Hội đồng đội quận Đống Đa
Liên đội tiểu học Cát Linh
Sáng kiến kinh nghiệm

Tên đề tài:
Bồi dưỡng phụ trách sao nhi đồng trong trường tiểu học.

Người thực hiện : Đặng Thị Hằng.
Trường: Tiểu học Cát Linh - Đống Đa - Hà Nội

Hà Nội 2001 - 2002Phần I : Phần mở đầu
1. Lý do chọn đề tài:
a. Cơ sở lý luận:
- Tâm lý học: Đối với lứa tuổi trẻ nhỏ, sự phát triển cá thể các quá
trình tâm lý và các phẩm chất tâm lý được nghiên cứu các dạng hoạt động
khác nhau đang được phát triển. Ví dụ: vui chơi, học tập, lao động, hoạt
1
động xã hội v.v… Mỗi dạng hoạt động có vai trò, tác dụng khác nhau đối
với sự phát triển nhân cách của các em. Những quan sát hàng ngày cho thấy,
trẻ em rung cảm và suy nghĩ không giống người lớn. Trẻ nhỏ không làm
được rất nhiều điều. Nhưng vấn đề không phải là ở chỗ trẻ chưa làm được
những gì, chưa nắm được những gì?… mà vấn đề cơ bản là ở chỗ, phải hiểu
được đứa trẻ hiện có những gì, có thể làm được những gì, nó sẽ thay đổi như
thế nào và sẽ có được những gì trong quá trình sống và hoạt động theo lứa
tuổi…

công dân, cán bộ…"
b. Cơ sở thực tiễn:
- Để góp phần nâng cao chất lượng giáo dục trong trường tiểu học,
hoạt động Đội nói chung và sao nhi đồng nói riêng là một việc làm rất cần
thiết. Muốn có thêm nhiều sao nhi đồng hoạt động tốt, hướng các em vào
sinh hoạt vui chơi có định hướng theo một qui trình sư phạm kết hợp chặt
chẽ với chương trình ngoài giờ lên lớp của nhà trường, sinh hoạt sao nhi
đồng cần phải có một đội ngũ phụ trách sao (các em Đội viên) giỏi, nhiệt
tình, biết làm việc, yêu quý các em nhỏ.
3
- Nhi đồng là các em 6-8 tuổi, do chưa thể tự tổ chức quản lý nhau
được, chưa tự tổ chức các hoạt động được, vì thế tập thể mà các em sinh
hoạt thường xuyên đó là sao nhi đồng. Mỗi lớp nhi đồng có một chi đội
TNTP giúp đỡ và một cán bộ phụ trách là giáo viên (cô giáo chủ nhiệm).
- Tổ chức bồi dưỡng phụ trách sao nhi đồng ở cơ sở là một việc vừa
dễ mà cũng thật khó. Chính vì vậy công tác bồi dưỡng phụ trách sao muốn
có hiệu quả, cần có sự lựa chọn và phải biết cách bồi dưỡng, sử dụng tốt đội
ngũ phụ trách sao, làm thế nào để có chất lượng tốt là câu hỏi luôn trăn trở
của người tổng phụ trách. Đó là lí do vì sao tôi chọn đề tài: "Bồi dưỡng phụ
trách sao trong trường tiểu học Cát Linh"
2. Mục đích đề tài nghiên cứu:
- Công tác bồi dưỡng phụ trách sao nhằm giúp các em hiểu được tâm
lý sở thích của các em nhỏ, được gần các em và yêu quý các em hơn.
- Giúp phụ trách sao biết cách làm việc tiến hành một buổi sinh hoạt
sao theo các bước cũng như tiến hành một trò chơi hay hoạt động múa hát cụ
thể đối với các em nhỏ.
- Giúp cho các em trở thành những người Đội viên toàn diện hơn như:
Biết tôn trọng công việc, biết tổ chức sinh hoạt tập thể lớp mình, học tập tốt
hơn, tư cách đạo đức lịch sự, thanh lịch xứng đáng là người Đội viên TNTP
Hồ Chí Minh.

