Giáo dục môi trường
Giáo dục môi trường
trong môn Sinh học
trong môn Sinh học
I. Gợi ý kiểm tra đánh giá
I. Gợi ý kiểm tra đánh giá
dạy học tích hợp GDMT
dạy học tích hợp GDMT
1. Mục đích của kiểm tra đánh giá
- Thông qua đánh giá, GV xác định được hiệu quả của
quá trình dạy học, chất lượng học sinh học tập, dựa
vào những thông tin đó để định hướng, điều chỉnh
phương pháp dạy học của mình.
- Đánh giá giúp giáo viên tạo động lực học tập cho học
sinh, giúp cho việc phản ánh kết quả học tập của học
sinh để bản thân học sinh, giáo viên có biện pháp
khắc phục khuyết điểm, phát huy ưu điểm.
2. Nội dung đánh giá
2. Nội dung đánh giá
GV cần phải xác định những nội dung cần
đánh giá về GDMT đó là:
- Các kiến thức về môi trường mà học sinh tích
luỹ được.
+ Lưỡng lự.
+ Không đồng ý
+ Phản đối
- Để đánh giá hành vi thì thang xếp loại gồm các mức độ
+ Rất thường xuyên
+ Thường xuyên
+ Thỉnh thoảng
b. Đánh giá không chính thức
b. Đánh giá không chính thức
Đánh giá không chính thức bao gồm các hình thức
- Quan sát: GV có thể quan sát thái độ hành vi của
học sinh trong lớp, trong các buổi học ngoài trời,
buổi ngoại khoá.
- Thảo luận và toạ đàm.
- Nói chuyện
GDMT là quá trình lâu dài, đặc biệt việc hình thành ý
thức, thái độ và những chuyển biến trong hành vi
của học sinh về GDMT không thể có trong ngày một
ngày hai. Lựa chọn cách đánh giá đúng giúp GV
điều chỉnh hướng đi của mình trong tích hợp dạy
học GDMT nhằm đạt mục tiêu của GDMT là xây
dựng một thế giới bền vững.
II. Hướng dẫn thực hành, thực tế,
II. Hướng dẫn thực hành, thực tế,
ngoại khoá về GDMT
ngoại khoá về GDMT
1. Thực hành
- Lớp 10 cơ bản: Bài 3 – Đa dạng thế giới sinh vật.
trường.
* Tổ chức các cuộc thi viết, vẽ về môi trường.
III. Thiết kế mẫu một số mô- đun giáo
III. Thiết kế mẫu một số mô- đun giáo
dục môi trường
dục môi trường
III.1. Mẫu 1: Hãy sống hài hoà với thiên nhiên
A. Thiết kế mẫu
1. Tên bài: Bài 35- Môi trường sống và các nhân tố
sinh thái. Mục I: Môi trường sống và các nhân tố
sinh thái.
2. Loại hình: GDMT khai thác từ môn Sinh học lớp
12.
3. Mục tiêu: Hình thành đạo đức môi trường và làm
rõ giá trị của môi trường đối với con người.
4. Chuẩn bị
a. Phần giáo viên
* Chuẩn bị những miếng bìa ghi tên một số loài ĐV
như: cá, hươu, chim, nai, hổ, báo… (lặp lại 2, 3
lần).
* Một số miếng bìa khác ghi nơi sống của những
động vật trên như: Nước, không trung, rừng (lặp
lại 2 lần). Những miếng bìa này đã được dán
thành hàng ở giữa 2 tờ bìa khổ A3 hoặc A4.
* Một bút dạ, một lọ keo dính.
b. Phần học sinh
Đọc trước nội dung bài, chuẩn bị tham gia hoạt
động.
d. Việc làm 4:
* Giáo viên gọi một em xung phong xếp các
yếu tố trên theo nhóm
- Nhân tố vô sinh
- Nhân tố hữu sinh
- Nhân tố con người
* Học sinh tham gia hoạt động theo hướng
dẫn của giáo viên, thảo luận và trả lời các
câu hỏi của giáo viên
Các câu hỏi có thể sử dụng
Các câu hỏi có thể sử dụng
Câu hỏi về nội dung trong
SGK
Câu hỏi khai thác nội dung GDMT
- Lý do nào khiến chúng ta ghép
các mảnh bìa thành cặp như
vậy?
