SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
VẬN DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
DỰ ÁN VÀO MÔN TIN HỌC Ở
TRƯỜNG THPT CỒN TIÊN

1. Mở đầu
DHTDA là một phương pháp dạy học tích cực, tạo điều kiện cho học sinh (HS) chủ
động và tự lực trong mọi hoạt động để chiếm lĩnh tri thức bài học. Khi học theo dự
án, HS có cơ hội hình thành và phát triển các kĩ năng học tập và xã hội cần thiết. Vận
dụng phương pháp dạy học dự án vào dạy học là một hướng đi đúng trong dạy học.
Tin học là môn học lí thuyết gắn bó chặt chẽ với thực nghiệm nên việc sử dụng
DHTDA trong dạy học Tin học là hợp lí và cần thiết. Mặc dù phương pháp dạy học
theo dự án đã được áp dụng nhiều ở nơi nhưng trong thời qua việc triển khai và áp
dụng phương pháp dạy học này ở trường THPT Cồn Tiên còn nhiều hạn chế. Để góp
phần phát triển DHTDA ở trường, năm học 2012 – 2013 chúng tôi tiến hành triển
khai vận dụng phương pháp DHTDA trong chương trình Tin học bậc phổ thông
nhằm đánh giá tính hiệu quả của phương pháp dạy học này và vận dụng DHTDA một
cách có hiệu quả trên đối tượng học sinh của trường.
2. Nội dung nghiên cứu
2.1. Thực trạng khó khăn khi áp dụng DHTDA vào dạy học môn Tin học:
 DHTDA đòi hỏi sự thay đổi tư duy của cả GV và HS, cách thức học và dạy mới sẽ

tiết dạy. Tùy theo quĩ thời gian, cách dạy mà GV có thể điều chỉnh để kết quả dạy
học tốt hơn. Trong tiết học GV cần biết xác định từng mốc thời điểm khác nhau,
thời điểm nào là truyền thụ kiến thức cơ bản, thời điểm nào là bắt tay vào thực hiện
dự án.
 Trong các môn học của bậc THPT, Tin học là môn học ứng dụng – gắn với cuộc
sống sôi động hàng ngày. Việc kết hợp “học và hành” có rất nhiều yếu tố thuận
lợi để thực hiện. DHTDA đối với môn học Tin học cho phép khai thác tối đa ưu thế

của PPDH này và đặc điểm nổi bật của môn học. Đặc biệt chương trình Tin học có
những nội dung rất gần gũi với đời sống thực tế. Đây là điều kiện lí tưởng để khơi
nguồn cảm hứng trong hoạt động học tập của HS.
 Khi áp dụng DHTDA vào chương trình Tin học, giáo viên có thể lựa chọn áp dụng
những dự án mang tính chất để học sinh khám phá kiến thức mới hoặc dự án mang
tính chất để học sinh củng cố kiến thức đã học. Tuy nhiên ở trường THPT Cồn
Tiên đa số đối tượng học sinh có học lực yếu vì vậy cần áp dụng những dự án
mang tính chất để học sinh củng cố kiến thức đã học và tận dụng lợi thế trong
chương trình Tin học ở bậc phổ thông số tiết bài tập và thực hành là tương đối
nhiều đây là điểm thuận lợi để áp dụng DHTDA.
 Môn tin học ở bậc phổ thông có một đặc thù khá rõ nét là chương trình được chia
thành các module tương đối độc lập với nhau. Ví dụ có các module: Hệ điều hành,
Soạn thảo văn bản, mạng máy tính, Lập trình Pascal, Cơ sở dữ liệu, Khi áp dụng
phương pháp dạy học theo dự án giáo viên cần lựa chọn những module có nội dung
kiến thức gần gũi với học sinh, học sinh ứng dụng trong thực tế nhiều, thời lượng
tiết bài tập thực hành nhiều, để triển khai dạy học theo dự án. Ví dụ như các
module: Module soạn thảo văn bản, Module mạng máy tính, Module cơ sở dữ
liệu.
2.3. Vận dụng triển khai DHTDA trong năm học 2012 - 2013
2.3.1 Dự án “thiết kế xây dựng cở sở dữ liệu của các bài toán quản lí”
KẾ HOẠCH DẠY HỌC THEO DỰ ÁN
“THIẾT KẾ CƠ SỞ DỮ LIỆU ĐỂ QUẢN LÍ MỘT SỐ TỔ CHỨC, ĐƠN VỊ

