LỜI MỞ ĐẦU
Từ khi nước ta gia nhập WTO, khoa học kỹ thuật, công nghệ thông tin
phát triển mạnh mẽ, phân công lao động ngày càng phát triển sâu rộng trên
phạm vi toàn quốc, sự cạnh tranh giữa các tổ chức không chỉ đơn thuần là
cạnh tranh về nguồn nhân lực, công nghệ, thị trường tiêu thụ sản phẩm mà nó
diễn ra sự cạnh tranh lớn trên thị trường lao động. Tiền lương là giá cả sức lao
động, lao động là một trong ba yếu tố quan trọng của quá trình sản xuất. Vì
vậy, mà mọi tổ chức đều quan tâm chú trọng đến việc trả lương cho người lao
động nhằm đảm bảo công bằng, hợp lý; từ đó tạo động lực thúc đẩy người lao
động nâng cao năng suất lao động, hiệu quả sản xuất kinh doanh cho tổ chức.
Tiền lương đối với người lao động gần như là động lực mạnh mẽ nhất thúc
đẩy và khuyến khích họ lao động với chất lượng và hiệu quả tốt nhất, nó là
một trong các yếu tố cơ bản duy trì, củng cố và phát triển lực lượng lao động
làm việc cho tổ chức.
Trong thời gian thực tập tại Phòng Hành chính – Nhân sự của doanh nghiệp
tư nhân máy tính Bình Hà, bộ phận trực tiếp tính toán và trả lương cho người lao
động, em nhận thấy các hình thức trả lương tại công ty về cơ bản có nhiều ưu
điểm, song vẫn còn tồn tại những hạn chế nhất định. Chính vì vậy, em đã lựa
chọn đề tài “Hoàn thiện các hình thức trả lương tại Doanh nghiệp tư nhân
máy tính Bình Hà” nhằm đề xuất một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả
các hình thức trả lương tại công ty.
Để hoàn thành được bài báo cáo này, em xin chân thành cảm ơn các thầy cô
trong khoa Quản lý lao động, đặc biệt là cô giáo – Ths. Trần Thị Minh Phương
đã tận tình hướng dẫn và chỉ bảo em. Qua đây em cũng xin cảm ơn Ban lãnh đạo
Công ty Bình Hà, đã tạo điều kiện cho em hoàn thành bài báo cáo này.
Do sự am hiểu về lý luận và kinh nghiệm còn hạn chế, bài viết của em
không tránh khỏi những thiếu sót. Em rất mong được các thầy cô góp ý để bài
báo cáo tốt nghiệp của em được hoàn thiện hơn.
Em xin chân thành cảm ơn!
PHẦN I
KHÁI QUÁT CHUNG VỀ DOANH NGHIỆP TƯ NHÂN MÁY
- Khảo sát, thiết kế, xây dựng các phần mềm ứng dụng theo yêu cầu
của khách hàng.
Khi mới thành lập, với quy mô nhỏ vì vậy DNTN máy tính Bình Hà đã
gặp rất nhiều khó khăn trong việc tổ chức quản lý sản xuất, tiêu thụ sản phẩm,
phát triển dịch vụ cũng như khả năng cạnh tranh với các doanh nghiệp khác
trong cùng lĩnh vực. Trải qua hơn 4 năm hoạt động, doanh nghiệp đã tìm ra
cách thức hoạt động riêng, đặc trưng cho các hoạt động kinh doanh thương
mại của mình và thực tế Bình Hà đã trở thành nhà phân phối, cung cấp các
dịch vụ tin học được thị trường công nhận.
1.1.2 Sơ đồ bộ máy tổ chức
Hiện nay công ty có 24 nhân viên làm việc trong các phòng ban và
bộ phận khác nhau. Cơ cấu bộ máy của công ty được tổ chức theo kiểu trực
tuyến đến từng phòng ban, bộ phận thông qua các trưởng phòng, đảm bảo
luôn nắm bắt được những thông tin chính xác và tức thời về tình hình kinh
doanh, thị trường cũng như khả năng tài chính của công ty.
Bộ máy tổ chức của DNTN máy tính Bình Hà được mô tả qua sơ đồ sau:
Hình 1: Sơ đồ tổ chức bộ máy DNTN máy tính Bình Hà:
- Đứng đầu công ty là Giám đốc công ty do các thành viên sáng lập
đề cử, là người chịu trách nhiệm chỉ đạo chung mọi hoạt động kinh doanh và
quản lý công ty.
