BỘ GIÁO DỤC VÀ ðÀO TẠO
TRƯỜNG ðẠI HỌC NÔNG NGHIỆP HÀ NỘI LÊ QUANG TRUNG
“PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC CÔNG TY CỔ PHẦN
BẢO HIỂM NGÂN HÀNG NÔNG NGHIỆP
GIAI ðOẠN 2011-2015”
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH
Người hướng dẫn khoa học: TS. PHẠM THỊ MINH NGUYỆT
Hà Nội, 2011
Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
i
LỜI CAM ðOAN
- Tôi xin cam ñoan rằng, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn là
trung thực và chưa từng ñược sử dụng ñể bảo vệ một học vị nào.
- Tôi xin cam ñoan rằng các thông tin trích dẫn trong luận văn này ñã ñược
chỉ rõ nguồn gốc.
TP Hồ chí Minh, ngày 20//10/2011
Tác giả luận văn
Lê Quang Trung
Tôi xin chân thành cảm ơn gia ñình, bạn bè và ñồng nghiệp ñã ñộng viên
khích lệ và giúp ñỡ tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu.
TP Hồ chí Minh, ngày 20//10/2011
Tác giả luận văn
Lê Quang Trung Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
iii
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
ABIC Công ty Cổ phần bào hiểm ngân hàng nông nghiệp
BH Bảo hiểm
CBNV Cán bộ nhân viên
CMKT Chuyên môn kỹ thuật
CMNV Chuyên môn nghiệp vụ
CN Chi nhánh
CNH&HðH Công nghiệp hóa và hiện ñại hóa
DNBH Doanh nghiệp bảo hiểm
Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
vDANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1: So sánh trọng tâm ñầu tư của Hàn Quốc ở giai ñoạn phát triển 28
Bảng 2.2: ðánh giá của tổ chức PISA ñối với học sinh Hàn Quốc 29
Bảng 3.1: Vốn góp của các cổ ñông vào ABIC 36
Bảng 3.2: Cơ sở vật chất của ABIC 39
1. MỞ ðẦU 1
1.1. Tính cấp thiết của ñề tài 1
1.2. Mục tiêu nghiên cứu 3
1.2.1. Mục tiêu chung 3
1.2.2. Mục tiêu cụ thể 3
1.3. ðối tượng và phạm vi nghiên cứu 3
1.3.1. ðối tượng nghiên cứu 3
1.3.2. Phạm vi nghiên cứu 3
2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 5
2.1. Một số vấn ñề lý luận về phát triển nguồn nhân lực 5
2.1.1. Một số khái niệm cơ bản 5
2.1.2. Vai trò của công tác phát triển nguồn nhân lực 11
2.1.3. Các nhân tố ảnh hưởng ñến phát triển nguồn nhân lực 13
2.1.4. Các chỉ tiêu ñánh giá nguồn nhân lực 14
2.1.5. ðặc ñiểm Nguồn nhân lực ngành bảo hiểm 15
2.2.3. Bài học kinh nghiệm: 33
3. ðẶC ðIỂM ðỊA BÀN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 35
3.1. Giới thiệu chung về Công ty CP Bảo hiểm NHNo (ABIC) 35
3.1.1. Sự hình thành và phát triển của Công ty 35
3.1.2. Bộ máy tổ chức và tình hình lao ñộng của Công ty 36
3.1.2.1. Bộ máy tổ chức 36
3.1.2.2. ðịa bàn hoạt ñộng 38
3.1.2.3. Tình hình cơ sở vật chất của ABIC 39
3.1.2.4. Tình hình lao ñộng của Công ty 40
3.1.2.5. Kết quả hoạt ñộng của ABIC 43
3.2. Phương pháp nghiên cứu 45
3.2.1. Phương pháp thu thập số liệu 45
3.2.2. Phương pháp xử lý số liệu 45
3.2.3. Phương pháp phân tích 45
