1
MỘT SỐ VÍ DỤ VỀ MÁY HỌC
NHẬP MÔN TRÍ TUỆ NHÂN TẠO
2
1. GIỚI THIỆU
Một số phương pháp máy học để tiếp thu tri thức hay tạo ra tri
thức

Học vẹt

Học cách đề xuất

Học bằng cách thu thập các trường hợp

Học bằng cách xây dựng cây định danh

Học không giám giám sát và bài tóm gom nhóm dữ liệu

Học giám sát và bài toán phân lớp dữ liệu
3
1. GIỚI THIỆU
(tt)
Học vẹt

Hệ tiếp nhận các khẳng định của các quyết định
đúng. Khi hệ tạo ra một quyết định không đúng,
hệ sẽ đưa ra các luật hay quan hệ đúng mà hệ đã
sử dụng. Hình thức học vẹt nhằm cho phép
chuyên gia cung cấp tri thức theo kiểu tương tác.
Học bằng cách chỉ dẫn


thích dùng để hướng dẫn cách giải bài toán trong tương
lai.
Học dựa trên tình huống

Bấy kỳ tính huống nào được hệ thống lập luận đều được
lưu trữ cùng với kết quả cho dù đúng hay sai. Khi gằp
tình hướng mới, hệ thống sẽ làm thích nghi hành vi đã
lưu trữ với tình huống mới.
Khám phá hay học không giám sát

Thay vì có mục tiêu tường minh, hệ khám phá liên tục tìm
kiếm các mẫu và quan hệ trong dữ liệu nhập. Các ví dụ về
học không giám sát bao gồm gom cụm dữ liệu, học để
nhận dạng các đặc tính cơ bản như cạnh từ các điểm ảnh.
6
2. Một số ví dụ:
Học qua logic:
Bongard (1970) là người đầu tiên ứng dụng
các toán tử logic để học và nhận dạng các
đối tượng hình ảnh.
Ý tưởng: Tìm quan hệ đơn giản nhất trong
số các quan hệ có thể sử dụng để học và
nhận dạng các hình ảnh.
7
2. Một số ví dụ (tt)
Lôùp A
Lôùp B
Chúng ta có thể quan sát thấy các hình vẽ thuộc lớp A có
3 vòng trắng luôn luôn nằm trên một đường thẳng.
8

10
2. Một số ví dụ (tt)
Các đối tượng trong mẫu:
54321
54321
54321
54321
54321
54321
54321
54321
54321
54321
54321
0001110
010009
010018
000117
010116
010105
100104
100103
010012
011111
PPPPP
PPPPP
PPPPP
PPPPP
PPPPP
PPPPP

3. HỌC BẰNG CÁCH XÂY DỰNG
CÂY ĐỊNH DANH
Cây định danh: Là một dạng của cây quyết định, trong đó
mỗi tập các kết luận có thể xảy ra được thiết lập một cách
ngầm định bởi một danh sách các mẫu mà chúng được phân
vào một lớp đã biết.

Bảng dữ liệu
Cây đònh danh
Luật
Thử
Xây dựng
13
3. HỌC BẰNG CÁCH XÂY DỰNG
CÂY ĐỊNH DANH
(tt)
Ví dụ có bảng dữ liệu quan sát
Tên Tóc Ch.Cao Cân Nặng Dùng kem? Kết quả
Sarah Vàng T.Bình Nhẹ Không Cháy
Dana Vàng Cao T.Bình Có Không
Alex Nâu Thấp T.Bình Có Không
Annie Vàng Thấp T.Bình Không Cháy
Emilie
Đỏ
T.Bình Nặng Không Cháy
Peter Nâu Cao Nặng Không Không
John Nâu T.Bình Nặng Không Không
Kartie Vàng Thấp Nhẹ Có Không
14
3. HỌC BẰNG CÁCH XÂY DỰNG

3.2. Phương án chọn thuộc
tính phân hoạch

Vấn đề mà chúng ta gặp phải cũng tương tự như bài toán tìm
kiếm : "
Đứng trước một ngã rẽ, ta cần phải đi vào hướng nào
?".

Hai phương pháp đánh giá dưới đây giúp ta
chọn được

thuộc
tính phân hoạch
tại mỗi bước xây dựng cây định danh.
18
3.2.1. Thuật toán Quinlan (1)
•
Quinlan quyết định thuộc tính phân hoạch bằng cách xây
dựng các
vector đặc trưng
cho mỗi giá trị của từng thuộc
tính dẫn xuất và thuộc tính mục tiêu.
•
Cách tính vectơ đặc trưng:
Với mỗi thuộc tính dẫn xuất A
còn có thể sử dụng
để phân
hoạch, tính :
V
A

nhiều vector đơn vị nhất
.
20
3.2.1. Thuật tốn Quinlan
vàng tóc cósát quan số Tổng
vàng tóc có nắng cháysát quan số Tổng
vàng tóc cósát quan số Tổng
vàng tóc có nắng cháy gsát khôn quan số Tổng
Khơng cháy nắng =
Cháy nắng =
21
V
Tóc
(vàng) = (T(vàng,cháy nắng),T(vàng, không cháy nắng))
Số người tóc vàng là : 4
Số người tóc vàng và cháy nắng là : 2
Số người tóc vàng và không cháy nắng là : 2
Do đó
V
Tóc
(vàng) = (2/4 , 2/4) = (0.5, 0.5)
Tương tự
VTóc(nâu) = (0/3, 3/3) = (0,1) (vector đơn vị)
VTóc(đỏ) = (1/1, 0/1) = (1,0) (vector đơn vị)
Tổng số vector đơn vị của thuộc tính tóc là 2
3.2.1. Thuật toán Quinlan
(tt)
22
3.2.1. Thuật toán Quinlan
(tt)

Annie Thấp T.Bình Không Cháy
Kartie Thấp Nhẹ Có Không
24
3.2.1. Thuật toán Quinlan
(tt)
V
C.Cao
(Cao) = (0/1,1/1) = (0,1)
V
C.Cao
(T.B) = (1/1,0/1) = (1,0)
V
C.Cao
(Thấp) = (1/2,1/2)

V
C.Nặng
(Nhẹ) = (1/2,1/2)
V
C.Nặng
(T.B) = (1/2,1/2)
V
C.Nặng
(Nặng) = (0,0)

V
Kem
(Có) = (0/2,2/2) = (0,1)
V
Kem