Tiểu luận triết học
MỞ ĐẦU
Toàn cầu hoá và hội nhập kinh tế đang là một xu thế tất yếu của thời đại,
nó diễn ra mạnh mẽ khắp các châu lục, chi phối đời sống kinh tế của hầu hết
các nền quốc gia trên thế giới: Một hệ quả tất yếu của nền kinh tế toàn cầu hoá
là kinh tế của các quốc gia sẽ ngày càng thu hẹp lại, sự phụ thuộc lẫn nhau giữa
các nền kinh tế sẽ ngày càng trở nên chặt chẽ. Nền kinh tế thế giới đang từng
ngày từng giờ biến đổi làm xuất hiện xu thế mới - hình thành nền kinh tế toàn
cầu. Trong bối cảnh ấy, kinh tế với những bước tiến đáng kể đang và sẽ hoà
mình vào nền kinh tế quốc tế.
Và với bài tiểu luận này trên cơ sở vận dụng nguyên lý về mối liên hệ
phổ biến tôi sẽ phân tích khả năng và hiện thực của kinh tế Việt Nam khi hội
nhập với các mục sau:
A- Kiến thức triết học
B- Kinh tế Việt Nam những năm gần đây
C- Việt Nam tham gia hội nhập - Vì sao?
D- Hội nhập - Cơ hội và thách thức
E- Lộ trình hội nhập. Các giải pháp.
SV: Nguyễn Ngọc Anh
Tiểu luận triết học
NỘI DUNG
A. KIẾN THỨC TRIẾT HỌC
Nguyên lí về mối liên hệ phổ biến
1. Nội dung
Theo phép siêu hình: Phép siêu hình cho rằng sự vật tồn tại biệt lập, tách
rời nhau, giữa chúng không có liên hệ, còn nếu có liên hệ thì chỉ là liên hệ bên
ngoài.
Theo phép biện chứng: Phép biện chứng lại cho rằng mọi sự vật đều tồn
tại trong mối liên hệ phổ biến là mà nó được thể hiện - các sự vật là điều kiện là
tiền đề tồn tại và phát triển của nhau, chúng nương tựa, phụ thuộc, ràng buộc
lẫn nhau, thường xuyên thâm nhập, chuyển hoá lẫn nhau. Ranh giới giữa các

Trong công nghiệp, Nhà nước đã tạo quyền tự chủ sản xuất kinh doanh
cho các doanh nghiệp thực hiện hạch toán kinh tế, lấy thu bù chi, xoá dần bao
cấp, giảm bớt chỉ tiêu pháp lệnh, khuyến khích các thành phần ngoài quốc
doanh, mở rộng sản xuất để thu hút vốn đầu tư - phát triển công nghiệp. Kết
quả đã có hơn 70 khu công nghiệp khắp cả nước dưới nhiều hình thức đa dạng:
quốc doanh, liên doanh, 100% vốn đầu tư nước ngoài… Nhờ vậy sản xuất công
nghiệp liên tục phát triển ổn định và tăng trưởng với nhịp độ cao: năm 1998 tốc
độ tăng trưởng giá trị sản xuất công nghiệp đạt 12,1%, 1999 tăng 10,4%, 2000
tăng 15,5% Mới đây nhất sau khi tổng kết sản xuất công nghiệp quý I - 2004
đã có kết quả là sản xuất công nghiệp tăng 10,8% so với cùng kỳ năm ngoái.
Công nghiệp vẫn giữ vai trò chủ đạo trong nền kinh tế quốc dân.
Về nông nghiệp, chúng ta không những giải quyết vững chắc vấn đề
lương thực, bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, mà còn vươn lên trở thành
nước xuất khẩu gạo lớn thứ 2 thế giới (sau Thái Lan). Nông sản Việt Nam như
cà phê, điều, hạt tiêu… với ưu thế xuất khẩu lớn đã có được thương hiệu của
mình trên thế giới. Tốc độ tăng trưởng nông nghiệp cũng khá ổn định đóng vai
trò quan trọng trong nền kinh tế “công nghiệp hóa, hiện đại hóa”.
