+
Phần A: Những vấn đề chung
I/ Lý do chọn đề tài

Sự nghiệp đổi mới đất nớc đòi hỏi phát triển khoa học và công nghệ, nâng cao
năng lực nội sinh coi đó là nhân tố quan trọng để thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá,
hiện đại hoá tất nhiên, để phát triển khoa học, nâng cao năng lực nội sinh, thì yếu tố con
ngời trở thành cốt lõi,có tính quyết định. Khi đó, phát triển sự nghiệp giáo dục toàn diện
nói chung và giáo dục thể chất nói riêng có vị trí quan trọng và ý nghĩa xã hội to lớn. Bởi
vậy, không ít quốc gia đã nhận thức rõ sức khoẻ con ngời là tài sản quốc gia đặc biệt, nhà
nớc có trách nhiệm quản lý tài sản này là phát triển vốn dự trữ tiềm ẩn trong mỗi con ngời,
ở nớc ta có nghị quyết về giáo dục của Trung ơng đợc thực hiện trrong kế hoạch phát triển
thể chất trong trờng học các cấp . Công tác giáo dục thể chất ở trờng học góp phần vào
việc thực hiện mục tiêu xây dựng con nbgời mới, phát triển cao về trí tuệ, cờng tráng về
thể chất, phong phú về tinh thần, trong sáng về đạo đức.
Trong quá trình giáo dục thể chất, nhiệm vụ giáo dục và phát triển toàn diện các tố
chất thể lực là hết sức quan trọng. Đây chính là một trong những phơng tiện giáo dục thế
hệ trẻ trong nhà trờng. Mặt khác các tố chất thể lực bao gồm sức nhanh, sức mạnh, sức bền
và sự khéo léo , là những điều kiện quan trọng đối với mỗi học sinh .
Mục tiêu hàng đầu của giáo dục thể chất là ngời tập phải không ngừng phát triển và
hoàn thiện các tốp chất thể lực và cũng là một trong những nhiệm vụ chủ yếu. Trong quá
trình giáo dục các tố chất thể lực là nhằm phát triển một cách toàn diện phải dựa trên cơ sở
các bài tập phát triển chung.
Muốn đạt đợc hiệu quả cao trong quá trình giáo dục các tố chất thể lực nói chung và
giáo dục tố chất sức nhanh nói riêng cần phải chọn các phơng tiện và phơng pháp tập luyện
để tạo nên một lợng vận động hợp lí với trình độ thể lực và tâm lí lứa tuổi ngời tập, chúng
ta biết rằng sức nhanh là một tố chất thể lực , và là năng lực thực hiện một hoạt động vận
động trong điều kiện đã đợc quy định trớc với thời gian ngắn nhất. Tố chất thể lực sức
nhanh phụ thuộc vào các yếu tố: Tính linh hoạt của quá trình thần kinh , sự phối hợp của
hệ thống thần kinh cơ, sức mạnh nhanh khả năng đàn tính của cơ bắp , khả năng huy động
các nguồn năng lợng nhanh và hợp lí, các phẩm chất tâm lí. Do đó tố chất thể lực sức

