất học thì phải làm gì?
 Những luận cứ ấy đã làm cho tư tưởng bài
viết có sức thuyết phục  làm cho ta thấy:
Chống nạn thất học là cầm kíp và đó là việc có
thể làm được.
HS: Chân thật, đúng đắn, tiêu biểu.
HS: Lập luận trong bài rõ ràng, chặt chẽ, hợp lí
làm cho ta hiểu tronj vẹn luận điểm.
=> Trước hết, tác giả nêu lí do vì sao phải
chống nạn thất học, chống nạn thất học để làm
Giáo án: Ngữ văn 7

Năm học: 2009 - 2010
186
Trường THCS Nguyễn Anh Hào

Gv: Nguyễn Thị Mỹ Dung
1. Luận điểm: Cânf tọa ra thói
quen tốt trong đời sống xã hội.
2. Luận cư:
- Gạt tàn thuốc lá, vứt rác bừa
bãi, rác cứ ùn lên.

yêu cầu gì?
A. Luận điểm phải rõ ràng.
B. Lí lẽ phải thuyết phục.
C. Dẫn chứng phải cụ thể, sinh động.
D. Cả 3 yêu cầu trên
2. Hướng dẫn tự học:
a. Bài vừa học: -Nắm vững kiến thức vừa học về văn nghò luận
b. Bài sắp học: Đề văn và lập ý cho bài văn nghò luận.
-Trả lời các câu hỏi BT tìm hiểu.
-Tìm hiểu nội dung, tính chất của đề văn nghò luận. (Thử thực hiện
đề: Chớ nên tự phụ).
-Hình thành kiến thức bài học, làm phần luyện tập.
Tiết: 80 ĐỀ VĂN NGHỊ LUẬN VÀ VIỆC LẬP Ý CHO BÀI VĂN NGHỊ LUẬN
Ns :10-1-2010
Nd :13-1-2009
I.Mục tiêu cần đạt:
1. Về kiến thức: -Gíup HS làm quen với các đề văn nghò luận, biết tìm hiểu đề và cách
lập ý cho bài văn nghò luận.
2. Về kó năng: - Luyện kó năng tìm hiểu đề, lập ý cho bài văn nghò luận.
3. Về thái độ: - Ham tìm tòi, tìm hiểu về đề bài cũng như thể lọai văn nghò luận.
II. Chuẩn bò cho giáo viên và học sinh:
Giáo án: Ngữ văn 7

Năm học: 2009 - 2010
187
Trường THCS Nguyễn Anh Hào

Gv: Nguyễn Thị Mỹ Dung
1.Giáo viên: Bài soạn, bảng phụ ghi BT.
2.Học sinh: - Trả lời các câu hỏi BT tìm hiểu. Tìm hiểu nội dung, tính chất cho đề

phê phán thói tự phụ, kiêu
căng, khẳng đònh sự khiêm tốn,
học hỏi, biết mình biết người.
* Bài học: (Ghi nhớ)
II. Lập ý cho bài văn nghò luận:
Đề bài: Chớ nên tự phụ
1. Xác lập luận điểm:
Tự phụ là một thói xấu của con
người, bôi xấu nhân cách con
Hoạt động 1: GV hướng dẫn HS tìm hiểu nội
dung, tính chất của đề văn nghò luận.
HS: Đọc các đề văn nghò luận SGK.
GV: Các đề văn nêu trên có thể xem là đề bài,
đầu đề được không? Nếu dùng làm đề bài cho
bài văn sắp viết có được không?
HS: Trình bày.
GV: Căn cứ vào đâu mà em nhận ra các đề bài
trên là văn nghò luận?
HS: Mỗi đề đều ra một số khái niệm, một vấn
đề lí luận (Những nhận đònh, những quan điểm,
những luận điểm).
GV: Tính chất của đề văn có ý nghóa gì đối với
việc làm văn?
HS: Tính chất của đề như lời khuyên, tranh
luận, giải thích. . .có tính đònh hướng cho bài
viết, chuẩn bò cho các em 1 thái độ, giọng
điệu.
Hoạt động 2: Hướng dẫn HS tìm hiểu đề văn
nghò luận.
HS: Đọc đề bài SGK: “Chớ nên tự phụ”

ghét.
- Tự phụ có hại:
+Cô lập mình với người khác
+ Gây nên nỗi buồn cho chính
mình.
- Hoạt động của bản thân bò
hạn chế, không có sự hợp tác
dễ dẫn đến sai lầm, không hiệu
quả.
- Tự phụ có hại cho:
+ Chính các nhân người tự phụ.
+ Với mọi người quan hệ với
người tự phụ.
3. Xây dựng lập luận: Bắt đầu
từ đònh nghóa một số nét tính
cách cơ bản của hệ tự phụ_ tác
hại của tự phụ.
* Bài học: (Ghi nhớ)
tìm hiểu đề văn nghò luận là gì?
HS: Trình bày.
Hoạt động 3: Hướng dẫn HS cách lập ý cho
bài văn nghò luận.
HS: Đọc đề bài.
GV: Ghi đề lên bảng.
GV: Hướng dẫn HS tìm hiểu cách lập ý cho bài
văn nghò luận bằng cách dẫn dắt HS theo câu
hỏi ở SGK.
HS: Trình bày.
GV: Đúc kết  ghi bảng.
GV: Vậy để lập ý cho bài văn nghò luận, ta