- Nâng cao ý thức hợp tác, học tập nhóm
- Độc lập, tự giác, tự chịu trách nhiệm trước nhóm.
- Hứng thú trong quá trình làm dự án
II. Xây dựng bộ câu hỏi định hướng
BỘ CÂU HỎI ĐỊNH HƯỚNG DỰ ÁN
Câu hỏi khái quát.

1. Làm thế nào để quản lí các tổ chức thuận tiện và hiệu quả?
2. Người ta vận dụng tin học vào công tác quản lí như thế nào?
Câu hỏi bài học Câu hỏi nội dung
1. Kể tên một số tổ chức có nhu
cầu quản lí có trên địa bàn?

1. Đối tượng cần quản lí trong các tổ chức đó là
gì?
2. Với các đối tượng đó chúng ta cần quản lí
những thông tin gì?
2. Cách thức hoạt động của các
tổ chức đó ra sao?
1. Nêu các hoạt động có thể có trong quá trình
hoạt động của các tổ chức?
2. Các hoạt động đó liên quan đến các đối tượng
nào?
3. Những thông tin nào liên quan đến hoạt động?
3. Làm thế nào để quản lí các đối
tượng và hoạt động được tốt?


Access?
1. Tạo lập CSDL
+ Xây dựng cấu trúc các bảng
+ Thiết lập lien kết giữa các bảng
2. Nhập dữ liệu
3. Cập nhật dữ liệu
4. Sử dụng các đối tượng của Access để nhập,
hiển thị, khai thác CSDL của các tổ chức?
III. Bài tập dành cho học sinh
GV chia nhóm phải đảm bảo mỗi nhóm có những HS sử dụng thành thạo công nghệ
thông tin; có HS giỏi (khá), trung bình hoặc yếu, kém.
HS làm việc theo nhóm 8 người.
Cụ thể như sau: Lớp 12B3 chia thành 4 nhóm, Mổi nhóm thực hiện 1 dự án nhỏ
*Nhóm 1: Xây dựng CSDL quản lí công nhân cao su, gồm các thành viên:
*Nhóm 2: Xây dựng CSDL Quản lí Cửa hàng bách hóa tổng hợp Thu Minh, gồm các
thành viên:
*Nhóm 3: Xây dựng CSDL Quản lí Trang trại chăn nuôi lợn Trang Danh, gồm các
thành viên:
*Nhóm 4: Xây dựng CSDL Quản lí Thư viện trường THPT Cồn Tiên, gồm các thành
viên:
* Dưới sự hướng dẫn của giáo viên các thành viên trong nhóm sẽ được phân vai vào
các đối tượng trong dự án để tiến hành khảo sát, tìm hiểu thông tin, hoạt động của
các tổ chức.
HS đọc kĩ dự án để hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao.
Thực hiện các dự án này chủ đạo là HS nhưng GV đóng một vai trò quan trọng
trong việc hỗ trợ các em nghiên cứu và rút ra kết luận.
GV Khuyến khích HS làm việc độc lập, làm việc nhóm nhưng phải thường xuyên kiểm
tra, đôn đốc tiến độ thực hiện.
IV. Nguồn-Tài liệu nghiên cứu
1. Đối với học sinh

 Danh sách HS.
 Phiếu bốc thăm chia nhóm.
 Bản photocopy kế hoạch dự án cho mỗi nhóm.
 Bản photocopy phiếu hướng dẫn nghiên cứu cho mỗi nhóm.
 Bản photocopy thang điểm đánh giá sản phẩm.

