Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
1. TÊN ĐỀ TÀI
“Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao”
Tác giả: Nguyễn Thị Thủy – Trường THCS Cao Bá Quát xã ĐăkWil huyện
CưJút tỉnh Đăk Nông.
2. TÓM TẮT ĐỀ TÀI
Trên thế giới trong những năm gần đây, nền kinh tế mới đang được
phát triển với nhiều tên gọi khác nhau như nền kinh tế học tập, nền kinh tế tri
thức …
Nền kinh tế học tập coi động lực chủ yếu của nền kinh tế là sự học tập suốt
đời của tất cả mọi người. Để học thường xuyên, học suốt đời thì phải biết
cách học. quan niệm về việc dạy và học đã thay đổi. Đòi hỏi người dạy phải
rất am hiểu sự học, là chuyên gia của việc học, là thầy học, dạy cách học.
Người học phải biết cách học, học không phải chỉ lấy tri thức mà nắm cả
phương pháp giành lấy tri thức.
Ngay trong nghị quyết Hội Nghị lần thứ II Ban chấp hành trung ương
Đảng khóa VIII đã nêu rõ: “Đổi mới phương pháp Giáo dục đào tạo, khắc
phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người
học, phương pháp giáo dục phải phát huy tính tích cực tự giác, chủ động,
sáng tạo của người học, bồi dưỡng lòng say mê học tập và ý trí vươn lên”.
Thực hiện theo tinh thần của nghị quyết việc phối hợp nhiều phương pháp
mới trong dạy học đã làm thay đổi đàng kể về chất lượng giáo dục. Tuy có
nhiều tiến bộ nhưng chất lượng thật sự của giáo dục hiện nay ở bậc THCS
vẫn còn nhiều yếu kém. Yêu cầu đặt ra cho chúng ta là phải tìm những
nguyên nhân của sự yếu kém đó một cách chính xác, phải nhìn thẳng vào sự
thật một cách khách quan. Từ đó đưa ra những giải pháp tích cực, sát với
thực tế để từng bước nâng cao chất lượng giáo dục. Vấn đề này cần phải có
thời gian và công sức của mọi người trong toàn xã hội, trong đó người giáo
viên giữ vai trò chính.
nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao”. “Trò chơi hoạt động
nhóm” sẽ vẫn được thực hiện theo đúng tiến trình dạy học theo nhóm thông
thường, song ở đây có sự khác biệt là khâu tổ chức của giáo viên(như một
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
2
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
MC) phải được xây dựng hết sức công phu, khéo léo để cuốn hút học sinh
vào hoạt động chơi nhưng thực ra lại là hoạt động học(tự tìm tri thức thông
qua trò chơi).
Nghiên cứu được tiến hành trên hai nhóm tương đương là lớp 7A
2
(30
HS) và lớp 7A
4
(29 HS) của trường THCS Cao Bá Quát, lớp 7A
2
là lớp thực
nghiệm và lớp 7A
4
là lớp đối chứng. Lớp thực nghiệm được tiến hành giải
pháp thay thế khi dạy các tiết Sinh học 7 từ tuần 11 đến tuần 17 của học kì I
năm học 2014 - 2015.
Qua nghiên cứu, thu thập số liệu cho thấy kết quả TBC điểm kiểm tra
sau tác động của nhóm thực nghiệm có sự chênh lệch cao so với kết quả TBC
trước kiểm tra. Kết quả kiểm chứng T-test là p = 0,002805 < 0,05 cho thấy
tác động đã có ảnh hưởng rõ rệt đến việc làm tăng số lượng học sinh thích
học môn Sinh và chất lượng học tập môn Sinh của học sinh lớp 7A
2
đã được
ti, mặc cảm không bằng các bạn khác nên khi học, đặc biệt khi hoạt động
nhóm các em không dám nêu ý kiến thảo luận, phát biểu xây dựng bài… dần
dần dẫn đến thụ động trong cách học, không hứng thú tìm tòi, sáng tạo khi
học sinh ra chán học, thậm chí sợ học… Không kể nguyên nhân do đâu, giúp
đỡ học sinh yếu, nâng cao chất lượng dạy học là nhiệm vụ cần thiết của mỗi
giáo viên, của Ban giám hiệu nhà trường và của ngành giáo dục.
