Bài 2 - Tự lập và Khả năng tự lập của trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi
(Trích tóm tắt Cơ sở lý luận NC khả năng tự lập của trẻ
5-6 tuổi - Khóa luận 2006)
Tự lập là tự xây dựng lấy cuộc sống cho mình, không ỷ lại
hay nhờ vả người khác. Khả năng: là cái vốn có về vật chất
hoặc tinh thần để có thể làm được việc gì. Như vậy, Khả
năng Tự lập: là những năng lực vốn có về mặt tinh thần của
cá nhân, nhờ khả năng đó mà cá nhân có thể tự mình làm
một việc gì đấy không phải dựa dẫm, nhờ vả người khác.
Khả năng tự lập của trẻ mẫu giáo: là những năng lực vốn có
của trẻ về mặt tinh thần, nhờ khả năng đó trẻ có thể tự mình
làm một việc gì đấy mà không phải dựa dẫm, nhờ vả người
khác.
Với khả năng tự lập, trẻ biết vị trí của mình trong xã hội,
sau đó trẻ mới tìm hiểu mối quan hệ giữa những người
xung quanh. Phát triển năng lực thực hiện những nhiệm vụ
nhận thức một cách có kế hoạch. Từ những biểu hiện trên
của trẻ chúng ta nhận thấy khả năng tự lập có ảnh hưởng
mạnh mẽ, trực tiếp đến trí tuệ, xúc cảm của trẻ, xét về tự
lập, trong quá trình hoạt động, trẻ tự nhận ra xúc cảm của
mình, tự tin vào khả năng tự điều khiển, tự kiểm soát được
mình, tự lập quyết định việc hình thành và phát triển trí tuệ
xúc cảm của trẻ.
Bước vào trường phổ thông, đó là một bước ngoặt trong
đời sống của trẻ, đó là sự chuyển qua một lối sống mới, với
những điều kiện hoạt động mới, chuyển qua một địa vị mới
trong xã hội. Khả năng tự lập sẽ giúp cho trẻ có tính chủ
động, bền bỉ và sự nỗi lực của ý chí trong quá trình hành
động. Tuân theo tính chủ động, bền bỉ, và sự nỗ lực của ý
chí trong quá trình hành động. Tuân theo nội dung của nhà
trường và thực hiện những yêu cầu của giáo viên hay tập

Lao động tự phục vụ là hình thức lao động đi vào toàn bộ
cuộc sống hàng ngày của trẻ ở trường mẫu giáo. Hình thức
lao động này nhằm giữ gìn sự sạch sẽ và ngăn nắp trong
lớp học và ngoài sân trường, giúp đỡ người lớn tổ chức quá
trình sinh hoạt hàng ngày - lao động tự phục vụ nhằm phục
vụ cho bản thân trẻ, và đồng thời phục vụ cho tập thể, do
đấy có khả năng to lớn để giáo dục khả năng tự lập cho trẻ.
Ở mẫu giáo lớn, nội dung lao động tự phục vụ phong phú,
mang tính chất thường xuyên và phần lớn đã chuyển thành
nhiệm vụ của các trẻ trực nhật. Trẻ giữ gìn sạch sẽ lớp học,
ngoài sân; sửa chữa đồ chơi, dán lại sách vở, giúp bạn hay
em nhỏ hơn mình, yếu hơn mình. Trẻ mẫu giáo lớn phải
biết các tổ chức các công việc, luôn tỏ ra cố gắng, muốn
hoàn thành tốt nhiệm vụ, đạt kết quả tốt, được đánh giá cao.
Điều này khẳng định khả năng tự lập của trẻ được hình
thành thuận lợi thông qua quá trình trẻ tham gia lao động tự
phục vụ tại trường mầm non.
Nguyễn Trường Thịnh
(Bài 3: Thực trạng khả năng tự lập của trẻ 5-6 tuổi)