Sở Giáo dục và đào tạo hải dơng
*********************
Sáng kiến kinh nghiệm
Phơng pháp khai thác
nghệ thuật tơng phản đối
lập trong hai văn bản
Cô bé bán diêm ( Trích ) - An đéc xen
Đánh nhau với cối xay gió
( Trích : " Đôn ki hô tê ") - Xéc van téc
năm học 2006 - 2007
phòng giáo dục đào tạo kim thành
trờng trung học cơ sở cổ dũng
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
********************
Sáng kiến kinh nghiệm
Phơng pháp khai thác
nghệ thuật tơng phản đối
lập trong hai văn bản
Cô bé bán diêm ( Trích ) - An đéc xen
Đánh nhau với cối xay gió
( Trích : " Đôn ki hô tê ") - Xéc van téc
Họ tên tác giả: vũ thị hoa
Đánh giá của nhà trờng
Thực hiện nhiệm vụ đổi mới chơng trình và phơng pháp dạy học chung
của Bộ Giáo Dục và Đào Tạo nhằm tạo sự phát triển mới, nâng cao hiệu quả
giáo dục và đào tạo.
Thực hiện nhiệm vụ đổi mới của riêng bộ môn Ngữ văn THCS là học sinh
tích cực chủ động nhận thức để tự bồi bổ, chiếm lĩnh văn bản bằng suy luận, t-
ởng tợng, bình giá văn học.
Trong bộ môn Ngữ văn đặc biệt là phần văn bản nghệ thuật sáng tạo bao
giờ cũng là phần rất quan trọng, nó cùng với nội dung của văn bản tạo ra kiến
thức hoàn chỉnh cho một văn bản. Hơn thế nữa, khi tìm hiểu văn bản bao giờ
cũng phải đặt nghệ thuật sáng tác lên trớc, ngời tìm hiểu văn bản bao giờ cũng
phải đi theo quy trình từ nghệ thuật để tìm ra nội dung, ý nghĩa và kiến thức
toàn diện của văn bản đó.
Khai thác một văn bản để đảm bảo đợc đúng, đủ nội dung kiến thức đã là
khó, khai thác đợc nghệ thuật, sự sáng tạo của nhà văn lại khó hơn rất nhiều
lần. Mục tiêu đặt ra là phải làm sao ở mỗi văn bản ngời tìm hiểu dù ít hay
nhiều phát hiện ra đợc nghệ thuật, tìm ra đợc cái hay, cái độc đáo mới mẻ
trong nghệ thuật đó để tìm ra cái giá trị của nó đến nội dung và đến toàn bộ ý
nghĩa của văn bản.
Nghệ thuật của một văn bản cũng chính là dụng ý nghệ thuật của nhà
văn khi tạo lập văn bản. Tìm hiểu nó tức là tìm hiểu cái dụng ý riêng mà nhà
văn gửi gắm vào tác phẩm của mình.
Trong đại dơng mênh mông của các biện pháp nghệ thuật sáng tạo tác
phẩm thì nghệ thuật tơng phản đối lập đợc sử dụng tơng đối phổ biến bởi
những u việt của nó.
II/ Cơ sở thực tiễn.
3
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
Trong thực tế giảng dạy ở trờng THCS hiện nay, GV còn gặp rất nhiều
khó khăn, lúng túng khi khai thác nghệ thuật ở từng văn bản. Câu hỏi luôn đợc
đặt ra của các GV dạy Ngữ văn là: làm thế nào để HS nhận biết đợc nghệ thuật

