TaiLieu.VN Page 1
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐỀ TÀI:
“VẬN DỤNG MỘT SỐ TRÒ CHƠI GÂY HỨNG THU CHO
TRẺ 5-6 TUỔI HỌC MÔN LÀM QUEN VỚI CHỮ CÁI ĐẠT KẾT
QUẢ CAO”
TaiLieu.VN Page 2
PHẦN I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trong những năm gần đây bậc học mầm non đang tiến hành đổi mới chương
trình giáo dục trẻ mầm non, trong đó đặc biệt coi trong việc tổ chức các hoạt động phù
hợp với sự phát triển của từng cá nhân trẻ kích thích trẻ hoạt động một các chủ động,
tích cực, hồn nhiên, vui tươi đồng thời tạo cơ hội cho giáo viên phát huy khả năng
sáng tạo trong việc lựa chọn và tổ chức các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ một cách
linh hoạt, mềm dẻo, thực hiện phương châm “học bằng chơi, chơi mà học”, đáp ứng
mục tiêu phát triển trẻ một các toàn diện về mọi mặt.
Một con người từ khi sinh ra cất tiếng khóc chào đời đầu tiên đến giai đoạn
trưởng thành và rồi trở thành một con người hoàn thiện phải trải qua rất nhiều giai
đoạn thay đổi về tâm sinh lý, phương pháp giáo dục… Giống như một ngôi nhà để
hoàn thiện và sử dụng được phải trải qua rất nhiều công đoạn, bắt đầu từ đặt móng,
xây tường, lợp mái rồi đến khâu trang trí, chỉnh sửa… Trẻ mầm non cũng vậy, đây là
giai đoạn trẻ tiếp thu nền giáo dục đầu tiên giống như việc đặt viên gạch nền móng cho
chữ cái, luyện cách phát âm chuẩn, hoàn thiện tiếng mẹ đẻ, phát triển bộ máy phát âm,
phát triển nhân cách trẻ, giúp trẻ húng thú tham gia vào giờ học đạt kết quả cao.
III. THỜI GIAN ĐỊA ĐIỂM NGHIÊN CỨU SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
- Thời gian nghiên cứu: từ tháng 10/2008 đến tháng 5/2009.
- Địa điểm: Lớp mẫu giáo 5-:-6 tuổi (A1) Trường mầm non 19-5 Vàng Danh,
Uông Bí, Quảng Ninh. TaiLieu.VN Page 4 PHẦN II: NỘI DUNG
CHƯƠNG I: TỔNG QUAN
1. Cơ sở lý luận.
Công tác giáo dục là một chủ chương lớn, quan trọng của toàn đảng, toàn dân ta
trong công cuộc xây dựng và đổi mới đất nước trong đó giáo dục mầm non là một
ngành học cần thiết, một tác nhân quan trọng tác động và hình thành nhân cách con
người cho trẻ.
Chính vì vậy bước sang kỷ nguyên mới ngành giáo dục nói chung và bậc học
mầm non nói riêng tiếp tục đẩy mạnh và không những đổi mới, nâng cao công tác
giảng dạy để tiến dần đến việc hoàn thiện một giáo trình cơ bản mang tính giáo dục
cao, có hiệu quả nhất, để giúp trẻ hình thành và phát triển toàn diện nhân cách con
người mới. Đối với trẻ mẫu giáo có rất nhiều các hoạt động như học tập, vui chơi, lao
động…. Thông qua đó để giáo dục trẻ. Song một trong những hoạt động không thể
thiếu được với trẻ đó là phát triển ngôn ngữ cho trẻ. Vì ngôn ngữ là phương tiện giao
tiếp quan trọng nhất. Nhờ có ngôn ngữ mà con người hiểu được nhau, cùng nhau hành
động vì mục đích chung: lao động, đấu tranh, xây dựng và phát triển xã hội.
Không có ngôn ngữ, không thể giao tiếp được, thậm chí không thể tồn tại đựoc,
nhất là đứa trẻ-một sinh thể yếu ớt, rất cần sự chăm sóc, bảo vệ của người lớn. Ngôn
khiển những hoạt động của các giác quan. Làm quen với chữ cái còn giáo dục tình
cảm, mở rộng hiểu biết cho trẻ, chuẩn bị tích cực cho trẻ vào trường tiểu học. Như
vậy làm quen với chữ cái là không thể thiếu được trong nội dung phát triển ngôn ngữ
cho trẻ 5-:-6 tuổi.