b. Bài sắp học: VB: “Tinh thần yêu nước của nhân dân ta”
- Đọc, tìm hiểu tác giả, tác phẩm.
-Soạn bài theo phần: Đọc – hiểu VB
Giáo án: Ngữ văn 7

Năm học: 2009 - 2010
189
Trường THCS Nguyễn Anh Hào

Gv: Nguyễn Thị Mỹ Dung
Tiết: 81 Văn Bản : TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
NS :10-1-2010
ND : 15-1-2010
I.Mục tiêu cần đạt:
1. Về kiến thức: -Hiểu được tinh thần yêu nước là một truyền thống q báu của nhân
dan ta.
-Nắm được nghệ thuật nghò luận chặt chẽ, sáng gọn, có tính mẫu mực
của bài văn.
- Nhớ được câu chốt và những câu có hình ảnh so sánh trong bài.
2. Về kó năng: - Rèn kó năng đọc, phân tích văn nghò luận
3. Về thái độ: - Giáo dục HS lòng yêu nước, yêu độc lập, tự do
II. Chuẩn bò cho giáo viên và học sinh:
1.Giáo viên: Bs,Bảng phụ
2.Học sinh: - Đọc Vb, tìm hiểu chú thích.
- Soạn bài theo yêu cầu phần: Đọc – hiểu VB.
III. Các hoạt động dạy và học trên lớp:
1. Ổn đònh:
2. Kiểm tra: : :- Đọc thuộc lòng các câu tục ngữ đã học theo chủ đề: Tục ngữ về con
người và xã hội  Phân tích nội dung, ý nghóa, cách diễn đạt câu 1, 5, 6.
- Kiểm tra việc chuẩn bò của học sinh qua nhóm trưởng.

Giáo án: Ngữ văn 7

Năm học: 2009 - 2010
190
Trường THCS Nguyễn Anh Hào

Gv: Nguyễn Thị Mỹ Dung
II. Tìm hiểu văn bản.
1. Tìm hiểu nghệ thuật lập luận
của tác giả:
- Bằng những nhận xét khái
quát, đưa ra những dẫn chứng
chân thật, tiêu biểu, đầy sức
thuyết phục trong lòch sử dân
tộc và trong cuộc kháng chiến
chống thực dân Pháp xâm lược,
bài văn đã làm sáng tỏ một
chân lí “Dân ta có một lòng
nồng nàn yêu nước. Đó là một
truyền thống q báu của ta”.
2. Tìm hiểu những điểm đặc
sắc trong nghệ thuật diễn đạt
của bài văn:
- Bài văn sử dụng nghệ thuật so
sánh, liệt kê từ ngữ, hình ảnh
chọn lọc, biểu đạt sức mạnh
của tinh thần yêu nước của
nhân dân ta.
III. Tổng kết:
* Học thuộc ghi nhớ SGK.

ràng hai trạng thái của tinh thần yêu nước: tiềm
tàng, kín đáo và biểu lộ rõ ràng, đầy đủ (so sánh)
 hình ảnh so sánh rất đặc sắc.
GV: Cho 1 HS đọc lại đoạn 1: “Đồng bào ta ngày
nay. . .yêu nước” và cho biết.
- Câu mở đoạn và câu kết đoạn.
HS: Câu mở đoạn: “Đồng bào. . .ngày trước”
- Kết đoạn: “những cử chỉ. . .yêu nước”
- Các dẫn chứng trong bài được sắp xếp theo cách
nào?
Hs: Các câu dẫn chứng trong bài được sắp xếp theo
lối liệt kê “từ. . .đến”.
-Các sự việc và con người được liên kết theo mô
hình: “Từ. . .đến” có mối quan hệ với nhau ntn?
- Các sự việc, con người được liên kết theo mô
hình “từ. . .đến” có mối quan hệ hợp lí, được sắp
xếp theo cùng một bình diện: theo lứa tuổi, tầng
Giáo án: Ngữ văn 7

Năm học: 2009 - 2010
191
Trường THCS Nguyễn Anh Hào

Gv: Nguyễn Thị Mỹ Dung
lớp, giai cấp, nghề nghiệp.
GV: Qua các hình ảnh, biện pháp nghệ yhuật đó
cho ta hiểu được nội dung gì?
HS: Trình bày.
Hoạt động 3: Hướng dẫn tổng kết
GV: Củng cố. Nêu những đặc sắc về giá trò nội