Chủ đề 4:
Vai trò và nhu cầu của các loại axit béo không
no đối với cá ở giai đoạn con non (larvae,
juvenile).
GVHD: PHẠM PHƯƠNG LINH
TH: NHÓM 4.
NỘI DUNG TRÌNH BÀY:
I. Giới thiệu chung:
II. Nội dung:
1.Khái niệm, phân loại axit béo không no.
2. Vai trò của axit béo không no đối với cá.
3. Nhu cầu của axit béo không no đối với cá.
III. Kết luận:
I. Giới thiệu chung:

Thức ăn tốt giúp nâng cao hiệu quả kinh tế, cải thiện sức
khoẻ và tạo được sản phẩm chăn nuôi có giá trị cao. Trong
nuôi trồng thuỷ sản, thức ăn có vai trò quan trọng, thường
chiếm 40-70% chi phí sản xuất. Những năm gần đây nghiên
cứu về dinh dưỡng và thức ăn thuỷ sản đã có những bước tiến
nhanh cả về chiều rộng và chiều sâu, nhiều loại thức ăn cân
bằng dinh dưỡng và có khả năng nâng cao sức khoẻ của thuỷ
sản nuôi đã được nghiên cứu và áp dụng trong sản xuất…
Chất béo là nguồn cung cấp năng lượng và các acid béo
thiết yếu quan trọng cho sự tăng trưởng và phát triển của cá.
Chúng cũng hỗ trợ cho việc hấp thu các vitamin tan trong dầu
như vitamin A, D, E và K.
Chất béo là thành phần dinh dưỡng giàu năng lượng, có
khả năng thay thế một phần protein trong thức ăn cho thuỷ
sản.
Chất béo của cá gồm có lipid và lipoid. Năng lượng do

quan trọng gồm:
-
Là yếu tố cần thiết cấu trúc nên màng tế bào (photpho
lipit).
-
Dung môi hòa tan.
-
Làm tăng khả năng chịu sốc ở độ mặn cao.
-
Tạo hương vị hấp dẫn cho thức ăn, kích thích cá thèm ăn.
2.2 Vai trò sinh dưỡng:
Thiếu các axit béo thiết yếu (EFA) có thể gây những
rối loạn sau: thối loét vảy và vây, tăng tỷ lệ chết, viêm cơ
tim, giảm khả năng sinh sản (cá chép, cá hôi, cá tráp), giảm
sinh trưởng…
Trong quá trình phát triển cá trứng và ấu trùng cá,
triglyxerite và phospholypide là nguồn năng lượng chính và
axit béo họ n-3 (n3-HUFA) cũng giữ vai trò quan trọng,
khẩu phần thiếu họ axit béo này, tỉ lệ chết tăng cao trong
vòng 19 ngày (thí nghiem trên cá tráp).

Cũng trên loài cá này, Fernandez Palacios et al. (1995)
báo cáo rằng, khẩu phần cho một nồng độ tối ưu n-3-HUFA
trong 3 tuần sẽ làm cho khả năng sinh sản, bao gồm tỉ lệ đẻ,
tỷ lệ nở và chất lượng ấu trùng được cải thiện rõ rệt.

Tuy nhiên, cần chú ý rằng khẩu phần thừa n3-HUFA
hay tỷ lệ EPA (eicosapentaenoic acid chưa este hoá-
20:5n3) và DHA và arachidonic acid không thích hợp có
ảnh hưởng xấu đến tất cả khả năng sinh sản của tôm và cá.

Takeuchi và
Watanabe (1977)
Cá rô phi
vằn
0.5% linoleic acid Takeuchi và ctv,
1983
Cá cam 2% EPA và DHA Deshimaru và
Kuroki, 1983

Nhu cầu EFA của cá. Nhu cầu EFA của cá khác nhau theo
loài và cho đến nay cũng chưa được hiểu biết một cách đầy
đủ, (bảng 3.2) giới thiệu nhu cầu axit béo thiết yếu của một
số loài cá.
Loài Nhu cầu EFA Nguồn tài liệu
Cá nước ngọt
Ayu
Cá da trơn
Cá hồi Chum
Cá hôi Coho
Cá chép
Cá chình Nhật
Bản
1% linoleic acid hay 1% EPA
1-2% linoleic acid hay 0,5-0,75 EPA
và DHA
1% linoleic acid và 1% linolenic
acid
1-2,5%linolenic acid
1% linoleic acid và 1linolenic acid
0,5 linoleic acid và 0,5% linolenic

0,8% EPA và DHA
2% EPA và DHA
Takeuchi&Watanabe(1977)
Takeuchi et al. (1983)
Kanazawa et al. (1980)
Yone et al. (1971)
Buranapanidgit et al(1989)
Watanabe et al. (1989)
Gatesoupe et al. (1977)
Deshimaru and Kuroki (1983)
Các loài cá nước ngọt do có khả năng tự tổng hợp các acid
béo từ những acid béo có mạch cacbon ngắn hơn. Nhu cầu của
cá nước ngọt với acid béo có mạch cacbon bằng 18 như
Linoleic acid (18:3 n-3) từ 0,5-1,5% khẩu phần. Các acid béo
này phải cung cấp qua thức ăn cho cá. Các loài cá biển thường có nhu cầu cao các acid béo không no đa
nối đôi (n-3 HUFA) do chúng không có khả năng tự tổng hợp. Nhu
cầu HUFA trong thức ăn cá biển thường từ 0,5-2,0% khẩu phần. Hai
acid béo không no quan trọng nhất đối với cá biển đó là
eicosapentanoic acid (EPA 20:5 n-3) và docosahexanoic acid (DHA
22:6 n-3). Ấu trùng cá biển nếu thiếu (n-3) HUA trong khẩu phần sẽ
là nguyên nhân gây ra bệnh cho cá và giảm tỷ lệ sống cũng như tốc
độ tăng trưởng của cá biển ( Watanabe & ctv, 1989).
III. Kết luận:
Thức ăn là yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng trực tiếp
đến sinh trưởng và tỷ lệ sống của cá trong thời kỳ ươm
nuôi. Thức ăn không đủ về số lượng và không đảm bảo về
chất lượng đều dẫn tới làm giảm hiệu quả nuôi. Chính vì thế