2. Cơ sở thực hiện.
Hiện nay chúng ta đang thực hiện theo chương trình đổi mới giáo dục các cô
giáo còn lúng túng trong việc tổ chức hoạt động làm quen với các chữ theo hướng đổi
mới và vẫn ảnh hưởng theo lối dạy cũ, chưa thực sự linh hoạt, sáng tạo trong tiết dạy,
nên chưa thu hút, phát huy được tính tích cực, hứng thú của trẻ khi tham gia hoạt động
này, khả năng nghi nhớ mặt chữ cái chưa cao, trẻ nhanh quên. Như vậy để nâng cao
chất lượng trong giờ học làm quen với chự cái đạt kết quả cao mà trẻ thực sự hứng
thú, ham muốn và tích cực tham gia vào giờ học chữ. Bản thân tôi là một giáo viên
trực tiếp tham gia giảng dạy lớp mẫu giáo 5-:-6 tuổi, xin muốn được góp một trong
những kinh nghiệm nhỏ bé của mình vào việc nâng cao chất lượng giảng dạy bộ môn,
“ làm quen với chữ cái” nên tôi đã lựa chọn đề tài “ Vận dụng một số trò chơi gây
húng thú cho trẻ tử 5-:-6 tuổi học môn làm quen với chữ cái, nhằm giúp trẻ tham gia
vào hoạt động học tập một cách say mê, thích thú, không nhàm chán mà lại khắc sâu
kiên thức. Tạo cho trẻ có cảm giác nhẹ nhàng, thoải mái trong tiết học nhưng vẫn đảm
bảo đầy đủ nội dung yêu cầu và nhiệm vụ của môn học đề ra. Cùng với nó là chuẩn bị
hành trang cho trẻ bước vào lớp 1 trường tiểu học. TaiLieu.VN Page 6
CHƯƠNG II: NỘI DUNG
I. Thực trạng
1. Khảo sát:
sự chú ý là: 15/30 đạt 50 %.
- Số trẻ có thái độ thờ ơ trong học tập, không thích tham gia học chữ, nhận biết,
phân biệt chữ còn nhầm là: 5/30 đạt 17 %.
II. Một số giải pháp thực hiện.
1. Bồi dưỡng nâng cao nhận thức.
Từ những kết quả khảo sát tôi nắm về khả năng nhận biết cũng như sự hứng thú
của trẻ với hoạt động làm quen với chữ cái.
Và qua thực tế chăm sóc giảng dạy trong nhiều năm và thường xuyên được trực
tiếp đi thăm lớp, dự giờ đồng nghiệp tôi nhận thẩy trẻ mầm non nói chung và trẻ mẫu
giáo nói riêng, các cháu còn nhỏ nhưng có nhu cầu ý thức học tập, thích khám phá
TaiLieu.VN Page 7
những cái mới lạ, ham hiểu biết. Đặc biệt thích vui chơi, vui chơi đóng vai trò chủ
đạo.
Chính vì vậy các hoạt động học tập của trẻ phải đựoc tổ chức dưới dạng vui
chơi mà vẫn đảm bảo kiến thức cho trẻ mới thu hút, hấp dẫn trẻ tham gia vào giờ học
đạt kết quả cao.
Dựa vào đặc điểm của trẻ và thực tế trên tôi đã đi sâu vào siêu tầm những tài
liệu có liên quan đến môn học, học tập nghiên cứu về chương trình giảng dạy môn làm
quen chữ cái cho trẻ mẫu giáo 5-:-6 tuổi. Tôi luôn suy nghĩ và đặt ra câu hỏi mình phải
làm gì? Làm như thế nào? để nâng cao nghệ thuật giảng dạy, gây hứng thú, phát huy
được tính tích cực của trẻ và giúp trẻ tiếp thu bài một cách nhẹ nhàng sâu sắc, đạt hiệu
quả cao.
Được sự quan tâm giúp đỡ của nhà trường tạo điều kiện cho tôi và các giáo viên
trong trường được dự giờ học tập ở trường bạn, các tiết chuyên đề, thường xuyên thăm
lớp dự giờ đồng nghiệp, các tiết mẫu của trường để học tập nâng cao nghiệp vụ chuyên
môn.