B1. Gv chia nhóm, phát phiếu học tập theo mẫu có sẵn về các đối tợng t-
ơng phản nhau, HS có nhiệm vụ quan sát văn bản để tìm ra các chi tiết hình
ảnh tơng phản đối lập đó điền vào phiếu cho sẵn.
B2.GV kẻ bảng theo mẫu vào bảng phụ hoặc máy chiếu.
B3. Thời gian thảo luận nhóm tuỳ theo kiến thức của từng bài.
B4. Sau thời gian thảo luận GV thu phiếu và treo bảng phụ, HS dựa vào
nội dung của phiếu học tập tìm ra các chi tiết kết hợp với GV hớng dẫn dẻ xây
dựng lên một đáp án chuẩn.
B5. Gv bình giảng các về những chi tiết, hình ảnh tơng phản đối lập đã
tìm đợc.
B6. Gv phát ngợc trở lại những phiếu đã thu đợc của HS theo nguyên tắc
chéo nhau. HS so sánh với đáp án chuẩn để từ đó tự đánh giá, cho điểm bạn
mình. GV nhận xét. Lu ý GV phải khống chế thời gian của các em để không sa
đà.
Bớc 3. Tác dụng và ý nghĩa nghệ thuật.
Với tác dụng, GV có thể đa đa kèm vào bảng phụ bằng việc kẻ riêng ra
một cột nào đó hoặc đặt câu hỏi về tác dụng và ghi bảng chính. Còn để rút ra ý
nghĩa, giá trị nghệ thuật, GV sử dụng một vài câu hỏi nâng cao mang tính chất
bình giá để HS suy nghĩ và trình bày cảm nhận của riêng mình, GV có thể bình
để HS nghe và học tập.
II/ Những công việc thực tế đã làm.
Cách tiến hành thực tế trong từng văn bản.
1/ Văn bản:
Cô bé bán diêm
( An đéc xen )
Tập trung khai thác nghệ thuật tơng phản đối lập trong việc xây dựng
hình ảnh cô bé bán diêm và những điều xảy ra xung quanh cô.
5
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
Vì nghệ thuật tơng phản đối lập xuyên suốt văn bản nên khi khai thác

- Mọi gia đình đều sum họp, hạnh phúc
bên nhau trong ngôi nhà ấm cúng để cùng đón
chào giờ phút giao thừa thiêng liêng.
- Cô bé chỉ có một mình lẻ loi ngoài đờng
phố giá rét, buốt lạnh tái tê.
- Nghệ thuật tơng phản đối lập.
b/ Khai thác nghệ thuật.
- Gv chia nhóm thảo luận,
phát phiếu học tập có in mẫu
sẵn, HS chỉ tìm và điền theo
câu hỏi:
Em hãy tìm chi tiết hình
ảnh đối lập ?
- Mẫu phiếu:
Sự đối lập tơng phản
Thiên nhiên
Nhà em xa
Mọi ngời
Thực trạng
của em
Em ở hiện tại
Bản thân em
Kết luận ở bảng phụ.
6
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
Bảng phụ:
Sự đối lập tơng phản
Thiên nhiên: trời tối đen, giá
rét, tuyết rơi nhiều.
Nhà em xa: ngôi nhà xinh

a. Dẫn vào nghệ thuật
- Gv đặt câu hỏi, Hs trả lời.
- Cô bé quẹt diêm mấy lần ?
- Mô típ quen thuộc trong mộng tởng và
thực tế tơng đồng hay đối nghịch nhau ?
- Tác giả đã sử dụng nghệ thuật gì ?
b/ Khai thác nghệ thuật.
GV phát phiếu học tập có mẫu:

1. 2 Thực tế và mộng t ởng.
- 5 lần trong đó 4 lần đầu
mõi lần quẹt một que, lần thứ 5
quẹt tất cả các que diêm còn lại.
- Đối nghịch nhau
- Tơng phản đối lập.
7
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
STT
các lần
quẹt
diêm
Sự đối lập tơng
phản
ý
nghĩa
Mộng t-
ởng
Thực tế
Lần 1
Lần 2

bay vụt lên cao
không còn đói rét,
khổ đau
Em vẫn ngồi
trong rét mớt, giá
lạnh
Chỉ có bức t-
ờng dày đặc,
bụng em vẫn đói
cồn cào.
Nến bay lên
trời thành sao,
chẳng có gì hết.
Bà đã mất
Bà đã mất,
chẳng ai bên cạnh
em, em chết vì
đói rét.
Mơ ớc đợc ấm
áp
Mơ ớc đợc ăn
no
Mơ ớc đợc vui
chơi trong đêm
giao thừa
Mơ ớc đợc
sống với bà, đợc
yêu thơng.
Em khao khát
đợc mãi ở bên ng-