dạy.
IV/ Ph ơng pháp nghiên cứu.
Đề tài hệ thống một số bài tập và trò chơi nhằm giáo dục tố chất sức nhanh cùa học
sinh trung học cơ sở đợc sử dụng các phơng pháp sau:
1/ phơng pháp thu nhận phân tích và tổng hợp t liệu thông tin qua đọc sách và tài
liệu tham khảo có liên quan đến đề tài.
2/ Tham khảo các ý kiến của giáo viên dạy thể dục tại trờng.
3/ Phơng pháp thống kê.
4/ Phơng pháp thực nghiệm: Thử áp dung vào việc giảng dạy ở trờng bằng cách:
Tiến hành dạy một lớp có sử dụng một số bài tập và trò chơi để so sánh với kết quả một lớp
học bình thờng.
5
+
Phần B: Nội dung
A/ Lý luận chung
Căn cứ vào đặc điểm tâm sinh lý của học sinh trung học cơ sở. Lúc này, chức năng
của hệ thần kinh chịu ảnh hởng của hoạt động nội tiết trong tuổi dạy thì. Các hóc môn sinh
học và hóc môn của tuyến giáp tăng lên, làm cho khả năng hng phấn của hệ thần kinh
trung ơng tăng lên và còn làm rối loạn thăng bằng giữa các quá trình hng phấn và ức chế.
Hoạt đông của tuyến yên cũng tăng lên và lại có tác dụng kích thích tuyến sinh dục. Quá
trình ức chế tăng lên nhng hng phấn vẫn chiếm u thế. Hệ thống tín hiệu thứ hai phát triển
hơn nữa. Do sự phát triển rất mạnh mẽ của cơ và xơng ở tuổi dạy thì nên sự phối hợp động
tác cha tốt, động tác vụng về, lóng ngóng. Khả năng hoạt đông của các tế bào thần kinh
giảm nên nhanh chóng mệt mỏi. Từ 15 tuổi trở lên, ức chế có điều kiện phát triển, mối
quan hệ giữa hng phấn và ức chế đợc hoàn thiện hơn. Động tác tiết kiệm hơn và phối hợp
tốt hơn.
Về chức năng thực vật, tim phát triển mạnh. Tuy vậy, sự phát triển của tim không
theo kịp sự tăng khối lơng của cơ thể.
Hoạt động của tim còn gặp khó khăn là đờng kính của động mạnh tơng đối nhỏ.
Nhịp phát triển của tim trong tuổi dạy thì cao hơn nhịp phát triển của mạch. Nhịp tim

+ Phản ứng nhanh, là năng lực phản ứng rất nhanh của cơ thể bằng một động tác
nh xuất phát sai khi nghe thấy tiếng súng phát lệnh hoặc trong các động tác phản ứng lại
động tác của đối phơng.
+ Sức nhanh tối đa: là năng lực thực hiện đông tác với tốc độ cao nhất.
+ Sức nhanh mạnh: Là khả năng Thắng lực cản bằng tốc độ cao nhất.
+ Sức mạnh bền: là khả năng thực hiện động tác một cách liên tục, ổn định với tốc
độ cao trên một quãng đờng dài hoặc trong một khoảng thời gian qui định.
Chính vì những lý do trên, không nên dùng những bài tập tĩnh và khéo léo dài vì
dễ gây mệt mỏi. Thỉnh thoảng lại cho nghỉ vài phút. Không nên dùng những bài tập có
những động tác phối hợp quá phức tạp, đôi khi phải tổ chức dới dạng trò chơi để phát huy
đợc tính tự giác, tích cực của học sinh. Do đó, trong quá trình tìm tòi, nghiên cứu tôi đã
chọn lọc đợc một số bài tập và trò chơi sau, nhằm giáo dục tố chất sức nhanh của học sinh
trung học cơ sở.
7
+
Sáng kiến kinh nghiệm
Số
thứ
tự
Tên bài tập Mục đích yêu cầu Lợng vận động
thời gian
1 Chạy tăng tốc Phát triển tốc độ, gây hứng thú
kích thích tập luyện.
Yêu cầu chạy nhanhhết sức.
2+30m
2 Chạy tiếp sức:
trao gậy tại chỗ, đi
bộ chạy
Nhằm phát triển phản xạ nhanh
và tốc độ nhanh.

Yêu cầu thực hiện bài tập với
biên độ lớn
Sáng kiến kinh nghiệm
Số
thứ
tự
Tên bài tập Mục đích- yêu cầu Lợng vận
động thời
gian
d T thế cơ bản, đa đùi ra
sau( phải, trái)
_ Yêu cầu thực hiện với biên
độ lớn, Chân ở khớp gối
thẳng.
5-6 lần
e Chân rộng bằng vai , Đùi
nâng song song với mặt đất,
gập cẳng chân (phải, trái).
5-6 lần
5
a
Một số bài tập phát triển
chung về đặc tính chạy
Ngồi 1/2 bật bằng hai chân. Chú ý hoạt động của bàn 15m
9
+
chân.
b Chạy bớc chéo Yêu cầu không lắc vai 15m
c Chạy đạp sau Yêu cầu giữ vai thẳng, các
khớp hông, gối, cổ chân duỗi