Từ những suy nghĩ tìm tòi, học tập kinh nghiệm và quan tâm giúp đỡ của ban
giám hiệu nhà trường, tổ chuyên môn, giảng viên trong trường tôi đã đi sâu vào tìm
biết và nhớ 2 chữ cái g,y
* Trò chơi “chọn chữ theo yêu cầu”
Cô phát âm, nói cấu tạo chữ hay cho chữ cái nào biến mất thì trẻ trọn chữ cái
đó và phát âm.
Với trò này có tác dụng luyện cho trẻ sự tinh nhanh, khả năng ghi nhớ và tư duy
về cấu tạo chữ để nhặt chữ đúng và phát âm chuẩn.
* Trò chơi “ Côn trùng hái lá”
* Luật chơi: Trẻ hái đúng trong vòng 3 phút ,đội nào hái được nhiều chiếc lá có
chữ cái g,y là đội thắng cuộc
Cách chơi trẻ lên chơi chạy đến cây dùng miệng hái những chiếc lá có chữ cái
g,y mang về đổ vào rổ của đội mình.
*Trò chơi “Tìm chữ qua thơ”
Cho trẻ lên tìm và đếm xem có bao nhiêu chữ g(y) trong bài thơ.
* Trò chơi “ Sâu đi qua các chướng ngại vật”
* Luật chơi: Các đội đi qua đúng chướng ngại vật có gắn chữ cái của đội mình
là đội thắng cuộc, đội nào không đi qua chướng ngại vật sẽ thua cuộc
Cách chơi: Cô phân đội một là đội chú sâu mang chữ g, đội hai là đội mang chữ
y, đội chữ g đi qua chướng ngại vật mang chữ g, đội chữ y phải đi qua chướng ngại
vật mang chữ y. Hai đội sẽ oẳn tù tì, đội nào thắng sẽ là chú sâu đi trước nếu đội nào
đi qua không đúng chướng ngại vật sẽ thua cuộc. TaiLieu.VN Page 9
§éi ch÷ y
§éi ch÷ g
g
VD 2: Bài làm quen với chữ cái i, t, c.
Chủ đề: Một số nghề
Chủ đề nhánh: nghề dịch vụ
Trong phần ôn luyện tôi cho trẻ chơi trò chơi “ Xếp chữ” Với cách chơi cô phát
âm hay nói cấu tạo chữ cái nào trẻ đứng xếp thành chữ cái đó.
VD: Cô phát âm chữ i hay nói chữ gì có một nét thẳng đứng, một dấu chấm ở
trên nét thẳng đứng – trẻ đứng thành một hàng thẳng, một trẻ đứng ở trên hàng thẳng
làm dấu chấm để tạo thành chữ “i”.
VD 3: Tôi tổ chức trò chơi “ong đi tìm mật” Tiết làm quen chữ cái m,n
TaiLieu.VN Page 10
Chủ đề: Thế giới thực vật xung quanh bé
Chủ đề nhánh: Tết và mùa xuân.
Với cách chơi các chú ong bay theo đường rích rắc đi lấy những bông hoa có
gắn chữ cái giống chữ cái của mũ ong của mình về để vào rổ, nếu chú ong nào không
bay theo đường rích rắc thì bông hoa đó không được tính,đội nào mang được nhiều
hoa và đúng những bông hoa có gắn chữ cái của đội mình là đội thắng cuộc
VD 4 Bài làm chữ cái H,K
Chủ đề: giao thông
Chủ đề nhánh:Phương tiện giao thông
Tôi tổ chức trò chơi khéo léo với cách chơi như sau: trẻ bật liên tục qua 5 vòng
tròn có gắn chữ h, k, vừa bật vừa phát âm chữ cái ở trong vòng tròn, bật không dẫm
vào vòng.
Từ nào bật đúng không dẫm vòng được nhận một hình vuông hoặc một hình
một tam giác có gắn chữ h,k. Sau đó cầm hình đỏ dán lên bức tranh phía trước để tạo
thành chiếc thuyền trên biển.
i: in hình trên giấy.
t: tàu kêu tu tu.
c: cò cắp cá.
- Tôi hướng dẫn trẻ chơi 2 - 3 lần sau đó cho trẻ trực tiếp lên chơi trên máy.
