Khoa kinh tế
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI “ GIẢI PHÁP PHÁT
TRIỂN THƯƠNG MẠI MẶT HÀNG XĂNG DẦU CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN
SẢN XUẤT DỊCH VỤ XUẤT NHẬP KHẨU TỪ LIÊM ”
1.1.Tính cấp thiết của nghiên cứu đề tài
Việt Nam đang tiến hành sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước, nền
kinh tế đang chuyển dịch theo hướng giảm dần tỷ trọng nghành nông nghiệp tăng dần
tỷ trọng nghành công nghiệp và dịch vụ trong cơ cấu tổng thu nhập quốc dân. Vì vậy
phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu là một yếu tố không thể thiếu trong quá trình
công nghiệp hóa hiện đại hóa (CNH-HDH) đất nước vì các lý do sau:
Thứ nhất, Việt Nam đang trong tiến trình phát triển công nghiệp hóa cần sử
dụng rất nhiều các nguyên nhiên liệu trong đó đặc biệt quan trọng là xăng dầu- nhiên
liêu quan trọng trong quá trình sản xuất. Phát triển thương mại đảm bảo đáp ứng tối đa
nhu cầu tiêu dùng xăng dầu của xã hội
Thứ hai, đối với các doanh nghiệp trong nền kinh tế việc kinh doanh xăng dầu
còn khá mới lạ cần có các chính sách để khai thác các nguồn lực, tận dụng được lợi thế
so sánh. Việt nam đang hôi nhập vào nền kinh tế thế giới,mức độ cạnh tranh trên thị
trường ngày càng gay gắt. Chính vì vậy chính phủ và các doanh nghiệp cần có các giải
pháp để nâng cao năng lực cạnh tranh khai thác, phát triển mở rộng thị trường tiêu thụ,
phát triển lợi thế thương mại từ mặt hàng, tạo ra sự phát triển cho ngành hàng.
Mặt hàng Xăng dầu trên thị trương đang có sự biến động rất lớn cả trên thị trường
trong nước cũng như thế giới. Quan trọng hơn xăng dầu là nguyên nhiên liệu cho một
số ngành công nghiệp vô cùng quan trọng trong sản xuất, chế tạo máy móc và vận tải.
Sự biến động lớn của giá Xăng dầu kéo theo sự biến động của hàng loạt các mặt hàng
liên quan khác gây ra tình trạng mất cân bằng trên thị trường. Thị trường bất ổn, chỉ số
giá tiêu dùng ngày càng cao gây tâm lý hoang mang lo sợ cho người dân.
Chính phủ đang tìm cách để kìm hãm sự biến động của thị trường xăng dầu
nhưng vẫn phát triển được nó. Chính vì vậy việc tìm giải pháp phát triển thương mại
mặt hàng xăng dầu trong điều kiện hiện nay là vô cùng quan trọng và cần thiết.
Đối với công ty Cổ phần sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm, măt hàng
xăng dầu là mặt hàng rất quan trọng, là mặt hàng quyết định đem đến phần lớn doanh
trường xăng dầu và từ đó đưa ra các giải pháp nhằm ổn định thị trường xăng dầu trong
nước trước sự biến động của thị trường thế giới.
Trên đây là một số công trình nghiên cứu từ những năm qua,còn rất nhiều đề tài
nghiên cứu liên quan, tuy nhiên thị tựu chung lại các đề tài tập chung giải quyết các
vấn đề :
Về mặt nội dung
Chủ yếu tập chung nghiên cứu thực trạng kinh doanh xăng dầu, đề xuất một số
giải pháp nhằm phát triển xăng dầu trên thị trường. Một số đề tài khác tập trung vào
Nguyễn Thị Thắm k43F3
2
Khoa kinh tế
nghiên cứu phát triển thương mại đó là phát triển thị trường, phát triển hệ thống kênh
phân phối.
Về mặt phương pháp nghiên cứu
Phần lớn đề tài mới chỉ dùng ở phương pháo thống kê,so sánh đối chiếu, mà chưa
thực hiện phương pháp điều tra phỏng vấn trực các doanh nghiệp cũng như cơ quan
nhà nước. Cho nên đề tài còn mang tính lý luận chưa gắn với thực tiễn của nền kinh tế.
Về mặt thời gian
Phần lớn các đề tài đêì là các công trình nghên cứu từ các năn trước ,vì vậy chưa
đáp ứng được sự thay đổi trong bối cảnh nền kinh tế hiện nay. Với đề tài “ giải pháp
phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu của công ty cổ phần sản xuất dịch vụ
xuất nhập khẩu Từ Liêm” là một đề tài hoàn toàn mới có tính lý luận và thực tiễn
sâu sắc, có sử dụng các phương pháp phân tích và thu thập số liệu mới nhất, ngoài ra
còn có phương pháp điều tra phỏng vấn đảm bảo tính thuyết phục, tin cậy.
