CÁC PHƯƠNG PHÁP CHẨN ĐOÁN
VÀ ĐIỀU TRỊ U NANG BT UNBT là những khối u thường gặp, chẩn đoán nói chung không khó lắm nhưng
tiến triển của bệnh rất phức tạp, việc điều trị và tiên lượng rất khó khăn. UNBT
phát sinh từ các thành phần cấu trúc của buồng trứng bình thường hay từ những di
tích phôi thai của buồng trứng.( 1 điểm )
Các UNBT chia ra làm 2 loại: ( 1 điểm )
- U nang cơ năng: Là những nang nhỏ ở 1 hay 2 bên buồng trứng do rối loạn chức
phận của buồng trứng gây ra, không có tổn thương giải phẫu ở BT.
- U nang thực thể: Do tổn thương thực thể ở tổ chức BT
A.CÁC PHƯƠNG PHÁP CHẨN ĐOÁN:
( U nang buông trứng thực thể)
. U nang buồng trứng thực thể gặp ở tất cả mọi lứa tuổi với các triệu chứng lâm
sàng hết sức nghèo nàn
1 – Lâm sàng:
a. Triệu chứng cơ năng:
Đa số các UNBT khi còn nhỏ thường không gây ra 1 triệu chứng nào, bệnh nhân
vẫn có kinh, vẫn sinh đẻ bình thường, các u nang tiến triển âm thầm và khi to lên
bệnh nhân tự sờ thấy 1 khối u trên khớp mu.
Cũng có bệnh nhân khi khám phụ khoa vì có cảm giác nặng ở bụng dưới, hay đau
ở trong hố chậu, rối loạn kinh nguyệt, đái rắt , đái khó hay hay vô sinh. Đôi khi
dấu hiệu đầu tiên là biến chứng cấp tính hay u nang BT xoắn.
b. Triệu chứng thực thể:
Khám tay âm đạo kết hợp với nắn bụng sờ thấy 1 khối trong hố chậu hay 1 khối to
trong ổ bụng, mật độ mềm, ranh giới rõ, không đau, di động biệt lập với TC. Tử
cung thường bị khối u đẩy lệch sang 1 bên hố chậu.
2 - Cận lâm sàng:
a. Siêu âm: Đánh giá kích thước đặc điểm phản âm trong lòng u có 1 hay nhiều
thuỳ? có vách ngăn trong lòng u hay không? có dịch ổ bụng hay không? tình trạng


ThS.BS Đặng Lê Dung Hạnh
Bệnh viện Hùng Vương TPHCM

U nang buồng trứng là gì?
U nang buồng trứng là tên thường gọi để chỉ một khối phát triển bất thường trên
buồng trứng. Khối này có thể là tổ chức (mô) mới khác với tổ chức buồng trứng
bình thường (tổ chức/mô tân sinh) hay là sự tích tụ dịch tạo thành một nang trên
buồng trứng. U nang buồng trứng có thể phát triển từ các mô của buồng trứng hay
từ mô của các cơ quan khác trong cơ thể.
Khối u buồng trứng có mấy loại?
U nang buồng trứng được phân loại dựa theo 3 đặc tính:
· Theo tích chất khối u:
Khối u đặc hay u chứa dịch (dịch trong hoặc dịch nhày…). Siêu âm có thể cho biết
được điều này.
· Theo kích thước hay hình dạng khối u:
Một khối u nhỏ thường gợi ý là do cơ năng (nghĩa là do thay đổi sinh lý trong cơ
thể) nên cơ thể sẽ tự điều chỉnh. U nang buồng trứng cơ năng còn được gọi là nang
cơ năng buồng trứng.
· Theo bản chất lành hay ác tính:
U ác tính ý chỉ ung thư buồng trứng, loại này có thể phát triển từ mô buồng trứng
hay do di căn từ các cơ quan khác trong ổ bụng (ung thư buồng trứng do di căn).
Tuy nhiên, thăm khám hay làm xét nghiệm không thể xác định được khối u nào là
lành tính hay ác tính. Tính chất lành/ác chỉ có thể được nhận biết sau khi phẫu
thuật và lấy khối u đem đi xét nghiệm giải phẫu bệnh (dân gian hay gọi nôm na là
“thử thịt”). Một khối u phát triển nhanh, gây ảnh hưởng nhiều đối với sức khỏe có
thể gợi ý đến ung thư.
· Theo hình ảnh qua siêu âm
U nang buồng trứng có các phân loại từ I đến IV, dựa vào hình dạng và tính chất
khối u nhìn thấy qua siêu âm, với phân độ càng lớn càng nghĩ nhiều đến một khối