3.2.4. Các chỉ tiêu nghiên cứu 46
4.1.3.1. Kết quả ñạt ñược 72
4.1.3.2. Tồn tại, nguyên nhân 74
4.1.3.2.1. Tồn tại: 74
4.1.3.2.2. Nguyên nhân 76
4.2. Giải pháp phát triển NNL Công ty CP Bảo hiểm NHNo (ABIC) 78
4.2.1. Cơ sở khoa học của giải pháp phát triển NNL ABIC 78
4.2.1.1. Dự báo nhu cầu nhân lực ñến năm 2015 và tầm nhìn ñến năm 2020 78
4.2.1.2. ðánh giá chung về tình hình phát triển NLL ABIC - Phân tích SWOT 80
4.2.1.3. ðịnh hướng phát triển ñến năm 2015 82
4.2.1.4. Chiến lược phát triển NNL ABIC ñến 2015 và những năm tiếp theo 83
4.2.1.5. Mục tiêu phát triển nguồn nhân lực 84
4.2.2. Một số giải pháp nhằm phát triển NNL của ABIC 84
4.2.2.1. Xây dựng chiến lược phát triển NNL 84
4.2.2.2. Nâng cao chất lượng công tác quản trị và sử dụng NNL 86
4.2.2.3. Hoàn thiện công tác tuyển dụng nhân lực 89
bởi một môi trường ñầy cạnh tranh và thách thức. ðể tồn tại và phát triển, Doanh
nghiệp phải có những giải pháp, chiến lược phát triển nguồn nhân lực một cách
hiệu quả. Phát triển nguồn nhân lực thành công là nền tảng bền vững cho thành
công của mọi hoạt ñộng trong tổ chức, doanh nghiệp.
ðối với ngành bảo hiểm tại Việt Nam, nguồn nhân lực luôn là bài toán khó ñòi
hỏi các doanh nghiệp phải tự xây dựng cho mình một chiến lược lâu dài, một giải
pháp phát triển mang tính toàn diện, bền vững. Các Chuyên gia quốc tế ñã cảnh báo
một trong những ñiểm yếu của ngành bảo hiểm Việt Nam chính là nguồn nhân lực.
Công ty cổ phần bảo hiểm Ngân hàng nông nghiệp (viết tắt là ABIC) cũng
không nằm ngoài thực trạng ñó. ðược thành lập và ñi vào hoạt ñộng ñược 4 năm
(28/4/2007), với cổ ñông sáng lập là Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông
thôn Việt Nam (NHNo& PTNT Việt Nam), phát triển nguồn nhân lực luôn ñược
coi là vấn ñề quan trọng nhất trong giai ñoạn hình thành và phát triển hoạt ñộng của
Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
2
Công ty. Với sự nổ lực ñáng kể từ ñội ngũ lãnh ñạo, nhân viên, trong 04 năm hoạt
ñộng, Công ty ñã ñạt ñược kết quả tương ñối khả quan, ñáp ứng phần nào nhu cầu
ña dạng hóa sản phẩm của thị trường bảo hiểm trong nước, ñặc biệt là loại hình bảo
hiểm gắn với khách hàng của NHNo&PTNT Việt Nam, bước ñầu tạo ñược uy tín
ñối với khách hàng và khẳng ñịnh dần ñược vị thế trong ngành bảo hiểm Việt Nam.
Tuy nhiên trong tình hình hiện nay với chính sách mở cửa của nước ta, sự
cạnh tranh hết sức gay gắt trong ngành bảo hiểm, ABIC cũng như những Công ty
bảo hiểm khác ñang ñứng trước những khó khăn thách thức khi thị phần bị chia sẻ,
những yêu cầu của khách hàng ngày càng khắt khe hơn. Thực tế ñó ñòi hỏi ABIC
phải có những giải pháp ñể hoạt ñộng kinh doanh ngày càng hiệu quả hơn. Cùng
với giải pháp về công nghệ, tài chính thì con người là yếu tố quan trọng hàng ñầu.