10
+
tiếp xúc đất bằng nửa bàn chân
trên rồi xuống cả bàn và có độ
miết. Bàn chân tiếp xúc đất cần
thẳng hớng chạy. Khi di chuyển
gối không nhấc cao, bớc ngắn
M Chạy gót chạm mông. - Nhằm tăng tần số bớc, xây
dựng cảm giác thả lỏng
chân lăng sau, phát triển cơ
sau đùi.
- Yêu cầu thực hiện động tác
rất nhanh, tiếp xúc đất trên
nửa bàn chân trên, gót lăng
cao chạm mông, thân ngời
hơi đổ về trớc.
-
15m
N Nằm sấp, hai tay nâng
cao và duỗi ở hông.
5-6 lần
6
a
Một số bài tập với bóng
Chân rộng bằng vai, bóng
trớc ngực, ném bóng từ
ngực lên trớc.
- Nhằm phát triển khả năng linh
hoạt của các khớp.
3-4 lần

8-10 lần
c Ngồi 1/2 bật lên Thân ngời thẳng. 4-5 lần
d Nằm sấp, nắm hai bàn chân,
duỗi ở khớp hông
5-6 lần
e Đứng lên ngồi xuống. Yêu cầu gót không rời đất 4-5 lần
g Chân rộng hơn vai, hai tay
giang ngang, quay hông
sang trái, phải.
Yêu cầu vai giữ nguyên 4-5 lần
Sáng kiến kinh nghiệm
12
+
Số
thứ tự
Tên bài tập Mục đích yêu cầu Lợng vận
động thời
gian
h Ngồi chống tựa về sau, thả lỏng
các cơ chân
10-15 giây
8 Nhảy giây Nhằm phát triển sức
mạnh, nhanh sức bật
mà học sinh rất cần.
Yêu cầu thực hiện
nhanh, tiếp xúc bằng
nửa bàn chân. Phải
thực hiện tích cực, tự
giác đủ số lợng đề ra.
100 lần

nhau 10-15m. Khoảng cách giữa hai vạch lệch sang hai bên một chút so với .
14
+
đờng chạy, kẻ hai vòng tròn, mỗi vòng tròn có đờng kính 0,50m, bên trong để một
miếng xốp làm đích cắm cờ. Chuẩn bị cho mỗi đội một cờ nhỏ. Chia học sinh trong lớp
làm hai đội A và B, số ngời bằng nhau tỷ lệ nam, nữ tơng đơng.
c/ Cách chơi:
Khi có lệnh các em số 1 chạy nhanh sang vạch giới hạn thứ hai trao cờ cho bạn
đứng đầu của hàng đối diện, em này nhận cờ lại nhanh chóng chạy sang vạch giới hạn đối
diện trao cho bạn thứ hai. Trò chơi cứ tiếp tục nh vậy đến em cuối khi tiếp nhận đợc cờ
chạy nhanh chóng lên cắm vào miếng xốp, đội nào cắm cờ xong trớc đội đó thắng.
d/ Yêu cầu:
_ Không đợc chạy lên trớc vạch giới hạn khi cha nhận đợc cờ của bạn chạy trớc
trao cho.
_ Không đợc ném cờ trong lúc chuyền, mà phải đa tận tay cho đồng đội.
_ Trong quá trình chơi phải thực hiện nghiêm túc, tự giác, tích cực, thực hiện đúng
nội qui của trò chơi đề ra.
3/ Trò chơi: Ngời cuối cùng
a/ Mục đích:
Nhằm rèn luyện kỹ năng chạy, phát triển sức nhanh, khéo léo linh hoạt, tinh thần
tập thể.
b/ Chuẩn bị:
Tập hợp lớp thành 2- 4 hàng dọc hàng nọ cách hàng kia 2m, em nọ cách em kia 1-
1,5m. các hàng đều nhau về số nam và nữ.
c/ Cách chơi:
Khi có lệnh của chỉ huy cho bắt đầu cuộc chơi em cuối cùng chạy về phía tr ớc,
len lỏi qua khoảng cách giữa các bạn đứng trớc mình, khi chạy qua bạn đứng trên cùng thì
đứng nối tiếp vào đầu hàng và trở thành ngời đứng trên cùng. Khi emcuoois cùng chạy đi
rồi thì em thứ hai từ cuối hàng lên trở thành ngời cuối cùng, em này chạy nối tiếp bạn vừa
chạy. Trò chơi cứ nh vậy khi ngời trên cùng theo đội hình ban đầu, em chạy đầu tiên thành