+ Lớp 4D phụ trách lớp 1D
+ Lớp 4 E phụ trách lớp 1 E
+ Lớp 4 G phụ trách lớp 1G
+ Lớp 5D phụ trách lớp 2D
+ Lớp 5E phụ trách lớp 2E
+ Lớp 5 G phụ trách lớp 2G

Riêng sao nhi đồng khối 3 không có phụ trách sao (sinh hoạt theo
hình thức tự quản) kết hợp với cô giáo chủ nhiệm và cán bộ lớp.
Trong quá trình chọn các em Đội viên vào phụ trách Sao và công tác
tiến hành bồi dưỡng cho các em suốt năm học 2001 - 2002 vừa qua tôi thấy
có một số khó khăn, thuận lợi sau:
- Thuận lợi:
+ Các em rất thích làm phụ trách Sao, yêu thích các em nhỏ, muốn
làm người lớn, muốn làm thầy giáo - cô giáo tí hon.
Muốn thể hiện những năng khiếu của mình cho các em xem, ví dụ:
Hát, múa, kể chuyện
+ Đối với giáo viên chủ nhiệm: Tạo điều kiện cho các em đi sinh
hoạt, bồi dưỡng. Có đội ngũ cán bộ nghiêm túc, biết làm việc khi sinh hoạt
tại chi đội mình. Nhiều em tiến bộ trong học tập khi được phân công làm
phụ trách Sao.
- Khó khăn:
6
+ Vì các em cùng cấp học (lớp 4;5 chỉ hơn các em nhi đồng 2 tuổi)
nên công việc làm phụ trách Sao còn lúc túng vì tuổi các em còn nhỏ dễ nhớ
hay quên còn lúng túng trong sinh hoạt với nhi đồng, chưa biết cách tổ chức
cho nhi đồng sinh hoạt như thế nào cho phù hợp.
+ Khi tiến hành bồi dưỡng cho các em vào ngày thứ bảy (vì ngày
thứ bảy là ngày nghỉ và các em đi học ôn hoặc đi chơi cùng gia đình) cho
nên các em đến không đầy đủ, chính vì vậy công việc tiến hành bồi dưỡng

Công tác bồi dưỡng phụ trách Sao cũng không ít phương pháp để
hướng dẫn các em vào việc làm cụ thẻe nhưng bồi dưỡng theo phương pháp
nào để có sức thuyết phục, có hiệu quả, giúp các em yêu thích hoạt động Sao
lại là điều quan trọng trong trường tiểu học. Qua quá trình làm công tác tổng
phụ trách đặtc biệt là công tác sinh hoạt Sao, bồi dưỡng phụ trách Sao, tôi đã
dùng những phương pháp sau:
a) Phương pháp quan sát các hoạt động của nhi đồng
- Trong quá trình giảng, dùng câu hỏi, nêu vấn đề để cùng phụ trách
Sao bàn bạc
- Các câu hỏi đưa ra phải đơn giản, thiết thực, gắn với nội dung.
8
- Nắm được tâm lý chung của các em: Ưa hoạt động, hiếu động
v.v…
b) Phương pháp phỏng vấn
- Qua phỏng vấn phương pháp trao đổi hiểu biếu các em thích sinh
hoạt Sao hay không thích sinh hoạt Sao. Vì sao?
- Giải thích những vướng mắc, lúng túng của các em khi đi sinh
hoạt Sao cũng như tập huấn phụ trách Sao v.v…
c) Phương pháp tổng kết kinh nghiệm:
- Đánh giá chặt chẽ, thường xuyên, khen thưởng kịp thời.
- Cho các em thực hành, sáng tạo, tập các kỹ năng hoạt động… thảo
luận, trao đổi, rút kinh nghiệm
d) Phương pháp luyện tập
- Tập các kỹ năng hướng dẫn kể chuyện, trò chơi, các bài hát, bài
múa… cho nhi đồng theo quy trình.
- Tập các bước tiến hành sinh hoạt, các chủ điểm sinh hoạt kết hợp
với chủ điểm tháng.
Qua 4 phương pháp trên đã giúp cho tôi hiểu được tâm lý của các em, những
khó khăn mà các em mắc phải. Đồng thời qua đây, các em phụ trách sao sẽ
nắm chắc được các bước tiến hành sinh hoạt Sao với tôi để có được đội ngũ