1.2.2. Xác lập và tuyên bố vấn đề nghiên cứu.
Những vấn đề cần được nghiên cứu và giải quyết trong đề tài: “Giải pháp phát
triển thương mại mặt hàng mặt hàng xăng dầu của công ty cổ phần sản xuất dịch
vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm ” bao gồm hai vấn đề lớn về mặt lý luận và thực tiễn
Về mặt lý luận: trên cơ sở lý thuyết đã học chuyên ngành kinh tế thương mại đề
tài tập trung nghiên cứu các vấn đề về cơ sở lý luận, xác lập những nguyên lý , các tiêu
sách và chiến lược nâng cao hiệu quả khai thác lợi thế, nguồn hàng, phát triển hệ thống
phân phối đồng thời nâng cao giá trị gia tăng. Đưa ra các giải pháp nhằm phát triển
hơn nữa hoạt động thương mại mặt hàng xăng dầu của công ty, mở rông quy mô thị
trường, cơ cấu mặt hàng và chất lượng sản lượng sản phẩm nhằm nâng cao sức cạnh
tranh của công ty nói chung hay của sản phẩm trên thị trường nói riêng. Tạo sự phát
triển bền vững cho doanh nghiệp.
1.4. Phạm vi nghiên cứu
Phạm vi về nội dung :
Nghiên cứu đề tài dưới góc độ kinh tế thương mại vì vậy nội dung của đề tài tập
trung vào nghiên cứu lựa chọn phát triển lợi thế thương mại mặt hàng, tổ chức và phát
triển nguồn hàng, phát triển hệ thống phân phối và nâng cao giá trị gia tăng từ đó đưa
ra giải pháp về phát triển thương mại mặt hàng trong đó tập trung vào nhóm giải pháp
phát triển thị trường
Về không gian:
Do điều kiện thời gian, năng lưc có hạn vì vậy đề tài tập trung nghiên cứu điển
hình tại công ty cổ phần sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm, có tham chiếu sang
một số doanh nghiệp kinh doanh mặt hàng xăng dầu trên thị trường
Về thời gian:
Với đề tài nghiên cứu: “ giải pháp phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu
của công ty cổ phần sản xuất dịch vu xuất nhập khẩu Từ Liêm ” em xin nghiên
Nguyễn Thị Thắm k43F3
4
Khoa kinh tế
cứu trong khoảng thời gian 2007- 2010. Trên cơ sở đó em có đề xuất giải pháp phát
triển thương mại mặt hàng xăng dầu đến năm 2015 .
1.5. Một số khái niệm và phân định nội dung
1.5.1. Một số khái niệm
1.5.1.1. Một số khái niệm
Khái niệm về thương mại:
Thương mại là quá trình mua bán hàng hóa, dịch vụ trên thị trường là lĩnh vực
1.5.2.1.Vai trò của phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu
a, Trên góc độ doanh nghiệp: phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu giúp
doanh nghiệp mở rộng doạt động kinh doanh, giúp cho doanh nghiệp nâng cao được
khả năng và tiềm lực của mình, tận dụng được các lợi thế so sánh về nguồn nhân lực,
nguồn vốn và các lợi thế khác để doanh nghiệp có thể cạnh tranh trên thị trường.
Ngoài ra phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu giúp doanh nghiệp có thể hoàn
thiện hơn các chính sách kinh doanh, đưa ra những quyết định đúng đắn trước sự biến
động không ngừng của thị trường trong nước cũng như thế giới. Quan trọng hơn nữa
việc phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu nghĩa là doanh nghiệp có thể tìm ra cách
thức nâng cao hiệu quả trong hoạt động sản xuất và kinh doanh xăng dầu, từ đó gia
tăng lợi nhuận, củng cố sức mạnh của doanh nghiệp trên thị trường.
b, Trên góc độ kinh tế xã hội: phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu đem lại
cho xã hội nhiều lợi ích. Một là, có thể cung cấp đủ xăng dầu tiêu thụ trên thị trường
phục vụ cho quá trình CNH-HDH đất nước, giải quyết tình trạng khan hiểm xăng dầu
trên thị trường. Hai là, có thể giảm bớt được gánh nặng của chính phủ đối với mặt
hàng xăng dầu, trong tương lai chính phủ sẽ không còn phải bù lỗ cho các hoạt động
kinh doanh xăng dầu của doanh nghiệp. Chính phủ có thể hoàn thiện cơ chế chính sách
đối với mặt hàng xăng dầu, doanh nghiệp có thể xây dựng, cải thiện cơ sở hạ tầng
nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh, nâng cao khả năng cạnh tranh của các
doanh nghiệp trên thị trường trong và ngoài nước. Ngoài ra phát triển thương mại mặt
hàng xăng dầu sẽ tạo thêm công ăn việc làm cho mọi người, góp phần vào công cuộc
xóa đói giảm nghèo của chính phủ nhằm cải thiện cuộc sống cho nhân dân, gia tăng
phúc lợi cho xã hội.