3. Đối với lớp học
 Máy vi tính nối mạng Internet để truy cập các website liên quan cho việc tìm
hiểu thông tin
 Máy vi tính nối mạng nội bộ để GV chia sẻ các file cho HS và nhận file từ HS.
 Máy vi tính cài đủ bộ Microsoft Office 2003 và các phần mềm cần thiết khác.
 Projector.
V. Tài liệu tham khảo
a. Dành cho học sinh
Các file tài liệu dạy học theo dự án.
Các file mẫu về dạy học theo dự án.
Danh sách các trang web có liên quan đến dạy học dự án.
b. Dành cho giáo viên
Ngoài những tài liệu giống như của HS, GV còn tham khảo thêm SGV, ý kiến của các
thành viên trong tổ Tin học, tài liệu của các nhà khoa học về các vấn đề có liên quan
đến dự án này.
V. Các bước thực hiện
1. Công tác chuẩn bị của GV
- Soạn kế hoạch dự án, phiếu hướng dẫn nghiên cứu, thang điểm đánh giá, tài
liệu hỗ trợ GV và HS (nếu có).
- GV lập thư ngỏ gửi đến BGH, phụ huynh HS và địa phương nơi thực hiện dự
án để được hợp tác, hỗ trợ về các mặt cần thiết (nếu có).
- In các tài liệu trên để phát cho mỗi nhóm HS.
- Chuẩn bị trang thiết bị và cơ sở vật chất cần thiết để thực hiện tốt dự án .
2. Các bước hướng dẫn HS thực hiện dự án

Bước 4: Nộp sản phẩm cho GV
- Nhóm trưởng nộp bài trình diễn đa phương tiện trên PowerPoint và sản phẩm
cho GV trên USB trước ngày báo cáo sản phẩm ít nhất 2 ngày.
Bước 5: Báo cáo kết quả và tổng kết dự án
- GV lưu ý cho HS các yêu cầu phải thực hiện trong buổi báo cáo kết quả dự án.
- Các nhóm lần lượt lên báo cáo sản phẩm: bài trình bày đa phương tiện trên
PowerPoint, sản phẩm
- Mỗi nhóm cử một người lên trình bày sản phẩm của nhóm.
- Các nhóm góp ý và chấm điểm cho nhau.
- GV góp ý và chỉnh sửa. HS ghi chép để hoàn thiện kiến thức.
- GV tính điểm và công bố cho từng nhóm (tuyên dương, khen thưởng nếu có).
- GV yêu cầu các nhóm về hoàn chỉnh lại sản phẩm trên (nếu có sai sót) và nộp
lại cho GV để làm tài liệu tham khảo cho cả lớp và các khá tiếp theo.

VI. Thang điểm đánh giá
Thang điểm đánh giá bài trình diễn đa phương tiện trên Powerpoint (file đính
kèm).
Thang điểm đánh giá Sản phẩm là CSDL (file đính kèm).
VII. Các kế hoạch hỗ trợ
- Hướng dẫn cho HS các kĩ năng Word, PowerPoint, Microsofr Access …(nếu
thấy cần thiết).
- Nắm địa chỉ email của các nhóm(số điện thoại) để kiểm tra, đôn đốc thường
xuyên trong quá trình thực hiện dự án.
- Cung cấp cho HS địa chỉ E-mail, số điện thoại di động(hoặc địa chỉ nhà riêng)
của các thầy cùng chuyên môn, cá nhân, tập thể có lien quan để HS liên hệ giải
đáp thắc mắc khi cần thiết.
- Gửi cho HS file các trang web có liên quan đến dự án để HS dễ dàng truy cập.
- In hoặc chép cho HS file các tài liệu hỗ trợ khác (nếu có).
2.3.2 Dự án “Nhóm thiết kế web”
Tổng quan về bài dạy

thiệu về chủ đề của nhóm mình đã lựa chọn.
- Bản báo cáo hệ thống website của nhóm bằng PowerPoint.
- Học sinh tạo được website cho cá nhân, nhóm, tổ chức … bằng công cụ miễn phí
như: nukeviet, google site…
- Học sinh sử dụng được các dịch vụ trên internet để phục vụ cho mục đích học tập.
Bộ câu hỏi định hướng

Câu hỏi khái
quát
Chúng ta sử dụng Ineternet như thế nào?