* Ví dụ 2: Làm quen chữ cái b, d, đ.
Tôi cho trẻ chơi trò chơi nhóm chữ cái trong phầm trò chơi Kissmart với cách
chơi: trẻ chọn hình ảnh có chứa b, d, đ và đọc từ tên đồ vật có chứa chữ cái đó như:
bắp chuối, quả dứa, hoa đào, quả bí đỏ, quả bơ, quả dâu.
- Tôi hướng dẫn trẻ chơi 2 - 3 lần.
- Cho trẻ thực hành chơi trên máy. h
h k h
k
k
h k h h k h k h k h
TaiLieu.VN Page 12
* Ví dụ 3: Làm quen chữ cái m, n.
- Với tiết học này tôi cho trẻ chơi trò chơi "ghép chữ" qua giáo án điện tử.
- Cách chơi: ghép các nét với nhau để tạo thành chữ cái m, n.
Ví dụ: trẻ láy nét thẳng ( l ) bên trái ghép với nét móc xuôi ( ) để tạo thành chữ
n.
- Cô hướng dẫn cho trẻ chơi. Sau đó cho trẻ lần lượt lên chơi.
Sau mỗi lần kiểm tra đánh giá kết quả của giờ học có sự nhận xét đánh giá của Ban
giám hiệu, tổ chuyên môn, đồng nghiệp. Bản thân giáo viên tự rút ra bài học kinh
nghiệm cho bản thân cần phát huy những gì đã làm được và sửa chữa hoàn thiện
những gì chưa làm được, còn thiếu xót và cần cố gắng hơn nữa học tập trau dồi kiến
thức để có những sáng tạo trong giảng dạy, nâng cao chất lượng giảng dạy.
6. Biểu dương tuyên truyền.
Sau những giờ dạy cần có sự biểu dương những cố gắng, những thành tích mà
giáo viên đã đạt được là nguồn động lực rất lớn để cổ vũ khích lệ giáo viên cố gắng
phấn đấu hơn nữa.
Ngoài ra nhà trường và giáo viên cần tuyên truyền sâu rộng đến các bậc phụ
huynh, nhân dân, các ban ngành đoàn thể trong vùng để họ hiểu được tầm quan trọng
của bộ môn đối với trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi như thế nào và nắm được phương pháp
giảng dạy của bộ môn, cách dạy và học của cô và trẻ bằng các hình thức trò chuyện,
mở các tiết mẫu, tiết chuyên đề. Qua đó giúp các bậc phụ huynh nắm được phương
pháp dạy con phù hợp với nhà trường cũng là điều kiện để trẻ nắm được bài tốt và sự
hỗ trợ về cơ sở vật chất tạo điều kiện thuận lợi cho việc giảng dạy của cô và nhà
trường.
III. Kết quả.
Sau một thời gian nghiên cứu và thử nghiệm " Vận dụng một số trò chơi gây
hứng thú cho trẻ 5 - 6 tuổi học môn làm quen với chữ cái" của mình tại trường mầm
non 19-5. Bản thân tôi thấy các cháu lớp tôi ngày càng hứng thú say mê học môn làm
quen với chữ cái, khả năng nhận biết và phát âm đúng, chuẩn các chữ cái là khá cao.
- Để đánh giá kết quả một cách chính xác, cụ thể tôi đã dựa vào những tiêu chí sau:
Trẻ nhận biết được 29 chữ cái tiếng việt theo kiểu chữ in thường và viết thường.
Phát âm đúng 29 chữ.
Trông chữ cái đọc được âm tương ứng và nghe âm tìm được chữ cái.
Tìm đúng chữ cái trong từ.
Ghép chữ cái tạo thành từ.
Ghép các nét tạo thành chữ cái.
- Kết quả sau khi vận dụng một số trò chơi vào tiết học làm quen với chữ cái:
IV. Rút ra bài học kinh nghiệm.
Để tổ chức hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái đạt kết quả như trên trong quá
trình thực hiện tôi đã rút ra được bài học kinh nghiệm như sau:
* Bài học chung:
- Giáo viên phải nắm được tầm quan trọng của môn học.
- Nắm được phương pháp của tiết học.
- Lựa chọn bài dạy phù hợp với chủ đề.
- Tạo môi trường chữ viết phong phú đa dạng để kích thích trẻ làm quen với chữ
cái.