- Có khả năng diễn đạt, năng khiếu văn nghệ, yêu thích các em nhỏ.
- Học lực khá trở lên, mạnh dạn, ham học hỏi, hoạt động tập thể.
10
Trong quá trình lựa chọn phải kết hợp giữa cô giáo chủ nhiệm, bản
thân các em và sự tín nhiệm của các bạn trong lớp bầu ra.
* Kết quả lựa chọn:
Tôi đã chọn được 48 em Đội lớp 4, 5. Trong đó có 3 em ngoài tiêu
chuẩn lựa chọn. Vì 3 em này rất thích làm phụ trách Sao nhưng các em đó
chưa ngoan, học lực TB - Khá, trong lớp còn hay nói chuyện riêng, bước đầu
cô giáo chủ nhiệm và các bạn trong lớp không đồng ý nhưng tôi đã có ý kiến
và đưa 3 em ddó vào đội ngũ phụ trách Sao, và như tôi đã dự đoán, trong
quá trình các em được làm phụ tráh, tình hình học tập 3 em đó tiến bộ rõ rệt,
cuối năm cả ba em đều đạt học sinh tiên tiến, đạo đức tốt. Trong 3 em có 1
em thiếu 0,2 điểm là đạt học sinh giỏi.
* Cách sắp xếp phụ trách Sao:
Tôi cho các em Đội viên lớp 4 phụ trách nhi đồng lớp 1
Phụ trách sao lớp 5 sinh hoạt nhi đồng lớp 2.
Sao nhi đồng khối 3 sinh hoạt theo hình thức tự quản.
2. Hình thức và biện pháp bồi dưỡng:
a) Nội dung bồi dưỡng:
Ngay từ đầu năm tôi tập hợp các em cho học nội quy khi đi phụ trách,
tìm hiểu kỹ hơn về đối tượng mà các em sẽ phụ trách, giúp các em gắn bó,
yêu thương các em nhỏ.
11
Bước đầu tôi giảng cho các em phụ trách Sao hiểu biết sơ bộ về đặc
điểm tâm lý lứa tuổi nhi đồng:
+ Nhi đồng là những em bé: Hiếu động, ưa hoạt động, sự chú ý
không được lâu. Vì vậy các hình thức hoạt động phải được thay đổi luôn để
cuốn hút sự chú ý của các em.
+ "Giầu cảm xúc", hay hỏi, "Tại sao", "cái này là cái gì". Phải xem

- Giời thiệu chủ điểm
13
- Nội dung chủ điểm. Hát - múa - kể chuyện, hái hoa dân chủ; chơi trò
chơi v.v…
* Bước 4: Nhận xét buổi sinh hoạt (khen nhắc nhở).
Bước 5: Dặn dò buổi sinh hoạt sau.
Đó là 5 bước tiến hành một buổi sinh hoạt Sao mà tôi đã hướng dẫn
cho các em. Với 8 chủ điểm trên tôi đã lòng vào chủ điểm các tháng: ví dụ:
tháng cao điểm về thực hiện chương trình rèn luyện Đội viên hạng dự bị
tháng 10; 12; 3; 4.
- Ngoài ra tôi còn hướng dẫn cho các em biết một số kiến thức về hát
múa theo chủ điểm, chủ đề.
+ Kể chuyện, trò chơi
+ Các nghi thức và kỹ năng cơ bản
Ví dụ: Bài hát: "Sao của em"; "Năm cánh Sao vui"; "Những bông hoa,
những bài ca"; "Hoa thơm dâng Bác" v.v…
b) Hình thức, biện pháp bồi dưỡng phụ trách sao
* Trong năm học 2001 - 2002 vừa qua tôi đã dùng một số hình thức
và biện pháp bồi dưỡng phụ vừa qua tôi đã dùng một số hình thức và biện
pháp bồi dưỡng phụ trách Sao như sau:
- Hình thức 1:
14
Mở câu lạc bộ phụ trách sao để trao đổi, thảo luận, về công tác phụ
trách Sao. Mở lớp tập huấn nhỏ hàng tháng đồng thời phụ trách Sao của từng
khối lớp 1, 2 và lớp trưởng khối 3 theo nội dung chủ điểm cụ thể cho các
em. Đội trưởng phụ trách Sao các khối có nhiệm vụ kiểm tra, nhắc nhở các
nhóm thực hiện đúng yêu cầu chủ điểm (theo nội dung đã chuẩn bị).
- Biện pháp:
Với hình thức này tôi kết hợp giữa hướng dẫn, cùng thoả thuận, làm
thử quan sát mẫu. Trong quá trình giảng, tôi thường dùng câu hỏi, nêu vấn

