Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
LỜI MỞ ĐẦU
Trong giai đoạn hiện nay, để phát triển nền kinh tế trước hết cần phải phát
triển hệ thống cơ sở hạ tầng, để từ đó mới có thể tạo điều kiện cho các vùng, miền
trên cả nước phát triển kinh tế một cách đồng đều. Vì vậy Đảng và Nhà nước đã xác
định mục tiêu hàng đầu và ưu tiên trước nhất là phát triển mạng lưới giao thông trên
cả nước, có như vậy thì mới có thể đạt được mục tiêu chung của toàn nền kinh tế.
Do đó trong những năm gần đây đầu tư cho xây dựng, nâng cấp và cải tạo mạng
lưới giao thông chiếm một tỷ trọng lớn trong tổng mức đầu tư của toàn bộ nền kinh
tế. Các dự án đầu tư được thực hiện chủ yếu sử dụng các nguồn vốn ngân sách, và
vốn vay viện trợ nước ngoài và với khối lượng vốn lớn. Để quản lý các dự án này,
Chính phủ thành lập ra các Ban quản lý thuộc các Bộ chủ quản để có thể tập trung
chuyên môn vào quản lý, đại diện cho nhà nước làm chủ đầu tư. Công tác quản lý
các dự án đầu tư là một chuỗi các hoạt động phức tạp, đòi hỏi phải có một trình độ
chuyên môn và kinh nghiệm quản lý. Quản lý dự án giữ vai trò quan trọng, giúp cho
việc thực hiện dự án được thực hiện theo một quy trình nhất định, đảm bảo mục tiêu
đặt ra ban đầu cũng như hiệu quả do dự án đem lại sau này. Nhận thức được vai trò
của quản lý dự án trong hoạt động đầu tư và qua tìm hiểu thực tế công tác quản lý
được thực hiện tại Ban quản lý dự án 85, em đã củng cố được kiến thức về quản lý
dự án và nắm bắt được phương pháp tổ chức và triển khai công tác quản lý đối với
một dự án đầu tư đặc biệt là những dự án đầu tư từ nguồn vốn vay viện trợ nước
ngoài. Chính vì vậy em đã chọn đề tài: “Hoàn thiện công tác quản lý các dự án
sử dụng vốn đầu tư phát triển chỉnh thức (ODA) tại Ban Quản lý dự án 85”.
Chuyên đề tập trung nghiên cứu tình hình quản lý các dự án sử dụng vốn
ODA tại Ban quản lý dự án 85 và qua đó thấy được những ưu điểm cũng như những
hạn chế còn gặp phải trong công tác quản lý dự án đầu tư để đưa ra những giải pháp
để nâng cao hiệu quả quản lý.
Nội dung của đề tài gồm 3 phần:
Phần I: Tổng quan về Ban Quản lý dự án 85
Phần II: Thực trang công tac quản lý dự án ODA của Ban quản lý dự án 85

định hiện hành của nhà nước
- Quản lý chất lượng, tiến độ xây dựng công trình theo đúng tiêu chuẩn kỹ
thuật đã quy định
- Theo dõi, giám sát, kiểm tra nghiệm thu khối lượng và thanh toán cho các tổ
chức đã ký kết hợp đồng thực hiện đầu tư xây dựng công trình
- Tổ chức nghiệm thu, bàn giao công trình đã khai thác sử dụng; lập báo cáo
quyết toán đầu tư hàng năm, báo cáo quyết toán khi hoàn thành để trình cấp có thẩm
quyền phê duyệt
1.1.3. Địa chỉ giao dịch
- Trụ sở chính của doanh nghiệp :
Địa chỉ :184 Nguyễn Sỹ Sách, Thành phố Vinh, Nghệ An
Số điện thoại : 038. 3844782
Fax : 038. 3841253
- Văn phòng đại diện hà nội :
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
2
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
Địa chỉ : A3, Đầm Trai, phường Phương Liệt, quận Đống đa, Hà Nội.
Số điện thoại : 043. 8690262
Fax : 043. 8686148
- Văn phòng đại diện Đà Nẵng
Địa chỉ :Nhóm 35, phường Hoà Cường, quận Hải Châu, Thành
phố Đà Nẵng
Số điện thoại : 0511. 3642914
Fax : 05113. 644552
1.2. Quá trình hình thành và phát triển
1.2.1. Quá trình hình thành
Tiền thân Ban Quản lý dự án 85 là “Ban kiến thiết 27” được thành lập theo