Trước đây các phương pháp dạy học truyền thống chưa phát huy được
tinh thần tự giác, tích cực học tập của HS trong giờ học, học sinh thường thụ
động nên việc tiếp thu kiến thức bài học chưa tốt, chưa nắm vững kiến thức
bài học. Trong những năm qua, các giáo viên cũng đã áp dụng phối hợp nhiều
phương pháp trong dạy học, phương pháp dạy học bằng hoạt động nhóm
cũng được áp dụng khá nhiều song vẫn còn mang nặng tính hình thức như:
trong nhóm chỉ một, hai em học tốt hoạt động để đưa ra kết quả còn các học
sinh khác không dám đưa ý kiến của mình vì sợ các bạn chê Qua trao đổi
với một số học sinh có em nói: “khi hoạt động nhóm em không dám nêu ý
kiến vì sợ các bạn bảo: “mày biết gì mà nói”
Căn cứ vào thực trạng trên và điều kiện phương tiện dạy học thực tế
của nhà trường, trong học kì I năm học 2014-2015 tôi quyết định chọn giải
pháp tác động đó là tăng cường đổi mới phương pháp dạy học, thường xuyên
sử dụng phương pháp dạy học Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
4
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
thức thông qua tổ chức “trò chơi hoạt động nhóm” trong các tiết dạy môn
Sinh 7 từ tuần 10 đến tuần 17 đối với lớp 7A2.
Đến hết học kì I, qua kiểm tra đánh giá tôi nhận thấy kết quả học môn
Sinh của học sinh lớp 7A2 được nâng lên rõ rệt. Điểm TBC sau khi tác động
của lớp thực nghiệm là 7,33 so với điểm TBC trước khi tác động là 5,8 như
vậy việc sử dụng phương pháp dạy học Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự
quả hoạt động chung của nhóm, được đánh giá bình đẳng, khách quan. Trong
giờ học, trong lớp, chủ thể của hoạt động học tập theo nhóm ở đây lại là các
nhóm học tập. Các nhóm học tập tương tác với nhau (cạnh tranh và hợp tác).
Phương pháp dạy học trò chơi hoạt động nhóm dưới sự dẫn dắt động
viên khéo léo của “MC giáo viên” còn giúp:
- Tạo ra môi trường làm việc thân thiện, cải thiện hành vi giao tiếp.
Qua các hoạt động trao đổi diễn ra thường xuyên, mọi người trở nên thân
thiện, từ đó giúp bầu không khí học tập, trở nên sôi động hơn. Mọi người dần
giảm bớt chủ nghĩa cá nhân để hướng đến tập thể, để cùng giải quyết các vấn
đề lớn mà một người hoặc một nhóm người làm việc độc lập, riêng rẽ không
thể hoàn thành được.“Một cây làm chẳng nên non, ba cây chụm lại nên hòn
núi cao”.
- Xây dựng tinh thần đồng đội và hỗ trợ nhau cùng phát triển: khi tham
gia trò chơi, họ bị thu hút vào công việc hơn bao giờ hết, vì trong nhóm có sự
hỗ trợ của đồng đội, có điều kiện thể hiện cá nhân, được chia sẻ kinh nghiệm
và hướng dẫn những thành viên khác và mọi việc trước đây được xem là
nhàm chán thì giờ đây, dưới cái nhìn từ một góc độ khác từ “trò chơi hoạt
động nhóm”, vấn đề trở nên mới và hấp dẫn hơn.
- Hiệu quả học tập bị ảnh hưởng nhiều bởi tâm lí của người thực hiện, khi
tham gia vào “trò chơi hoạt động nhóm” thì tâm lí của mỗi thành viên được cải
thiện nhiều, do đó hiệu quả học tập cũng được cải thiện đáng kể. Mặt khác, khi
tham gia hoạt động nhóm, các vấn đề khó khăn của mỗi thành viên được đưa ra
và giải quyết bởi tập thể, do đó áp lực công việc giảm bớt, đồng thời họ nhận
thấy nhiều khía cạnh chưa tích cực trong học tập của chính mình để tự khắc
phục và thay đổi cho phù hợp.
