ỨNG DỤNG KỸ THUẬT HẠT NHÂN
TRONG CÔNG NGHIỆP
BẰNG PHƯƠNG PHÁP KIỂM TRA
KHÔNG PHÁ HỦY
GVHD : Nguyễn An Sơn
Nhóm 9 :
Lương Thị Hiền 0712261
Đỗ Thị Thùy 0712320
NỘI DUNG
I. Mục đích của dò khuyết tật
II. Phương pháp kiểm tra không phá hủy
1.Phương pháp chụp ảnh phóng xạ
2. Phương pháp kiểm tra siêu âm
3. Phương pháp thẩm thấu chất lỏng
4. Phương pháp kiểm tra dòng xoáy (Eddy Current Testing-
ET)
III. Ưu điểm của các phương pháp kiểm tra không phá hủy
IV. Tài liệu tham khảo
Kiểm tra không phá hủy
• Kiểm tra không phá hủy hoặc dò khuyết tật là việc sử
dụng các phương pháp vật lý để kiểm tra phát hiện
các khuyết tật bên trong hoặc ở bề mặt vật kiểm mà
không làm tổn hại đến khả năng sử dụng của chúng.
• Kiểm tra không phá hủy dùng để phát hiện các
khuyết tật như vết nứt, rỗ khí, ngậm xỉ, tách lớp,
không ngấu, không thấu trong các mối hàn, kiểm tra
ăm mòn của kim loại, tách lớp của vật liệu
compoosit, đo độ cứng của vật liệu, kiểm tra độ ẩm
của bê tông, đo bề dày vật liệu, xác định kích thước
và định vị cốt thép trong bê tông v.v.
I. Mục đích của dò khuyết tật

– Khi đi qua vật, chùm tia phóng xạ bị suy yếu đi, mức độ suy
giảm của chùm phụ thuộc vào loại vật liệu (nhẹ hay nặng) và
chiều dày mà nó đi qua.
– Khi đi qua các vùng có khuyết tật, rỗ khí chẳng hạn, cường độ
của chùm tia bị suy giảm ít hơn khi đi qua vùng không có khuyết
tật.
– Nếu ta đặt tấm phim ở phía sau vật kiểm tra ta sẽ thấy trên ảnh
chụp dược, có các vùng hình tròn đen sẫm hơn rất nhiều so với
vùng xung quang. Đó chính là hình chiếu của khuyết tật trên
phim. Ta cũng có thể xác định được kích thước của khuyết tật
qua ảnh chụp được
II. Phương pháp kiểm tra không phá hủy
1. Phương pháp chụp ảnh
phóng xạ
• Phương pháp chụp ảnh
phóng xạ cho kết quả kiểm
tra tin cậy, số liệu kiểm tra
có thể lưu lại được.
• Tuy nhiên phương pháp này
không cho ta biết về chiều
sâu của khuyết tật.
• Phương pháp cũng có nguy
cơ gây độc hại phóng xạ và
khí thực hiện ở công trường
thường làm giám đoạn công
việc khác.
II. Phương pháp kiểm tra không phá hủy
2. Phương pháp kiểm tra siêu âm:
– Sử dụng chùm sóng âm có tần số trên ngưỡng con người
nghe được (siêu âm) đập vào vùng cần kiểm tra.