qua vạch xuất phát lên phía vòng tròn rồi vòng về chạm tay em số 3. Trò chơi cứ tiếp tục
nh vậy cho đến hết. Đội nào hết trớc đội đó thắng, đội nào thua phải hô:học tập đội bạn
3 lần.
d/ Yêu cầu:
-Không đợc chạy ra ngoài vạch xuất phát trớc khi có lệnh hoặc chạm tay bạn chạy
trớc mình.
-Hàng ngũ phải ngay ngắn.
-Các bạn trong hàng phải lần lợt chạy hết, không đợc bỏ xót.
6/ Trò chơi: Hoàng Anh Hoàng Yến
a/ Mục đích:
-Nhằm rèn luyện kỹ năng chạy, phát triển sức nhanh, tính khẩn chơng và khả năng
16
+
tập chung chú ý cao.
-b/ Chuẩn bị:
- Kẻ hai vạch song song cách nhau 1m ở giữa sân, chiều dài của mỗi vạch phụ
thuộc vào số lợng học sinh. Cách 2m giữa sân khoảng 5m kẻ hai vạch giới hạn.
-Tập hợp lớp thành hai hàng ngang đứng quay lng vào nhau ở hai vạch giữa sân
( em nọ cách em kia 0,8 1m) một hàng đặt tên là Hoàng Anh, hàng kia đặt tên là
Hoàng Yến. Nếu lớp đông, mỗi đội cho hai tổ vào chơi.
c/ Cách chơi:
Giáo viên hô to : Hoàng Anh thì hàng mang tên Hoàng Anh nhanh chóng
quay lng lại đuổi các em Hoàng Yến, các bạn Hoàng Yến phải nhanh chóng chạy qua vạch
giớ hạn của sân mình. Trong quá trình đuổi và chạy nh vậy, nếu ngời chạy chốn chạy
không kịp để ngời đuổi đuổi kịp thì ngời đuổi đập nhẹ tay vào ngời bạn và coi nh ngời này
bị bắt. Ngời của hàng mang tên Hoàng Anh lúc này đang có quyền đuổi nhng nếu chạy
quá vạch giới hạn cũng phạm luật và coi nh bị bắt. Tính tổng số ngời bị bắt của mỗi bên để
còn phân thắng bại. Sau đó tất cả học sinh lại tập hợp ở hai vạch giữa sân và trò chơi lại
tiếp tục nh lúc đầu, sau tổng số đợc gọi tên nh nhau, hàng nào có số ngời bị bắt nhiều,
hàng đó thua cuộc.