Như vậy phương pháp dạy học “trò chơi hoạt động nhóm” là phương
tiện để GV chuyển các tác động dạy học đến cá nhân HS. Đối với HS, nhóm
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
6
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
tìm tri thức thông qua tổ chức “trò chơi hoạt động nhóm” đối với các tiết
dạy học môn Sinh lớp 7A2 sẽ nâng cao kết quả học tập môn Sinh cho học
sinh.
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
7
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
Giải pháp này sẽ làm thay đổi không khí căng thẳng trong các giờ học,
tăng thêm hứng thú cho người học, học sinh sẽ chú ý hơn, chủ động hơn
trong chuẩn bị, mạnh dạn hơn trong đề xuất ý kiến của mình, phát huy tư duy
sáng tạo,… Hứng thú và chủ động trong học tập là sự khởi đầu tốt cho việc
nắm bắt kiến thức, hình thành kĩ năng và phát triển nhân cách ở học sinh.
4. PHƯƠNG PHÁP:
4.1. Khách thể nghiên cứu:
*Tác Giả: Nguyễn Thị Thủy – trường THCS Cao Bá Quát trực tiếp
thực hiện việc nghiên cứu.
*Học sinh: Lớp 7A2 và lớp 7A4 đều do tôi theo dõi môn Sinh từ đầu
năm học nên tôi nắm vững khả năng học tập của mỗi em trong lớp. Căn cứ
vào kết quả học tập của học sinh qua khảo sát đầu năm và kết quả bài kiểm
tra định kỳ tiết 18 Sinh học 7, tỉ lệ xếp loại học lực, hạnh kiểm và giới tính
của hai lớp 7A2 và 7A4 tôi chọn lớp 7A2 với 30 học sinh là lớp thực nghiệm
và lớp 7A4 với 29 học sinh là lớp đối chứng.
Bảng 1: Giới tính và kết quả học lực, hạnh kiểm năm học 2013 – 2014
của hai lớp thực nghiệm và đối chứng:
Đối tượng
Sĩ
số
Giới tính Học lực Hạnh kiểm
Nam Nữ Giỏi Khá TB Yếu Tốt Khá
Lớp 7A2 (TN) 30 17 13 1 12 14 3 27 3
7A
2
(thực nghiệm)
O1
Sử dụng phương pháp dạy
học “trò chơi hoạt động
nhóm”
O3
7A
4
(đối chứng)
O2
Không sử dụng phương pháp
dạy học “trò chơi hoạt động
nhóm”
O4
Ở thiết kế này tôi sử dụng phép kiểm chứng T-test độc lập.
4.3. Quy trình nghiên cứu:
* Chuẩn bị của giáo viên:
- Dạy tại lớp đối chứng: Khi thiết kế bài giảng và giảng dạy, tôi không
sử dụng phương pháp dạy học “trò chơi hoạt động nhóm”.
- Dạy tại lớp thực nghiệm: Khi thiết kế bài giảng và giáng dạy, ngoài
những phương pháp dạy học tích cực khác, tôi thường xuyên sử dụng phương
pháp “trò chơi hoạt động nhóm” trong dạy học khi đó người giáo viên đóng
vai là một MC.
* Khâu chuẩn bị soạn giáo án:
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
9
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
- Trong khi “trò chơi” diễn ra tôi luôn quán xuyến hoạt động của các
đội chơi( nhóm), theo dõi các em trao đổi để hướng dẫn nếu cần, khuyến
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
10
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
khích các học sinh chậm, nhắc nhở các em cùng tham gia với nhóm, tạo cơ
hội cho học sinh chia sẻ kinh nghiệm, suy nghĩ cá nhân với nhóm, tạo không
khí thoải mái, bình đẳng dân chủ, mối quan hệ hòa đồng giữa học sinh với
học sinh. Chú ý rằng học sinh hoạt động nhóm không chỉ là góp ý vào công
việc mà cũng có thể đặt câu hỏi: tại sao làm như vậy? sao lại ra kết quả như
thế?…. Và trách nhiệm của mỗi nhóm là giải thích cho các bạn trong nhóm
cùng hiểu bài, cùng hoàn thành công việc được giao.