1.2.2. Quá trình phát triển
1.2.2.1. Giai đoạn 1979-1997.
Giai đoạn mới thành lập ban đầu ban được hình thành với mục đích xây quản
lý đầu tư xây dựng cảng Cửa Lò, sau khi Cảng Cửa Lò xây dựng xong ban được
giao thêm các công trình như cầu Bến Thủy, Quốc lộ 8A. Các dự án được ban thực
hiện được hoàn thành với chất lượng tốt, đảm bảo tiến độ và đưa vào khai thác đạt
hiểu quả kinh tế cao. Ban Quản lý dự án 85 đã thể hiện được nhiều khả năng điều
hành, tổ chức thực hiện dự án của mình, được lãnh đạo bộ GTVT , các địa phương
nơi có dự án do ban càng tin tưởng hơn. Những năm tiếp theo, bộ GTVT đã giao
cho ban làm đại diện chủ đầu tư nhiều dự án có trọng điểm hơn, có quy mô lớn hơn,
kỹ thuật công nghệ phức tạp hơn như: Dự án xây dựng cầu Sông Giang, dự án khôi
phục nâng cấp Quốc Lộ 9( giai đoạn 1), dự án xây dựng cầu Quán Hàu, dự án xây
dựng cầu Hiền Lương, dự án xây dựng cảng Vũng Áng( giai đoạn 1).
Các dự án của Ban xây dựng trong giai đoạn này là các công trình giao thông
của Miền Trung và các dự án có vốn đầu tư ở mức trung bình và kỹ thuật không
quá phức tạp.
1.2.2.2. Giai đoạn từ năm 1997 đến nay.
Từ năm 1997 đến nay, Ban Quản lý dự án 85 đã được Bộ GTVT giao nhiệm
vụ quản lý một số dự án đặc biệt quan trọng đầu tư bằng nguồn vốn ODA như: Dự
án xây dựng hầm đường bộ qua đèo Hải Vân, dự án mở rộng cảng Tiên Sa – Đà
Nẵng, dự án xây dựng cầu Nhật Tân, dự án cảng Cái Mép – Thị Vải và dự án Quốc
Lộ 9 (giai đoạn 2) vốn vay ADB.
Trong giai đoạn này, thực hiện chức năng nhiệm vụ: Quản lý chất lượng, quản
lý tiến độ, quản lý vốn, bằng nổ lực phấn đấu, bằng tinh thần sang tạo và không
ngừng vươn lên hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao của tập thể cán bộ công nhân
viên, cho đến nay Ban quản lý dự án 85 đã tổ chức quản lý và điều hành xây dựng
hoàn thành ban giao đưa vào sử dụng nhiều dự án. Các công trình do ban quản lý
xây dựng đầu từ xây dựng đều hoàn thành đúng tiến độ đạt loại tốt, có nhiều công
trình được hội nghiệm thu cấp Bộ và Hội đồng nghiệm thu nhà nước đánh giá là
công trình đạt chất lượng cao như : Quốc Lộ 8A, cầu Sông Gianh, cầu Hiền lương,

- Dự án cải tạo, nâng cấp quốc lộ 7 đoạn Khe thơi – Nậm Cắn;
- Dự án đường nối từ cảng Vũng Áng tới biên giới Việt - Lào;
- Dự án xây dựng cảng Vũng Áng 2.
• Các dự án nguồn vốn vay ODA:
- Dự án xây dựng cầu Nhật Tân và đường hai đầu cầu thành phố Hà Nội khởi
công xây dựng ngày 07/03/2009
- Dự án phát triển cảng quốc tế Cái Mép – Thị Vãi thuộc tỉnh Bà Rịa – Vũng
Tàu khởi công xây dựng ngày 14/10/2008.
c. Các dự án chuẩn bị xây dựng
- Quốc lộ 24 Quảng ngãi – Komtum;
- Dự án cầu Bến Thủy 2;
- Dự án mở rộng quốc lộ 1A đoạn Hoàng Mai – Cầu Giát;
- Dự án đường cao tốc Đà Nẵng – Quảng Ngãi;
- Dự án đường nối cầu nhật tân đến sân bay nội bài.
d.Các công trình, dự án chuẩn bị đầu tư:
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
5
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
- Dự án đường bộ qua đèo Cả;
- Dự án mở rộng cảng Tiên Sa – Đà Nẵng giai đoạn II;
- Dự án đường cao tốc Cam lộ - huế - Đà nẵng
Ngoài ra trong giai đoan này Ban quản lý dự án 85 còn được bộ giao thông vận
tải giao cho làm chủ đầu tư, giai đoạn chuẩn bị đầu tư đối với các dự án nằm trên
lãnh thổ của 2 nước bạn Lào và Campuchia như:
- Dự án đường Đức Cơ – Bung lung – Stung Treng ( Việt Nam – Campuchia);
- Dự án đường 18B từ cửa khầu Đắc Tô( Việt Nam) đến Attapủ ( cộng hòa
dân chủ nhân dân Lào)
- Dự án đường 2E Tây Trang – Mường khoa ( Việt Nam – Lào)

GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
xây dựng công trình
- Chuẩn bị hồ sơ để trình cấp có thẩm quyền quyết định và phê duyệt dự án,
thiết kế kỹ thuật và tổng dự toán
- Chụi tránh nhiệm về đền bù giải phóng mặt bằng trước khi bàn giao cho
đơn vị xây dựng
- Quản lý chặt chẽ kinh phí của dự án trong tổng dự toán được duyệt theo quy
định hiện hành của nhà nước
- Quản lý chất lượng, tiến độ xây dựng công trình theo đúng tiêu chuẩn kỹ
thuật đã quy định
- Theo dõi, giám sát, kiểm tra nghiệm thu khối lượng và thanh toán cho các tổ
chức đã ký kết hợp đồng thực hiện đầu tư xây dựng công trình
- Tổ chức nghiệm thu, bàn giao công trình đã khai thác sử dụng; lập báo cáo
quyết toán đầu tư hàng năm, báo cáo quyết toán khi hoàn thành để trình cấp có thẩm
quyền phê duyệt.
- Được kí kết hợp đồng ủy thác quản lý đầu tư và xây dựng các công trình tư
vấn giám sát kỹ thuật và các dự án, nghiệm thu khối lượng và chất lượng các công
trình xây lắp.
- Được thực hiện việc kỹ thuật các công trình đầu tư bằng nguồn vốn Trung
ương, tỉnh, huyện và các nguồn vốn khác do Ban quản lý dự án quản lý .
1.3.3. Tổ chức bộ máy, biên chế của ban quản lý dự án.
Ban quản lý dự án làm việc theo chế độ thủ trưởng. Tổng Giám đốc lãnh đạo điều
hành và chịu trách nhiệm trước pháp luật và Bộ giao thông về các hoạt động của Ban.
Giúp việc cho Giám đốc có Phó Tổng giám đốc, kế toán và các trưởng phòng
dự án được phân công phụ trách từng lĩnh vực công việc cụ thể, chịu trách nhiệm
trước Giám đốc và liên đới chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả lĩnh vực
công tác do mình phụ trách.
Giúp việc cho Giám đốc Ban còn có đội ngũ viên chức chuyên môn, nghiệp vụ
kỹ thuật và nhân viên phục vụ khác.
Căn cứ tình hình hoạt động thực tế của Ban quản lý dự án, Tổng Giám đốc đề

nội chính
Phó Tổng GĐ
dự án trong
nước
Phó Tổng GĐ
dự án ODA
Tæng gi¸m ®èc
PMU85
Phòng Tài
chính – kế
Toán
Phó Tổng GĐ
kế hoạch
BĐH dự án
hầm Hãi Vân
(vốn JICA)
BĐH cảng Cái
Mép -Thị Vải
(vốJJJJJjJIJJI
CA)
BĐH dự án
cảng Tiên Sa
(vốn JICA)
đại diện
PMU85 tại Hà
Nội
Phòng kế
hoạch dự án
ODA
BĐH dự án

• Cơ cấu tổ chức của Ban Quản lý dự án 85:
Gồm có một Tổng giáo đốc, và 4 phó tổng giám đốc, 5 phòng chức năng, 8
Ban điều hành dự án và 3 văn phòng đại diện.
Tổng giám đốc do bộ trưởng bộ GTVT bổ nhiệm, là người điều hành hoạt
động quản lý của ban theo chế độ thủ trưởng, là đại diện hợp pháp của Ban trong
quan hệ giao dịch và chụi trách nhiệm trước pháp luật.
Phó Tổng giám đốc cũng do bộ trưởng Bộ GTVT bổ nhiệm, giúp cho Tổng giám
đốc điều hành một hoặc một số kĩnh vực theo sự phân công của Tổng giám đốc.
Kế toán trưởng do Bộ trưởng Bộ GTVT bổ nhiệm, giúp cho Tổng giám đốc
chỉ thực hiện công tác tài chính kế toán của Ban
• Các phòng chức năng gồm:
Phòng kế hoạch dự án trong nước Ban ĐH dự án Hải Vân
Phòng kế hoạch dự án ODA BĐH dự án cảng Tiên Sa
Phòng tài chính Kế Toán BĐH dự án cầu Nhật Tân
Phòng đền bù GPMB BĐH dự án cảng Cái Mép
Văn phòng tổng hợp BĐH dự án Quốc lộ 9
Đại diện tại Hà Nội BĐH dự án Quốc lộ 7
Đại diện tại Đà Nẵng BĐH dự án Đường 12
Đại diện tại TP HCM BDDH dự án cảng Vũng Áng
• Chức năng của các phòng ban như sau:
- Phòng kế hoạch dự án trong nước và kế hoạch dự án ODA:
+ Tìm kiếm, cân đối nguồn vốn cho hoạt động chung của Ban
+ Chủ trì ký kết hợp đồng kinh tế với các đơn vị để thực hiện lập báo cáo
nghiên cứu khả thi, khỏa sát thiết kế lập hồ sơ mời thầu, xây dựng công trình.
+ tìm kiếm, cân đối nguồn vốn cho hoạt động chung của Ban.
+ trình duyệt kế hoạch đấu thầu, hồ sơ mời thầu. chủ trì trong việc đánh giá hồ
sơ dự thầu và trình duyệt kết quả đấu thầu.
+ Chủ trì tập hợp số liệu để xây dựng kế hoạch vốn hàng năm cho các dự án
theo dõi việc thực hiện kế hoạch vốn hàng năm được giao; phối hợp với các phòng
ban khác để điều hòa, điều chỉnh vốn cho dự án