1.5.2.2. Nguyên tắc, yêu cầu của phát triển thương mại mặt hàng.
Về Nguyên tắc của phát triển thương mại mặt hàng
Một là, dựa trên quan hệ cung cầu thị trường, cung cầu là những yếu tố tạo nên
quan hệ thương mại trên thị trường, sự phát triển cân đối giữa cung- cầu quyết định
chất lượng phát triển thương mại và sự gia tăng về lượng cung cầu quyết dịnh đến quy
mô của phát triển thương mại mặt hàng.[5 tr 54].
Hai là, dựa trên năng lực hoạt động, nguồn lực của nhà cung ứng, nghĩa là phát
Ba là, phát triển thương mại mặt hàng cần giúp cho các doanh nghiệp phát huy
được lợi thế so sánh như về vốn, nhân lực, năng lực cạnh tranh…, áp dụng được các
thành tựu khoa học kỹ thuật hiện đại trong nước và thế giới. Nếu phát triển thương mại
mặt hàng vượt quá khả năng đáp ứng của nguồn lực hoặc không tận dụng được hết
Nguyễn Thị Thắm k43F3
7
Khoa kinh tế
nguồn lực thì sẽ không đem lại hiệu quả, ngược lại nếu phát triển thương mại phù hợp
với kar năng của doanh nghiệp và tận dụng được hết nguồn lực sẽ làm giảm lãng phí
nguồn lực và đem lại hiệu quả rất lớn.
Bốn là, phát triển thương mại mặt hàng cần hài hòa ba lợi ích nhà nước ổn định
nguồn thu- người tiêu dùng được mua với mức giá hợp lý- doanh nghiệp có tích lũy
đầu tư cho phát triển. Phát triển thương mại ngoài việc đem lại lợi ích cho doanh
nghiệp. doanh nghiệp có thêm lợi nhuận, người tiêu dùng mua được những hàng hóa
như ý mà còn phải giúp cho nhà nước ổn định được nguồn thu có như vậy phát triển
thương mại mặt hàng mới bền vững.
Năm phát triển thương mại phải đảm bảo tính bền vững, có tác động nâng cao
hiệu quả kinh doanh, nâng cao uy tín và thương hiệu của doanh nghiệp, của sản phẩm
mà doanh nghiệp kinh doanh trên thị trường. Giúp cho sản phẩm của doanh nghiệp
thâm nhập sâu rông, đảm bảo tính ổn định và kinh doanh lâu dài của mặt hàng trên thị
trường. Ngoài ra phát triển thương mại mặt hàng cần phải là quá trình phát triển bền
vững, không làm cạn kiệt, ảnh hưởng tới các yếu tố khác như: tài nguyên thiên nhiên,
môi trường và xã hội.
1.5.2.3. Nội dung của phát triển thương mại mặt hàng
Một là, mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng của hoạt động thương mại.
+ Quy mô thể hiện ở sản lượng, doanh thu trên thị trường tiêu thụ, phần trăm
tăng trưởng khối lượng tiêu thụ. Để phát triển thương mại doanh nghiệp cần mở rộng
về quy mô, nghĩa là gia tăng sản lượng, doanh thu,tốc độ tăng trưởng.
+ Chất lượng được thể hiện thông tốc độ phát triển hay tính bền vững trong phát
triển thương mại, sự chuyển dịch về cơ cấu sản phẩm, cơ cấu thị trường, phương thức
CÔNG TY CỔ PHẦN SẢN XUẤT DỊCH VỤ XUẤT NHẬP KHẨU TỪ LIÊM
2.1. Phương pháp nghiên cứu
2.1.1. Phương pháp thu thập dữ liệu
Đây là phương pháp rất phổ biến trong nghiên cứu khoa học. Các dữ liệu sẽ
được thu thập từ các nguồn khác nhau: trong các phương tiện truyền thông, báo đài,
internet và các dữ liệu quan trọng từ các công ty sản suất và kinh doanh xăng dầu. Các
dữ liệu sau khi thu thập được sẽ được sắp xếp theo những tiêu chí khác nhau để tiện
cho việc tìm kiếm và sử dụng sau này.
2.1.2. Phương phân tích dữ liệu
Dữ liệu sau khi thu thập sẽ được phân tích một cách chi tiết từ tổng quan tới cụ
thể để tránh sai sót. Đây là phương pháp đòi hỏi nhiều thời gian và trí tuệ. Sử dụng
phương pháp này nhằm phân tích và đánh giá thực trạng phát triển thương mại mặt
hàng xăng dầu trên thị trường nói chung và của riêng công ty cổ phần và sản xuất dịch
vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm nói riêng.