trách Sao giỏi là ngày hội vui của phụ trách Sao và nhi đồng vì mỗi phụ
trách Sao dự thi phải thể hiện bằng việc trực tiếp điều khiển với nhi đồng.
Đây cũng là một dịp cho các em học hỏi, trao đổi kinh nghiệm, tạo ra một
không khí thi đua sôi nổi trong phong trào Đội và nhi đồng của Liên đội, hội
thi phụ trách Sao giỏi, tôi tổ chức cho các em vào học kỳ II, thi trong từng
khối lớp, thi toàn trường, với hội thi này tôi đề ra những yêu cầu mà mỗi phụ
trách Sao giỏi phải đạt được đó là.
16
+ Có nhận thức tốt về công tác nhi đồng (hiểu biết về tổ chức nhi
đồng) tâm lý nhi đồng, biết phương páp sinh hoạt với nhi đồng, biết xử lý
tình huống trong sinh hoạt với nhi đồng v.v…)
+ Có kỹ năng tổ chức sinh hoạt sao (biết thiết kế một buổi sinh hoạt
Sao theo chủ điểm và hướng dânx sinh hoạt Sao theo đúng chủ điểm đó, tạo
được buổi sinh hoạt phong phù, hấp dẫn…)
+ Có một năng khiếu nào đó: Hát, múa, kể chuyện trò chơi, khéo tay,
đố em v.v…
- Qua một số hình thức, biện pháp trên tôi đã hướng dẫn cho các em
phụ trách Sao biết cách làm việc hơn, có kiến thức về nghiệp vụ biết tổ chức
một buổi sinh hoạt phong phú hơn, quy mô hơn.
Ngoài hình thức và phương pháp bồi dưỡng tôi còn phải trợ tìm tòi,
sáng toạ cho phương tiện phụ trách Sao như:
+ Sách, báo nhi đồng
+ Chương trình rèn luyện Đội viên dự bị
+ Băng, nhạc để tập hát, múa v.v…
- Để hoạt động sinh hoạt Sao đạt kết quả tốt và thường xuyên, trường
tôi cũng thành lập lực lượng bồi dưỡng phụ trách Sao:
+ Tổng phụ trách Đội.
+ Giáo viên chủ nhiệm: Giáo viên dạy học, thể dục.
+ Biên chỉ huy liên, chi Đội
17

Sao giỏi, được lựa chọn, bồi dưỡng, huấn luyện nghiệp vụ thường xuyên,
Chính vì vậy, công tác bồi dưỡng phụ trách Sao muốn có hiệu quả, rất cần
có sự lựa chọn theo tiêu chuẩn đối với những độ viên tham gia công tác này.
- Bồi dưỡng PTS là một công tác khoa học là vấn đề sư phạm cần phải
được nghiên cứu nghiêm túc, có chương trình, có chỉ đạo, đầu tư theo hệ
thống của các cấp, phải luôn đổi mới để phù hợp với sự phát triển của các
em nhi đồng và của xã hội. Phải xác định phụ trách Sao thực chất là một cán
bộ giáo dục, một tiểu giáo viên của Đội.
- Công tác Sao nhi đồng và công tác bồi dưỡng phụ trách Sao là
phương thức giáo dục tự giáo dục đối với các em, giúp cho các em học tập
tốt hơn, biết cách tổ chức quản lý với một hoạt động tập thể, biết tôn trọng
công việc mình làm
- Giúp cho tổng phụ trách, đội ngũ giáo viên chủ nhiệm, BGH, chi
đoàn giáo viên nhận thức tốt vấn đề phụ trách Sao, qua đó tạo điều kiện
thuận lợi cho nhi đồng sinh hoạt, đến với các em bằng tình thương và trách
nhiệm, luôn động viên uốn nắm kịp thời bằng nghệ thuật sư phạm thích hợp,
19
chắc chắn hiệu quả công tác tốt hơn, góp phần quan trọng nâng cao chất
lượng học tập và củng cố nền nếp nhà trường. Hà Nội, ngày 6 tháng 6 năm 2002
Đánh giá của BGH nhà trường
Tổng phụ trách

Đặng Thị Hằng
20