-Phải đọc các câu thơ to, rõ ràng, khi nào đến từ ba mới đợc chạy.
-Khi thực hiện phải nhận đợc vật của bạn trớc trao tận tay hoặc chạm tay mới đợc
xuất phát
8/ Trò chơi: Dăng lới bắt cá.
a/ Mục đích:
Nhằm rèn luyện kỹ năng chạy, phát triển sức nhanh, sự khéo léo linh hoạt, giáo
dục tinh thần tập thể, tính tự giác.
b/ Chuẩn bị:
Chia học sinh trong lớp thành hai đội, một đội giả làm ngời bắt cá và lới, những em
này tay nắm tay nhau tạo thành một hàng dài theo hình hơi cong một cách tự nhiên giăng
lới. Đội kia giả làm những con cá, cá chạy tự do trên sân.
c/ Cách chơi:
Khi có lệnh bắt đầu cuộc chơi, những em giả làm lới và ngời bắt cá vây lới dần dần
thành vòng tròn để bắt cá, những em đóng vai cá phải nhanh chóng và khéo léo chạy chốn
ra ngoài lới bằng cách lọt ra khỏi 2 đầu lới hoặc chui vào chỗ lới bị thủng để ra ngoài . Em
nào để bị quây vào trong vòng tròn coi nh bị bắt không đợc tiếp tục chơi , sau đó lới lại đ-
ợc giăng ra để chơi tiếp 2 lần nữa . Tiếp theo 2 đội đổi vai cho nhau, cuộc chơi tiếp tục
cùng 3 lần giăng lớ nh đội trớc. Sau một số lần nh vậy đội nào có số ngời bị bắt nhiều hơn
đội đó thua cuộc.
d. Yêu cầu:
Trong quá trình chơi phải tích cực , tự giác chấp hành mọi qui ớc của trò chơi đề ra.
9. Trò chơi Trao tín gậy .
a. Mục đích:
Nhằm rèn luyện sức nhanh , sự phối hợp đồng đội khéo léo linh hoạt.
b. Chuẩn bị :
Kẻ 2 vạch giới hạn song song với nhau, cách nhau 15 m. Cách 2 vạch giới hạn về
phía ngoài 1m đánh dấu 2 dấu chấm lớn hay 1 vòng tròn nhỏ.
18
+
Tập hợp lớp 2-4 hàng dọc , phía 2 bên vạch giới hạn cách vị trí đánh dấu khoảng

Khi có lệnh bắt đầu cuộc chơi, hai em đứng trên cùng của hai hàng ở bên vạnh giới
hạn số 1 chạy về trớc, chạy qua 2 vạch kẻ cách nhau 1,5m, sau đó chạy tiếp 2m rồi leo lên
đi hoặc chạy dọc theo nghế băng sang đầu kia nhảy xuống, chạy tiếp 2m rồi chui qua
vòng, rồi chạy tiếp 2m và ôm bóng chạy sau đó đặt bóng vào vòng tròn tiếp theo rồi chạy
tiếp đến vạch giới hạn thứ 2, đa tay chạm tay bạn đứng đầu hàng của hàng đối diện rồi về
19
+
tập hợp ở cuối hàng. Bạn đứng đầu hàng đối diện sau khi chạm tay làm ngợc lại chiều bạn
vừa rồi đang chạy và cùng làm động tác ôm chuyền bóng, chui qua vòng, đi trên nghế,
nhảy qua 2 vạch qui định sau đó chạy tiếp đa tay chạm tay bạn số 2 bên vạch giới hạn số 1.
Trò chơi cứ tiếp tục nh vậy cho đến hết, đội nào xong trớc ít phạm quy là thắng cuộc.
d/ Yêu cầu:
-Không đợc chạy trớc lệnh và trớc khi chạm tay bạn chạy trớc mình.
-Phải nhảy, đi, chui qua các vật.
-Thực hiện phải tự giác, tích cực.
B/ Kết quả khai thác một số bài tập và trò chơi trên
cho giảng dạy
Trong quá trình giảng dạy các loại bài trong chơng trình thể dục ở trờng THCS có
sử dụng một số bài tập và trò chơi chọn lọc ở trên ta thấy kết quả đạt đợc cần quan tâm.
Khi giảng dạy thực nghiệm kiểu bài cung cấp kiến thức mới, cũng nh củng cố, ôn
luyện những phần nhỏ của kỹ thuật thể thao cho học sinh trong cùng một môn nhảy xa
kiểu ngồi ở một số lớp không sử dụng các bài tập và trò chơi, với một lớp có sử dụng bài
tập và trò chơi để khai thác hết khả năng của học sinh. Thì ta thấy kết quả thu đợc ở lớp
khi dạy có sử dụng bài tập và trò chơi làm phơng tiện truyền đạt kỹ năng và rèn luyện thể
lực. Học sinh nắm kiến thức một cách nhanh chóng, hiểu bài ngay tại lớp, thực hiện các kỹ
thuật động tác đúng có kết quả cao, khắc sâu đợc kiến thức đối với học sinh. Đồng thời
thông qua trò chơi, xây dựng cho học sinh tinh thần tự giác, chấp hành nội qui của tập thể
đề ra, lòng dũng cảm, trung thực trong công tác. Khi mắc sai lầm giám nhận khuyết điểm
và xây dựng cho các em tinh thần, tập thể, đoàn kết giúp đỡ nhau hiệp đồng chiến đấu bảo
vệ lợi ích, danh dự của tập thể mình và tự hào về tập thể đó. Cũng qua trò chơi xây dựng