2.1.3. Phương pháp điều tra chọn mẫu và phỏng vấn
Đề tài tiến hành điều tra chọn mẫu và phỏng vấn đối với một số doanh nghiệp
kinh doanh xăng dầu, cơ quan quản lý nhà nước về thương mại và các tổ chức cá nhân
tiêu thụ xăng dầu trên thị trường nhằm có đánh giá tổng quan về thực trạng phát triển
thương mại mặt hàng xăng dầu trên thị trường nói chung từ đó để đưa ra các giải pháp
phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu đối với công ty cổ phần sản xuất dịch vụ
xuất nhập khẩu Từ Liêm.
2.2. Đánh giá tổng quan tình hình và ảnh hưởng của các nhân tố môi trường đến
phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu của công ty cổ phần sản xuất dịch vụ
xuất nhập khẩu Từ Liêm.
2.2.1. Đánh giá tổng quan thực trạng thị trường kinh doanh xăng dầu
a, Giai đoạn 2005-2008
Từ đầu những năm 2005, biến động giá xăng dầu thế giới đã có những thay đổi
căn bản; mặt bằng giá mới hình thành và liên tiếp bị phá vỡ để xác lập mặt bằng mới
trong các năm tiếp theo. Do tiếp tục chính sách bù giá cho người tiêu dùng thông qua
doanh nghiệp nhập khẩu nội địa ở mức thấp nên số tiền ngân sách bù giá ngày càng
xăng dầu (Nghị định 55), theo đó giá xăng dầu sẽ được áp dụng theo cơ chế thị trường,
và quyết định chấm dứt cơ chế bù lỗ kể từ ngày 16/9/2008 (theo Quyết định
79/2008/QĐ-BTC về cơ chế quản lý, điều hành giá xăng dầu). Tuy nhiên, cơ chế thị
trường đối với giá xăng dầu vẫn chưa áp dụng được trên thực tế, để điều chỉnh giá,
Nguyễn Thị Thắm k43F3
11
Khoa kinh tế
doanh nghiệp đều phải trình và chờ quyết định chính thức của cơ quan quản lý. Kết
quả là thị trường xăng dầu vẫn bất ổn, Nhà nước vẫn tiếp tục bù lỗ. Các doanh nghiệp
kinh doanh xăng dầu vẫn thua lỗ.
Tất cả các doanh nghiệp đầu mối xăng dầu đều phải chấp nhận một thực tế là,
nhập khẩu giá cao và bán giá thấp. Đầu vào của doanh nghiệp phụ thuộc rất lớn vào
khâu nhập khẩu. Giá đầu vào là giá thị trường và doanh nghiệp bắt buộc phải theo,
trong khi giá đầu ra không được điều chỉnh tương ứng, nên doanh nghiệp chịu nhiều
áp lực. Nhiều doanh nghiệp đã lựa chọn giải pháp tình thế đó là đóng của ngừng kinh
doanh, thị trường xăng dầu trong nước ngày càng hỗn loạn xuất hiện tình trạng gom
hàng, đầu cơ của các đại lý kinh doanh, gây tâm lý hoang mang cho người tiêu dùng.
Về nguồn hàng xăng dầu cung ứng trên thị trường: 70% nguồn hàng cung ứng
trên thị trường đều phải nhập khẩu từ nước ngoài do vậy khi giá xăng dầu trên thị
trường thế giới ngày càng tăng cao thì thị trường trong nước có nguy cơ bị thiếu hụt
nguồn cung do tiềm lực tài chính có hạn.
Về hệ thống kênh phân phối: trên thị trường kinh doanh xăng dầu hiện nay phổ
biến hai kênh phân phối chủ yếu là kênh bán hàng trực tiếp cho người tiêu dùng cuối
cùng và kênh phân phối qua các đại lý, các cửa hàng. Tuy nhiên trong giai đoạn 2008
trở lại đây thì hệ thống kênh phân phối trên thị trường hoạt động chưa hiệu quả,
nguyên nhân thị trường xăng dầu trong và ngoài nước biến động liên tục, các chính
sách của chính phủ đối với hoạt động kinh doanh xăng dầu chưa thật rõ ràng. Giá xăng
dầu trên thị trường trong nước quá thấp nên các doanh nghiệp đầu mối đang hạn chế
nguồn cung nhằm giảm thua lỗ, không chú trọng đến việc phát triển và mở rộng hệ
thống kênh phân phối.
trưởng kinh tế của Việt Nam ở mức 6,22% ảnh hưởng tới việc đầu tư cơ sở hạn tầng
và kinh doanh xăng dầu của nước ta.
