Giám đốc thẩm trong tố tụng dân sự Việt Nam Hà Thị Thuý Hà Khoa Luật. Đại học Quốc gia Hà Nội
Luận văn ThS. Luật: 60 38 30
Người hướng dẫn : TS. Nguyễn Công Bình
Năm bảo vệ: 2014
103 tr .

Abstract. Kết luận khoa học về khái niệm giám đốc thẩm, các đặc điểm cơ bản của
giám đốc thẩm, ý nghĩa của giám đốc thẩm. Cơ sở khoa học của các quy định về giám
đốc thẩm, sự hình thành và phát triển của những quy định về giám đốc thẩm. Làm rõ
nội dung quy định của pháp luật tố tụng dân sự Việt Nam về giám đốc thẩm. Đánh giá
một cách chi tiết về thực tiễn áp dụng các quy định về giám đốc thẩm trong khoảng 5
năm từ năm 2008 đến nay. Phân tích, chỉ ra những nguyên nhân hạn chế, vướng mắc
trong việc áp dụng các quy định về giám đốc thẩm trên phương diện lập pháp và thực
tiễn. Đồng thời đưa ra một số kiến nghị nhằm hoàn thiện các quy định về giám đốc
thẩm trong Bộ luật tố tụng dân sự hiện nay.
Keywords.Luật dân sự; Luật tố tụng dân sự; Giám đốc thẩm; Pháp luật Việt Nam
Content.
1. Tính cấp thiết của đề tài
Bộ luật tố tụng dân sự (BLTTDS) của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
được Quốc hội Khóa XI thông qua ngày 15 tháng 6 năm 2004, có hiệu lực pháp luật từ
ngày 01 tháng 01 năm 2005 đã đánh dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển của
pháp luật tố tụng dân sự Việt Nam. BLTTDS không chỉ quy định trình tự, thủ tục giải
quyết các vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình mà còn giải quyết cả các tranh chấp
kinh doanh, thương mại và tranh chấp lao động với mục tiêu đảm bảo việc giải quyết
các vụ việc này một cách nhanh chóng, chính xác, công minh và đúng luật. Do vậy,

của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật của BLTTDS là hết sức cần thiết. Tuy nhiên, sau
một thời gian thực hiện các quy định của Luật sửa đổi, bổ sung BLTTDS cho thấy đã
phát sinh những bất cập nhất định. Vì vậy, vẫn cần phải tiếp tục nghiên cứu làm rõ
những vấn đề lý luận và thực tiễn của giám đốc thẩm trong tố tụng dân sự Việt Nam để từ
đó có những đề xuất thiết thực, cụ thể nhằm hoàn thiện các quy định của pháp luật về
giám đốc thẩm và nâng cao hiệu quả công tác giám đốc thẩm của Tòa án.
Vì lý do trên, học viên đã chọn đề tài "Giám đốc thẩm trong tố tụng dân sự
Việt Nam" làm đề tài luận văn thạc sĩ luật học của mình.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Thời gian qua đã có nhiều công trình nghiên cứu về thủ tục xét lại bản án,
quyết định có hiệu lực pháp luật được công bố. Về luận văn, luận án, có luận văn thạc
sĩ luật học: "Thủ tục xét lại bản án, quyết định dân sự đã có hiệu lực pháp luật theo
pháp luật tố tụng dân sự Việt Nam", của Ngô Anh Dũng, bảo vệ tại Trường Đại học
Luật Hà Nội, 1997; luận án tiến sĩ luật học: "Giám đốc thẩm trong tố tụng dân sự Việt
Nam - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn", của Mai Ngọc Dương, bảo vệ tại Trường
Đại học Luật Hà Nội, 2008; luận án tiến sĩ luật học: "Thủ tục xét lại bản án, quyết định
của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật trong tố tụng kinh tế, dân sự ở Việt Nam", của
Đào Xuân Tiến, bảo vệ tại Viện Nhà nước và Pháp luật, 2009. Về đề tài khoa học, có
đề tài khoa học cấp Bộ năm 2012 "Thực trạng giải quyết đơn đề nghị giám đốc thẩm,
tái thẩm tại Tòa án nhân dân tối cao" của TANDTC, do tiến sĩ Nguyễn Huy Du làm
chủ nhiệm đề tài v.v
Ngoài ra, còn có một số chuyên đề, bài viết của các tác giả đăng trong các
sách, báo, tạp chí chuyên ngành như: "Chế định giám đốc thẩm, tái thẩm và những vấn
đề đặt ra trong việc thi hành", của Trần Anh Tuấn, Tạp chí Luật học, số Đặc san về tố
tụng dân sự năm 2005; "Một số vấn đề liên quan đến việc sửa đổi, bổ sung Điều 285,
Điều 288 Bộ luật tố tụng dân sự", của Hà Tĩnh, Tạp chí TAND, Kỳ 1 tháng 9, 2010;
"Một số ý kiến đối với Dự thảo Sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật tố tụng dân
sự năm 2004", của Nguyễn Như Bích, Tạp chí TAND, kỳ 1 tháng 9, 2010; "Một số vấn
đề về thủ tục giám đốc thẩm", của Nguyễn Quang Hiền, Tạp chí TAND, kỳ 1 tháng 4,
2009; "Bàn về Dự thảo Thông tư liên tịch hướng dẫn Điều 284B Bộ luật tố tụng dân sự