SV: Nguyễn Ngọc Anh
Tiểu luận triết học
Thủy sản tiếp tục phát triển mạnh và vẫn được xem là mặt hàng xuất
khẩu, sau cá Ba sa, tôm Việt Nam đã và đang tiếp tục mở rộng thị trường xuất
khẩu.
Hoạt động kinh tế đối ngoại ngày càng chuyển biến tích cực và có nhiều
khởi sắc, nhất là những năm gần đây: Năm 1999 xuất khẩu đạt 11,5 tỷ USD,
năm 2000 đạt trên 14 tỷ USD; năm 2001 đạt 15,3 tỷ USD; năm 2002 đạt 17 tỷ
USD và năm 2003 vừa qua trên 20 tỷ USD. Việt Nam đã có quan hệ thương
mại với trên 150 quôc gia và vùng lãnh thổ, nhiều hàng hóa mang nhãn hiệu
“made in Việt Nam” đã có mặt trên thị trường thế giới với số lượng ngày càng
nhiều, chủng loại phong phú và chất lượng ngày càng cao.
Bên cạnh đó chúng ta đã thu hút được vốn đầu tư của nước ngoài, hàng

một khối kinh tế, tiền tệ chung như EU thì việc chúng ta đẩy mạnh kinh tế để
theo kịp các nước trong khu vực là cần thiết. Như thế hội nhập là con đường
duy nhất.
Thứ tư, tham gia hội nhập kinh tế quốc tế là môi trường quan trọng để
các doanh nghiệp Việt Nam chấn chỉnh tổ chức quản ý sản xuất, đổi mới công
nghệ, nắm bắt thông tin, tăng cường khả năng cạnh tranh, không những trên thị
trường thế giới mà ngay cả ở thị trường nội địa. Hội nhập kinh tế quốc tế còn
tạo điều kiện mở rộng thị trường thương mại, hàng hóa, dịch vụ và đầu tư, được
hưởng những ưu đãi cho các nước chậm phát triển.
Thứ năm, hội nhập kinh tế quốc tế đồng nghĩa với việc góp tiếng nói của
mình cùng quốc tế giải quyết những vấn đề mang tính toàn cầu, uy tính chính
trị được củng cố và khẳng định.
Hội nhập kinh tế quốc tế trên cơ sở đa phương hóa, hợp tác hóa trở thành
xu thế khách quan của thời đại.
D. HỘI NHẬP. CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC
Tham gia hội nhập kinh tế được Đảng và Nhà nước ta nhận định vừa là
cơ hội lớn để phát triển kinh tế đất nước nhưng đồng thời cũng là thách thức
không nhỏ.
1. Cơ hội
SV: Nguyễn Ngọc Anh
Tiểu luận triết học
Toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế ngày càng giúp cho các nước nhận thức
rõ hơn và sử dụng hiệu quả lợi thế so sánh của mình. Bài học của nhiều nước
đang phát triển chỉ ra rằng trong hai, ba chục năm đầu tiên của quá trình công
nghiệp hóa việc tăng cường sử dụng các lợi thế có sẵn về lao động giá rẻ và tài
nguyên thiên nhiên phong phú là có lợi và hiệu quả nhất xét cả về mặt hiệu quả
kinh tế và hiệu quả xã hội. Lợi thế so sánh được hình thành trong một quá trình
động, có cái sử dụng được ngay, mang lại hiệu quả thì cần được ưu tiên phát
triển, không thể đầu tư tràn lan khi thế và lực chưa đủ mạnh. Thực tế của Việt
Nam là muốn công nghiệp hóa nhanh, rút ngắn cần phát huy lợi thế so sánh

đổi mới sản xuất chỉ dựa vào các trang thiết bị cũ, lạc hậu. Đầu ra của các sản
phẩm công, nông nghiệp không ổn định, tình trạng tồn đọng hàng hóa diễn ra
khá phổ biến. Điều này cho thấy tiềm năng của ta chưa được khai thác và sử
dụng hợp lý.
