Bảo đảm quyền tự do kinh doanh trong đăng
ký kinh doanh của Luật Doanh nghiệp 2005 Nguyễn Phương Thảo Khoa Luật. Đại học Quốc gia Hà Nội
Luận văn ThS. Luật: 60 38 50
Người hướng dẫn : PGS.TS. Ngô Huy Cương
Năm bảo vệ: 2013
77 tr .
Abstract.Luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề lý luận chủ yếu về tự do kinh doanh trong
đăng ký kinh doanh và phân tích thực trạng vấn đề này của Luật Doanh nghiệp 2005. Xuất
phát từ quan niệm coi quyền tự do kinh doanh là một quyền con người và đăng ký kinh doanh
là một hành vi tư pháp, Luận văn đã phân tích mối quan hệ giữa hai khái niệm này và đặt ra
tiêu chuẩn cho các qui định pháp luật về đăng ký kinh doanh. Trên cơ sở đó, Luận văn đã
phân tích các qui định của Luật Doanh nghiệp 2005 và các vụ việc liên quan để tìm ra các bất
cập của các qui định pháp luật này. Tiếp theo đó, Luận văn đã đưa ra các kiến nghị cải cách
các qui định pháp luật về đăng ký kinh doanh theo định hướng bảo đảm quyền tự do kinh
doanh.
Keywords.Luật kinh tế; Quyền tự do kinh doanh; Đăng ký kinh doanh; Luật doanh nghiệp
Content.
1. Tính cấp thiết của đề tài
Tự do kinh doanh được khởi xướng trong quá trình đổi mới ở Việt Nam, hiện
đóng một vai trò to lớn trong việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế- xã hội. Nó có thể
được xem là dấu chấm hết cho nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung quan liêu bao cấp.
Tự do kinh doanh được khẳng định và được luật hóa trở thành một công cụ
quan trọng trong việc bảo đảm đời sống của người dân. Với quyền tự do này, người
dân có thể bỏ đồng vốn ít ỏi, chắt chiu của mình ra để thành lập doanh nghiệp kinh
Mai Hồng Quỳ, Nxb Lao động, TP. Hồ Chí Minh, 2012; thứ ba, “Tự do kinh doanh:
Một số vấn đề lý luận và thực tiễn”, bài viết của Bùi Xuân Hải, Tạp chí Nhà nước và
Pháp luật số 6/2011; thứ tư, “Bảo vệ quyền tự do kinh doanh theo qui định của Luật
Doanh nghiệp năm 2005- Lý luận và thực tiễn”, Luận văn thạc sĩ luật học Nguyễn Thị
Giang, Trường Đại học Luật Hà Nội, 2012…
Đăng ký kinh doanh nói riêng cũng là một đề tài không mới ở Việt Nam từ
trước tới nay. Có thể tìm thấy rất nhiều công trình nghiên cứu ở các bậc học khác nhau,
chẳng hạn như: Thứ nhất, “Tìm hiểu về Luật Doanh nghiệp 2005”, Sách tham khảo
của CIEM và GTZ, Giấy phép xuất bản số: 118-2006/CXB/5-15LĐ-ngày 16- 02; thứ
hai, “Khung pháp luật về điều kiện và đăng ký kinh doanh- Thực trạng và nhu cầu
hoàn thiện”, bài viết của Phan Đức Hiếu tại Hội thảo khoa học: “Khung pháp luật về
doanh nghiệp và đầu tư ở Việt Nam hiện nay- Nhu cầu và định hướng hoàn thiện” do
Viện Nhà nước và Pháp luật và Konrad Adenauer Stiftung tổ chức tại Huế ngày 23 và
24 tháng 8 năm 2012; thứ ba, “Báo cáo nghiên cứu so sánh luật công ty ở bốn quốc gia
Đông Nam Á: Thái Lan, Singapore, Malaysia và Philippine”, Sách tham khảo của
Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương, Dự án UNDP VIE/97/016, Giấy phép
xuất bản số: 1142/CXB-QLXB của Cục Xuất bản ngày 16/12/1998, Hà Nội, 1999; thứ
tư, “Bảo vệ quyền tự do kinh doanh theo qui định của Luật Doanh nghiệp năm 2005-
Lý luận và thực tiễn”, Luận văn thạc sĩ luật học của Nguyễn Thị Giang, Trường Đại
học Luật Hà Nội, 2012; thứ năm, “Pháp luật về giấy phép và điều kiện kinh doanh
trong giai đoạn gia nhập thị trường ở Việt Nam- Những vấn đề lý luận và thực tiễn”,
Luận văn thạc sĩ luật học của Trần Thị Ngân, Khoa Luật- Đại học Quốc gia Hà Nội,
2008; thứ sáu, “Đăng ký kinh doanh theo pháp luật của nước CHDCNH Lào- Thực
trạng và phương hướng hoàn thiện”, Luận văn thạc sĩ luật học của Bee Phet Tongkao,
Trường Đại học Luật Hà Nội, 2011…
Các công trình này đã đóng góp không nhỏ cho việc phát triển pháp luật ở Việt
Nam. Mỗi công trình đều có đề cập tới sự đan xen giữa tự do kinh doanh và đăng ký
kinh doanh. Tuy nhiên việc nghiên cứu chuyên sâu về bảo đảm tự do kinh doanh trong
vấn đề đăng ký kinh doanh tại Luật Doanh nghiệp 2005 còn bỏ ngỏ.
3. Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu của đề tài
bảo đảm quyền tự do kinh doanh trong đăng ký kinh doanh
Chương 3. Kiến nghị hoàn thiện Luật Doanh nghiệp 2005 nhằm bảo đảm quyền tự do
kinh doanh trong đăng ký kinh doanh.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Các công trình nghiên cứu bằng tiếng Việt
[1] Đặng Ngọc Bảo, Thực trạng thi hành pháp luật về cấp giấy chứng nhận đầu tư
theo Luật Đầu tư 2005, Luận văn thạc sĩ luật học, Khoa Luật- Đại học Quốc gia
Hà Nội, 2011
[2] Bee Phet Tongkao, Đăng ký kinh doanh theo pháp luật của nước CHDCNH Lào-
Thực trạng và phương hướng hoàn thiện, Luận văn thạc sĩ luật học, Trường Đại
học Luật Hà Nội, 2011
[3] Nguyễn Ngọc Bích, Nguyễn Đình Cung, Công ty: vốn, quản lý & tranh chấp theo
Luật Doanh nghiệp 2005, Nxb Tri Thức, Hà Nội, 2009
[4] CIEM và GTZ, Tìm hiểu về Luật Doanh nghiệp 2005, Giấy phép xuất bản số:
118-2006/CXB/5-15LĐ-ngày 16- 02- 2006
[5] Ngô Huy Cương, Tự do ý chí và sự tiếp nhận tự do ý chí trong pháp luật Việt
Nam hiện nay, Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp, số 02/ 2008
[6] Ngô Huy Cương, Những vấn đề lớn cần xem xét lại trong Dự thảo sửa đổi Hiến
pháp 1992 và những kiến nghị liên quan, Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp, Số 6
(238)/ Tháng 6/2013
[7] Ngô Huy Cương, Góp phần bàn về cải cách pháp luật ở Việt Nam hiện nay, Sách
chuyên khảo, Nxb Tư pháp, Hà Nội, 2006
[8] Ngô Huy Cương, Một số nội dung của hợp đồng thành lập công ty, Tạp chí Khoa
học (Kinh tế- Luật), Số 1/2004
[9] Ngô Huy Cương, Công ty: Từ bản chất pháp lý tới các loại hình, Tạp chí Khoa
học (Kinh tế- Luật), Số 1/2003
[10] Bùi Ngọc Cường, Xây dựng và hoàn thiện pháp luật kinh tế nhằm đảm bảo quyền
tự do kinh doanh ở nước ta, Luận án tiến sĩ luật học, Trường Đại học Luật Hà
Nội, 2001
[11] Đăng ký kinh doanh- Cổng thông tin đăng ký doanh nghiệp quốc gia, Bài học
Nhân dân, Hà Nội, 2007
[25] Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương, Báo cáo nghiên cứu so sánh luật
công ty ở bốn quốc gia Đông Nam Á: Thái Lan, Singapore, Malaysia và
Philippine, Dự án UNDP VIE/97/016, Giấy phép xuất bản số: 1142/CXB-QLXB
của Cục Xuất bản ngày 16/12/1998, Hà Nội, 1999
Các công trình nghiên cứu bằng tiếng nước ngoài
[26] Federal Reserve- Bank of Dallas, Everyday Economics,
8/12/2010
[27] Lord Hailsham of St. Marylebone, Lord High Chancellor of Great Britain,
Halsbery’s Laws of England, Fourth Edition, Volum 7, Companies, Butterworths,
London, 1974
[28] Robert W. Hamilton, The Law of Corporations in a Nutshell, Third Edition, St.
Paul, Minn. West Publishing Co., 1991
Văn bản pháp luật của Việt Nam
[29] Bộ luật Dân sự năm 2005
[30] Luật Doanh nghiệp năm 1999
[31] Luật Doanh nghiệp năm 2005
[32] Luật Đầu tư năm 2005
[33] Hiến pháp năm 1992
[34] Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 (đưa ra lấy ý kiến nhân dân)
Văn bản pháp luật nước ngoài
[35] British Companies Act 2006
[36] Japanese Commercial Registration Act of 2005
Vụ án
[37] Nguyễn Thành Biên, Đơn khởi kiện vụ án hành chính, gửi Tòa án Nhân dân
Thành phố Hà Nội, 24/03/2009
[38] Hoàng Ngọc Sáu, Đơn tố cáo, gửi Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao, Thành ủy-
Thành phố Hà Nội, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội, Cục Quản lý Đăng ký