SỞ GD & ĐÀO TẠO QUẢNG NINH
TRƯỜNG THPT QUẢNG LA
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
“ MỘT SỐ BÀI TẬP PHÁT TRIỂN SỨC MẠNH NHẰM
NÂNG CAO THÀNH TÍCH NHẢY CAO KIỂU NẰM NGHIÊNG
CHO HỌC SINH NAM LỚP 11 Ở TRƯỜNG THPT QUẢNG
LA”
Giáo viên: Nguyễn Thị Huyền Trang
Tổ: Tự nhiên cấp 3
Đơn vị công tác: Trường THPT Quảng La
Quảng La, ngày 26 tháng 3 năm 2012
MỘT SỐ BÀI TẬP PHÁT TRIỂN SỨC MẠNH NHẰM NÂNG
CAO THÀNH TÍCH NHẢY CAO KIỂU NẰM NGHIÊNG CHO
HỌC SINH NAM LỚP 11 Ở TRƯỜNG THPT QUẢNG LA
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
I. Lý do chọn đề tài.
1, Cơ sở lý luận.
Trong sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo nhằm mục tiêu dân
giầu, nước mạnh, xã hội công bằng và văn minh. Thì yếu tố con người luôn luôn
chiếm vi trí quan trọng hàng đầu. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “ Muốn có chủ
nghĩa xã hội phải có con người xã hội chủ nghĩa”. Trong hình mẫu và phẩm chất
con người, sức khoẻ và thể chất chiếm một vị trí đáng cần thiết để đáp ứng yêu cầu
xây dựng và bảo vệ tổ quốc. Do đó thể dục thể thao là một bộ phận của nền giáo
dục xã hội chủ nghĩa, nó tổng hợp các phương tiện, phương pháp nhằm con người
phát triển toàn diện, hài hoà, đặc biệt hoạt động thể dục thể thao là một trong những
hình thức cơ bản, chuẩn bị thể lực phục vụ cho lao động và các hoạt động khác.
Vì thế mỗi quốc gia đều chú trọng đến công tác thể dục thể thao và đưa nền
TDTT nước mình lên đỉnh cao nhất cũng như giữ vững và phát triển những môn
TDTT manh tính bản sắc dân tộc. Kinh nghiệm của các nước phát triển cho thấy
rằng : “ Truyền thống dân tộc là một trong những động lực thúc đẩy sự phát triển
của đất nước.” TDTT là một lĩnh vực của nền văn hoá vì vậy nó cũng mang tính dân
luyện, do đó điền kinh là một trong những môn thể thao có vị trí quan trọng trong
hệ thống giáo dục thể chất, đồng thời là môn học chủ yếu đối với học sinh ở cảc
trường trung học, cao đẳng, đại học…
Trong cuộc sống hiện nay, vị trí công tác TDTT trong nhà trường càng được xác
định theo đúng tầm quan trọng của nó. Thông qua giáo dục trong bộ môn thể dục, bồi
dưỡng cho học sinh những đức tính dũng cảm, giúp học sinh biết được kĩ năng cơ bản
để tập luyện giữ gìn sức khỏe, nâng cao thể lực, góp phần rèn luyện nếp sống lành mạnh,
3
tác phong nhanh nhẹn, kỉ luật, thói quen tự giác tập luyện thể dục thể thao, giữ gìn vệ
sinh. Có sự tăng tiến về thể lực, thi đạt tiêu chuẩn rèn luyện thân thể và thể hiện khả
năng của bản thân về thể dục thể thao, biết vận dụng những điều đã học vào nếp sinh
hoạt ở trong và ngoài nhà trường, góp phần chuẩn bị cho thế hệ trẻ có nếp sống, tác
phong công nghiệp.
Trong giáo dục thể chất, điền kinh là nội dung cơ bản, là nền tảng để phát triển
các tố chất thể lực cơ sở cho các môn thể thao khác. Trong đó nhảy cao là một nội
dung cơ bản để phát triển các tố chất thể lực. Trước yêu cầu này đòi hỏi giáo viên
lên lớp phải có những phương pháp giảng dạy, những bài tập hợp lí phù hợp với
sách giáo khoa, phù hợp với lứa tuổi và đặc biệt là phát triển thành tích môn nhảy
cao .
Trường tôi nền tảng thể lực của học sinh vẫn còn hạn chế. Đặc biệt thành tích
môn nhảy cao của học sinh còn thấp so với thành tích của các trường trong
huyện và của tỉnh .