Lao động cũng như vậy, thừa rấ nhiều. Công nghiệp hóa là mục tiêu
trước mắt nhưng vẫn cần phát triển kinh tế địa phương tận dụng nguồn lao
động thừa. Cần phải nói thêm rằng chất lượng lao động còn rất thấp, thiếu tác
phong công nghiệp. Hiện nay chúng ta có khoảng 10 triệu lao động không có
việc và thiếu việc. Khi hội nhập kinh tế nhất thiết phải tận dụng được tối đa
nguồn lao động.
Bên cạnh đó việc nhiều nguồn tài nguyên cạn kiệt đã ảnh hưởng không
nhỏ tới việc phát triển kinh tế đặc biệt là ở các ngành công nghiệp mũi nhọn
như than, dầu mỏ
b. Về ngoại lực
Nguy cơ phải bán rẻ các mặt hàng nông sản trên thị trường xuất khẩu
cùng với việc nhập siêu khiến nợ quốc tế ngày càng tăng cao trong khi khả
năng chi trả lại thấp.
Bên cạnh đó cũng cần phải lưu ý đầu tư nước ngoài ở Việt Nam Một
khi có đầu tư nước ngoài chúng ta sẽ có vốn nhưng cũng đừng quên rằng họ sẽ
chỉ đầu tư nếu họ có lợi, điều này cũng có nghĩa là chúng ta ở trong thế yếu.
Kinh nghiệm cho thấy rằng nhiều công ty liên doanh giữa nội địa với nước
SV: Nguyễn Ngọc Anh
Tiểu luận triết học
ngoài sau một thời gian hợp tác đã trở thành công ty 100% vốn nước ngoài,
nguyên nhân chủ yếu là do đối tác đề nghị tăng vốn nhưng ta lại không có khả
năng về vốn. Hội nhập sâu rộng là điều kiện để đầu tư nước ngoài vào Việt
Nam nhưng chúng ta cần phải khắc phục điều nêu trên, nếu không người nước
ngoài sẽ làm chủ dần hầu hết các doanh nghiệp ở Việt Nam.
Chúng ta tham gia toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế nhưng vẫn
phải giữ vững nền kinh tế độc lập, tự chủ.

- Chú trọng phát triển giáo dục dạy nghề và đào tạo các ngành kỹ thuật
cao.
- Hoàn thiện hệ thống luật kinh tế, giám sát các thành phần kinh tế thực
hiện tốt Luật doanh nghiệp
- Tiếp tục tận dụng và thu hút vốn đầu tư nước ngoài.
- Có chính sách hợp lý phát triển kinh tế nông nghiệp nông thôn, tận
dụng tói đa lao động dư thừa.
SV: Nguyễn Ngọc Anh
Tiểu luận triết học
KẾT LUẬN
Kinh tế thế giới với xu thế toàn cầu hóa đang mở rất nhiều cơ hội đối với
các nước đang phát triển. Điều quan trọng là chúng ta phải biết nắm bắt cơ hội
ấy. Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh, chúng ta đang hòa nhập nhưng
không hòa tan. Sự giàu mạnh của nền kinh tế Việt Nam trong chờ rất nhiều vào
lớp trẻ ngày nay, những con người sẽ xây dựng một nền “kinh tế tri thức” trong
tương lai.
Thông qua bài tiểu luận này với việc vận dụng nguyên lý về mối liên hệ
phổ biến để phân tích, tôi hy vọng chúng ta đã có cách nhìn sâu sắc hơn về vấn
đề: Hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam
SV: Nguyễn Ngọc Anh
Tiểu luận triết học
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Thời báo kinh tế
2. Cuốn “Kinh tế Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa” - TS. Võ Đại
Lược - Viện Kinh tế thế giới
3. Cuối “Kinh tế tài chính Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội
nhập khu vực” - TS. Đỗ Đức Đình - Viện Kinh tế thế giới.
4. Bài “Đẩy nhanh tốc độ giải ngân vốn hỗ trợ phát triển chính thức
trong tiến trình hội nhập” - TS. Nguễn Thị Thu Thảo - Tạp chí kinh
tế và phát triển số 69 tháng 3/2003.