Ch¬ng 3
c¸c kiÓu tíng vµ m«i trêng trÇm
tÝch tiªu biÓu
1. Kh¸i niÖm chung vÒ tíng
trÇm tÝch (lithofacies)
2. Ph©n lo¹i tíng
3. Céng sinh tíng vµ ý nghÜa dÇu
khÝ
c¸c kiÓu tíng vµ m«i trêng trÇm tÝch tiªu
biÓu
Néi dung
- Định nghĩa:
1. Khái niệm chung về tớng trầm tích
(lithofacies)
+ Quan niệm tớng là địa tầng
+ Quan niệm tớng là thạch học và cổ sinh vật
+ Quan niệm tớng là điều kiện địa lý tự nhiên hoặc môi tr
ờng trầm tích
+ Quan niệm tớng là tổng hợp về điều kiện sinh thành và
những đặc trng vật trầm tích
"Tớng là những trầm tích đợc thành tạo
trong một vị trí nhất định có cùng những
điều kiện khác với những vùng lân cận".
Rukhin
- Biến đổi tớng theo
không gian và thời gian
1. Khái niệm chung về tớng trầm tích





gian
Tớng phụ thuộc đk kiến tạo
và cổ khí hậu. Kiến tạo dao
động thì có tính chất chu kỳ
xen kẽ biển tiến và biển lùi
2. Phân loại tớng
Dựa vào điều kiện địa
lý tự nhiên
Nhóm tớng
lục địa.
Nhóm tớng
chuyển tiếp.
Nhóm tớng
biển.
Dựa vào điều kiện
thành tạo mà đặc trng
là hoá lý, môi trờng
nhóm tớng
đồng sinh thành
đá
nhóm tớng
biến đổi thứ
sinh.
cụm tớng
(macrofacies)
và tớng
(facies)
2. Phân loại tớng
1. Nhóm tớng lục địa.
Đặc trng là chuyển tớng nhanh theo thời gian và

Tớng hồ nớc ngọt:
Tớng hồ nớc mặn
h a n o i























h h







#



$
h
n






v
p













l
c

%


l
c
& ' ( ) *
+
, - . ( / 0 1 # % 0 1
, - 2 0 3 ( ) & * 4
, - ( 5 6 7 % 2 0 0 8
9 : ; <
%





$
2 3 4
2 3 5
2 3

6
7




Bãi bồi
Sơ đồ khối
2. Nhóm tớng chuyển tiếp
Tam giác
châu
Ba phức hệ t
ớng cơ bản
Tớng vũng
vịnh
Tớng duyên
hải (litoral)
Phạm vi phân bố từ vài km đến vài chục km. Bị chi phối bởi địa
hình bờ biển, quy mô của hệ sông.
Đặc điểm chung về thành phần:
- Độ muối thay đổi từ vùng cửa sông đến vùng vũng vịnh, những
vùng kín th#ờng rất mặn nếu l#ợng bốc hơi lớn hơn l#ợng m#a.
- Độ muối ảnh h#ởng đến thành phần trầm tích và thành phần sinh
vật.
Cụm tớng ven biển
không bị ngập nớc
Cụm tớng bãi triều
Cụm tớng biển ven bờ.
2. Nhóm tớng chuyển tiếp
a. Cụm tớng
trầm tích vùng
ven biển
(litoral)

"
. A B 4

Bờ biển hở giàu cát
(bờ biển miền Trung Việt Nam)
Trầm tích:sét,
bột, cát,
Khoáng vật: Q,
F, Mica.
Ru, Zr, Inm, C
2. Nhãm tíng chuyÓn tiÕp
b. Côm tíng ®ª c¸t ven bê, ®ª ngÇm
 ;  >   ; ; 
 .   0 1  
  ) %
S¬ ®å thµnh t¹o c¸c val c¸t ven bê
hiÖn ®¹i do sãng
B×nh ®å ®ª c¸t ven bê vµ ph¸
Tam Giang
Vụng biển ngọt hoá
Vụng biển mặn hoá
2. Nhóm tớng chuyển tiếp
c. Tớng vụng biển (lagoon)
d. Phức hệ Tớng châu thổ (delta)
Quá trình hình thành trầm tích và môi tr#ờng bể.
Quá trình hình thành trầm tích và môi tr#ờng bể.
Tính chất và thành phần của n#ớc, nồng độ vật
trầm tích.
Tính chất và thành phần của n#ớc, nồng độ vật
trầm tích.
Tốc độ sóng, dòng chảy và thuỷ triều.
Tốc độ sóng, dòng chảy và thuỷ triều.
Độ sâu và kiểu cấu tạo bể.