Xuất phát từ những lí do trên tôi mạnh dạn nghiên cứu đề tài:
“ Một số bài tập phát triển sức mạnh nhằm nâng cao thành tích nhảy cao
kiểu nằm nghiêng cho học sinh nam lớp 11 Trường Trung Học Phổ Thông
Quảng La”
II. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Thông qua kết quả nghiên cứu lựa chọn được một số bài tập phát triển sức mạnh
trong môn nhảy cao kiểu nằm nghiêng phù hợp với học sinh. Từ đó nâng cao hiệu quả
công tác giáo dục ở nhà trường .
Sau khi xác định và lựa chọn được một số bài tập tôi tiến hành phân nhóm
thực nghiệm trên 40 em học sinh lớp 11 với điều kiện tập luyện như nhau. Nhưng
chỉ khác là:
5
- Một nhóm tập luyện bình thường theo PPCT.
- Một nhóm tập luyện theo nội dung đã được tôi lựa chọn luyện tập.
VI. CƠ SỞ NGHIÊN CỨU:
- Căn cứ vào tình hình thực tiễn của học sinh cũng như môn học
PHẦN II: NỘI DUNG
I. THỰC TRẠNG BAN ĐẦU:
a- Tình hình nhà trường.
Ngày đầu về trường mới, cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học còn thiếu, chưa
đồng bộ. Song những năm qua, nhà trường đã khắc phục những khó khăn từng bước
phấn đấu. Mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện đẩy mạnh các
hoạt động giáo dục, làm tốt công tác xã hội hoá giáo dục.
b- Thực trạng ban đầu :
Năm học 2011 - 2012 nhà trường có 10 lớp trong đó học sinh lớp 11 là 113
học sinh. Cụ thể như sau :
- lớp 11a1: có 37 hs
- lớp 11a2: có 40 hs
- lớp 11a3 có 36 hs
Qua thời gian giảng dạy bộ môn thể dục ở trường, tôi nhận thấy sự phát triển
thể lực nói chung và sức mạnh nói riêng của các em học sinh còn nhiều mặt hạn chế
dẫn đến kết quả của bộ môn chưa thực sự cao.
6
c- Nguyên nhân của thực trạng trên:
* Đối với giáo viên
- Do bước đầu tiếp cận với đối tượng học sinh nên chưa thực sự hiểu được
khả năng tiếp thu được phương pháp học và hoàn cảnh của học sinh .
- Do phương pháp của giáo viên chưa phù hợp với học sinh, sự kết hợp giữa
em phức tạp và mâu thuẫn.
Vì vậy cần phải thường xuyên giám sát và giáo dục cho phù hợp trên cơ sở
phát huy tính tích cực, sáng tạo, biết điều chỉnh và tổ chức hoạt động, tạo điều kiện
phát triển tốt các khả năng cho các em.
1.2. Đặc điểm sinh lí
a. Hệ thần kinh:
Não bộ đang thời kì hoàn chỉnh, hoạt động của thần kinh chưa ổn định, hưng
phấn chiếm ưu thế. Do đó khi học tập các em dễ tập trung tư tưởng, nhưng nếu thời
gian kéo dài, nội dung nghèo nàn, hình thức hoạt động đơn điệu, thì thần kinh sẽ
chóng mệt mỏi và dễ phân tán sức chú ý.
Vì vậy nội dung tập luyện phải phong phú, phương pháp dạy học, tổ chức giờ
học phải linh hoạt, giảng giải và làm mẫu có trọng tâm, chính xác. Ngoài ra cần tăng
cường tập luyện thể dục thể thao ngoài giờ và các hình thức vui chơi khác để làm
phong phú khả năng hoạt động và phát triển các tố chất thể lực một cách toàn diện.
b. Hệ vận động:
- Đối với hệ xương: Hệ xương đang trong giai đoạn phát triển mạnh về chiều
dài. Hệ xương sụn tại các khớp đang đòi hỏi điều kiện tốt để phát triển và hoàn
8
thiện.
Giáo dục thể chất có tác dụng tốt đến sự phát triển của hệ xương nhưng phải
chú ý đến tư thế, đến sự cân đối trong hoạt động để tránh phát triển sai lệch của hệ
xương và kìm hãm sự phát triển về chiều dài.
- Đối với hệ cơ: Hệ cơ của các em phát triển chậm hơn sự phát triển của hệ
xương, chủ yếu là phát triển về chiều dài, thiết diện cơ chậm phát triển. Do sự phát
triển không đồng bộ, thiếu cân đối nên các em không phát huy được sức mạnh và
chóng mệt mỏi.
Vì vậy cần chú ý tăng cường phát triển cơ bắp và phát triển toàn diện.
c. Hệ tuần hoàn:
Tim phát triển chậm hơn so với sự phát triển mạch máu, sức co bóp yếu, khả
năng điều hòa hoạt động của tim chưa ổn định nên khi hoạt động quá căng thẳng sẽ
Sức mạnh là năng lực chống đỡ hoặc khắc phục sức cản bên ngoài nhờ những
nỗ lực của cơ bắp.