- Phó giám đốc phụ trách về kinh doanh: chịu trách nhiệm quản lý các
hoạt động kinh doanh, bán buôn, bán lẻ; quản lý và xét duyệt các hoạt động
tìm đối tác kinh doanh từ các nhân viên nghiên cứu thị trường tại các phòng
(chủ yếu là phòng phân phối)
- Phó giám đốc kỹ thuật: chịu trách nhiệm hoàn toàn về khâu kỹ thuật
của công ty bao gồm: lắp đặt máy móc, quản lý các dự án và tiêu thụ các sản
phẩm, dịch vụ cho công ty.
- Phòng kế toán: gồm kế toán trưởng, kế toán viên và nhân viên kho;
chịu trách nhiệm tổ chức công tác kế toán, thống kê, theo dõi tình hình tài
chính và tình hình hàng hóa của công ty.
hoạt động kinh doanh. Phòng bán lẻ có chức năng phục vụ khách hàng mua
lẻ. Phòng phân phối có nhiệm vụ tìm kiếm nguồn hàng, các đại lý phân phối
sản phẩm hoặc các khách hàng mua với số lượng lớn, tổ chức điều tra, nghiên
cứu thị trường và khách hàng.
- Phòng bảo hành: thực hiện bảo hành các sản phẩm và dịch vụ do
công ty cung cấp, chăm sóc khách hàng sau bán hàng.
- Phòng kỹ thuật: thực hiện việc lắp đặt, sửa chữa, nâng cấp…các sản
phẩm và dịch vụ của công ty theo đúng tiêu chuẩn và quy trình kỹ thuật.
- Phòng dự án: nghiên cứu thị trường và khách hàng, đề xuất các
phương án về nguồn nhập hàng và nguồn tiêu thụ hàng hóa, đem lại lợi nhuận
cho công ty.
1.1.3 Thực trạng nguồn nhân lực của đơn vị
1.1.3.1 Đặc điểm về lao động của công ty
Tại công ty Bình Hà, các thành viên trong Ban Giám đốc, kế toán
trưởng và các trưởng phòng ban đều là những cán bộ có trình độ đại học và
trên đại học, có nhiều năm kinh nghiệm, tác phong làm việc hiện đại, nhạy
bén và năng động.
Lực lượng lao động của công ty chủ yếu là đội ngũ nhân viên có tuổi
đời còn rất trẻ, đa phần được đào tạo chính quy trong các trường đại học, cao
đẳng, trung cấp có năng lực và sự năng động của tuổi trẻ. Tuy nhiên về trình
độ kỹ thuật của nhân viên trong công ty thì còn nhiều vấn đề cần phải giải
quyết. Phần lớn nhân viên marketing và nhân viên bán hàng trong công ty đều
tốt nghiệp chuyên ngành kinh tế. Điều này đáp ứng được nhu cầu hiện tại của
công ty trong việc kinh doanh thương mại, nhưng mặt hàng kinh doanh chủ
yếu của công ty lại là những mặt hàng kỹ thuật. Vì thế trong thời gian tới, khi
mở rộng thị trường kinh doanh, các nhân viên kinh doanh trong công ty ngoài
những kiến thức về kinh tế cũng cần phải có những hiểu biết kỹ thuật về sản
phẩm, dịch vụ mà công ty cung cấp.
Vấn đề đào tạo và nâng cao trình độ cho đội ngũ nhân viên cũng đang
được ban giám đốc công ty hết sức quan tâm. Tuy nhiên với tiềm lực nhỏ,
3
2
60
40
7
3
7
0
30
14
4
77,
8
22,
2
19
5
79,
1
20,
9
2
Theo trình độ học
vấn
- Đại học và trên đại
học
- Trung cấp, cao đẳng
- THPT
2
- Nam
- Nữ
3
2
60
40
6
4
60
40
10
8
55,
5
45,
5
14
10
58,
3
41,
7
(Nguồn: Phòng Hành chính – Nhân sự DNTN máy tính Bình Hà)
* Cơ cấu lao động theo độ tuổi.