trong việc thực hiện hợp đồng. chụi trách nhiệm kiểm tra , xác nhận khối lượng
hoàn thành của các nhà thầu tại hiện trường dự án.
+ Trình duyệt các vấn đề phát sinh kỹ thuật, khối lượng các hợp đồng xây lắp.
+ Là đầu mối chính trong hợp đồng nghiệm thu dự án hoàn thành.
1.5. Đặc điểm về nhân sự
Cùng với sự phát triển về nhiệm vụ và công việc, đội ngũ cán bộ công nhân
viên của ban ngày càng phát triển và lớn mạnh không chỉ về số lượng mà đặc biệt là
sự lớn mạnh về kiến thức chuyên môn, về năng lực quản lý tổ chức điều hành thực
hiện dự án, kể cả các dự án đầu tư bằng nguồn vốn trong nước hoặc đầu tư bằng
nguồn vốn ODA. Từ chổ ban chỉ có 29 người năm 1979 đến nay đội ngủ cán bộ
công nhân viên của ban đã có 120 người, trong đó có 32 nữ.
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
10
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
Bảng 1.1:Cơ cấu lao động theo trình độ của Ban quản lý dự án 85 tính đến
năm 2010
Trình độ Số lượng Tỉ lệ (%)
Trên Đại học 11 9,2%
Đại học 75 62.5%
Cao đẳng, trung cấp 34 28,3%
Tổng 120 100%
Nguồn: phòng Tài chính – Kế Toán
Từ nguồn số liệu trên ta có biểu đồ hình tròn thể hình tỷ lệ lao động của công
ty theo trình độ:
Biểu đồ 1.1: tỷ lệ % lao động theo trình độ của Ban quản lý dự án 85
Như vậy đa số nhân viên của Ban Quản lý dự án 85 có trình độ đại học
chiếm 62,5 % , tỉ lệ nhân viên có trình độ trên đại học là 9,2%. Còn lại là trình độ
trung cấp và cao đẳng. Tỉ lệ lao động của ban có trình độ trên đại học chiếm 71,7

khác thuộc nhà nước. Tỉ lệ nam, nữ nhân viên của ban luôn có sự thay đổi để phù
hợp với từng giai đoạn và thời kỳ cũng như phù hợp với yêu cầu của Ban.
Hiện tại người có vai trò quan trọng nhất trong ban chính là Tổng Giám đốc
Nguyễn Ngọc Cảnh. Hổ trợ cho tổng giám đốc có các phó tổng giám đốc và các
phòng nghiệp vụ, các thành viên trong ban có thể đề xuất, tham mưu cho tổng giám
đốc khi có yêu cầu.
Hầu hết các cán bộ công nhân viên trong Ban quản lý dự án 85 luôn làm việc
với tinh thần trách nhiệm cao, vì thế trong Ban luôn có những cán bộ công nhân
viên được nhận bằng tiến sỹ thi đua, tập thể ban đã vinh dự được Đảng, Nhà nước,
Chính phủ, Bộ GTVT và các địa phương trao tặng nhiều danh hiệu cao quý.
1.6. Một số nét về hoạt động đầu tư, quản lý dự án xây dưng của Ban
Quản lý dự án 85
Là ban quản lý dự án thuộc Bộ Giao thông vận tải công việc chính của Ban là
quản lý các quản lý các dự án do Bộ Giao thông vận tải làm chủ đầu tư theo hình
thức đầu tư trực tiếp quản lý dự án thực hiện chức năng quản lý đầu tư xây dựng dự
án công trình giao thông. Về đặc điểm hoạt động đầu tư xây dựng Ban quản lý dư
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
12
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
án có những nhiệm vụ sau:
- Khảo sát lập báo cáo đầu tư (đề xuất đầu tư), dự án đầu tư điều chỉnh dự án
đầu tư, Ban Quản lý dự án 85 thực hiện quyền và trách nhiệm của chủ đầu tư theo
quy định.
- Tổ chức thiết kế, dự toán, phê duyệt điều chỉnh bổ sung thiết kế. Ban Quản
lý dự án 85 tổ chức thẩm định , phê duyệt thiết kế bản vẻ thi công đối với công trình
thiết kế 3 bước, điều chỉnh bổ sung thiết kế kỹ thuật( đối với công trình thiết kế 3
bước), điều chỉnh thiết kế bản vẻ thi công (đối với công trình thiết kế 2 bước), điểu
chỉnh bổ sung dự toán đảm bỏa nguyên tắc những nội dung điểu chỉnh không làm