Ở mức độ cao hơn, giáo viên có thể mời bất kỳ bạn nào trong nhóm lên
thuyết trình để lấy điểm cho cả nhóm nhằm mục đích thế mạnh của từng cá
nhân được phát huy, sự đố kỵ trong mỗi học sinh sẽ không còn chỉ còn lại
thành tích của cả tập thể sau mỗi cá nhân kết nối cho sự thành công. Chính vì
vậy qua trao đổi với học sinh có em nói: “trong hoạt động nhóm em không
dám chỉ trích chê các bạn trong nhóm nữa mà phải kèm cặp giúp đỡ các bạn
yếu hơn nếu không nhóm sẽ bị thua cuộc. Vì có lần cô gọi trúng 1 bạn học
yếu phát biểu đại diện cho nhóm bạn ấy không trả lời được thế là đội em bị
thua cuộc và bị điểm 1, bạn đó trước đây chúng em không cho thảo luận bây
giờ khi thảo luận bọn em thường phân công cho bạn ấy tìm lại kiến thức cũ
có liên quan rồi phối hợp lại với nhau nên thời gian làm việc cũng nhanh
hơn, cô gọi bất cứ bạn nào trong nhóm trả lời cũng được vì tất cả các thành
viên trong nhóm đều biết cả”. Bên cạnh đó ngoài việc cho HS đánh giá chéo
nhau, tôi thường yêu cầu học sinh thuyết trình kết quả của nhóm sau khi đã
hoàn thành bài tập, việc này nhằm rèn khả năng thuyết trình, huấn luyện kỹ
năng tiếp xúc với tập thể…, đồng thời cho các nhóm có ý kiến, hỏi những chỗ
chưa hiểu, chất vấn những chỗ còn mập mờ, tại sao làm cách đó mà không
20/10/2014
Sinh 7A
2
19
Trai sông
Tư
22/10/2014
Sinh 7A
2
20
Thực hành quan sát một số thân mềm
Hai
03/11/2014
Sinh 7A
2
23
Thực hành: Quan sát cấu tạo ngoài và hoạt
động sống của tôm sông
Hai
10/11/2014
Sinh 7A
2
25
Đa dạng và vai trò của lớp giáp xác
Tư
12/11/2014
Sinh 7A
2
26
Nhên và sự đa dạng của lớp hình nhện
- Tài liệu tập huấn nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng dự án Việt Bỉ
- Bộ GD&ĐT.
- Đổi mới phương pháp dạy học ở trường THCS – PGS, PTS Trần Kiều
- Phương pháp, phương tiện, kĩ thuật và hình thức tổ chức dạy học trong
nhà trường, NXB ĐHSP, Hà Nội, 2005 - Nguyễn Hữu Châu (chủ biên)
- Tài liệu bồi dưỡng thường xuyên cho giáo viên THCS chu kì III(2004-
2007) môn Sinh học – Nhà xuất bản giáo dục – Bộ GD&ĐT.
- Sách giáo khoa và sách giáo viên sinh học 7 – Nhà xuất bản giáo dục –
Bộ GD&ĐT.
4.4. Đo lường và thu thập dữ liệu:
Tôi sử dụng kết quả bài kiểm tra của học sinh làm thang đo đánh giá sự
ảnh hưởng của tác động.
- Bài kiểm tra trước tác động là bài kiểm tra định kì tiết 18 môn Sinh
của hai lớp 7A
2
và 7A
3
.
- Bài kiểm tra sau tác động là bài kiểm tra học kì I môn Sinh của hai
lớp 7A
2
và 7A
4
. (đề kiểm tra và bảng điểm kiểm tra trong phần phụ lục)
- Đề kiểm tra học kì I do nhà trường lấy từ ngân hàng đề kiểm tra và
bài do giáo viên chấm chéo.
5. PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ BÀN LUẬN:
5.1. Trình bày kết quả:
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
13
=
sánh với bảng
tiêu chí Cohen cho thấy mức độ ảnh hưởng của giải pháp: Giáo viên là
“MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò chơi hoạt động
nhóm” đối với lớp 7A
2
là lớn.
- Qua biểu đồ ta thấy rõ kết quả học môn Sinh của lớp thực nghiệm
7A
2
tăng lên rõ rệt so với lớp đối chứng 7A
3
sau khi tác động giải pháp của đề
tài
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
14
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
Giả thuyết của đề tài
Giáo viên là “MC” giúp
học sinh tự tìm tri thức
thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” đã
được kiểm chứng.
Hình 1. Biểu đồ so sánh ĐTB trước tác động và sau tác động
của nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng
5.3. Bàn luận:
Qua tiến hành thực nghiệm và kiểm tra đã cho thấy kết quả của bài
kiểm tra sau tác động của nhóm thực nghiệm có TBC = 7,33, kết quả bài
kiểm tra tương ứng của nhóm đối chứng có TBC = 6,29. Độ chênh lệch điểm
ưu điểm như: phát huy cao độ vai trò chủ thể, sự tích cực của mỗi cá nhân
trong việc thực hiện tốt hơn nhiệm vụ được giao: các nghiên cứu đã chỉ ra
rằng khi học theo nhóm, vai trò chủ thể, tính tự giác, tích cực, sáng tạo, năng
động, tinh thần trách nhiệm của HS thường được phát huy hơn, cơ hội cho
HS tự thể hiện, tự khẳng định khả năng của mình nhiều hơn. Đặc biệt, khi HS
học theo “trò chơi hoạt động nhóm” thì kết quả học tập thường cao hơn, hiệu
quả làm việc tốt hơn, khả năng ghi nhớ lâu hơn, động cơ bên trong, thời gian
dành cho việc học, trình độ lập luận cao và tư duy phê phán vì cái quan trọng
là học sinh thích học. Khi “đội chơi” làm việc còn cho phép các em thể hiện
vai trò tích cực đối với việc học của mình - hỏi, biểu đạt, đánh giá công việc
của bạn, thể hiện sự khuyến khích và giúp đỡ, tranh luận và giải thích rất
nhiều những kĩ năng nhận thức được hình thành, như: biết đưa ra ý tưởng của
mình trong môi trường cùng phối hợp, giải thích, học hỏi lẫn nhau bằng ngôn
ngữ và phương thức tác động qua lại, phát triển sự tự tin vào bản thân như là
người học và trong việc chia sẻ ý tưởng với sự tiếp thu có phê phán (của
nhiều người cùng nghe về một vấn đề). Hay nói cách khác, HS trở thành chủ
thể đích thực của họat động học tập của cá nhân mình(tự tìm tri thức qua trò
chơi).
- “Trò chơi hoạt động nhóm” còn giúp hình thành cho các em các kĩ
năng xã hội và các phẩm chất nhân cách cần thiết như: kĩ năng tổ chức, quản
lí, kĩ năng giải quyết vấn đề, kĩ năng hợp tác, có trách nhiệm cao, tinh thần
đồng đội, sự quan tâm và mối quan hệ khăng khít, sự ủng hộ cá nhân và
khuyến khích tinh thần học hỏi lẫn nhau, xác định giá trị của sự đa dạng và
tính gắn kết. Có những cảm xúc về trách nhiệm với nhóm và khuyến khích ý
thức tự giác, tự kỉ luật; phương tiện rèn luyện và duy trì các mối quan hệ liên
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
16
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
nhân cách. Thể hiện mối quan hệ bình đẳng, dân chủ và nhân văn: dạy học
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
17
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
- Phương pháp dạy học “trò chơi hoạt động nhóm” đòi hỏi nhiều thời
gian: Một lớp học đông với thời gian giảng dạy là 45 phút học một tiết là một
trở ngại rất lớn cho hình thức “chơi mà học” này thành công. Đòi hỏi “MC
giáo viên” phải hết sức khéo léo và phải thật kinh nghiệm, nếu như GV
không kiểm soát cẩn thận tương tác giữa HS trong nhóm, thì một vài HS có
thể lãng phí thời gian vào việc thảo luận những vấn đề không có liên quan
hoặc có thể xảy ra trường hợp là một HS phụ trách nhóm theo kiểu độc đoán,
đa số các thành viên trong nhóm không tham gia thảo luận mà lại quan tâm
đến vấn đề khác…trong nhóm và giữa các nhóm có thể phát sinh tình trạng
đối địch, ganh đua qúa mức. Việc đánh giá đối với từng học sinh trong nhóm
là khó đảm bảo công bằng và một vài em có thể cảm thấy không thoải mái
với việc đánh giá chung cho cả nhóm.
6. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ:
6.1. Kết luận :
- Qua kết quả phân tích dữ liệu tôi thấy giải pháp sử dụng phương pháp
dạy học Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức
“trò chơi hoạt động nhóm trong dạy học môn Sinh 7 có ảnh hưởng tích cực
đến kết quả học tập môn Sinh của học sinh. Qua thực tế các giờ dạy học sử
dụng phương pháp theo “trò chơi hoạt động nhóm” ở lớp 7A
2
, tôi thấy không
khí lớp học sôi nổi hơn, học sinh hứng thú tham gia học tập tốt hơn, nhiều em
học trung bình và yếu đã nắm được kiến thức cơ bản của bài học ngay trên
lớp, biết vận dụng để giải các bài tập đơn giản và cuối cùng các em không
còn tự ti mạc cảm như trước nữa. Kết quả học tập của học sinh lớp 7A
2
nâng cao trình độ chuyên môn, rèn luyện đạo đức nghề nghiệp, tích cực
nghiêm cứu khoa học để tìm giải pháp nâng cao chất lượng dạy học môn học
do mình phụ trách, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường và
của nền giáo dục nước nhà.
6.2. Khuyến nghị:
6.2.1. Đối với các cấp lãnh đạo:
Cần khuyến khích giáo viên nghiên cứu tìm ra giải pháp hữu hiệu để góp
phần nâng cao chất lượng giáo dục của từng môn học. Động viên, giúp đỡ và
khen thưởng những giáo viên có thành tích trong việc nâng cao chất lượng
dạy và học ở nhà trường.
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
19
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
Tăng cường đầu tư về cơ sở vật chất, phương tiện, thiết bị dạy học phục
vụ cho công tác dạy và học, đảm bảo cho việc áp dụng các phương pháp dạy
học hiện đại vào hoạt động giảng dạy hiện nay.
6.2.2. Đối với giáo viên:
- Phải không ngừng đầu tư nghiên cứu tìm ra giải pháp nâng cao chất
lượng giáo dục. Phải không ngừng học tập nâng cao trình độ chuyên môn
nghiệp vụ của bản thân, tích lũy kinh nghiệm từ đồng nghiệp và bản thân,
biết vận dụng tốt các phương pháp dạy học vào quá trình giảng dạy ở lớp
mình phụ trách để đạt được kết quả giáo dục tốt nhất.
- Khi áp dụng phương pháp dạy học theo “trò chơi hoạt động nhóm”, người
giáo viên(như một MC) luôn phải suy nghĩ làm thế nào để có thể dẫn dắt
được tất cả học sinh say mê, hứng thú và bị cuốn hút vào hoạt động học, tự
mình đi tìm tri thức dưới sự hướng dẫn thật sự khéo léo gần gũi, hiểu rõ
“khán giả” của mình. Bên cạnh đó giáo viên vẫn cần thực hiện đúng theo
tiến trình dạy học theo nhóm để đạt được hiệu quả mong muốn:
TT Các khâu Các bước cụ thể
các cách đánh giá sau cho phù hợp.
+ HS tự đánh giá kết quả làm việc của nhóm: Cần tạo cơ hội để các
thành viên trong mỗi nhóm tự đánh giá kết quả làm việc của nhóm mình.