Tại công ty máy tính Bình Hà, đội ngũ nhân viên ở độ tuổi 20-35 tuổi
chiếm chủ yếu, đồng đều qua các năm giữ ở mức hơn 70%. Ở độ tuổi này,
người lao động chưa có nhiều kinh nghiệm, trình độ chuyên môn nghiệp vụ
cần phải trau dồi thêm nhiều và thường có xu hướng thay đổi công việc để tìm
kiếm những cơ hội tốt hơn. Tuy nhiên, họ lại là những người năng động, sáng
tạo, tác phong làm việc chuyên nghiệp. Nếu công ty có chế độ đãi ngộ tốt và
Bên cạch đó chất lượng đầu vào của lao động kĩ thuật sẽ cao hơn bởi
hiện nay trình độ khoa học kĩ thuật phát triển ngày càng cao, đặt ra yêu cầu
khắt khe hơn trong việc tuyển chọn nhân viên có tay nghề kĩ thuật cao để có
thể làm vừa lòng khách hàng, đáp ứng được nhu cầu của thị trường.
1.2 Tổ chức công tác Quản trị nhân lực
1.2.1 Bộ máy thực hiện nhiệm vụ chuyên trách công tác QTNL
Tại công ty, công tác QTNL được giao cho 3 nhân viên thuộc phòng
HC - NS. Đó là chị Nguyễn Thị Lan, chị Lê Thu Hà và Trưởng phòng
chị Trần Minh Hạnh.
Bảng 2: Bộ máy chuyên trách thực hiện công tác QTNL tại DNTN máy
tính Bình Hà
Cả 3 người tuy không được đào tạo bài bản đúng chuyên ngành QTNL
nhưng đều có rất nhiều kinh nghiệm trong công tác quản lý nhân sự và
cũng đã được công ty cử đi tham gia các khoá học đào tạo ngắn hạn về
QTNL tại trường Đại học Kinh tế quốc dân.
1.2.2 Thực trạng phân công công việc trong bộ phận chuyên trách
công tác QTNL
Sự phân công trách nhiệm cụ thể của các nhân viên trong phòng như sau:
• Chị Trần Minh Hạnh - Trưởng phòng: chịu trách nhiệm quản lý
chung và đảm nhiệm các hoạt động QTNL sau : hoạch định nhân lực, bố trí sử
dụng nhân lực, đánh giá thực hiện công việc và giải quyết các vấn đề liên
quan đến xung đột, bất bình, tranh chấp trong lao động.
• Chị Lê Thu Hà: đảm nhiệm các hoạt động QTNL: thiết kế và phân
tích công việc, tuyển dụng lao động, thù lao lao động
• Chị Nguyễn Thị Lan: đảm nhiệm các hoạt động QTNL: Tổ chức quản
lý và cập nhật hồ sơ nhân sự, đào tạo và phát triển nhân lực và các công việc
hành chính – văn phòng.
Tuy có sự phân công cụ thể việc đảm nhiệm các hoạt động QTNL khác
nhau trong công ty, nhưng giữa các nhân viên trong phòng luôn có sự phối kết
hợp để cùng nhau hoàn thành tốt công việc được giao.
1.3.1 Thu hút nhân lực
1.3.1.1 Hoạch định nhân lực
Hoạch định nhân lực là quá trình nghiên cứu, xác định nhu cầu nguồn
nhân lực, đưa ra các chính sách và thực hiện các hoạt động đảm bảo cho tổ
chức có đủ nhân lực với phẩm chất, kỹ năng phù hợp để thực hiện công việc
có năng suất, chất lượng và hiệu quả cao. Có thể nói công tác này quyết định
rất lớn đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của công ty.
Tại công ty Bình Hà, dựa trên kế hoạch kinh doanh hàng năm của công
ty, các phòng ban sẽ tự hoạch định tình hình nhân lực của bộ phận mình. Sau
đó, phối hợp với phòng Hành chính nhân sự để cân đối cung cầu nhân lực
trong bộ phận đó để đưa ra kế hoạch tuyển dụng, đào tạo trong năm. Ở nghiệp
vụ này, Ban Giám đốc sẽ tham gia đóng góp ý kiến đối với từng bộ phận; còn
các nhân viên phòng HC – NS mà cụ thể là chị Trần Minh Hạnh - Trưởng
phòng sẽ chịu trách nhiệm thực hiện. Công việc hoạch định nhân lực được
tiến hành định kỳ hàng năm, và đôi khi được tiến hành đột xuất tùy thuộc vào
tình hình kinh doanh của công ty. Nhìn chung công tác này được chú trọng và
thực hiện khá tốt ở Bình Hà, vì với đặc điểm là 1 công ty tư nhân, số lượng
nhân lực trẻ nhiều và biến động tương đối lớn.