Đối với môn nhảy xa chúng ta cần quan tâm đến sự phát triển sức mạnh tốc độ của
người tập. Để phát triển sức mạnh tốc độ cần xen kẽ tập luyện đúng mức với phương
pháp dùng sức lớn nhất. Như vậy, trong quá trình cho học sinh tập luyện môn nhảy xa
chúng ta cần đưa vào các bài tập phát triển sức mạnh bột phát của các nhóm chi dưới,
giúp cho việc thực hiện động tác giậm nhảy trong n nhảy cao thật nhanh, mạnh, để
10
đưa cơ thể bay lên cao hơn và xa hơn
- Sức mạnh tốc độ: Dạng sức mạnh này thể hiện trong động tác chạy đà.
- Sức mạnh bột phát: Dạng sức mạnh thể hiện trong động tác giậm nhảy (sức
bật)
* Tố chất khéo léo:
Khéo léo là năng lực tiếp thu nhanh các động tác ứng phó kịp thời với những
thay đổi bất ngờ. Xác định và đánh giá tố chất khéo léo là việc khó. Có thể tính bằng
khoảng thời gian tiếp thu động tác. Để rèn luyện khéo léo cần phải tập nhiều các loại
hình động tác, nhờ quá trình tập để tiếp thu các động tác đó các tố chất khác cũng
phát triển theo.
Tóm lại, trong quá trình giảng dạy và huấn luyện điền kinh nói chung và nhảy
xa nói riêng, chúng ta cần căn cứ vào đặc điểm phát triển tố chất, đồng thời dùng các
phương pháp huấn luyện khoa học, xúc tiến cho việc phát triển tố chất thể lực của
người tập nói chung và học sinh nói riêng.
* Hệ thống các nội dung tập luyện ban đầu cần đáp ứng yêu cầu:
1- Củng cố và nâng cao sức khoẻ giúp cho cơ thể phát triển cân đối, khắc phục
sửa chữa những sai lệch.
2- Hình thành các kỹ năng, kỹ sảo vận động cần thiết và sự phối hợp các hoạt
động khác nhau với độ chính xác ngày càng cao.
3- Giáo dục ý thức kỷ luật, đạo đức, nếp sống văn minh, nhanh nhẹn, thông
minh, sáng tạo và dũng cảm.
4-Khái quát và tích luỹ những tri thức chuyên môn trong tập luyện thể thao
x x x x
5
Bật cao tại chỗ
x x x x x
6
Bật cóc 15m
x x x x x x
7
Bật xa tại chỗ
x x x x x
8
Lò cò nhanh một chân
30m
x x x x x x
12
Nội dung bài tập:
*Mục đích yêu cầu, cách tập luyện như sau:
- Dạng bài tập phát triển sức mạnh tốc độ
+ Chạy 30m xuất phát cao.
+ Chạy 30m tốc độ cao
+ Chạy 60m xuất phát cao
+ Chạy đạp sau 30m
Mục đích: Nhằm rèn luyện sức mạnh tốc độ trong kĩ thuật chạy đà.
- Dạng bài tập phát triển sức mạnh bột phát
+ Bật xa tại chỗ
13
STT
Tên bài tập Khối lượng Mục đích yêu cầu
Số
lượng
cao, đồng đều và ổn định hơn nhóm đối chứng.
Sau 9 tuần thực nghiệm sư phạm ở học sinh nam lớp 11 Trung Học Phổ
Thông Quảng La .
- Các bài tập huấn luyện phát triển sức mạnh có hiệu quả và độ tin cậy
14
PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
1. Kết luận:
Từ những kết quả nghiên cứu trên cho phép rút ra những kết luận như sau:
1. Qua các bước nghiên cứu đề tài đã xác định được 8 bài tập phát triển sức
mạnh nhằm nâng cao thành tích nhảy cao kiểu nằm nghiêng cho học sinh nam lớp
10. Đảm bảo có giá trị thông báo và đủ độ tin cậy đó là:
STT Bài tập về sức mạnh tốc độ STT Bài tập về sức mạnh bộc phát
1 Chạy 30m xuất phát cao. 5 Bật xa tại chỗ
2 Chạy 30m tốc độ cao 6 Bật cao tại chỗ
3 Chạy 60m xuất phát cao 7 Bật cóc 15m
4 Chạy đạp sau 30m 8 Lò cò nhanh một chân 30m
2. Sau 9 tuần tập luyện thành tích của cả 2 nhóm đều tăng. Tuy nhiên nhóm
thực nghiệm tăng cao và đồng đều hơn nhóm đối chứng.