Trắc diện đáy lạch triều gồ ghề sông Đồng Tranh
Hệ sinh thái rừng ngập mặn lu vực sông
Đồng Nai (Theo Trần Nghi, 2007)
3/ Loại ven rìa ( Bán đảo Cà Mau)
3. Nhãm tíng biÓn
Ph©n bè réng, bÒ dµy lín vµ æn ®Þnh. Sù biÕn
®æi tíng theo thêi gian vµ kh«ng gian
kh«ng lín
Ph©n bè réng, bÒ dµy lín vµ æn ®Þnh. Sù biÕn
®æi tíng theo thêi gian vµ kh«ng gian
kh«ng lín
Ph©n lo¹i
Phøc hÖ tíng
biÓn n«ng
Phøc hÖ tíng biÓn
s©u vµ biÓn th¼m
Phøc hÖ tíng
biÓn n«ng
§¸ v«i d ng kh i C-P o ạ ố đả
Cat B à
Phøc hÖ tíng biÓn
s©u vµ biÓn th¼m
Turbidit D3-C1
ao C¸t Bµđ
4. Nhãm tíng ®ång sinh –
thµnh ®¸
2. Ph©n lo¹i tíng
5. Nhãm tíng biÕn ®æi thø
sinh
Tíng hËu sinh

Dá grauvac núi lửa xi măng sét
1
2
T#ớng đá vôi đôlomit kết tinh (hydromica, serixit, clorit)
T#ớng đá vôi hoa hoá (muscovit, anbit epidot)
Dá cacbonat
1
T#ớng than gầy và antraxit (hydromica, serixit, clorit)
T#ớng antraxit bị graphit hoá và siêu antraxit
Than đá
1
T#ớng diaspo
T#ớng corindon - diaspo
Dá alit
Các phụ tớng thuộc tớng biến sinh (theo Logvinenco, 1974)
3. Cộng sinh tớng và ý nghĩa dầu khí
a. Định nghĩa
Cộng sinh tớng là sự phân bố liền kề của hai hay nhiều tớng
theo chiều nằm ngang và chiều thẳng đứng trong mối quan hệ
với sự thay đổi mực nớc biển và chuyển động kiến tạo.
Ngoại suy các tớng lân cận khi biết
chính xác vị trí một tớng trầm tích
và vị trí vùng xâm thực cung cấp vật
liệu.
b. Qu¸ tr×nh t¹o vËt
liÖu trÇm tÝch
Qu¸ tr×nh biÕn ®æi
tõ ®¸ gèc
c. Céng sinh tíng trong m«i trêng lôc ®Þa vµ ®ång b»ng ch©u
thæ

$
 
$
 
 

 

B

C

>

D



*

E



>
0
3




gian
Céng sinh
theo thêi
gian
Aluvi miÒn trung du Cuéi, s¹n, c¸t, t¶ng, khèi
Cuéi, s¹n, c¸t, bét, sÐt
VPH
Proluvi
§¸ gèc bÞ phong ho¸
Deluvi
VPH
§¸ gèc
S#ên tÝch
d
Lò tÝch
p
S«ng miÒn nói
a1
S«ng miÒn trung
du
a2
Céng sinh trong m«i trêng lôc ®Þa miÒn nói sang trung
du
Céng sinh
theo kh«ng
gian
Céng sinh
theo thêi
gian
Aluvi cæ