Phát triển nhân lực, mạng lưới nhằm nâng cao thị phần, uy tín, thương hiệu, tạo ra
những lợi thế so với các Doanh nghiệp bảo hiểm khác là vấn ñề cấp thiết ñặt ra ñối
ñoạn, ñáp ứng ñược yêu cầu ñòi hỏi của Công ty.
1.3. ðối tượng và phạm vi nghiên cứu
1.3.1. ðối tượng nghiên cứu
Là nguồn nhân lực của Công ty Cổ phần bảo hiểm Ngân hàng nông nghiệp
(ABIC), trong ñó bao gồm cả nhân lực hoạt ñộng trong lĩnh vực quản lý và nhân
lực trực tiếp tham gia các hoạt ñộng kinh doanh của Công ty.
1.3.2. Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi về nội dung: Luận văn tập trung nghiên cứu thực trạng phát triển nguồn
nhân lực tại Công ty Cổ phần bảo hiểm Ngân hàng nông nghiệp (ABIC).
- Phạm vi về không gian: ñề tài ñược nghiên cứu tại Công ty Cổ phần bảo hiểm
Ngân hàng nông nghiệp (ABIC).
- Phạm vi về thời gian:
Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
4
+ Thời gian thu thập thông tin: tất cả nội dung của ñề tài nghiên cứu tập trung
thời gian 3 năm từ 2008 ñến 2010.
+ Thời gian thực hiện: từ tháng 11 năm 2010 ñến tháng 09 năm 2011.
Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
5
2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
2.1. Một số vấn ñề lý luận về phát triển nguồn nhân lực
2.1.1. Một số khái niệm cơ bản
* Khái niệm nhân lực
Theo tác giả thạc sỹ Nguyễn Mạnh Quân trong sách “ Quản lý nhân sự- thấu
hiểu từng người trong tổ chức” (Nhà xuất bản tài chính) thì : “Nhân lực bao gồm
và tinh thần, chưa ñược phép tham gia lao ñộng với ý nghĩa là một thành tố của
LLSX ñối với xã hội và chưa phải là nguồn tăng thu nhập chính ñối với gia ñình.
ðiều ñó thể hiện khá rõ ràng trong luật pháp quốc tế và trong nước: Công ước số
138 của ILO ñã quy ñịnh tuổi tối thiểu ñược làm việc trong bất kỳ trường hợp nào
cũng không ñược dưới 15 tuổi; còn ở nước ta thì Bộ luật Lao ñộng cũng ñã nói rõ
"Cấm nhận trẻ em chưa ñủ 15 tuổi vào làm việc". Vì nếu trẻ em lâm vào tình trạng
lao ñộng sớm, làm việc quá sức thì các mục tiêu bảo vệ sức khoẻ, giáo dục ñào tạo,
văn hoá tinh thần… ñều khó mà thực hiện ñược có nghĩa là kìm hãm sự phát triển
NNL trong tương lai.
*Tiếp cận nguồn nhân lực ở cấp ñộ vi mô
Theo Human Capital White Paper, nguồn nhân lực là tài sản vô hình của một
tổ chức. Cơ bản nó là toàn bộ năng lực và sự tâm huyết của mọi người trong một tổ
chức, nghĩa là toàn bộ những kỹ năng, kinh nghiệm, tiềm năng và năng lực của
họ.Tài sản nguồn nhân lực buộc tất cả nhân viên ñịnh hướng năng lực cao là cần
thiết cho sự thành công của doanh nghiệp.