kia mơ ớc và khát vọng. Những mơ ớc của cô bé thật giản dị và ngây thơ, nó
gắn liền với tuổi thơ trong sáng hồn nhiên của em. Em khao khát có cuộc sống
vật chất đầy đủ, đợc hởng những thú vui tinh thần, đợc sống trong hạnh phúc
gia đình êm ấm, đợc ngời thân chăm sóc, che chở. Đó cũng chính là những ớc
mơ khát vọng chính đáng muôn đời của mọi em bé trên thế gian này. Thể hiện
khát vọng ớc mơ đó chắc hẳn nhà văn Đan Mạch An đéc xen kia đã cháy lòng
mong ớc những em bé và tất cả mọi ngời, trớc hết là những kiếp ngời đói khổ,
vợt qua mọi thực tế phũ phàng để vơn tới cuộc sống ấm no hạnh phúc, có đủ
miếng ăn, manh áo và đợc yêu thơng. Mỗi lần em bé quẹt diêm thắp lửa dờng
nh cũng là một lần ngọn lửa tin yêu, khát vọng trong trái tim cháy lên sáng rực
nh giục giã con ngời. Nhng thực tế đã quá phũ phàng, thực tế ấy đã xoá đi
những mộng tởng đẹp đẽ của em và bao ngời nghèo khổ khác nữa. Vì thế khi
em bé đợc gặp lại bà cũng là lúc em từ giã cõi đời. Em đã ra đi trong đói khát,
trong một đêm rét buốt, cô đơn, trong niềm hi vọng tan biến thành ảo ảnh.
Chắc hẳn tác giả đã viết những bài văn này bằng cả niềm yêu thơng và cảm
thông sâu nặng. Một lần nữa nghệ thuật tơng phản đối lập lại phát huy tác
dụng của mình để xây dựng lên những trang văn gây xúc động lòng ngời.
a/ Dẫn vào nghệ thuật
- GV hỏi, HS trả lời:
Em bé chết trong hoàn cảnh, thời
gian nào ?
Trong hoàn cảnh ấy mọi ngời ra
sao ?
Nh vậy An đéc xen lại tiếp tục sử
dụng nghệ thuật gì ?
1.3. Cái chết của em bé.
Chết trong đêm giao thừa.
Vui vẻ đón giao thừa và đi chơi
Tết.
Nghệ thuật tơng phản đối lập

- GV hỏi, HS trả lời:
Hãy cho biết tác dụng của nghệ
thuật tơng phản đối lập trong đoạn
này ?
Ngời đọc thấy đợc số phận quá bất
hạnh của cô bé và sự thờ ơ đến lạnh
lùng với nỗi bất hạnh đó của mọi ng-
ời. Đồng thời thấy đợc thái độ thông
cảm của nhà văn
* GV bình: Từ những áng văn bay
lợn, chói sáng đầy chất thơ ở đoạn
trên, đến đây ngôn từ trĩu xuống, nhẹ
nhàng, thấm thía một âm điệu buồn
thơng. Nghệ thuật tơng phản đã làm
nên cái đặc sắc, ấn tợng trong những
dòng cuối của văn bản này: giữa
những ngày đầu năm hứa hẹ những
mầm sống mới có một em bé đã ra đi,
em chết trong băng giá từ đêm khuya
mà đến rạng sáng hôm sau đôi má vẫn
hồng và đôi môi vẫn đang mỉm cời
10
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
hạnh phúc. Mọi ngời không hiểu và
không biết đợc những phút giây kì
diệu về cảnh huy hoàng của hai bà
cháu bay lên đón những niềm vui đầu
năm mới. Miêu tả cảnh thơng tâm này,
ngòi bút An đéc xen vừa thực vừa
mộng. Sự thực là em bé khốn khổ kia