5. Phương pháp nghiên cứu đề tài
Đề tài luận văn "Giám đốc thẩm trong tố tụng dân sự Việt Nam" được thực
hiện trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh
và các quan điểm của Đảng, Nhà nước ta về Nhà nước và pháp luật, về cải cách tư
pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác xét xử nói chung và xét xử các vụ án dân sự nói
riêng.
Quá trình nghiên cứu học viên cũng đã sử dụng các phương pháp khoa học
truyền thống như phương pháp thống kê, tổng hợp, phân tích, khảo sát, diễn giải, so
sánh v.v Để chứng minh cho các luận điểm của mình học viên cũng đã sử dụng các
số liệu thống kê của ngành TAND và lựa chọn một số vụ án đã được Tòa dân sự
TANDTC xem xét lại theo thủ tục giám đốc thẩm làm ví dụ minh họa.
6. Những đóng góp mới về khoa học của luận văn
Việc nghiên cứu đề tài, đã có những đóng góp mới cho khoa học luật dân sự ở
những điểm sau:
- Làm rõ thêm những vấn đề lý luận về giám đốc thẩm dân sự;
- Đánh giá đúng thực trạng các quy định của pháp luật tố tụng dân sự Việt
Nam hiện hành về giám đốc thẩm và thực tiễn thực hiện chúng tại các Tòa án trong
những năm gần đây;
- Đề xuất một số kiến nghị xây dựng và thực hiện pháp luật tố tụng dân sự về
giám đốc thẩm nhằm nâng cao chất lượng trong công tác giám đốc thẩm của TAND.
7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của luận
văn gồm 3 chương:
Chương 1: Một số vấn đề lý luận về giám đốc thẩm trong tố tụng dân sự
Chương 2: Nội dung các quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành về giám
đốc thẩm dân sự
Chương 3: Thực tiễn thực hiện các quy định của pháp luật tố tụng dân sự Việt
Nam về giám đốc thẩm và kiến nghị.
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Nguyễn Như Bích (2010), "Một số ý kiến đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung

14. Nguyễn Ngọc Khánh (2005), Bộ luật tố tụng dân sự Liên bang Nga, Nxb Tư pháp,
Hà Nội.
15. Phan Thị Thanh Mai (2008), "Về chủ thể có thẩm quyền giám đốc thẩm", Luật
học, (12), tr. 25-26.
16. Nguyễn Hồng Nam (2012), "Bàn về dự thảo thông tư liên tịch hướng dẫn Điều
284B Bộ luật tố tụng dân sự sửa đổi, bổ sung năm 2011", Tòa án nhân dân, (10),
tr. 13-20.
17. Nguyễn Hồng Nam (2012), "Bàn về dự thảo thông tư liên tịch hướng dẫn Điều
284B Bộ luật tố tụng dân sự sửa đổi, bổ sung năm 2011", Tòa án nhân dân, (11) tr.
10-13.
18. Nhà pháp luật Việt - Pháp (1998), Bộ luật tố tụng dân sự của nước Cộng hòa
Pháp, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
19. Quốc hội (1959), Hiến pháp, Hà Nội.
20. Quốc hội (1960), Luật tổ chức Tòa án nhân dân, Hà Nội.
21. Quốc hội (1980), Hiến pháp, Hà Nội.
22. Quốc hội (1981), Luật tổ chức Tòa án nhân dân, Hà Nội.
23. Quốc hội (1992), Hiến pháp, Hà Nội.
24. Quốc hội (2001), Hiến pháp (sửa đổi, bổ sung), Hà Nội.
25. Quốc hội (2002), Luật tổ chức Tòa án nhân dân, Hà Nội.
26. Quốc hội (2004), Bộ luật tố tụng dân sự, Hà Nội.
27. Quốc hội (2011), Bộ luật tố tụng dân sự (sửa đổi, bổ sung), Hà Nội.
28. Đào Xuân Tiến (2009), Thủ tục xét lại bản án, quyết định của Tòa án đã có hiệu
lực pháp luật trong tố tụng kinh tế, dân sự ở Việt Nam, luận án Tiến sĩ luật học,
Viện Nhà nước và Pháp luật.
29. Hà Tĩnh (2010), "Một số vấn đề liên quan đến việc sửa đổi, bổ sung Điều 285,
Điều 288 Bộ luật tố tụng dân sự", Tòa án nhân dân, (17), tr. 22-26.
30. Tòa dân sự - Tòa án nhân dân tối cao (2008), "Một số vấn đề cần rút kinh nghiệm
trong công tác xét xử án dân sự", Tòa án nhân dân, (24), tr. 13-18.
31. Tòa dân sự - Tòa án nhân dân tối cao (2008), Báo cáo tổng kết công tác năm 2008
và phương hướng công tác năm 2009, Hà Nội.

46. Viện Khoa học pháp lý - Bộ tư pháp (2004), Một số vấn đề về Luật tố tụng dân sự
nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa, Chuyên đề khoa học, Hà Nội.
47. Viện Khoa học xét xử - Tòa án nhân dân tối cao (1996), Hệ thống hóa các văn bản
pháp luật và các văn bản hướng dẫn áp dụng pháp luật tố tụng dân sự, Hà Nội.
48. Vụ Thống kê - Tổng hợp Tòa án nhân dân tối cao (2008), Thống kê tình hình thụ lý,
giải quyết và xét xử các vụ việc dân sự năm 2008, Hà Nội.
49. Vụ Thống kê - Tổng hợp Tòa án nhân dân tối cao (2009), Thống kê tình hình thụ lý,
giải quyết và xét xử các vụ việc dân sự năm 2009, Hà Nội.
50. Vụ Thống kê - Tổng hợp Tòa án nhân dân tối cao (2010), Thống kê tình hình thụ lý,
giải quyết và xét xử các vụ việc dân sự năm 2010, Hà Nội.
51. Vụ Thống kê - Tổng hợp Tòa án nhân dân tối cao (2011), Thống kê tình hình thụ lý,
giải quyết và xét xử các vụ việc dân sự năm 2011, Hà Nội.
52. Vụ Thống kê - Tổng hợp Tòa án nhân dân tối cao (2012), Thống kê tình hình thụ lý,
giải quyết và xét xử các vụ việc dân sự năm 2012, Hà Nội.
53. Vụ Thống kê - Tổng hợp Tòa án nhân dân tối cao (2013), Thống kê tình hình thụ lý,
giải quyết và xét xử các vụ việc dân sự 7 tháng đầu năm 2013, Hà Nội.