Cơ cấu kinh tế: có tác động lớn tới khả năng kinh doanh xăng dầu trên thị
trường của các doanh nghiệp. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế sẽ ảnh hưởng tới mạng lưới
tiêu thụ,hệ thông phân phối xăng dầu trên thị trường, ngoài ra chuyển dịch cơ cấu kinh
tế cũng tác động đến khả năng khai thác nguồn lực,các lợi thế so sánh trong phát triển
thương mại mặt hàng xăng dầu.
Hội nhập kinh tế quốc tế ảnh hưởng lớn tới phát triển thương mại mặt hàng
xăng dầu. Hội nhập kinh tế quốc tế có thể thu hút nguồn đầu tư nước ngoài vào Viêt
Nam,thúc đẩy phát sản xuất kinh doanh xăng dầu. Đặc biệt khi Việt Nam trở thành
thành viên chính thức của WTO, cơ hội đối với các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh
xăng dầu là rất lớn: mở rộng thị trường,nhập khẩu xăng dầu với thuế xuất thấp, được
ưu đãi như các nước thành viên trong WTO. Tuy nhiên hội nhập kinh tế quốc tế cũng
có những mặt hạn chế cụ thể như: 2007-2010 nền kinh tế thế giới xảy ra khủng hoảng,
một loạt các công ty trên khắp thế giới đông loạt phá sản điều này ảnh hưởng rất lớn
Nguyễn Thị Thắm k43F3
13
Khoa kinh tế
đến nền kinh tế trong nước nói chung hay các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu nói
riêng trong đó có cả công ty cổ phần sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm. Thị
trường xăng dầu trên thế giới liên tục biến động kéo theo sự biến động của thị trường
xăng dầu trong nước.
Như vậy có thể nói hội nhập kinh tế càng sâu thị sự phụ thuộc vào thị trường
nước ngoài càng lớn.
Các chính sách của chính phủ
Chính sách của đảng và nhà nước ảnh hưởng lớn tới việc sản xuất và kinh
doanh xăng dầu trên thị trường. Đảng và nhà nước ta đang có chính sách kiểm soát giá
xăng dầu,với công cụ là thuế nhập khẩu và quỹ bình ồn giá xăng dầu. Các chính sách
của nhà nước ảnh hưởng không nhỏ tới các doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh xăng
dầu trên thị trường. Các chính sách này có thể thúc đẩy hoạc kìm hãm khả năng cung
thống kênh phân phối trên thị trường, các doanh nghiệp càng trú trọng tới việc nâng
cao khả năng cạnh tranh của mình thông qua việc hoàn thiện,cải tiến hệ thống kênh
phân phối, sản phẩm và khả năng phục vụ khách hàng. Từ đó chất lượng sản phẩm
ngày càng được nâng cao và ổn định hơn. Trên thị trường xăng dầu của Việt Nam thì
petrolimex chiếm 55-60 % thị phần như vậy petrolimex đang là tập đoàn thống trị việc
cung ứng xăng dầu trên thị trường.
Biến động của tỷ giá cũng ảnh hưởng tới khả năng cung ứng xăng dầu trên thị
trường. Tỷ giá càng biến động thì việc kinh doanh xăng dầu trên thị trường càng bất ổn
bởi thuế nhập khẩu xăng dầu phụ thuộc vào sự biến động của tỷ giá, tỷ giá càng cao thì
nhà nhập khẩu xăng dầu càng tốn nhiều ngoài tệ hơn để mua được một lượng xăng dầu
từ các doanh nghiệp nước ngoài.
c, Môi trường vi mô (yếu tố nội tại trong các doanh nghiệp)
Nhân tố Nguồn lực ảnh hưởng lớn tới khả phát triển thường mại mặt hàng xăng
dầu của công ty,các nguồn lực quan trọng bao gồm: nguồn nhân lực, nguồn lực tài
chính có khả năng quyết định chủ yếu đến hoạt động kinh doanh của công ty. Sự thiếu
hụt về nguồn lực sẽ ảnh hưởng tới nguồn hàng cung ứng trên thị trường của các doanh
nghiệp. Phần lớn các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu trên thị trường vẫ đang trong
tình trạng thiếu hụt nguồn lực,như vậy sẽ ảnh hưởng lớn khả năng cung ứng xăng dầu
trên thị trường.
Cơ sợ hạ tầng, máy móc trang thiết bị cũng là một trong những nhân tố quan
trọng. Máy móc trang thiết bị chưa hiện đại, nghèo nàn, chưa đáp ứng được nhu cầu
trong quá trình sản xuất. Chính vì vậy mà chúng ta phải xuất dầu thô với giá rẻ và
nhập khẩu dầu đã qua tinh chế với mức giá rất cao. Nhà nước đang xây dựng và đưa
vào hoạt động nhà máy lọc dầu Dung quất xong vẫn chưa đủ đáp ứng nhu cầu xăng
dầu trong nước, dự báo Việt Nam vẫn phải nhập xăng dầu với trữ lượng lớn trong
tương lai.
