Điều trị tiểu đường: Thất bại của
3 liệu pháp hiện hành

Một loạt nghiên cứu mới công bố hôm 14-3 cho thấy chiến lược điều
trị bệnh tiểu đường phổ biến ở Mỹ hiện nay có thể gây tác hại cho bệnh
nhân. Đó là ba chiến lược điều trị để giảm nguy cơ đột quỵ và tử vong, gồm:
giảm huyết áp, giảm hàm lượng LDL (loại cholesterol xấu) và kiểm soát
hàm lượng đường trong máu sau bữa ăn.
Bệnh tiểu đường đang là một trong những vấn nạn y tế công cộng trên
thế giới. Ở các nước tiên tiến, khoảng 7-9% người trong độ tuổi trên 40 mắc
bệnh tiểu đường. Ở Việt Nam, nghiên cứu tại TP.HCM cho thấy cứ 100
người trên 30 tuổi thì có 11 nam và 14 nữ mắc bệnh tiểu đường, cao hơn cả
các nước Âu - Mỹ. Nghiên cứu này cũng cho thấy khoảng 55% bệnh nhân
tiểu đường bị cao huyết áp, chưa kể họ thường có hàm lượng LDL cao và
hàm lượng HDL (cholesterol tốt) thấp hơn người không mắc bệnh tiểu
đường.
Tuy nhiên, bằng chứng khoa học cho chiến lược điều trị tiểu đường
nói trên vẫn chưa đầy đủ. Do đó, trong năm năm qua, một số nhóm bác sĩ
Mỹ đã thực hiện những nghiên cứu quy mô, tốn kém hàng trăm triệu USD
để trả lời ba câu hỏi.
Một là đối với bệnh nhân tiểu đường, giảm huyết áp xuống dưới
120mmHg (còn gọi là điều trị tích cực) có giảm nguy cơ đột quỵ và tử vong
so với giảm huyết áp dưới 140mmHg (điều trị chuẩn) hay không? Hai là
giảm LDL và triglyceride có giảm nguy cơ bệnh tim mạch và tử vong hay
không? Ba là kiểm soát rối loạn dung nạp đường trong máu sau bữa ăn có
giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường và tim mạch không?
Để trả lời câu hỏi 1, các nhà nghiên cứu chọn 4.773 bệnh nhân tiểu

thuyết khoa học, nhưng có lẽ là lần đầu tiên giới y tế học một bài học đắt giá
như vậy.
Tuy nhiên, cần phải phân biệt giữa quần thể và cá nhân. Những kết
quả trên đây là kết quả trung bình, có lẽ thích hợp cho một quần thể hơn là
một cá nhân bệnh nhân. Trong thực tế ở một số bệnh nhân có nhiều yếu tố
nguy cơ cao, liệu pháp giảm huyết áp có thể đem lại hiệu quả giảm nguy cơ
tử vong. Tuy nhiên, nhận dạng những đối tượng có nguy cơ cao đòi hỏi
nhiều nghiên cứu hơn nữa.
Tiến sĩ Daniel Einhorn, một chuyên gia về tim mạch và là chủ tịch
Hội Nội tiết Mỹ, cho biết với những kết quả thực tế trên, rất khó đưa ra một
khuyến cáo cho cộng đồng về giảm huyết áp càng nhiều càng tốt, nhưng đối
với một số bệnh nhân thì kiểm soát huyết áp có thể đem lại lợi ích.