- 1 -
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NAM ĐỊNH
TRƯỜNG THPT A NGHĨA HƯNG
SÁNG KIẾN DỰ THI CẤP TỈNH
BÁO CÁO SÁNG KIẾN
VẬN DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC PHÁT HIỆN VÀ GIẢI
QUYẾT VẤN ĐỀ KẾT HỢP VỚI PHẦN MỀM
GEOMETER’S SKETCHPAD TRONG DẠY HỌC MỘT SỐ
CHỦ ĐỀ HÌNH HỌC KHÔNG GIAN LỚP 11
Tác giả:TRẦN VĂN HUẤN
Trình độ chuyên môn:Đại học
Chức vụ:Giáo viên
Nơi công tác:Trường THPT A Nghĩa Hưng, Nam Định.
Ngày 20 tháng 10 năm 2011
THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN
1/Tên sáng kiến:”Sử dụng phương pháp dạy học phát hiện và giải quyêt vấn đề kết hợp
với phần mềm Geometer’s Sketchpad trong dạy học một số chủ đề của hình học không
gian”
2/Lĩnh vực áp dụng sáng kiến:
Dạy học hình học không gian lớp 11 cụ thể là việc tìm thiết diện của hai mặt phẳng.
3/Thời gian áp dụng:Từ tháng 10/2010-5/2011.
4/Tác giả:
Họ và tên:TRẦN VĂN HUẤN
Năm sinh:1982
Nơi thường trú:Liễu Đề,Nghĩa Hưng, Nam Định
Trình độ chuyên môn:Đại học
Chức vụ công tác :Giáo viên Toán THPT
Nơi làm việc:Trương THPT A Nghĩa Hưng.Nam Định.
Địa chỉ :Trần Văn Huấn-xóm Đoài ,TT Liễu Đề,Nghĩa Hưng ,Nam Định.
Điện thoại:0986 539 716
5/Đơn vị áp dụng sáng kiến:

-tuỳ thuộc vào mục tiêu,nội dung cần đạt,trình độ nhận thức của học sinh. Nó giúp
người học dễ dàng tiếp cận kiến thức,tích luỹ kiến thức đó.
Có nhiều phương pháp dạy học đang được áp dụng trên thế giới:
Dạy hoc phát hiện và giải quyết vấn đề.
Dạy học hợp tác
Dạy học sủ dụng phiếu học tập,(sử dụng công nghẹ dạy học.)
Dạy học theo tư tưởng của thuyết kiến tạo.
Dạy học có sử dụng phương tiện kỹ thuật với các thành tựu của khoa học cộng nghệ
thông tin và truyền thông….
Qua thực tế giảng dạy tôi thấy rằng,Phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn
đề có nhiều ưu việt:
-Nó phù hợp với nguyên tắc về tính tự giác,tích cực.Nó khêu gợi được hoạt
động học tập của người học,gợi động cơ trong quá trình học tập.
-Sử dụng phương pháp dạy học nay không đòi hỏi phải có sự thay đổi lớn về
cơ chế trường lớp,bài học,cơ sở vật chất hay trình độ giáo viên.
Phương pháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề đã được rất nhiều nước trên thế
giới sử dụng thành công.Nó có khả năng góp phần tích cực trong việc đổi mới phương
pháp dạy học.Và tỏ ra phù hợp với thực tế dạy và học toán của nước ta hiện nay.
Đối với phần hình học không gian lớp 11.
-Học sinh đã được tiếp cân các khái niệm của HHKG ở lớp dưói.Tuy nhiên đây là
một nội dung khó đối với học sinh.
-Nhiều trường và nhiều giáo viên đã sử dụng đồ dung dạy học trực quan như:Mô hình
hình học không gian,bẳng phụ có vẽ sẵn hình học không gian,…
Ngày nay,đa phần các trường đều có máy tính,máy chiếu,Kết hợp với sự tiến bộ của
khoa học công nghệ,chúng ta hoàn toàn có thể tạo ra các mô hình,các bảng phụ bàng
phần mềm toán học Geometer’s Sketchpad một cách thuận tiện,mà vẫn đảm baỏ tính
trực quan,sinh động.
- 3 -
Vì những lý do trên sáng kiến được chọn là:”Vận dụng phương pháp dạy học phát
hiện và giải quyết vấn đề kết hợp với sử dụng phần mềm Geometer’s Sketchpad trong