Điều trước tiên cần lưu ý khi để HS tự đánh giá là GV phải hướng các em
vào việc đánh giá ở cả hai khía cạnh: nhận thức và cách thức mà nhóm làm
việc (sự tham gia tích cực của các thành viên, sự hợp tác với nhau, lắng nghe
ý kiến của nhau, giải quyết bất đồng, v.v ).
+ Các nhóm đánh giá kết quả làm việc của nhau: Sau khi có sự đánh
giá, nhận xét nội bộ trong nhóm, GV yêu cầu từng nhóm cử đại diện nên trình
bày kết quả làm việc của nhóm mình. Tiếp theo mỗi nhóm lại cử đại diện lên
kiểm tra, nhận xét kết quả chéo nhau, ví dụ nhóm 1 có thể kiểm tra kết quả
làm việc của nhóm 2, nhóm 2 kiểm tra kết quả làm việc của nhóm 3 và nhóm
3 kiểm tra kết quả làm việc của nhóm 4, nhóm 4 kiểm tra kết quả làm việc
của nhóm 1, v.v
+ GV đánh giá, nhận xét kết quả làm việc của các nhóm: Công việc
này có thể tiến hành song song hoặc sau khi đã có sự đánh giá giữa các nhóm
với nhau. GV nên cùng HS kiểm tra lại kết quả đánh giá của các nhóm có
đúng không? chỗ nào đánh giá chưa đúng thì cần chỉ ra cho toàn lớp biết sai
ở đâu và vì sao sai.
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
21
Giáo viên là “MC” giúp học sinh tự tìm tri thức thông qua tổ chức “trò
chơi hoạt động nhóm” trong dạy học sinh học 7 đạt kết quả cao
Với kết quả của đề tài nghiên cứu này, tôi rất mong muốn được sự
quan tâm, giúp đỡ của các cấp lãnh đạo giáo dục. Những ý kiến đóng góp quý
báu, chân thành của các đồng nghiệp để giúp tôi hoàn chỉnh đề tài nghiên cứu
này.
7. MINH CHỨNG – PHỤ LỤC CHO ĐỀ TÀI
Người thực hiện: Nguyễn Thị Thủy Trường THCS Cao Bá Quát.
22
đổi thống nhất ý kiến.
- Bất kì HS nào trong đội
chơi cũng phải trả lời được.
nhóm khác có thể chất vấn.
20
Thực hành
quan sát
một số thân
mềm
2. Tập tính ở mực
-Yêu cầu Hs quan sát hình 19.7
đọc chú thích thảo luận
nhanh(2 phút):
- Mực săn mồi như thế nào trong
2 cách: Đuổi bắt mồi và rình mồi
một chỗ (đợi mồi đến để bắt).
- Mực phun chất lỏng có màu đen
để săn mồi hay tự vệ? Hoả mù
mực che mắt động vật khác
nhưng bản thân mực có thể nhìn
rõ để trốn chạy không?
- Thời gian cho mỗi đội là 3
phút làm bài vào bảng nhóm.
- HS quan sát hình 19.7 SGK
tr66 và bằng kiến thức thực tế
phối hợp trả lời.
- HS một nhóm hỏi, một
nhóm trả lời, nhận xét. Các
nhóm khác tiếp tục nhận xét.
23 Thực hành:
cộng điểm).
25
Đa dạng và
vai trò của
lớp giáp
xác
II. Vai trò thực tiễn
Yêu cầu HS thảo luận
nhóm(4HS) điền tên các loài đã
biết vào bảng Ý nghĩa thực tiễn
của lớp giáp xác SGK tr81.
- Thời gian cho mỗi đội là 3
phút làm bài vào phiếu học
tập( bảng SGK tr81).
- HS vận dụng được các kiến
thức của mình về lớp giáp
xác trao đổi thống nhất để
hoàn thành bảng.
- Gv thu 2 phiếu dán lên
bảng để các nhóm khác nhận
xét. Nhóm nào điền đúng và
nhiều đại diện sẽ được điểm
cao hơn.
26 Nhện và sự
đa dạng
của lớp
hình nhện
1. Đặc điểm cấu tạo
Yêu cầu HS thảo luận nhóm(2hs)
quan sat mẫu vật kết hợp với hình