Câu hỏi bài học
Google site là gì? Làm thế nào để tạo website bằng google
site?
Nukeviet là gi? Làm thế nào để tạo website bằng nukeviet?

Câu hỏi nội dung
Trang web là gì? Website là gì?
Cách đăng ký và sử dụng hộp thư bảng google?
Cách tìm kiếm thông tin bằng máy tìm kiếm google?

Kế hoạch đánh giá
Lịch trình đánh giá
Trước khi bắt đầu
dự án
Trong quá trình
thực hiện dự án
Sau khi hoàn tất
dự án
Biểu đồ

Giáo viên sử dụng Biểu đồ K-W-L (Know – Want - Learn) để đánh giá nhu cầu học
sinh trước, trong và sau dự án. Trước khi bắt đầu dự án, giáo viên đánh giá kiến thức
và nhu cầu tìm hiểu về bài học của học sinh bằng cách yêu cầu các em điền vào cột K
và cột W. Thông tin ở hai cột này cũng giúp học sinh có sự định hướng trong quá
trình thực hiện dự án. Sau khi hoàn thành dự án, giáo viên đánh giá kiến thức của học
sinh căn cứ vào những thông tin ở cột L.
Email, diễn đàn là phương tiện để học sinh và giáo viên chia sẻ và phản hồi thông
tin trực tuyến trong quá trình học sinh thực hiện dự án.
Giáo viên đưa ra Bảng tiêu chí đánh giá website, bài trình diễn giúp học sinh có sự
định hướng trong khi thực hiện dự án. Kết thúc dự án, giáo viên và các nhóm học
sinh sẽ dựa vào bảng tiêu chí này, đánh giá sản phẩm dự án của các nhóm.
Nhật kí học tập là bảng ghi chép, theo dõi các hoạt động thực hiện dự án của học
sinh được giáo viên sử dụng nhằm đánh giá quá trình làm việc của các nhóm và sự
tiến bộ của học sinh.
Phiếu phân công và đánh giá công việc được học sinh sử dụng để biết được các
công việc phải thực hiện và đánh giá kết quả làm việc của các thành viên trong nhóm.

Chi tiết bài dạy
Các kỹ năng thiết yếu
Kỹ năng sử dụng Power Point, tra cứu Internet, tạo hộp thư bằng gmail, tạo trang

web bằng công cụ google site, tạo trang web bằng nukeviet…
Các bước tiến hành bài dạy
Hoạt động 1: (tuần 1- thực hiện khoảng 15 phút trong bài “Bài tập và thực hành 10 -

43 PPCT”)
- Giới thiệu phương pháp học theo dự án, các tiêu chí đánh giá khi học theo dự án,
cách lập kế hoạch dự án,…
- Giới thiệu website https://sites.google.com/site/duanthptcontien/ là diễn đàn trao đổi
học tập dự án.

và có tính khả thi. Tuy nhiên, không phải với nội dung nào, phương pháp này cũng
phát huy tác dụng. Người giáo viên cần vận dụng nó một cách linh hoạt, cùng với
việc kết hợp với các phương pháp dạy học khác để quá trình dạy và học nói chung và
môn Tin học nói riêng đạt được hiệu quả cao.
- Khi vận dụng phương pháp dạy học theo dự án vào dạy học giáo viên cần phải căn
cứ vào đối tượng học sinh, đặc thù nội dung kiến thức của chương bài, điều kiện thực
tế, thời lượng,… để lựa chọn áp dụng dự án phù hợp.
- Tin học là một môn học vừa mang tính lí thuyết vừa mang tính thực nghiệm. Các
nội dung trong chương trình Tin học phổ thông liên quan đến đời sống thực tiễn rất
nhiều. Vì vậy, sử dụng DHTDA để dạy học môn Tin học là rất phù hợp và cần thiết.
DHTDA sẽ giúp học sinh liên hệ kiến thức Tin học với đời sống thực tiễn.