1.3.1.2 Tuyển mộ, tuyển chọn
Chị Lê Thu Hà là người phụ trách mảng tuyển dụng của công ty và là
người chịu trách nhiệm chính trong việc tổ chức tuyển mộ, tuyển chọn nhân
lực. Sau khi đã có kế hoạch hoạch định nhân lực cho từng bộ phận trong năm,
chị Hà sẽ lập kế hoạch và tiến hành tuyển dụng cùng với sự hỗ trợ và giám sát
của Trưởng phòng HC – NS và các Trưởng bộ phận có liên quan. Công ty
thường đăng tuyển dụng trên Báo Quảng Ninh (gồm cả báo viết và báo mạng)
và treo pano thông báo tại cửa công ty. Công việc này thường được thực hiên
định kỳ vào quý I hàng năm. Ngoài ra, trong một số trường hợp biến động
nhân sự thì việc tuyển dụng có thể được thực hiện đột xuất.
1.3.2 Sử dụng nhân lực
1.3.2.1 Thiết kế và phân tích công việc
với các tiêu chí khác nhau, phù hợp với bộ phận của mình ( Nhóm Văn
phòng, nhóm Kinh doanh, nhóm Kỹ thuật, Nhóm Quản lý). Cuối tháng, các
Trưởng bộ phận sẽ tiến hành bình xét và gửi kết quả về phòng HC – NS.
Phòng HC - NS có trách nhiệm tổ chức thực hiện, đôn đốc các bộ phận trong
việc đánh giá, tổng hợp kết quả. Phương pháp đánh giá kết quả thực hiện
công việc được công ty áp dụng là phương pháp thang đo đồ họa.
1.3.2.4 Thù lao phúc lợi
Thù lao lao động là tất cả các khoản thu nhập mà người lao động nhận
được từ phía Công ty. Thù lao lao động bao gồm thù lao cơ bản, các khuyến
khích tài chính và các khoản phúc lợi.
Thù lao cơ bản là khoản lương mà người lao động được nhận hàng
tháng. Lương được trả dựa trên cơ sở thỏa thuận và phụ thuộc vào kết quả lao
động cuối cùng của người lao động ( theo số lượng, chất lượng và hiệu quả
công việc).
Các khuyến khích tài chính là phần tiền thưởng theo bình xét, đánh giá
kết quả thực hiện công việc bao gồm : thưởng từ doanh số, lợi nhuận…
Các khoản phúc lợi bao gồm: Chính sách hỗ trợ mua hàng trả góp của
công ty, phụ cấp ăn trưa, phụ cấp điện thoại, xăng xe đi lại…
Có thể thấy thu nhập bình quân nhân viên ở Bình Hà phụ thuộc rất
nhiều vào kết quả kinh doanh của công ty. Điều này, kích thích sự cố gắng
làm việc hiệu quả của mỗi nhân viên để thúc đẩy doanh thu, đạt được mức thu
nhập cao nhất. Nghiệp vụ này được giao cho chị Lê Thu Hà với 3 năm kinh
nghiệm nên nói chung, chính sách thù lao, phúc lợi của công ty khá công
bằng, đảm bảo đời sống cho nhân viên trong công ty.
1.3.2.5 Tạo động lực lao động
Công ty luôn chú trọng công tác tạo động lực cho người lao động thông
qua các chính sách cả về vật chất lẫn tinh thần.
Các chính sách về vật chất thể hiện ở hệ thống thù lao, phúc lợi đã nói
ở trên.
Các chính sách về tinh thần thể hiện qua các hoạt động văn hóa, văn
người lao động để họ thực hiện công việc tốt hơn. Nghiệp vụ này được giao
cho chị Trần Minh Hạnh - Trưởng phòng, phụ trách chính của cả công ty.
