KHáM Và THEO DõI BệNH
NHÂN chấn thơng sọ
não
đại cơng
Định nghĩa Tổn thơng xơng và / hoặc nhu mô
n o do chấn thơng.ã
CTSN là cấp cứu thờng gặp nhất trong
cấp
cứu ngoại khoa , là cấp cứu số 1.
2- 4 ngời chết vì CTSN /10 000 dân/ năm
ở Australia.
BV Việt Đức: 6 tháng đầu năm 2003 có 527
ngời chết vì CTSN. Trung bình 3-4 ng
ời/ngày.
§¹I C¦¥NG
Nguyªn nh©n chÊn th¬ng:
-
Tai n¹n giao th«ng: 70-80%
-
Tai n¹n lao ®éng: 9-15%
-
Tai n¹n thÓ thao
-
B¹o lùc
-
Chẩn đoán
Hỏi bệnh:
Nguyên nhân chấn thơng:
Đầu cố định: bị đánh, gạch rơi ( thơng tổn tai chỗ) hay đầu
di động: TNGT, ngã cao ( thơng tổn cả bên đối diện)
Tình trạng trớc khi chấn thơng: động kinh, đột quị,
TBMMN trớc khi ngã.
Khai thác diễn biến tri giác từ khi tai nạn cho đến khi khám
bệnh để biết có khoảng tỉnh hay không. Khoảng tỉnh ?
Tiền sử bệnh khác
Bệnh tim mạch, hô hấp, TBMMN, nhồi máu cơ tim
Bệnh động kinh, co giật.
Bệnh nghiện rợu, tiêm chích ma tuý, HIV- AIDS.
Cơ chế chấn thơng sọ não
( đầu cố định)
C¬ chÕ chÊn th¬ng sä n·o
( §Çu di ®éng)
Khám lâm sàng
Các dấu hiệu sinh tồn
Khám da đầu
Vết thơng da đầu: vị trí, kích thớc, số lợng, chảy máu
Mô tả dị vật tại vết thơng: tóc, bùn đất, tổ chức não
Dấu hiệu vỡ nền sọ:
Tụ máu quanh mắt 2 bên ( dấu hiệu đeo kính râm) sau tai là
dấu hiệu vỡ nền sọ
Chảy máu mũi , tai
Chảy dịch não tuỷ qua mũi, tai
Tổn thơng các dây TK sọ: dây I, II, V, VII, VIII -
Ch¶y m¸u
tai
Ch¶y m¸u
mòi
Tô m¸u
díi da,
s©y s¸t
Tô m¸u m¾t,
Dh eo kÝnh đ
r©m
Bệnh nhân có khoảng tỉnh thờng do máu tụ trong
sọ, KT càng dài tiên lợng càng tốt,càng ngắn tiên l
ợng càng xấu
Dấu hiệu thần kinh khu trú
Liệt nửa ngời bên đối diện
Dãn đồng tử cùng bên với thơng tổn.
Các dấu hiệu khác: Liệt VII, mất ngửi
II, lác ,mất vận nhãn ( III, IV, VI)
Khám thơng tổn phối hợp
Khám cột sống, đặc biệt cột sống cổ hay bị
bỏ sót khi bệnh nhân mê Glasgow<= 8đ.
Khám ngực, bụng , tứ chi.
Tại sao phải cố định cột sống cổ: 30% CTSN nặng có
chấn thơng cột sống cổ kèm theo. BN hôn mê khó
chẩn đoán.
Chỉ bỏ vòng đệm Collier cổ sau khi chụp X quang không
có tổn thơng xơng cột sống cổ.
Chẩn đoán hình ảnh
XQ qui ớc
Chụp phim thẳng, nghiêng phải, nghiêng trái, tiếp
tuyến để tránh bỏ sót thơng tổn.
Tìm các dấu hiệu của đờng vỡ xơng, lún xơng, dị