13
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
của Ban đang đóng góp vai trò ngày càng quan trọng đối với đời sống xã hội, nâng
cao đời sống nhân dân ở các nơi thực hiện dự án. Như dự án dự án quốc lộ 8A, dự
án quốc lộ 9 hoàn thành mở ra của ngõ thông thương giữa miền trung hai nước
Việt-Lào tạo điều kiện thúc đẩy kinh tế hai nước. Điều đó đã nâng cáo uy tín của
Ban Quản lý dự án 85 trong mắt chủ đầu tư. Đồng thời đây cũng là bàn đạp tạo sức
bất cho Ban trong quá trình phát triển xây dựng các công trình giao thông.
Bộ máy tổ chức của Ban được phân chia thành các phòng chức năng và phòng
dự án với cơ cấu tổ chức tương đối gọn nhẹ, hợp lý với công việc của Ban. Điều
này giúp ban có thể thực hiện nhiệm vụ quản lý dự án một các dễ dàng và thuận lợi.
Hơn nữa tạo ra sự hợp lý bớt chồng chéo giũa các bộ phận chức năng trong cơ cấu
tổ chức. Tạo ra sự phối hợp hỗ trợ giưa các phòng Ban với nhau trong việc thực
hiện các dự án đầu tư xây dựng do Ban Quản lý dự án 85 đảm nhận
1.7.2. Khó khăn
Bên cạnh những thuận lợi, chặng đường xây dựng phát triển Ban Quản lý dự
án 85 cũng mắc phải những khó khăn nhất định:
Trong công cuộc xây dựng hiện nay nói chung và quá trình xây dựng cơ sở hạ
tầng giao thông nói riêng. Điều không thể tránh khỏi đó là khâu giải phóng mặt
bằng cho các công trình xây dựng. đối với các công trình giao thông công việc giải
phóng mặt bằng còn gặp nhiều khó khăn hơn. Do tính phức tạp của địa hình xây
dựng, cũng như số lượng diện tích đất để sử dụng cho các công trình giao thông
thường rất lớn. Ban quản lý dự án cũng không phải là ngoại trừ. Trong quá trình
thực hiện vai trò ủy quyền của chủ đầu tư trong công cuộc đầu tư xây dựng các
công trình giao thông Ban quản lý dự án giao thông cũng đã gặp nhiều vướng mắc
trong công tác giải phóng mặt bằng cho các dự án. Trong quá trình đó, có nhiều hộ
dân năm trong các tuyến giao thông mà Ban xây dựng không chụi di dời đến các
khu tái định cư khác. Ban đã sử dụng nhiều biện pháp đền bù, thuyết phục các hộ
dân di dời để các hộ dân di dời đảm bảo cho các công trình xây dựng hoàn thành

nhất là trong các dự án ODA. Quá trình giải ngân vốn ODA của các dự án này còn
chậm, mức giải ngân vốn từng năm vẫn còn thấp. Như ở dự án hầm đường bộ Hải
Vân có tổng giá trị vốn vay là 18.859 triệu yên được giải ngân từ đầu năm 1999 đến
5/2005 đã kết thúc dự án mà chỉ mới giải ngân được 15.221 triêu yên tức mới chỉ
đạt được 80,7% so với cam kết. việc giải ngân chậm gây khó khăn cho các dự án ,
mặc dù Ban đã có nhưng biện pháp để tháo gỡ vấn đề này, nhưng việc giải ngân
chậm đem đến nhưng khó khăn nhất định trong việc đảm bảo tiến độ, chất lượng
các công trình.
Ngoài ra tình trạng giải ngân vốn không đồng đều, mức giải ngân các tháng
đầu năm thường ít hơn các tháng cuối năm làm trậm trể kế hoạch đầu năm. Việc
giao chỉ tiêu kế hoạch lại mất nhiều thời gian ( qua các cấp có thẩm quyền như
Chính Phủ, Bộ GTVT, Bộ Tài Chính …). Tốc độ giải ngân vốn cũng chậm hơn kế
hoạch. Có những dư án chỉ đạt 60% kế hoạch đề ra. Điều này ảnh hưởng tới việc
thực hiện kế hoạch của Ban.
Đây là những khó khăn lớn nhất, ngoài ra còn rất nhiều khó khăn trong quá
trình thi công dự án mà Ban quản lý dự án 85 gặp phải nữa: như khó khăn về tình
hình làm phát, tiền giải ngân dự án vốn nhà nước,… Mặc dù có nhiều khó khăn
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
15
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
nhưng đến nay ban quản lý dự án 85 đã có những chính sách phù hợp và từng bước
vượt qua khó khăn để tiếp tục phát triển.
PHẦN II
THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA CỦA
BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN 85
2.1. Sơ lược về dự án ODA
2.1.1. Đặc điểm của dự án sử dụng vốn ODA
Về mặt đặc điểm dự án sử dụng vốn ODA có nhiều đặc điểm tương đồng với

Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
và giá trị để chuẩn bị và thực hiện các chương trình, dự án (có thể được thực hiện
dưới dạng tiền được cung cấp từ ngân sách hoặc nhân lực, cơ sở vật chất ). Nguồn
vốn là điểm khác biệt lớn nhất của dự án ODA với các dự án khác.
- Trong dự án ODA có sự khác nhau giữa người cấp vốn và người sử dụng
vốn: Vì vậy, việc quản lý các dự án ODA dễ nãy sinh tiêu cực như: tham nhũng,
lãng phí, gây ảnh hưởng xấu đến dự án. Do đó cần phải có một cơ chế quản lý minh
bạch đồng bộ, kiểm tra giám sát chặt chẽ đối với các dự án ODA để có thể sử dụng
một cách hiệu quả nguồn vốn này.
- Các dự án ODA thương ưu tiên cho các mục tiêu phát triển kinh tế xã hội:
Theo chính sách vĩ mô không trực tiếp cho lĩnh vực kinh doanh nhằm mục tiêu sinh
lợi. Ở Việt Nam các dự án ODA thường tập trung vào những lĩnh vực sau:
+Xóa đói giảm nghèo trước hết là tại các vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa.
+Y tế dân số và phát triển.
+Giao thông vận tải thông tin liên lạc
+ Năng lượng
+ Cơ sở hạ tầng xã hội ( Các công trình phúc lợi công cộng, y tế, giáo dục và
đào tạo, cấp thoát nước bảo vệ môi trường)
+Hỗ trọ lĩnh vực sản xuất nhằm giải quyết các vấn đề kinh tế xã hội.
+Bảo vệ môi trường, bảo vệ phát triển các nguồn tài nguyên thiên nhiên,
nghiên cứu khoa học và công nghệ, nâng cao năng lực nghiên cứu và triển khai.
+Nghiên cứu chuẩn bị các chương trình phát triển( quy hoạch , điều tra cơ bản)
+ Cải cách hành chính, tư pháp, tăng cường năng lực cơ quan quản lý nhà
nước ở trung ương, địa phương và phát triển thể chế.
- Quá trình thực hiện dự án ODA phải tuân thủ luật pháp nước sở tại và những
điều kiện đã thỏa thuận với nhà tài trợ. Do vậy, tìm hiểu văn bản pháp luật của nước
sở tại và nhà tài trợ liên quan đến dự án ODA. Nắm vững cơ sở pháp lý cho việc
quản lý dự án ODA là một công việc đạc biệt quan tâm tiến hành.
Mỗi dự án ODA lại có những đặc điểm riêng có tính đặc thù khác nhau nhưng

dụng cho chuẩn bị dự án, tăng cường năng lực, phát triển thể chế, hay hổ trợ xây
dựng chính sách.
+Đối với các nhà tài trợ song phương là các chỉnh phủ, ODA không hoàn lại
sử dụng các lĩnh vực sau: Tiến hành khảo sát, quy hoạch tổng thể theo các ngành,
lĩnh vực ( thì dụ như ODA của các chỉnh phủ Nhật Bản, Canada, Thủy Điển); việc
trợ hàng hóa (phi dự án) của Nhật, Đức; tăng cường năng lực đào tạo, tăng cường
thể chế như Nhật Bản, Hàn Quốc; đầu tư xây dựng trường học, nâng cấp cơ sở hạ
tầng, y tế, văn hóa, năng lượng của Nhật Bản, Pháp Thụy Điển.
b. Vốn vay ưu đãi (Loan)
Nguồn vốn ODA cho vay ưu đãi chủ yếu tập trung vào các lĩnh vực đầu tư
phát triển cơ sở hạ tầng kinh tế và xã hội như giao thông vận tải, năng lượng, phát
triển nông nghiêp, nguồn nhân lực, tài nguyên thiên nhiên và môi trường.
Các hình thưc ODA cho vay ưu đãi chủ yếu là dạng hổ trợ cán cân thanh toán
quốc tế bằng tiền mặt và tín dụng theo dự án nhằm thực hiện công trình xây dựng,
cung cấp và lắp đặt trang thiết bị, bao gồm cả dịch vụ tư vấn và đào tạo cán bộ.
Xét theo khía cạnh các nhà tài trợ thì mục tiêu ưu tiên, và điều kiện cho vay có
khác nhau:
- Các tổ chức Liên hợp quốc có Quỹ phát triển nông nghiệp (IFAD) là có các
dự án tín dụng ưu đãi. Tại Việt Nam tổ chức này đã cấp khoản tín dụng ưu đãi trị
giá 62 triệu USD cho các dự án quản lý tài nguyên tại tĩnh Hà Giang( vốn vay IFAD
328- VN) , phát triển và bảo vệ tài nguyên môi trường ở Quảng Bình(IFAD 434-
VN)
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
18
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
- Các tổ chức tài chính quốc tế cấp vốn tín dụng dưới dạng: Cho vay để đầu tư
xây dựng, cho vay theo chương trình tín dụng điều chỉnh cơ cấu quỹ tiền tệ quốc tế
(IMF) và WB, cho vay bằng tiền mặt để cho vay lại như dự án tài chính, tín dụng