bổ trợ và trò chơi thích hợp với từng môn thể dục trong quá trình giáo dục thể chất ,thì nó
sẽ hình thành kĩ thuật động tác nhanh và đúng cho học sinh .nếu nh kĩ thuật động tác đúng
thì thành tích thể thao đợc nâng lên

Phần c: Kết luận và đề xuất
I/ Kết luận.
Qua một thời gian nghiên cứu, tìm tòi tỷ mỷ từng bớc, từng vấn đề, phơng pháp sử
dụng trong quá trình nghiên cứu, với sự nỗ lực tìm tòi, nghiên cứu của bản thân tôi và sự
ủng hộ nhiệt tình của đồng nghiệp, những ngời có kinh nghiệm Đã giúp tôi thu đợc kết
quả sau:
Đã hệ thống đợc một số bài tập và trò chơi nhằm giáo dục tố chất sức nhanh, để
phục vụ cho quá trình giảng dạy thể dục ở trờng trung học cơ sở.
Do bài tập bổ trợ và trò chơi giúp học sinh phát triển hứng thú học tập, khắc sâu
kiến thức và có thành tích thể thao cao. Đồng thời trò chơi có tác dụng rất lớn trong việc
xây dựng, giáo dục con ngời. Nó không chỉ thúc đẩy cho cơ thể của các em học sinh phát
triển nhanh chóng tới mức hoàn chỉnh mà nó còn nâng cao đợc thể lực và đạo đức của các
21
+
em. Do vậy, tôi đã biết căn cứ vào yêu cầu , mục đích cụ để sắp xếp bài tập và trò chơi cho
phù hợp với lứa tuổi , trình độ sức khoẻ , văn hoá và giới tính của học sinh , phù hợp với
điều kiện sân bãi, dụng cụ sẵn có của cơ sở mình và phù hợp với mục đích, yêu cầu của đề
tài đặt ra.
Cụ thể để chứng minh điều đó các kết quả của việc hệ thống và khai thác bài tập và
trò chơi, trong quá trình giảng dạy ở trờng trung học cơ sở tôi đã nêu ở phần kết quả
nghiên cứu.
Qua quá trình nghiên cứu tôi đã học hỏi đợc một số kinh nghiệm, biết cách tổ
chức bài tập và trò chơi sao cho khoa học, phù hợp với mục đích, yêu cầu của từng môn
thể dục. Phục vụ triệt để cho mục đích daỵ học.Qua đó tôi đã áp dụng có hiệu quả một
số bài tập và trò chơi phục vụ cho mục đích giảng dạy ở trờng trung học cơ sở.
II. Đề xuất:

Khối: 6,7,8,9
Đánh giá của giám khảo cấp tỉnh
Nhận xét cho điểm
(Kí, ghi rõ họ tên, đơn vị công tác)
.

Năm học: 2006-2007
Phòng giáo dục Cẩm Giàng
Trờng trung học cơ sở Cẩm Đoài
24
+
Số phách
Sáng kiến kinh nghiệm
Hệ thống một số bài tập và trò chơi
nhằm giáo dục tố chất sức nhanh của học
sinh trung học cơ sở
Môn: Thể dục
Tên tác giả: Vũ hồng Thái
Đánh giá của tổ chuyên môn
Nhận xét, ghi điểm
(Kí, ghi rõ họ tên)
.
.
.
Đánh giá của nhà trờng
(Nhận xét, ghi điểm, xếp loại, kí và đóng dấu)
.