Giáo án sinh học lớp 12 chương trình nâng cao -
Tiết: 21 Bài: CẤU TRÚC DI TRUYỀN CỦA
QUẦN THỂ
I. Mục tiêu bài dạy.
- Nêu được khái niệm và đặc trưng của quần thể về
mặt di truyền.
- Nêu được khái niệm và cách tính tần số tương đối
của các alen và kểu gen.
- Trình bày được những đặc điểm và sự di truyền
của quần thể tự phối
- Rèn luyện năng lực tư duy về lý thuyết và kỉ năng
giải bài tập về cách tính tần số tương đối của các alen
và kiểu gen.
II. Phương tiện dạy học.
III. Tiến trình tổ chức dạy học.
1. Ổn định lớp.
2. Kiểm tra bài cũ.
3. Giảng bài mới.
Nội dung Hoạt động thầy & trò
I. Khái niệm quần thể:
Quần thể là một tổ
chức của các cá thể cùng
loài, sống trong cùng
một khoảng không gian
xác định, tồn tại qua thời
gian nhất định, có khả
năng giao phối sinh ra
các thế hệ con cái để duy
trì nòi giống (Quần thể
giao phối).
II. Tần số tương đối của

trưng bới tần số tương
đối của các alen và tần số
kiểu gen, kiểu hình.
* Tần số alen: (Tần số
tương đối của gen)
niệm về vốn gen: Vốn
gen là tập hợp tất cả các
alen có trong quần thể ở
một thời điểm xác định.
- Vậy làm thế nào để xác
định được vốn gen của
một quần thể? HS Đọc
thông tin sách giáo khoa
để trả lời.
- Yêu cầu nêu được:
+ Xác định được tần số
alen
+ Xác định thành phần
kiểu gen của quần thể.


Vốn gen được thể
hiện qua tần số alen và tỉ
số kiểu gen của quần thể.

- Tỉ lệ giữa số lượng
alen đó trên tổng số alen
của các loại alen khác
nhau của gen đó trong
quần thể tại một thời

có kiểu gen Aa, và r cây
alen A và a thì trong
quần thể có 3 kiểu gen
là: dAA, hAa, raa. Gọi p
là tần số tương đối của
alen A và q là tần số của
các alen a. thì tần số
tương đối của alen A/a là
p/q.
. Trong đó: p = d +
2
h
và
q = r +
2
h

(Vì cơ thể có kiểu gen
AA (aa) cho 1 loại giao
tử A (a) chiếm tỷ lệ
100%  dAA (raa) cho
d (r) giao tử A (a); cơ thể
có kiểu gen Aa cho 50%
giao tử mang alen A và
có kiểu gen aa.
- Tính tần số alen A
trong quần thể cây này là
bao nhiêu?
- Giáo viên yêu cầu học
sinh tính tần số alen a?

r



là
tần số tương đối của alen
A so với alen a.
II. Quần thể tự phối: tự
thụ phấn đối với thực
vật, tự giao phối động
vật lưỡng tính hoặc trong
giao phối cận huyết.
- Trong quá trình tự phối
liên tiếp qua nhiều thế hệ
thì:
- Trong quần thể,tỷ lệ
đồng hợp tử tăng dần
AA.?
- Giáo viên yêu cầu học
sinh tương tự tính tần số
kiểu gen Aa và aa?
- Nếu tần số alen
A p
a q

thì
tỷ lệ kiểu gen có thể
được tính như thế nào?

* Tìm hiểu cấu trúc di

Tần sốKG AA= Tần
sốKG aa =
1
1
2
2
n
 

 
 

Aa
F
1
: 50% đồng hợp ( AA
+ aa): 50% dị hợp (Aa)
F
2
: 75% đồng hợp: 25%
dị hợp
F
3
: 87,5% đồng hợp:
12,5% dị hợp
Thế hệ thứ n có:
+ Kiểu gen AA = {
(
1
1

) /2 }. 4
n

- Giáo viên yêu cầu học
sinh rút ra nhận xét về
tần số kiểu gen qua các
* Kết luận:
- Thành phần kiểu gen
của a dị hợp tử.

thế hệ tự thụ phấn?
- Tại sao luật hôn nhân
gia đình lại cấm không
cho người có họ hàng
gần trong vòng 3 đời kết
hôn với nhau?
- GV: Liên hệ quần thể
người: hôn phối gần 
sinh con bị chết non,
khuyết tật di truyền 20 -
30%  cấm kết hôn
trong vòng 3 đời.

4. Củng cố.
- Quần thể là gì? thế nào là tần số của các alen? tần
số kiểu gen là gì?
- Nêu công thức tổng quát xác định tần số alen cho
thế hệ n của quần thể tự phối
5. Dặn dò – bài tập về nhà.
Học bài và chuẩn bị bài “trạng thái cân bằng của