Theo quản lý nhân lực trong doanh nghiệp, nhân lực ñược hiểu là toàn bộ các
khả năng về thể lực và trí lực của con người ñược vận dụng ra trong quá trình lao
ñộng sản xuất. Nó cũng ñược xem là sức lao ñộng của con người – một nguồn lực
quý giá nhất trong các yếu tố của sản xuất của các doanh nghiệp. Nhân lực của
Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
7
doanh nghiệp bao gồm tất cả những người lao ñộng làm việc trong doanh
nghiệp.(Nguyễn Tấn Thịnh, 2005)
*Tiếp cận nguồn nhân lực ở cấp ñộ vĩ mô
Nguồn nhân lực là nguồn lực cơ bản của mỗi quốc gia, là tổng thể tiềm năng
lao ñộng của con người. Theo Begg, Fircher và Dornbusch, khác với nguồn lực
vật chất khác, nguồn nhân lực ñược hiểu là toàn bộ trình ñộ chuyên môn mà con
người tích lũy ñược, nó ñược ñánh giá cao vì tiềm năng ñem lại thu nhập trong
về tuổi tác, giới tính, thiên hướng ngành nghề, phân bố theo lãnh thổ, khu vực
thành thị - nông thôn.
* Khái niệm phát triển:
- Theo PGS.TS Chu Văn Cấp trong giáo trình triết học Mác – Lênin của nhà
xuất bản Chính Trị Quốc Gia thì Phát triển là khuynh hướng vận ñộng ñã xác ñịnh
về hướng của sự vật: hướng ñi lên từ thấp ñến cao, từ kém hoàn thiện ñến hoàn
thiện hơn Nhưng nếu hiểu sự vận ñộng phát triển một cách biện chứng toàn diện,
sâu sắc thì trong tự bản thân sự vận ñộng phát triển ñã bao hàm sự vận ñộng thụt
lùi, ñi xuống với nghĩa là tiền ñề, ñiều kiện cho sự vận ñộng ñi lên, hoàn thiện.
- Theo giáo trình Quản trị nguồn nhân lực - Trường ñại học kinh tế quốc dân
của Thạc sỹ Nguyễn Vân ðiềm và PGS.TS Nguyễn Ngọc Quân thì phát triển là các
hoạt ñộng học tập vượt ra khỏi phạm vi công việc trước mắt, nhằm mở ra cho họ
những công việc mới dựa trên cơ sở những ñịnh hướng tương lai của tổ chức. Khái
niệm này chỉ ra cho chúng ta thấy sư phát triển của con người trong lao ñộng.
Từ những khái niệm trên ta có thể rút ra kết luận: Phát triển ñược hiểu là một
quá trình tăng trưởng bao gồm nhiều yếu tố cấu thành khác nhau về kinh tế, chính
trị , xã hội, kỹ thuật, văn hóa…Phát triển là xu hướng tự nhiên tất yếu của thế giới
vật chất nói chung, của xã hội loài người nói riêng. Phát triển kinh tế - xã hội là quá
Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
9
trình nâng cao ñiều kiện sống về vật chất và tinh thần của con người bằng phát triển
lực lượng sản xuất, quan hệ sản xuất, nâng cao các giá trị văn hóa cộng ñồng. Sự
chuyển ñổi của các hình thái xã hội từ xã hội công xã nguyên thuỷ lên chiếm hữu
nô lệ lên phong kiến rồi ñến xã hội tư bản…ñược coi là một quá trình phát triển.
* Khái niệm phát triển nguồn nhân lực:
- Theo giáo trình Quản trị nguồn nhân lực của trường ðại học Kinh tế Quốc
dân do Thạc sĩ Nguyễn Văn ðiềm và PGS.TS Nguyễn Ngọc Quân ñồng biên soạn
thì phát triển nguồn nhân lực là tổng thể các hoạt ñộng học tập có tổ chức ñược tiến
chiêu mộ, tuyển chọn và luân chuyển nhân viên. Phát triển chất lượng lao ñộng
thông qua chương trình ñào tạo huấn luyện và ñào tạo lại nhằm ñáp ứng yêu cầu
ñảm bảo nhân sự từ bên trong của Công ty.