Chị có nhiệm vụ tham vấn cho Ban Giám đốc về kế hoạch đào tạo và tổ chức
thực hiện các yêu cầu đào tạo theo kế hoạch.
Theo đó, Trưởng bộ phận sẽ là người đưa ra nhu cầu đào tạo trong năm
cho nhân viên dựa trên việc đánh giá kết quả thực hiện công việc của nhân
viên và định hướng kinh doanh của công ty. Đối với nhân viên mới thì sẽ áp
dụng hình thức kèm cặp tại chỗ. Tuy nhiên công tác đào tạo mới chỉ được
công ty chú trọng tại Bộ phận kỹ thuật và Bộ phận bán hàng. Còn tại các bộ
phận khác, các nhân viên chủ yếu tự học thêm để nâng cao kiến thức và
nghiệp vụ chuyên môn chứ chưa được công ty đào tạo bài bản.
1.4 Phương hướng phát triển của đơn vị và định hướng công tác
Quản trị nhân lực.
Trước sự phát triển ngày càng cao của ngành điện tử tin học và thực
trạng thị trường máy tính tại Quảng Ninh, Công ty đã đưa ra phương hướng
kinh doanh trong thời gian tới như sau:
Thứ nhất, phấn đấu trở thành một trong những nhà cung cấp máy tính
lớn nhất tại thành phố Hạ Long nói riêng và Tỉnh Quảng Ninh nói chung.
Hiện nay Tỉnh Quảng Ninh đang phát triển mạnh, có nhiều công ty mới hình
thành hơn, theo đó, nhu cầu đặt hàng các loại máy vi tính cũng lớn. Đây là cơ
hội tốt để công ty Bình Hà phát triển nếu công ty nắm bắt được cơ hội.
Thứ hai, hoàn thiện cơ chế giá theo hướng phù hợp với thị trường để
nâng cao năng lực cạnh tranh. Công ty quyết định lấy giá cả làm công cụ chủ
yếu để cạnh tranh nhằm mở rộng thị trường, gây uy tín thương hiệu.
Thứ ba, xây dựng đội ngũ nhân viên, cán bộ kinh doanh và quản lý có
đủ năng lực và trình độ để đáp ứng yêu cầu phát triển. Tăng cường đội ngũ
bán hàng cả về chất lượng và số lượng. Bên cạnh đó đầu tư đổi mới, đẩy
mạnh hoạt động dịch vụ cho khách hàng.
PHẦN II
động lớn hơn cầu lao động thì tiền lương sẽ giảm xuống và ngược lại. Như
vậy, tiền lương thường xuyên biến động xoay quanh giá trị sức lao động, nó
phụ thuộc vào quan hệ cung cầu và giá cả tư liệu sinh hoạt. Sự biến động
xoay quanh giá trị sức lao động đó được coi như là sự biến động thể hiện bản
chất của tiền lương.
Mặc dù tiền lương (giá cả sức lao động) được hình thành trên cơ sở thỏa
thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động nhưng nó có sự biểu
hiện ở hai phương diện : kinh tế và xã hội.
Về mặt kinh tế, tiền lương là kết quả của sự thỏa thuận trao đổi hàng hóa
sức lao động của người lao động cung cấp sức lao động của mình trong một
khoảng thời gian nào đó và sẽ nhận được một khoản tiền lương thỏa thuận từ
người sử dụng lao động.
Về mặt xã hội, thì tiền lương còn là số tiền đảm bảo cho người lao động
có thể mua được những tư liệu sinh hoạt cần thiết để tái sản xuất sức lao động
của bản thân và dành một phần để nuôi thành viên gia đình cũng như bảo
hiểm lúc hết tuổi lao động. Ngoài ra, tiền lương còn có ý nghĩa như là khoản
tiền đầu tư cho người lao động không ngừng phát triển về thể lực, trí lực,
thẩm mỹ và đạo đức.
1.1.3 Vai trò của tiền lương.
Tiền lương đảm bảo cho người lao động có một khoản thu nhập ổn định
dùng để chi tiêu cho cuộc sống thường ngày như ăn, mặc, ở, đi lại, còn dùng
để nuôi con, đóng bảo hiểm. Tiền lương được trả một cách hợp lý sẽ làm cho
Copyright: Tài liệu đại học ©