2. Kiến nghị:
Từ kết quả nghiên cứu của đề tài cho phép có một số kiến nghị như sau:
- Có thể sử dụng hệ thống các bài tập trên để đưa vào quá trình giảng dạy và huấn
luyện nội dung nhảy cao cho các trường THPT trên địa bàn huyện nói riêng và các
trường THPT nói chung.
Sáng kiến kinh nghiệm của tôi, sử dụng một số bài tập phát triển sức mạnh nhằm
nâng cao thành tích môn nhảy cao cho học sinh lớp 10. SKKN đã đạt được những
kết quả nhất định, rất mong được sự đóng góp của các đồng nghiệp để chất lượng
bộ môn thể dục trong trường THPT ngày càng đạt hiệu quả cao hơn.
ở giai
Các biện phát giảng dạy ở phần này.
15
5 Phạm Văn Giang 1994 11a1 4000 17’34
6 Hoàng Văn Hà 1994 11a1 4000 17’52
7 Lê Văn Quyết 1994 11a2 4000 17’22
2010
-
2011
1 Lý Thị Thảo 1995 10a1 3000
Lần 2
15’00
2 Bàn Văn Quyết 1995 10a2 4000 16’45
3 Phạm Thị Nhài 1995 10a3 3000 15’05
4 Trương Thị Viện 1995 10a3 3000 15’10
5 Phạm Văn Giang 1994 11a1 4000 16’57
6 Hoàng Văn Hà 1994 11a1 4000 16’54
7 Lê Văn Quyết 1994 11a2 4000 16’58
2010
-
2011
1 Lý Thị Thảo 1995 10a1 3000
Lần 3
14’00
2 Bàn Văn Quyết 1995 10a2 4000 15’00
3 Phạm Thị Nhài 1995 10a3 3000 14’30
4 Trương Thị Viện 1995 10a3 3000 14’40
5 Phạm Văn Giang 1994 11a1 4000 15’30
6 Hoàng Văn Hà 1994 11a1 4000 15’30
7 Lê Văn Quyết 1994 11a2 4000 15’25
Nhìn vào bảng thành tích ở trên của học sinh sau khi được huấn luyện thành tích
đã được tăng lên rõ ràng.
trong các trường THPT. Có như vậy mới thực hiện tốt mục tiêu giáo dục toàn diện
17
trong giai đoạn mới.
Trên đây là sáng kiến kinh nghiệm của tôi về “ Phương pháp giảng dạy và
huấn luyện đội tuyển chạy cự ly trung bình ở trường THPT Quảng La ”.Rất
mong được sự đóng góp ý kiến của tất cả mọi người.
Xin chân thành cảm ơn!
Quảng La, ngày 25 tháng 3 năm 2011 Người viết
Nguyễn Thị Huyền Trang
18
19
*Mục đích yêu cầu, cách tập luyện như sau:
- Dạng bài tập phát triển sức mạnh tốc độ
+ Chạy 30m xuất phát cao.
+ Chạy 30m tốc độ cao
+ Chạy 60m xuất phát cao
+ Chạy đạp sau 30m
Mục đích: Nhằm rèn luyện sức mạnh tốc độ trong kĩ thuật chạy đà.
- Dạng bài tập phát triển sức mạnh bột phát
+ Bật xa tại chỗ
+ Bật cóc 15m
+ Bật cao tại chỗ
+ Lò cò nhanh một chân 30m
Mục đích: Nhằm rèn luyện sức mạnh bột phát trong kĩ thuật giậm nhảy.
- Cách thực hiện:
+ Nhóm thực nghiệm: Tập luyện trong các giờ học, chia làm hai hàng thực
hiện các bài tập đưa ra theo đội hình nước chảy.
+ Nhóm đối chứng: tập theo PPCC
* Kết quả
2. Kiến nghị:
Từ kết quả nghiên cứu của đề tài cho phép có một số kiến nghị như sau:
21
- Có thể sử dụng hệ thống các bài tập trên để đưa vào quá trình giảng dạy và
huấn luyện nội dung nhảy cao cho các trường THPT trên địa bàn huyện nói riêng
và các trường THPT nói chung.
Sáng kiến kinh nghiệm của tôi, sử dụng một số bài tập phát triển sức mạnh
nhằm nâng cao thành tích môn nhảy cao cho học sinh lớp 10. SKKN đã đạt
được những kết quả nhất định, rất mong được sự đóng góp của các đồng nghiệp
để chất lượng bộ môn thể dục trong trường THPT ngày càng đạt hiệu quả cao
hơn.
Xin chân thành cảm ơn!
Quảng La, ngày 26 tháng 3 năm 2012 Người viết
Nguyễn Thị Huyền Trang
22