Sự thay ñổi về số lượng trong quá trình ñảm bảo nhân sự ñược thể hiện qua sơ
ñồ dưới ñây:
Sơ ñồ 1. Sự thay ñổi về số lượng trong quá trình ñảm bảo nhân sự
ðảm bảo nhân sự từ
bên ngoài
Các ứng viên
Chiêu mộ, tuyển
ch
ọn
Người mới tuyển dụng
ðảm bảo nhân sự từ bên trong
Công việc cũ
Công việc mới
Lực lượng lao ñộng trước
khi ñiều chuyển nội bộ
ðây là một vấn ñề khá phức tạp, có ý nghĩa quan trọng ñể xây dựng và sử
dụng tốt nguồn nhân lực của từng ñơn vị, cũng như của cộng ñồng và xã hội. Cần
tiếp tục nghiên cứu quản lý nguồn nhân lực, giáo dục, ñào tạo, tự ñào tạo, bồi
dưỡng, sử dụng nguồn nhân lực, bao gồm chính sách tuyển dụng, chính sách lao
ñộng, các chính sách quản lý vĩ mô nguồn nhân lực, như chuyển dịch cơ cấu, phân
công lao ñộng, phân bổ nguồn nhân lực….
2.1.2. Vai trò của công tác phát triển nguồn nhân lực
Mục ñích của việc phát triển nguồn nhân lực là sử dụng tối ña nguồn nhân lực
hiện có và nâng cao tính hiệu quả của tổ chức thông qua việc giúp cho người lao
ñộng hiểu rõ hơn về công việc, nắm vững hơn về nghề nghiệp và thực hiện chức
năng của mình một cách tự giác cũng như nâng cao khả năng thích ứng của họ với
công việc trong tương lai chính vì thế phát triển nguồn nhân lực có vai trò rất quan
trọng
Trường ðại học Nông Nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sĩ khoa học kinh tế …………………………………
12
- ðối với sự phát triển kinh tế - xã hội:
+ Góp phần quan trọng tạo ra lực lượng lao ñộng và chuyên gia giỏi về công
nghệ, kỹ thuật và quản lý ñáp ứng yêu cầu Công nghiệp hoá, hiện ñại hoá ñất nước,
người lao ñộng có thể nắm bắt ñược khoa học kỹ thuật, làm chủ ñược công nghệ.
+ Tác ñộng ñến phân công lao ñộng xã hội, chuyển dịch cơ cấu lao ñộng từ ñó
ñẩy mạnh chất lượng và nhịp ñộ của chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo ñịnh hướng
công nghiệp hoá, hiện ñại hoá;
+ ðào tạo nguồn nhân lực và sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực ñã góp phần
thúc ñẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế. ðể phát triển kinh tế - xã hội trong
thời kỳ ñẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện ñại hoá cần phải coi trọng vấn ñề ñào
tạo và sử dụng nguồn nhân lực phù hợp với ñiều kiện ñặc thù của mình.
- ðối với tổ chức và các ñơn vị sử dụng người lao ñộng:
Phát triển nguồn nhân lực là ñể ñáp ứng ñược yêu cầu của tổ chức, nghĩa là
- Nền kinh tế - ðối thủ cạnh tranh - Xã hội - Khách hàng
- Văn hóa - Công nghệ
Sơ ñồ 2: Môi trường quản trị tài nguyên nhân lực
Qua sơ ñồ trên ta thấy quản trị nguồn nhân lực bị ảnh hưởng bởi ba tầng. Tầng
ngoài cùng là môi trường vĩ mô mà ở ñây chúng ta gọi là mội trường bên ngoài,
Sứ mạng
Thỏa ước lao ñộng Chính sách
Các ñơn vị khác Văn hóa DN
Tổ chức không Phong cách QT
chính quy Nhân viênQuản trị
nguồn
nhân l
ực
Copyright: Tài liệu đại học ©