chất điện giải hoặc dẫn tới suy thận.
Khám phụ khoa định kì có thể giúp phát hiện được khối u buồng trứng, kết hợp
với siêu âm bụng sẽ cho biết thêm tính chất khối u. Ngoài ra, có thể làm thêm một
số xét nghiệm máu để giúp định hướng tính chất lành hay ác của khối u như xét
nghiệm máu đo lượng chất Alpha Feto Protein (CA 125).
U nang buồng trứng có cần được điều trị không?
Nếu là khối u cơ năng thì nên chờ vài tháng để có chẩn đoán rõ ràng trong khi một
khối u thực thể (do bệnh lý) thì cần được xử trí sớm nhằm xác định rõ tính chất
lành hay ác, cũng như tránh các biến chứng có thể xảy ra. Một khối u nếu để quá
to sẽ gây khó khăn cho phẫu thuật, gây mất nhiều máu và có nhiều nguy cơ tổn
thương đến các cơ quan lân cận.
Phương pháp điều trị chủ yếu đối với U nang buồng trứng là phẫu thuật. Có thể
phẫu thuật qua nội soi ổ bụng hay mổ bụng hở tùy theo kích thước và tính chất của
khối u. Thuốc men chỉ được dùng trong một vài trường hợp đặc biệt hoặc trong
thời gian chờ đợi làm phẫu thuật đối với các trường hợp đã có chỉ định mổ.
U nang buồng trứng có các dạng đặc biệt thường gặp nào?
· Nang lạc tuyến buồng trứng:
Hay gọi đúng hơn là lạc nội mạc tử cung ở buồng trứng. Nội mạc tử cung là lớp
màng trong của tử cung, gồm 2 phần, phần nền hầu như không thay đổi và phần
tăng trưởng là phần sẽ thay đổi theo chu kỳ kinh nguyệt, trong quá trình mang thai
và khi sinh nở. Thông thường, theo chu kỳ kinh nguyệt, phần tăng trưởng này sẽ
phát triển ngày càng dày lên, tích tụ nhiều chất dinh dưỡng nhằm tạo mọi điều
kiện thuận lợi để trứng thụ tinh sẽ đến làm tổ khi có thai. Gần hết chu kỳ kinh, do
thay đổi nội tiết tố sinh dục nữ, lớp tăng trưởng này sẽ bong ra và tạo ra hiện
tượng hành kinh, sau đó, phần này lại tiếp tục tăng trưởng vào chu kỳ kinh sau và
cứ thế duy trì suốt giai đoạn tuổi sinh sản.
Trong bệnh lý lạc nội mạc tử cung, nội mạc tử cung sẽ hiện diện ở nhiều nơi khác
ngoài lòng tử cung như trong ổ bụng, tại vòi trứng, tại buồng trứng, hoặc bám trên
thành ruột v.v… Mặc dù nằm lạc chỗ nhưng các phần nội mạc này vẫn bị ảnh
hưởng bởi nội tiết tố sinh dục nên vẫn phát triển dày lên, cương tụ rồi bong ra và

Những trường hợp phụ nữ độc thân, ngại thăm khám phụ khoa, có thể dùng siêu
âm bụng để thay thế như một phương tiện tìm bệnh. Cuối cùng, khi phát hiện u
nang buồng trứng, nên được điều trị sớm để tránh trường hợp bỏ sót ung thư
buồng trứng - một trong những nguy cơ gây tử vong cao cho người phụ nữ.
Cảnh giác với bệnh u nang buồng trứng
(Dân trí) - Các bác sĩ phụ khoa cho rằng, u nang buồng trứng là căn bệnh phổ biến
thường gặp ở phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ. Một số dạng của nó hoàn toàn không
nguy hiểm và có thể tự biến mất. Tuy nhiên, cũng có cả dạng nguy hiểm, thậm chí
dẫn tới vô sinh.
Thế nào là u nang buồng trứng?
U nang buồng trứng là những túi chứa đầy dịch ở trong hoặc trên bề mặt của
buồng trứng. Mỗi người phụ nữ bình thường có hai buồng trứng hình quả hạnh
nằm hai bên tử cung.
Nhiều người phụ nữ bị u nang buồng trứng nhưng với kích thước nhỏ và không hề
gây bất cứ ảnh hưởng hay khó chịu nào, và tồn tại suốt đời của họ.
Tuy nhiên một số u nang có thể đe dọa tính mạng.
Nguyên nhân
Có rất nhiều nguyên nhân, nhưng các bác sĩ phụ khoa đưa ra 5 nguyên nhân cơ
bản:
- Thứ nhất là do nếu người phụ nữ đã từng bị sẩy thai.
- Do có kinh sớm hơn bình thường.
- Do nội tiết bị phá huỷ.
- Chức năng của tuyến giáp bị giảm.
- Các nang trứng đã chín vì lý do gì đó bị "tiêu hủy".
Biểu hiện
U nang buồng trứng thường chỉ được phát hiện khi đi khám phụ khoa, siêu âm một
số bệnh khác, hoặc qua kiểm tra sức khoẻ tổng quát.
Tuy nhiên có một số trường hợp xuất hiện các triệu chứng: rối loạn kinh nguyệt
như rong kinh, rong huyết, đau bụng… Cơn đau bụng thường không rõ ràng nên
có thể khiến các bạn nữ lầm tưởng với cơn đau “chu kỳ” hay do kinh nguyệt thất