BÀI 2: PHIÊN MÃ VÀ DỊCH MÃ
“Gà có trước hay trứng có trước?”
I. PHIÊN MÃ
Sơ đồ tổng hợp ARN trên mạch khuôn ADNARN vận chuyển – tARN
Là quá trình tổng hợp ARN
trên mạch khuôn ADN
1. Cấu trúc và chức năng các loại ARN
Cấu trúc Chức năng
mARN - Mạch thẳng
- Làm khuôn mẫu cho dịch mã ở
riboxom.
- Đầu 5’ có vị trí đặc hiệu gần mã
mở đầu để RBX nhận biết & gắn
vào.
- Là bản sao từ gen (phiên bản
mã di truyền) mang thông tin
qui định tổng hợp chuỗi
pôlipeptit (prôtêin)
tARN
-
Một mạch, có đầu cuộn tròn. Có
liên kết bổ sung.
-
Mỗi loại có một bộ ba đối mã và 1
đầu gắn a.amin (3’)
-Được xem là “người phiên dịch”
-Mang a.amin đến riboxom tham
gia dịch mã
+ Ở SV nhân sơ : mARN được tạo ra được trực tiếp dùng
làm khuôn để tổng hợp prôtêin.
+ Ở SV nhân thực: mARN tạo ra là mARN sơ khai. Sau khi
cắt bỏ các intron, nối các êxôn thì tạo mARN trưởng thành
mới làm khuôn tổng hợp prôtêin.
[ ]
→
ATPenzim,
II. DỊCH MÃ:
- Là quá trình tổng hợp prôtêin.
- Diễn ra tại tế bào chất của tế bào
- Gồm 2 giai đoạn :
1. Hoạt hoá axit amin:
axit.amin
hoạt hóa
- Axit amin
- a.amin hoạt hóa + tARN aa – tARN
CHIẾU PHIM DỊCH MÃ
2.Tổng hợp chuỗi pôlipeptit:
•
Mở đầu
•
Kéo dài
•
Kết
thúc