ngoài. Dự án hỗ trợ kỹ thuật chủ yếu sử dụng vốn ODA không hoàn lại
c. Chương trình
Đây là một loại hình tài trợ ODA trong đó người tài trợ lồng ghép một hoặc
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
19
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
nhiều mục tiêu với tập hợp nhiều dự án có thể phân loại các chương trình này theo
mục tiêu và chính sách tài trợ như sau:
- Các chương trình cãi cách cơ cấu kinh tế vĩ mô và thể chế các tổ chức tài
chình quốc tế như WB, ADB
- Các chương trình hợp tác theo ngành kinh tế hoặc theo lĩnh vực xã hội của
Liên hợp quốc
d. Hỗ trợ ngân sách
Số vốn ký kết sử dụng theo hình thức này chiếm khoảng 4% tổng giá trị các
hiệp định đã ký và 1.08% giá trị dự án đã ký. Hình thức này có giai đoạn đầu khi
các quốc gia bắt đầu nối lại quan hệ hợp tác với Việt Nam. Ví dụ Nhật Bản, Hà Lan
hỗ trợ nước ta giải quyết nợ các tổ chức tài chính quốc tế như IMF
2.1.2.3. Phân loại theo dạng quản lý và thực hiện
a. Các dự án quản lý một cấp
Đây là dự án phổ biến nhất bao gồm các dự án có Ban Quản lý dự án
(PMU) chụi sự điều hành trực tiếp của bộ hoặc tĩnh, thành phố. Dự án cảng Cãi mét
– Thị Vãi, dự án quốc lộ 9
b. Dự án thuộc bộ gồm nhiều gồm nhiều tiểu dự án thực hiện tại nhiều địa
phương.
Bao gồm những dự án điều hành của một Bộ nhưng thực hiện ở nhiều địa
phương khác nhau thông qua các tiểu dự án, như các dự án giáo dục tiểu học( vốn
WB) của Bộ Giáo dục đào tạo
c. Dự án hai cấp

dựa vào nguồn vốn bên ngoài mà chủ yếu là ODA và FDI.
Trong đó ODA là nguồn vốn của các Chính phủ, các quốc gia phát triển , các
tổ chức quốc tế và các tổ chức phi Chính phủ hoạt động với mục tiêu trợ giúp cho
chiến lược phát triển của các nước đang và chậm phát triển. Do vậy nguồn vốn này
có những ưu đãi nhất định, do những ưu đãi này màcác nước đang và chậm phát
triển trong giai đoạn đầu của công cuộc công nghiệp hoá đất nước thường coi ODA
như là một giải pháp cứu cánh để vừa khắc phục tình trạng thiếu vốn đầu tư tron
gnước vừa tạo cơ sở vật chất ban đầu nhằm tạo dựng một môi trường đầu tư thuận
lợi để kêu gọi nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI, đồng thời tạo điều kiện
thúc đẩy đầu tư trong nước phát triển. Như vậy, có thể nói nguồn vốn ODA có vai
trò quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế của các nước đang và chậm phát
triển, điều đó thể hiện rõ nét ở khía cạnh sau:
Thứ nhất: ODA có vai trò bổ sung cho nguồn vốn trong nước. Đối với các
nước đang phát triển các khoản viện trợ và cho vay theo điều kiện ODA là nguồn tài
chính quan trọng giữ vai trò bổ sung vốn cho quá trình phát triển.
Chẳng hạn trong thời kỳ đầu của các nước NIC
s
và ASEAN Viện trợ nước
ngoài có một tầm quan trọng đáng kể.
Đài loan: trong thời kỳ đầu thực hiện công nghiệp hoá đã dùng viện trợ và
nguồn vốn nước ngoài để thoả mãn gần 50% tổng khối lượng vốn đầu tư trong
nước. Sau khi nguồn tiết kiệm trong nước tăng lên, Đài loan mới giảm sự lệ thuộc
vào viện trợ.
Hàn Quốc: có mối quan hệ đặc biệt với Mỹ nên có được nguồn viện trợ rất lớn
chiếm 81,2% tổng viện trợ của nước này trong những nưm 70-72 nhờ đó mà giảm
được sự căng thẳng về nhu cầu đầu tư và có điều kiện thuận lợi để thực hiện các
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
21
Chuyên đề thực tập