những trang văn đi vào lòng ngời.
( Với câu hỏi và lời bình này, Gv đã giúp Hs thấy đơc ý nghĩa, giá trị
của nghệ thuật tơng phản đối lập trong toàn văn bản. Hs phần nào phát
huy đợc khả năng t duy và bình giá văn học.)
2/ văn bản:
đánh nhau với cối xay gió
( Trích: Đôn ki hô tê - Xéc van tét )
Tập trung khai thác nghệ thuật tơng phản đối lập trong việc xây dựng hai
nhân vật Đôn ki hô tê và Xan chô pan xa. Với văn bản này ta không khai thác
tách biệt từng bớc ở từng phần nh ở văn bản trớc mà ta khai thác tổng quát. Bởi
11
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
lẽ nghệ thuật tơng phản đối lập đi xuyên suốt tác phẩm và đan xen vào nhau.
Cách khái thác này cũng làm cho quá trình tìm hiểu không bị nhàm chán.
B ớc 1. Phát hiện nghệ thuật
Gv hỏi, Hs trả lời.
Cho biết hai nhân vật chính trong
văn bản ?
Hãy so sánh hai nhân vật này giống
hay khác nhau ?
Tác giả sử dụng nghệ thuật gì để
tạo nên sự khác nhau đó ?
- Hai nhân vật chính: Đôn ki hô tê
và Xan chô Pan xa.
- Hai nhân vật trái ngợc nhau hoàn
toàn.
- Nghệ thuật tơng phản đối lập
B ớc 2. Khai thác nghệ thuật.
Gv chia nhóm, phát phiếu học tập theo
mâũ:

gió, cái vật trông giống
cánh quạt, khi có gió thổi
chúng sẽ quay tròn làm
chuyển động cối đá bên
trong
Chẳng làm gì cả
Hét bảo là không đợc
đánh nhau với cối xay gió
Đứng ngoài, chẳng can
dự gì
Qua những chi tiết trên em thấy
Đôn: mù quáng, hoang tởng đến
12
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
Đôn và Xan là ngời nh thế nào ? gàn dở song cũng dũng cảm mạnh mẽ.
Xan: tỉnh táo, sáng suốt song nhát
gan
2. 2 Sau khi đánh nhau với cối xay gió
Mẫu phiếu:
Sự tơng phản đối lập
Đối tợng so sánh Đôn ki hô tê Xan chô pan xa
Khi bị đau
Với việc ăn
Với việc ngủ
Với tình nơng
Kết luận ở bảng phụ:
Sự tơng phản đối lập
Đối tợng so sánh Đôn ki hô tê Xan chô pan xa
Khi bị đau
Với việc ăn

chung trong mối tình hoang tởng, coi
thờng ăn uống, hoang tởng học đòi
theo sách kiếm hiệp
13
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
Xan: Yếu duối, thực tế, lạc quan,
vô tâm.
Mẫu phiếu:
Sự tơng phản đối lập
Đối tợng so sánh Đôn ki hô tê Xan chô pan xa
Nguồn gốc
Ngoại hình
Suy nghĩ
Kết luận về ý tởng
Kết luận ở bảng phụ:
Sự tơng phản đối lập
Đối tợng so sánh Đôn ki hô tê Xan chô pan xa
Nguồn gốc
Ngoại hình
Suy nghĩ
Kết luận về ý t-
ởng
Quý tộc nghèo
Gầy gò, cao lênh khênh,
cỡi trên lng con ngựa còm
Cao thợng: quét sạch
giống xấu ra khỏi mặt đất,
đem lại cuộc sống bình yên
cho dân lành
Cao đẹp

