Sự phát triển ngôn ngữ của bé năm đầu đời
Từ 0 đến 1 tuổi là giai đoạn tiền ngôn ngữ ở trẻ. Từ
tiếng khóc chào đời đến các đơn âm u, ơ rồi các âm
tiết rõ hơn như baba, mama, papa và cuối cùng là
những tiếng gọi mẹ, ba, bà là một quá trình phát
triển rất kỳ diệu của bé.
Quá trình này có thể được chia thành các giai đoạn
khác nhau.
Giai đoạn thứ nhất: ba tháng đầu đời là giai đoạn
luyện tập đầu tiên cho việc phát âm. Tiếng khóc khi
chào đời chính là âm thanh phát ra đầu tiên chuẩn bị
cho việc học nói sau này của trẻ. Giai đoạn này trẻ
phát ra những âm đơn giản từ cổ họng, biết líu lo ầu ơ
bằng các âm đơn như: a, u, ư, ou… và những tiếng
“gừ gừ” khi bé vui vẻ, thoải mái. Đôi khi trẻ phát ra
như tiếng kêu biểu hiện sự thích thú. Bé thích nói
chuyện, trở nên lanh lợi khi nghe âm thanh vào
khoảng tháng thứ 3, biểu hiện bằng cái chớp mắt, có
thể bắt đầu bị đánh thức bởi những tiếng ồn hay giật
mình quay về hướng phát ra âm thanh để xem “đó là
cái gì?”. Bé sẽ cảm thấy êm ả nếu đó là giọng của
mẹ.
Giai đoạn thứ hai: từ tháng thứ 4 đến tháng thứ 8
là giai đoạn trẻ có thể phát ra các âm tiết liền nhau.
Trẻ hoạt bát hơn, phát âm cũng tăng lên rõ rệt. Âm
vần xuất hiện như các âm: “ong, anh…”, hoặc các âm
tiết cùng nhau như: baba, dada, mama, papa,…
Tháng thứ 5, trẻ biết tạo ra âm thanh giống như “goo
goo” và thổi bọt bong bóng (phun mưa) để luyện tập
cơ môi. Bé đã có thể nhận ra tiếng gọi tên riêng.
Khoảng tháng thứ 6, bé bắt đầu hay bập bẹ, lặp lại âm

việc học nói của bé, vì vậy nó rất quan trọng. Nếu
cha mẹ chuẩn bị tốt, quan tâm nhiều tới bé, sẽ giúp bé
nhanh biết nói hơn.
Để giúp bé, cha mẹ có thể:
- Đọc cho bé nghe: Ngay từ khi trẻ sinh ra, cha mẹ
hoặc người lớn nên đọc cho các bé nghe những câu
chuyện, đặc biệt là câu chuyện có nhân vật, có cốt
truyện hoặc hát ru cho bé ngủ.
- Vừa chỉ vừa nói: Khi đi đâu về, bạn hãy sưu tầm
một vật gì đó. Bạn đưa ra và nói về đồ vật này với bé,
giúp trẻ có hứng thú tìm hiểu, khám phá đồ vật.
- Sử dụng những từ có ý nghĩa tương tự để mô tả
cùng một sự vật.