Những lợi ích quan trọng mà ODA mang lại cho các nước nhận tài trợ là công nghệ, kỹ
thuật hiện đại, kỹ xảo chuyên môn và trình độ quản lý tiên tiến. Đông thời bằng nguồn
vốn ODA các nhà tài trợ còn ưu tiên đầu tư cho phát triển nguồn nhân lực vì việc phát
triển của một quốc gia có quan hệ mật thiết với việc phát triển nguồn nhân lực.
Thứ ba: ODA giúp các nước đang phát triển hoàn thiện cơ cấu kinh tế. Đối với
các nước đang phát triển khó khăn kinh tế là điều kiện khôn tránh khỏi. Trong đó nợ
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
22
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền
nước ngoài và thâm hụt cán cân thanh toán quốc tế ngày một gia tăng là tình trạng
phổ biến. Để giải quyết vấn đề này các quốc gia cần phải cố gắng hoàn thiện cơ cấu
kinh tế bằng cách phối hợp vơí ngân hàng thế giới, quỹ tiền tệ quốc tế và các tổ
chức quốc tế khác tiến hành chính sách điều chỉnh cơ cấu. Chính sách này dự đinh
chuyển chính sách kinh tế Nhà nước đóng vai trò trung tâm sang chính sách
khuyến khích nền kinh tế phát triển theo định hướng phát triển kinh tế khu vực tư
nhân. Nhưng muốn thực hiện được việc điều chỉnh này cần phải có một lượng vốn
cho vay mà các chính phủ lại phải dựa vào nguồn vốn ODA.
Thứ tư: Hỗ trợ phát triển chính thức tăng khả năng thu hút vốn đầu tư trực tiếp
nước ngoài và tạo điều kiện mở rộng đầu tư phát triển trong nước ở các nước đang
và chậm phát triển. Như chúng ta đã biết để có thể thu hút được các nhà đầu tư trực
tiếp nước ngoài bỏ vốn đầu tư vào một lĩnh vực nào đó thì chính tại các quốc gia đó
phải đảm baỏ cho họ có một môi trường đầu tư tốt (cơ sở hạ tầng, hệ thống chính
sách, pháp luật ) đảm bảo đầu tư có lợi với phí tổn đầu tư thấp, hiệu quả đầu tư
cao muốn vậy đầu tư của Nhà nước phải được tập trung vào việc nâng cấp, cải thiện
và xây dựng cơ sở hạ tầng, hệ thống tài chính, ngân hàng
Nguồn vốn Nhà nước thực hiện đầu tư này là phải dựa vào ODA bổ sung cho
vốn đầu tư hạn hẹp thì ngân sách của Nhà nước. Môi trường đầu tư một khi được
cải thiện sẽ tăng sức hút đồng vốn nước ngoài. Mặt khác việc sử dụng nguồn vốn

quy định thoải thuận của bên viện trợ vốn ODA.
- Việc quản lý dự án ODA phải tiến hành tổ chức thẩm định, phê duyệt thiết
kế kỹ thuật, dự toán từng hạng mục công trình.
- Các dự án ODA phải tiến hành đàm phán việc ký kết giám sát thực hiện hợp
đồng và xử lý vi phạm hợp động. Việc giám sát có thể theo yêu cầu của bên tài trợ
vốn hoặc theo quy định của nhà nước.
- Phải kiến nghị với cơ quan chủ quản về cơ chế, chính sách đảm bảo các dự
án phù hợp với cam kết quốc tế
- Trong quá trình quản lý dự án chủ đầu tư, đại diện chủ đầu tư, đơn vị thi
công phải cung cấp thông tin tài liệu cho các bên liên quan tới dự án ODA.
- Quá tình quản lý dự án nếu xảy ra xung đột phải quản lý giải quyết những
xung đột nãy sinh.
Từ những góc độ khác nhau dự án ODA cũng đều mang những đặc điểm
mang tính đặc trưng của nước tài trợ vốn và nước tiếp nhận vốn vay ODA. Nhưng
mục đích chung của các dự án ODA mang đến sự hiệu quả là hai bên cùng có lợi.
2.2. Công tác quản lý dự án ODA của Ban Quản lý dự án 85
2.2.1. Quy trình quản lý dự án ODA
Theo quy định chung về quản lý và sử dụng, một dự án ODA thường bao gồm
các bước sau:
- Tiếp nhận vốn
- Xác định dự án.
- Chuẩn bị đầu tư.
- Thực hiện đầu tư.
- Nghiệm thu và đánh giá.
1. Tiếp nhận vốn ODA
Nguyễn Đìnnh Quyết
QTKD CN & XD 49A
24
Chuyên đề thực tập
GVHD: Th.S. Trần Thị Phương Hiền

xuất được
giám đốc
quản lý
chương
trình quốc
gia xem
xét đánh
giá tiếp
Phê
duyệt dự
án
Xây dựng
báo cáo
nghiên
cứu tiền
khả thi
thiết kế
dự án
Xây dựng
báo cáo
nghiên cứu
khả thi
Tuyển
chọn kí
kết với
nhà rhầu
thực hiện
dự án
Đàm phán
về bản ghi