- Qua các yếu tố được liệt kê trên
bảng, hãy phân tích những yếu tố
nào ảnh hưởng trực tiếp, yếu tố
nào ảnh hưởng gián tiếp đến sinh
vật? (Một sinh vật cụ thể)
- Chúng ta có thể phát biểu định
nghĩa về môi trường như thế
nào?
- Con người và các sinh vật khác nhau có
chịu ảnh hưởng chung của một số yếu tố
không?
- Con người chúng ta có phải là một phần
III.2. Mẫu 2: Sử dụng hợp lý nguồn tài
nguyên
nguyên
A. Thiết kế mẫu
1. Tên bài: Bài 43 - Trao đổi vật chất trong hệ sinh thái.
Mục II: Tháp sinh thái
2. Loại hình: GDMT khai thác từ môn Sinh học lớp 12.
3. Mục tiêu: Hình thành đạo đức môi trường, kỹ năng ra
quyết định môi trường thông qua việc phân tích tính toàn
vẹn của HST, trong đó vai trò của con người là vô cùng
quan trọng.
4. Chuẩn bị:
- Tranh vẽ thể hiện mối liên hệ sinh học trong quần xã
(chưa đánh mũi tên), tranh vẽ hình tháp sinh thái số
lượng.
- Hai cốc hạt vừng (bằng nhau)
5. Hệ thống việc làm
5. Hệ thống việc làm
a. Việc làm 1:
GV cho HS quan sát tranh vẽ để HS thảo luận và nhận xét
b. Việc làm 2:
•
GV goi 8 HS, chia thành 2 nhóm, mỗi nhóm 4 HS (A, B,
C, D) lần lượt đứng trước hai bàn đã được chia làm 5 ô
đánh số 1, 2, 3, 4, 5. Các em khác quan sát trò chơi.
•
Em A bốc vừng từ ô 1 sang ô 2, em B bốc vừng từ ô 2
sang ô 3. Cứ lần lượt cho đến hết. Đội nào có lượng
vừng thu được ở ô 5 nhiều hơn là thắng (chú ý: mỗi em
sử dụng năng lượng và tài nguyên của
con người? Chúng ta cần làm gì để sử
dụng hợp lý nguồn tài nguyên thiên
nhiên?
B. Lưu ý cho giáo viên:
B. Lưu ý cho giáo viên:
1. Về nội dung kiến thức:
- Trong HST, các sinh vật có mối quan hệ qua lại
với nhau và với môi trường xung quanh. Hệ số
sử dụng có lợi các chất dinh dưỡng và năng
lượng giảm dần ở mỗi bậc theo các mắt xích.
- Sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên thiên nhiên
chính là duy trì và phát triển cuộc sống của
chúng ta.
- Đây không chỉ là trách nhiệm cá nhân mà là trách
nhiệm chung của cả cộng đồng
2. Về hình thức tổ chức:
- Nếu sau trò chơi bốc vừng mà hai nhóm hoà thì
gọi hai nhóm khác làm lại (ít xảy ra)
-
Có thể thay bằng trò chơi múc nước: chia làm
hai nhóm, mỗi nhóm chuẩn bị một xô đựng đầy
nước và một xô không chứa nước, để cách
nhau khoảng 10 m. Các em trong nhóm lần lượt
dùng cốc nhựa (có đục thủng nhiều lỗ ở đáy)
múc nước từ xô đầy sang xô không, tới khi hết
ăn lên bảng trong thời gian 3 phút, đội nào lắp
được lưới rộng, đa dạng và nhanh là đội đó
thắng.
b. Việc làm 2
Chia lớp thành 3 đội thực hiện. Sau khi HS làm
xong thì cho thảo luận đánh giá. Yêu cầu một
HS lên dỡ bỏ một số mắt lưới và một HS khác
lên điều chỉnh lại lưới thức ăn.
Tiếp tục cho HS thảo luận các câu hỏi ở bảng dưới đây
Tiếp tục cho HS thảo luận các câu hỏi ở bảng dưới đây
Câu hỏi về khái niệm
nội dung SGK
Câu hỏi khai thác GDMT
- Thế nào là lưới thức
ăn?
- Mối quan hệ giữa
các loài trong lưới
thức ăn là quan hệ gì?
- Vai trò của mỗi mắt
xích trong lưới thức
ăn.
-
Độ đa dạng của lưới thức ăn có ý
nghĩa gì?
-
Vai trò của con người trong từng lưới
thức ăn?
- Lưới thức ăn suy giảm thì con người
chịu ảnh hưởng không? Tại sao?