Nguyễn Thị Thắm k43F3
15
Khoa kinh tế
Mạng lưới kênh phân phối ảnh hưởng tới mức độ chuyên môn hóa trong lưu
về phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu trên thị trường. Em tiến hành lựa chọn 10
Nguyễn Thị Thắm k43F3
16
Khoa kinh tế
doanh nghiệp trong quá trình điều tra, để đảm bảo độ tin cậy cho việc điều tra phỏng
vấn, em lựa chọn các doanh nghiệp điển hình về quy mô, phương thức và loại hình
kinh doanh.
Trong phiếu tập trung vào các nhóm vấn đề sau:
+ Các chỉ tiêu về phát triển thương mại ( tốc độ tiêu thụ sản phẩm, khối lượng
sản phẩm cung ứng.)
+ Nguồn lực đối với phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu trên thị trường
+ Khai thác nguồn lực để phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu trên thị
trường.
+ Thuận lợi và khó khăn doanh nghiệp gặp phải trong quá trình phát triển
thương mại mặt hàng xăng dầu
+ Các chính sách của chính phủ đối với vấn đề phát triển thương mại mặt hàng
xăng dầu.
Kết quả điều tra phỏng vấn về phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu trên thị
trường.
Kết quả điều tra cho thấy,trong 10 doanh nghiệp tham gia điều tra phỏng vấn thì
có 60% là các doanh nghiệp nhỏ, 30% có quy mô vừa và 10% có quy mô lớn.
Câu hỏi số 1: 100% các doanh nghiệp tham gia điều tra phỏng vấn đều trả
lời rằng trong giai đoạn 2007-2010 ,các công ty của họ không tăng khối lượng cung
ứng thậm chí còn giảm về mặt khối lượng xăng dầu cung cấp trên thị trường do giai
đoạn 2007-2010 thị trường xăng dầu trên thế giới biến động rất mạnh gây bất ổn cho
thị trường xăng dầu trong nước.
Câu hỏi số 2: Về tốc độ tiêu thụ: qua phiếu điều tra cho thấy 30% số doanh
nghiệp tham gia điều tra phỏng vấn tăng qua các năm, còn lại 70% số doanh nghiệp
cho biết rằng tốc độ tăng trưởng cũng biến động theo thị trường, lúc tăng lúc giảm.
Câu hỏi số 3: 100% số doanh nghiệp tham gia điều tra phỏng vấn cho biết
Câu hỏi số 9: Đối với vấn đề trợ cấp giá xăng dầu, 80% các doanh
nghiệp cho rằng chính phủ không cần thiết phải trợ cấp cho các doanh nghiệp mà hãy
để cho doanh nghiệp quyền quyết định giá xăng dầu trên thị trường, 20% các doanh
nghiệp còn lại cho rằng cần thiết phải có sự trợ cấp của chính phủ.
Câu hỏi số 10: Đối với những khó khăn gặp phải: các doanh nghiệp tham
gia điều tra đều có những khó khăn khác nhau, xong nếu xét trên bình diện chung các
doanh nghiệp đang rất khó khăn về nguồn vốn, hơn nữa các doanh nghiệp đều cho
rằng họ chịu thua lỗ nhiều trong thời gian qua do phải bán xăng dầu với mức giá mà
nhà nước quy định. Tất cả các doanh nghiệp đều rất mong nhà nước có sự thay đổi
trong cơ chế quản lý giá xăng dầu tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tự do kinh
doanh và có quyền quyết định giá theo mức giá của thị trường.
Nguyễn Thị Thắm k43F3
18
Khoa kinh tế
2.3.3. Kết quả phân tích thứ cấp
a, Kết quả phân tích dữ liệu thứ cấp về thực trạng phát triển thương mại
mặt hàng xăng dầu của công ty cổ phần sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ
Liêm.
Giai đoạn 2007-2009 hiệu quả kinh doanh của công ty tăng qua các năm,chỉ
riêng năm Từ bảng tổng hợp tình hình kinh doanh xăng dầu của công ty cổ phần sản
xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm ta có thể thấy được
Từ năm 2007-2010 tình hình kinh doanh xăng dầu của công ty biến động không đáng
kể.