Tạo sự thành công cho văn bản
Tạo ra cặp nhân vật bất hủ trong
văn học.
* Gv bình xen kẽ trong quá trình giảng bài:
Ngay từ giây phút tấn công kẻ thù, hình ảnh chàng hiệp sĩ chói lên đẹp
nh một anh hùng rất đáng khâm phục. Song suy nghĩ một chút ngời đọc lại bật
cời vì mục đích hành động của Đôn là đúng đắn nhng đối tợng hớng tới của
chàng lại không phải là lũ quỷ khổng lồ gian ác mà lại là những chiếc cối xay
gió vô tội. Bởi đầu óc chàng đầy những hoang tởng cho nên động cơ tốt đẹp,
hành động dũng cảm đáng khen là vậy cũng trở thành điên rồ. Bị quật ngã đau
đớn đến lịm ngời mà không một tiếng rên rỉ, xuýt xoa trái lại vẫn cháy bỏng
một niềm tin, một quyết tâm hành động vì nghĩa lớn. Bản lĩnh làm ngời nh thế
đáng khâm phục biết bao ! Chỉ có điều bản lĩnh ấy không bắt nguồn từ thực tế
cuộc sống mà lại từ trong những cuốn sách kiếm hiệp cổ xa. Vào cuộc chiến
không cân sức mà vẫn nhiệt tâm tởng nhớ tình nơng, suốt đêm không ngủ đế
nhớ đến nàng, không ăn không ngủ vì nhớ đến tình nơng đã đủ no rồi. Cái thuỷ
chung và say đắm ấy trong tình yêu thật đáng trân trọng và tôn thờ biết bao,
nhng thật lố bịch vì lại xuất phát từ một tình yêu không có thật. Có thể nói, dới
ngòi bút vừa sinh động, vừa nghiêm chỉnh, vừa bỡn cợt, trào lộng của Xéc van
tét, hình ảnh hiệp sĩ Đôn hiện lên thật đáng yêu nhng cũng không khỏi buồn c-
ời và đáng bị phê phán.
Còn với Xan chô, một bác giám mã nông dân béo lùn, lúc nào cũng đủng
đỉnh thì lại có những nét đáng quý và đáng chê khác. Trớc khi vào trận chiến
kì quặc Xan đã nhìn thấy rõ kẻ thù của hiệp sĩ là những cối xay gió, bác tỉnh
táo, sáng suốt hơn chủ của mình. Bác đã cố giải thích và hét to lên để can ngăn
nhng không đợc, bác đã bỏ mặc chủ. Bác nông dân chỉ ăn no vác nặng nhút
nhát đến hèn nhát thể hiện qua câu nói của bác " chỉ hơi đau một chút là tôi
rên rỉ ngay ". Thế rồi sau khi ních chặt cái dạ dày đầy rợu thịt bác ta đã ngủ
một cách ngon lành, đến sáng vừa tỉnh dậy bác đã vơ ngay lấy bầu rợu và hơi
buồn vì thấy không biết kiếm đâu ra để đổ cho đầy, cho thấy bác ta thật thực

* Bài mới.
Hoạt động của thầy - trò Nội dung kiến thức
I/ Hoạt động I
- Gv gọi hs đọc chú thích (*) sgk.
- Qua đọc, hãy cho biết những
thông tin cần biết về tác giả, tác phẩm
?
- Gv cung cấp thêm thông tin từ
những tài liệu đã chuẩn bị: "Từ điển
văn học "; " Đôn ki hô tê".
- Gv tóm tắt tác phẩm " Đôn ki hô
tê".
- Gv giới thiệu tranh " Đôn ki hô
tê đánh nhau với cối xay gió".
I/ Giới thiệu chung.
a/ Tác giả:( 1547- 1616) là nhà văn
Tây Ban Nha.
b/ Tác phẩm: có hai phần ( phần 1
gồm 52 chơng, phần 2 gồm 74 chơng,
xuất bản năm 1615).
- Văn bản đợc trích ở phần 1.
II/ Hoạt động II
- Gv hớng dẫn hs đọc.
- Gv đọc mẫu một đoạn, gọi hs
đọc, có nhận xét.
* Chú thích: gv cùng hs giải thích
các chú thích trong sgk để hiểu rõ
thêm nghĩa của các từ các nớc phơng
tây thờng dùng.
II/ Đọc hiểu văn bản.