2. Phương pháp kiểm tra siêu âm:
 Một kỹ thuật mới trong kiểm tra siêu âm là siêu âm phased array, tạm dịch là siêu
âm đầu dò dãy điều pha, siêu âm màu 3 chiều.
Siêu âm phased array đã tạo nên cuộc cách mạng về chẩn đoán trong y học
và giờ đây đang là một trong các phương pháp NDT được chấp nhận và sử
dụng rông rãi ở các nước phát triển.
Trong phương pháp kiểm tra siêu âm phased array thay vì sử dụng một đầu
dò có một biến tử, góc và hình dạng chùm siêu âm phát ra được xác định
bằng các nêm cố đinh
 Người ta sử dụng một đầu dò có tới hàng trăm biến tử nhỏ sắp xếp theo
một dãy (array)
 Các biến tử này phát ra các chùm siêu âm với các độ trễ (phased) theo
một chương trình được định trướccác chùm siêu âm từ các biến tử giao
thoa và tạo nên chùm siêu âm có các góc phát, tâm hội tụ, hình dáng,
kiểu quét theo ý muốn.
II. Phương pháp kiểm tra không phá hủy
2. Phương pháp kiểm tra siêu âm:
 Như vậy trong kiểm tra siêu âm phased array, chùm siêu âm
được điều khiểm bằng điện tử, chứ không phải bằng các nêm như
phương pháp siêu âm thông thường.
 Kỹ thuật này sử dụng đầu dò gồm nhiều phần tử nhỏ
độc lập với nhau đã mang lại cuộc cách mạng trong chẩn đoán siêu âm
3 chiều, 4 chiều trong y tế và giờ đây được sử dụng rộng rãi trong
kiểm tra mối hàn và đánh giá ăn mòn.
 Kỹ thuật siêu âm Phased array cũng đang được coi là
lựa chọn tốt để thay thế cho phương pháp chụp ảnh phóng xạ, nhờ
khắc phục được các hạn chế của phương pháp chụp ảnh phóng xạ và
siêu âm truyền thống, đặc biệt đối với các đường ống, bồn bể có chiều
dày lớn (trên 50 mm)
II. Phương pháp kiểm tra không phá hủy

II. Phương pháp kiểm tra không phá hủy
3. Phương pháp thẩm thấu chất
lỏng:
Phương pháp thẩm thấu lỏng chỉ
có thể áp dụng để kiểm tra những
khuyết tật thông ra bề mặt.
Phương pháp có thể áp dụng cho
tất cả các loại vật liệu trừ vật liệu
xốp. Đây là một trong những
phương pháp kiểm tra không phá
hủy đơn giản, rẻ tiền và hiệu quả.
Phương pháp kiểm tra bằng chất lỏng thẩm thấu
(PT):
II. Phương pháp kiểm tra không phá hủy
4. Phương pháp kiểm tra dòng xoáy (Eddy Current Testing-
ET):

Được dựa trên hiệu ứng về cảm ứng điện từ.

Nếu một vật dẫn điện đưa gần đến một một cuộn dây có
dòng điện xoay chiều chạy qua, bên trong vật dẫn này sẽ xuất hiện
một dòng điện khép kín (eddy current), biến thiên.

Dòng điện xoay chiều này mạnh hay yếu phụ thuộc vào vật
dẫn kia có khuyết tật hay không có khuyết tật.

Thiết bị dòng xoáy có thể đo được dòng điện xoay chiều này
và từ đó cho ta biết trong vật kiểm tra có vết nứt hay không.

Phương pháp này rất nhậy để phát hiện các vết nứt bề mặt và

chi phí sửa chữa, tránh được các thảm họa có thể xảy ra.
III. Ưu điểm của các phương pháp kiểm
tra không phá hủy (NDT) so với các
phương pháp phá hủy (DT).

NDT còn là công cụ quan trọng trong nghiên cứu chế
tạo vật liệu mới, tối ưu hóa các quy trình sản xuất, quy trình
hàn thông quá các thử nghiệm, phát hiện các sai sót trong
thiết kế, vật liệu, sảm phẩm.

Có thể nói, NDT là công cụ quan trọng để giảm giá
thành, nâng cao sức cạnh tranh của các doanh nghiệp chế
tạo, sản xuất.
IV. Tài liệu tham khảo

<1/>.ASNT wwebsite at www.asnt.org

<2/>.ASNI handbook, Vol 4, Radiographic Testing

<3/>.ASNT handbook, Vol 7, Ultrasonic Testing

<4/>.Advances in Phased Array Ultrasonic Technology Applications,
Olympus NDT

<5/>.ASNT handbook, Vol 2, Liquid Penetrant Testing

<6/>.ASNT handbook, Vol 5, Electromagnetic Testing

<7/>. Giáo trình kiểm tra không phá hủy:
https://sites.google.com/site/attbu2/home/https://sites.google.com/site/attbu2/h