Nhìn vào bảng 2.1 và bảng 2.2 ta thấy tốc độ tăng trưởng tiêu thụ mặt hàng
xăng dầu của công ty cổ phần sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Tư Liêm từ 2007 đến
2008 tăng nhẹ với mức tăng là 10810 lit tương ứng với 1,08%. Doanh thu tiêu thụ tăng
700 triệu đồng tương ững với 3,9%. Lợi nhuận trước thuế tăng 13,3% . Tuy nhiên sang
2009 tốc độ tăng trưởng tiêu thụ tăng 7%, doanh thu tăng gần 7%, lợi nhuận tăng
17,6% so với năm 2008. Đến năm 2010 tình hình kinh doanh của công ty có đôi chút
khó khăn,khối lượng tiêu thụ giảm 3,2 %, doanh thu giảm 5,2%, lợi nhuận giảm 10%.
Doanh thu 3.9% 7% -5%
(Nguồn: phòng kinh doanh)
Dựa vào bảng 2.3 ta có thể thấy được hiệu quả kinh doanh của công ty như sau:
Giai đoạn 2007-2008 tốc độ tăng của lợi nhuận nhanh hơn tốc độ tăng của chi
phí. Lợi nhuận tăng 13,3% thì tốc độ tăng của chi phí khoảng 3%,giai đoạn 2008-
2009, tốc độ tăng của lợi nhuận là 17,6% còn tốc độ tăng của chi phí gần 6%. Chỉ
riêng Giai đoạn 2009-2010, tổng chi phí giảm 4,4% nhưng lợi nhuận giảm 10%. Ta có
thể kết luận như sau riêng 2010 hiệu quả kinh doanh của công ty giảm đi đôi chút do
yếu tố khách quan của thị trường.
Đánh giá quy mô hoạt động của công ty
Nguồn nhân lực: Công ty cổ phần sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm là
công ty kinh doanh nhiều lĩnh vực khác nhau, Công ty sở hữu nguồn lao động rất rồi
rào, khoảng trên 150 người,nguồn lao động được sử dụng chính để tập trung cho hoạt
động kinh doanh xăng dầu ngày càng tăng
riêng 2010 lượng lao động có giảm đi không đáng kể do các nguyên nhân chủ quan từ
phía lao động. Nhìn vào số lượng lao động động chúng ta có thể thấy được công ty đã
rất quan tâm đến chất lượng phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu.
Nguồn vốn: vốn điều lệ của công ty liên tục tăng qua các năm, tính đến nay vốn
điều lệ của công ty khoảng 100 tỷ đồng, công ty đang khuyến khích các cổ đông góp
thêm vốn để phát triển kinh doanh.
Cơ sở vật chất: công ty ngày càng chú trọng đầu tư nhiều vào cơ vật như mua
thêm nhiều máy móc trang thiết bị phục vụ cho quá trình sản xuất, kinh doanh, xây
dựng thêm nhiều cửa hàng, kho bãi. Thay thế, sửa chữa máy móc không đạt tiêu
chuẩn, thúc đẩy quá trình đổi mới công nghệ.
Nguyễn Thị Thắm k43F3
20
Khoa kinh tế
Cơ cấu nguồn hàng của công ty
Nguồn hàng của công ty rất đa dạng bao gồm: Xăng A 92, Điêzen, Dầu hỏa,
Madut, với số lưởng tương đối lớn. Công ty đang có kế hoạch thu mua và dự trữ nhiều
Khoa kinh tế
Doanh nghiệp nhà nước 35 % 30 % 28 % 28 %
Doanh nghiệp tư nhân 30 % 35 % 37 % 38 %
Người tiêu dùng 20 % 23 % 18 % 19 %
Các tổ chức khác 15 % 12 % 17 % 15 %
(Nguồn: phòng kinh doanh )
Nhìn vào bảng 4, ta có nhận xét về cơ cấu khách hàng của công ty như sau:
khách hàng chính và chủ yếu của công ty là các doanh nghiệp nhà nước, các doanh
nghiệp tư nhân và người tiêu dùng thuộc về cá nhân. Tuy nhiên có sự thay đổi trong cơ
cấu khách hàng.
Năm 2007 doanh nghiệp nhà nước chiếm 35%, doanh nghiệp tư nhân chiếm
30% trong tổng cơ cấu khách hàng. Năm 2008 doanh nghiệp nhà nước chiếm
30%,doanh nghiệp tư nhân chiếm 35% trong tổng cơ cấu khách hàng. Năm 2010
doanh nghiệp nhà nước chiếm 28%,doanh nghiệp tư nhân
chiếm 38%. Như vậy đã có sự chuyển dịch trong cơ cấu khách hàng của công ty.
Cơ cấu khách hàng đang có xu hướng giảm dần tỷ trọng đối với các doanh
nghiệp nhà nước, tăng tỷ trọng đối với các doanh nghiệp tư nhân. Từ kết quả trên
doanh nghiệp cần tập trung và chú trọng vào lượng khách hàng quan trọng này, ngoài
ra công ty cũng cần quan tâm tới người tiêu dùng và các tổ chức khác nữa.