thức,chứng minh được định lý,tích luỹ các kiến thức một cách tích cực chủ động.Người
gicó viên đóng vai trò như một đạo diễn,vừa tạo ra tình huống có vấn đề,vừa tổ cức
hướng dẫn học sinh tìm tòi giải quyết vấn đề đó.
- 4 -
A.1/Vấn đề và tình huống có vấn đề(Tình huóng gợi vấn đề)
-Một vấn đề được biểu thị bằng một hệ thống câu hỏi hoặc một yêu cầu hoạt động
mà người học chưa có lời giải hoặc chưa có thuật toán để giải.
-Tình huống gợi vấn đề là một tình huống thoả mãn các điều kiện sau;
+Tồn tại một vấn đề.
+Gợi nhu cầu nhận thức.
+Khơi dậy niềm tin ở khả năng của bản thân.
A.2/ Đặc điểm của dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề:
Dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề có những đặc điểm sau:
-Học sinh được đặt vào tình huống có vấn đề chư không phải được thông báo tri
thức dưới dạng có sẵn.
-Học sinh hoạt động tự giác,tích cực,chủ động,sáng tạo,tận lực huy động tri thức
và khả năng của mình để phát hiện và giải quyết vấn đề ,chứ không phải nghe thày
giảng một cách thụ động.
-Mục đích của dạy học không chỉ làm cho học sinh lĩnh hộiđược kết quả của quá
trình phát hiện và giải quyết vấn đề,mà còn ở chỗ làm cho họ có khả năng tiến hành các
quá trình như vậy.
A.3/Các hình thức(cấp độ) dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề.
Căn cứ vào mức độ độc lập của học sinh trong quá trình phát hiện và giải quyết
vấn đề,người ta chia thành các cấp độ sau:
(1).Tự nghiên cứu vấn đề:
Sau khi thày giáo tạo ra tình huông có vấn đề ,thì ngưới học tự phát hiện ,nghiên
cứu,và giái quyết vấn đề một cách đọc lập.
(2).Vấn đáp phát hiện và giải quyết vấn đề.
Ở đây người học không hoàn toàn độ lập mà có sự hướng dẫn của thày.
-Thày :tạo ra tình huống có vấn đề và đưa ra các câu hỏi nhằm gợi mở hướng phát

Bước 3:Trình bày giải pháp.
Bước 4:Phân tích sâu thêm giải pháp.
.Tìm hiểu những khả năng ứng dụng kết quả.
. Đề xuất những vấn đề mới có liên quan nhờ xét tương tự,khái quát hoá, đặc biệt
hoá,lật ngựoc vấn đề và giải quyết nếu có thể.
Khi dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề áp dụng cho môn toán,cần lưu ý.
(1)Khi dạy khái niện.có hai con đường hình thành khái niện là con đường quy nạp
và con đường suy diễn.
(2)Khi dạy định lý:Có hai con đường để tiếp cận định lý là quy nạp và suy diễn.
(3)Khi dạy bài tập.Cần chú ý , đang dạy chứng minh hay dạy tìm tòi.
(4)Cần chú ý quan điểm:dạy học toán là dạy các hoạt động toán học.
Hơn nữa cần hình thành và rèn luyện cho học sinh các thao tác tư duy cơ bản: đặc
biệt hóa,tương tự hoá,khái quát hoá,…
B/ Phần mềm Geometer’s Sketchpad.
B.1/Giới thiệu về phần mềm Geometer’s Sketchpad.
Geometer’s Sketchpad là một phần mềm dùng để nghiên cứu hình học động được
viết bởi Nicholas Jackiw-người Mỹ vào năm 1995 và được sử dụng rộng rãi trong các
trường phổ thông ở Mỹ và Úc,…
Hiện nay phần mềm này đã được rất nhiều giáo viên của Việt Nam áp dụng,và tỏ ra có
hiệu quả.Có thể tải phần mềm từ Website www.thnt.com.vn của báo” tin học và nhà
trường”.Có cả phiên bản tiếng Việt để nhưng ai mới tiếp cận vẫn có thể dễ dàng khai
thác.
- 6 -