TaiLieu.VN Page 15
* Bài học riêng:
- Giáo viên phải thực sự tâm huyết với nghề, say sưa học hỏi, tìm tòi, nghiên cứu
tài liệu để nắm chắc mục đích yêu cầu, nội dung nhiệm vụ của bộ môn.
- Chuẩn bị chu đáo giáo trình giảng dạy trước khi lên lớp.
- Có tâm thế tốt trước khi lên lớp để tạo giờ học vui vẻ, thoải mái, xử lý tình
huống kịp thời.
- Tạo đồ dùng phù hợp, hấp dẫn và sử dụng linh hoạt, hợp lý tạo bất ngờ, hứng
thú cho trẻ.
- Lựa chọn, ứng dụng các trò chơi hay, phù hợp, hấp dẫn vào tiết học tạo hứng
thú, phát huy trí thông minh cho trẻ.
- Cô giáo sử dụng ngôn ngữ sư phạm mẫu mực, phát âm, sử dụng từ ngữ chuẩn.
- Tạo môi trường chữ viết phong phú, đa dạng để kích thích trẻ làm quen với chữ
cái say mê.
- Không ngừng bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ để học hỏi, trao dồi kinh
nghiệm với các bạn đồng nghiệp để đưa ra những hình thức tổ chức mới, sáng tạo áp
dụng trong công tác chăm sóc và giảng dạy được tốt.
* Bài học thành công.
Trên đây là một số kinh nghiệm của bản thân qua việc: "vận dụng một số trò chơi
cho trẻ, tạo giờ học sôi nổi, nhẹ nhàng
Trẻ được cung cấp thêm vốn từ về thế giới xung quanh.
Trẻ làm quen một số kỹ năng thực hành trên máy vi tính.
Cho trẻ làm quen một số số kỹ năng đọc, viết tạo tiền đề cho trẻ chuẩn bị vào lớp
1.
* Ngoài ra nó còn có tác động đến giáo viên:
Mở rộng vốn hiểu biết và khả năng sáng tạo.
Giáo viên có ý thức nghiên cứu, tìm tòi học hỏi để nâng cao chất lượng giảng dạy bộ
môn.
Giáo viên vận dụng linh hoạt các phương pháp để truyền thụ kiến thức đến trẻ
một cách nhẹ nhàng, hiệu quả.
Biết ứng dụng công nghệ thông tin vào tiết dạy tạo được hứng thú say mê vào
giờ học của trẻ.
Trên đây là một số kinhn nghiệm của bản thân thân tôi qua việc “ vận dụng một
số trò chơi gây hứng thú cho trẻ mẫu giáo 5- 6 tuổi làm quen với chữ cái ” đã gây được
hứng thú, tham gia tích cực vào giờ học, nhận biết và phát âm chính xác 24 chữ cái .
Giúp giờ học đạt kết quả cao.
Vậy kính mong được sự góp ý của các cấp lãnh đạo và các đồng nghiệp để tôi
có kinh nghiệm trong việc trẻ làm quen với chữ cái, nâng cao chất lượng làm quen chữ
viết đạt kết quả cao nhất.
TaiLieu.VN Page 17 PHẦN IV: TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Chương trình chăm sóc trẻ mẫu giáo.
2. Trò chơi với chữ cái
trên máy và chơi trò chơi Kissmart.
- Mở chuyên đè môn làm quen chữ cái để giáo viên được tham dự và học tập.
* Về phía nhà trường:
- Mở các tiết chuyên đè, tiết mẫu để giáo viên trong nhà trường học tập, nâng cao
chuyên môn nghiệp vụ môn học.
- Thường xuyên dự giờ và rút kinh nghiệm các giờ dạy cho giáo viên.
- Trang cấp đồ dùng, đồ chơi phục vụ môn học theo chủ đề.
- Tạo điều kiện cho chị em giáo viên đi dự giờ học tập các tiết chuyên đề do sở,
phòng giáo dục mở.
* Về phía phụ huynh:
- Các bậc phụ huynh nhận thức đúng đắn về tầm quan trọng của ngành học.
- Hiểu và nắm được tầm quan trọng của môn học.
- Có sự ủng hộ, đóng góp kinh phí mua sắm trang thiết bị đồ dùng học tập.