Các chính sách của công ty đang sử dụng
Chính sách tổ chức khai thác nguồn hàng của công ty
Công ty cổ phần sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm tổ chức khai thác
nguồn hàng trên cơ sở nhu cầu tiêu dùng của thị trường. Doanh nghiệp thu mua nguồn
hàng từ các công ty đầu mối kinh doanh xăng dầu. mục tiêu của công ty luôn luôn đảm
bảo lượng xăng dầu bán ra. Công ty cũng dự trữ một lượng xăng dầu đáng kể trong
kho để đề phòng khi nguồn hàng khan hiếm. Theo thông tin từ phòng kinh doanh cho
biết công ty đang có kế hoạch đầu tư thêm khoảng 10 tỷ đồng để thu mua thêm xăng
dầu và đầu tư cho kho bãi.
Chính sách khai thác nguồn lực và sử dụng các lợi thế của công ty trong phát
triển thương mại mặt hàng xăng dầu trên thị trường.
mặt hàng xăng dầu của công ty cổ phấn sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ
Liêm
Nguyễn Thị Thắm k43F3
23
Khoa kinh tế
3.1.1. Thành công và bài học kinh nghiệm
a, Thành công
Phát triển thương mại mặt hàng xăng dầu góp phần vào việc đáp ứng nhu cầu
xăng dầu trên thị trường, góp phần vào tăng trường kinh tế của cả nước. Phát triển
thương mại mặt hàng xăng dầu còn giải quyết được những mặt hạn chế còn tồn tại đối
với các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu hay cụ thể hơn là của công ty cổ phần và
sản xuất dịch vụ xuất nhập khẩu Từ Liêm, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo
hướng công nghiệp hóa hiện đại hóa.
Mặc dù giai đoạn 2007-2010 thị trường xăng dầu thế giới đầy biến động kéo theo
sự biến động của thị trường trong nước. Nguyên nhân chính là do xung đột tại khu vực
Trung Đông và Bắc phi diễn biến phức tạp làm giảm nguồn cung xăng dầu trên thế
giới, đấy giá xăng dầu lên rất cao. Nhưng cùng với nhà nước và các doanh nghiệp,
công ty đã có sự kết hợp, hỗ trợ để kiềm chế giá xăng dầu không tăng quá cao gây rối
loạn thị trường và ảnh hưởng không tốt đến nền kinh tế.
Đảm bảo đủ nguồn xăng dầu liên tục trong các điều kiện khó khăn, đáp ứng đủ
nhu cầu thị trường nội địa, nhu cầu của các hộ sản xuất trọng yếu trong nước và của
các tỉnh miền núi, vùng sâu, vùng xa; chấp hành và thực hiện nghiêm túc, có kết quả
các chỉ đạo, giải pháp của Chính phủ.
Sự dịch chuyển cơ cấu tiêu thụ sản phẩm theo hướng ngày càng đáp ứng tốt hơn
nhu cầu của xã hội về chất lượng cũng như số lượng. Doanh nghiệp đã dự trữ đủ lượng
xăng dầu cần thiết đảm bảo cung cấp đầy đủ xăng dầu trên thị trường trước sự thiếu
hụt xăng dầu trên thị trường nước ngoài.
Doanh nghiệp ngày càng trú trọng khai thác tố ưu các nguồn lực, đặc biệt trú
trọng khai thác nguồn nhân lực có trình độ và có chất lượng quản lý phục vụ cho hoạt
động kinh doanh xăng dầu trên thị trường hiệu quả hơn.
Nguồn cung ứng: nguồn hàng cung ứng trên thị trường còn hạn chế,có nhiều thời
điểm khi giá xăng dầu tăng cao, xăng dầu dự trữ không đủ cho nhu cầu thị trường. làm
cho việc kinh doanh xăng dầu bị gián đoạn.
Giá xăng dầu trên thị trường hiện nay chưa ổn đinh, nên doanh nghiệp khó khăn
trong việc kinh doanh. Đặc biệt tỷ giá hối đoái đang có xu hướng tăng lên làm cho
mức giá nhập khẩu xăng dầu cung tăng mạnh trong khi giá bán ra trong nước chịu sự
điều tiết của chính phủ. Do vậy Doanh nghiệp rất khó khăn trong việc kinh doanh.
Phương thức bán hàng, phương thức thanh toán của doanh nghiệp vẫn chưa
chuyên môn hóa do doanh nghiệp chưa đầu tư nhiều máy móc trang thiết bị phục vụ
cho hoạt động kinh doanh. Chưa quan tâm tới các dịch vụ sau bán,các hình thức nhằm
hỗ trợ các tổ chức thu mua và người tiêu dùng.
Nguyễn Thị Thắm k43F3
25