tạo nên sự khác nhau đó ?
2/ Phân tích.
- Hai nhân vật chính: Đôn ki hô tê và
Xan chô Pan xa.
- Hai nhân vật trái ngợc nhau hoàn
toàn.
- Nghệ thuật tơng phản đối lập
B ớc 2. Khai thác nghệ thuật.
Gv chia nhóm, phát phiếu học tập
theo mâũ:
a/ Đánh nhau với cối xay gió.
Sự tơng phản đối lập
Đối tợng
so sánh
Đôn ki
hô tê
Xan
chô
pan
xa
Lời nói
17
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
Quyết định
Hành động
Hs thảo luận nhóm để tìm kết quả điền vào phiếu học
tập.
Gv thu phiếu và kết luận bằng bảng phụ:
Bảng phụ
Sự tơng phản đối lập

Ngay từ giây phút tấn công kẻ thù,
hình ảnh chàng hiệp sĩ chói lên đẹp
nh một anh hùng rất đáng khâm phục.
Song suy nghĩ một chút ngời đọc lại
bật cời vì mục đích hành động của
Đôn là đúng đắn nhng đối tợng hớng
tới của chàng lại không phải là lũ quỷ
khổng lồ gian ác mà lại là những
chiếc cối xay gió vô tội. Bởi đầu óc
chàng đầy những hoang tởng cho nên
Đôn: mù quáng, hoang tởng đến
gàn dở song cũng dũng cảm mạnh mẽ.
Xan: tỉnh táo, sáng suốt song nhát
gan
18
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
động cơ tốt đẹp, hành động dũng cảm
đáng khen là vậy cũng trở thành điên
rồ.
Còn với Xan chô, một bác giám mã
nông dân béo lùn, lúc nào cũng đủng
đỉnh thì lại có những nét đáng quý và
đáng chê khác. Trớc khi vào trận
chiến kì quặc Xan đã nhìn thấy rõ kẻ
thù của hiệp sĩ là những cối xay gió,
bác tỉnh táo, sáng suốt hơn chủ của
mình. Bác đã cố giải thích và hét to
lên để can ngăn nhng không đợc, bác
đã bỏ mặc chủ.
* Gv phát lại phiếu học tập đã thu theo nguyên tắc chéo nhau để HS so

Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành
Khi bị đau
Với việc ăn
Với việc ngủ
Với tình nơng
Có bị thơng thế nào cũng
không rên rỉ, dù sổ cả ruột ra
ngoài
Cha cần ăn
Không ăn sáng
Suốt đêm không ngủ
Nhịêt tình thành tâm
niệm cầu mong tình nơng
cứu giúp
Không ăn vì nghĩ tới tình
nơng đã đủ no rồi
Không ngủ suốt đêm để
nghĩ tới nàng
Hơi đau một chút là rên
rỉ ngay
Nhắc đến giờ ăn
Ngồi thoải mái trên lng
lừa, lôi các thứ trong túi
hai ngăn ra ung dung đánh
chén, tu bầu rợu, buồn vì
thấy rợu đã vơi
Ngủ một mạch đến
sáng, mặt trời chiếu thẳng
vào mới tỉnh
Chẳng nghĩ đến ai

chỉnh, vừa bỡn cợt trào lộng của Xéc
van tét, hình ảnh hiệp sĩ Đôn hiện lên
thật đáng yêu nhng cũng không khỏi
buồn cời và đáng bị phê phán.
Bác nông dân chỉ ăn no vác nặng nhút
nhát đến hèn nhát thể hiện qua câu nói
của bác " chỉ hơi đau một chút là tôi
rên rỉ ngay ". Thế rồi sau khi ních
chặt cái dạ dày đầy rợu thịt bác ta đã
ngủ một cách ngon lành, đến sáng vừa
tỉnh dậy bác đã vơ ngay lấy bầu rợu
và hơi buồn vì thấy không biết kiếm
đâu ra để đổ cho đầy, cho thấy bác ta
thật thực dụng và tầm thờng.
* Gv phát lại phiếu học tập đã thu theo nguyên tắc chéo nhau để HS so
sánh với đáp án để đánh giá kết quả bạn mình đã làm đợc.
Gv chia nhóm, phát phiếu học tập
theo mâũ:
Sự tơng phản đối lập
Đối t-
ợng so
sánh
Đôn ki
hô tê
Xan
chô pan
xa
Nguồn gốc
Ngoại hình
Suy nghĩ

Gv gợi ý để Hs tìm ra ý nghĩa
Em có kết luận gì về điểm đáng
học tập và đáng phê phán của hai
nhân vật này ?
Em hãy cho biết tác dụng của nghệ
thuật tơng phản đối lập trong việc xây
dựng hai nhân vật ?
Giá trị của nghệ thuật với toàn văn
bản ?
* Gv giảng bình : Bằng ngòi bút tài
hoa của mình Xéc van tét đã xây dựng
thành công cặp nhân vật bất hủ qua
nghệ thuật tơng phản đối lập nhng
lại bổ sung, cùng tô đậm cho
nhau.
* Gv phát lại phiếu học tập đã
thu theo nguyên tắc chéo nhau để HS
so sánh với đáp án để đánh giá kết
quả bạn mình đã làm đợc.
Đôn ki hô tê:
Đáng khen: lý tởng cao đẹp, gan
dạ, dũng cảm
Đáng chê: đầu óc hoang tởng, mù
quáng đến điên rồ.
Xan chô Pan xa:
Đáng khen: tỉnh táo, sáng suốt,
thực tế và lạc quan
Đáng chê: nhát gan, thực dụng, lý
tởng tầm thờng
Làm nổi bật hình ảnh Đôn và Xan

IV/ kết quả đạt đợc.
Trên đay là kinh nghiệm của tôi trong quá trình giảng dạy. Qua dạy thực
nghiệm ở lớp 8 tôi thấy phơng pháp này đạt một số hiệu quả nh sau:
Đối với HS: Các em biết và hiểu rõ thế nào là nghệ thuật tơng phản đối
lập từ cách phát hiện đến phân tích và tìm tác dụng của nó trong hai văn bản.
Qua đó các em cũng hiểu bài một cách sâu sắc và chắc chắn, các em hào hứng
và say mê khám phá tác phẩm hơn. Cách làm này không chỉ giúp các em tìm
hiểu nghệ thuật trong một văn bản cụ thể mà còn giúp các em khả năng áp
dụng phơng pháp khai thác này vào nhiều văn bản khác với các kiểu nghệ
thuật khác. cao hơn, sáng kiến này còn giúp các em hình thành và phát triển
khả năng t duy, đánh giá, thẩm bình văn học.
Đối với giáo viên: Giờ giảng văn trở lên nhẹ nhàng, thoát ý hơn. Giáo
viên đợc cùng với học sinh cảm nhận văn chơng, phát huy năng lực tự lập của
các em.
V/ Bài học kinh nghiệm
- Gv phải rất công phu khi chuẩn bị từ kiến thức đến các phơng tiện phục
vụ học tập nh phiếu học tập, bảng phụ hoặc máy chiếu Ngoài ra ngời giáo
viên phải chủ độngutrong bài giảng, khéo léo dẫn dắt HS đi đúng hớng làm
cho giờ giảng phát huy đợc tối đa hiệu quả của phơng pháp.
- Với Hs, các em phải tập trung suy nghĩ, liên tởng, đánh gía và thẩm
bình văn học và khả năng kết hợp nhóm nhuần nhuyễn, nhịp nhàng.
VI/ phạm vi áp dụng
Sáng kiến này có khả năng áp dụng vào tiết 21, 22 và tiết 25, 26 Ngữ văn
8 tập I
Trong chơng trình THCS số lợng các tác phẩm sử dụng nghệ thuật tơng
phản đối lập không phải là nhỏ, vì vậy có thể áp dụng sáng kiến này vào các
tác phẩm có sử dung nghệ thuật tơng phản đối lập trong chơng trình.
VII/ Những vấn đề kiến nghị.
23
Sáng kiến kinh nghiệm - phòng giáo dục kim thành