CHUYÊN ĐỀ:
KỸ NĂNG ỨNG DỤNG CNTT
TRONG GIẢNG DẠY
A. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG ỨNG DỤNG CNTT
Sự bùng nổ của Công nghệ thông tin (CNTT) nói riêng và Khoa học công nghệ
nói chung đang tác động mạnh mẽ vào sự phát triển của tất cả các ngành trong đời
sống xã hội. Trong bối cảnh đó, để ngành giáo dục phổ thông đáp ứng được đòi hỏi
cấp thiết của công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước chúng ta cần cải cách
phương pháp dạy học theo hướng vận dụng CNTT và các trang thiết bị dạy học hiện
đại phát huy mạnh mẽ tư duy sáng tạo, kỹ năng thực hành để nâng cao chất lượng
dạy học. Bộ giáo dục và Đào tạo cũng đã có những chủ trương rất cụ thể trong toàn
ngành về việc ứng dụng CNTT trong công tác dạy và học. Đặc biệt năm học 2008 –
2009 được phát động là “Năm học công nghệ thông tin” trong toàn ngành giáo dục.
Việc “Bồi dưỡng khả năng ứng dụng CNTT trong dạy học ” là một việc làm
thiết thực triển khai những định hướng của bộ Giáo dục và Đào tạo về CNTT.
Nhận xét chung về ứng dụng CNTT trong dạy học thời gian qua trên địa bàn
thành phố Hà Tĩnh còn một số tồn tại:
1. Bài giảng còn nặng về "kênh chữ", chưa khai thác được "kênh hình" nên chưa
khai thác được tính ưu việt của công nghệ trong dạy học. Một số bài giảng còn trình
bày thông tin trên máy tính thay bảng viết, học sinh khó nắm được bố cục bài giảng.
2. Một số tính năng của PowerPoint có thể được sử dụng có hiệu quả trong thiết
kế bài giảng nhưng chưa được giáo viên khai thác hiệu quả, ví dụ như sử dụng các
công cụ để vẽ hình, sử dụng các hiệu ứng cho các đối tượng, kỹ thuật chèn các ảnh
video, flash... nên bài giảng có sử dụng CNTT nhưng chưa sử dụng như một công cụ
hữu hiệu điều khiển tiến trình bài giảng.
3. Kỹ năng khai thác thông tin trên Internet của giáo viên chưa được tốt nên các
tư liệu đưa vào bài giảng điện tử chưa được phong phú.
4. Việc ứng dụng CNTT vào dạy học mới dừng ở các bài giảng trình diễn trên
lớp, chưa hỗ trợ học sinh tự học, tự đánh giá kết quả học tập, cũng như giúp học sinh
tìm kiếm những kiến thức mới.
Tuy vậy, hiện nay việc triển khai ứng dụng CNTT trong dạy học bên cạnh sự

1- Sử dụng PowwerPoint, Violet thiết kế bài giảng.
*PowerPoin:
PowerPoint là một phương tiện trình diễn sinh động bài giảng thông qua màu
sắc của văn bản, sự phong phú của hình ảnh, các dạng đồ thị và những đoạn âm
thanh, video minh hoạ ...
2
Bài giảng sử dụng PowerPoint trình diễn là công cụ hữu hiệu để đặt vấn đề cho
bài giảng, phân tích những hiện tượng diễn tả bằng lời, đưa ra những câu hỏi tình
huống cho bài giảng, những câu hỏi có kèm hình ảnh hay đồ thị giúp học sinh dễ nắm
bắt vấn đề, đưa thêm những thông tin mà giáo viên cần truyền đạt để củng cố kiến
thức cho học sinh, tổ chức các hình thức học tập mới...
Để thiết kế một số Slide hỗ trợ cho bài giảng, người giáo viên cần có một số kỹ
năng sau:
•Lập kế hoạch xây dựng giáo án điện tử. Thiết kế giáo án điện tử, nội dung bài
cần theo tiến trình của bài giảng, và đặc biệt chú ý tới phương pháp dạy học bộ môn.
Trong chương trình THCS, hình thành kiến thức mới cho học sinh được phân loại
tuỳ theo loại nội dung bài giảng: hình thành khái niệm, áp dụng phương pháp mô
hình, phưong pháp thực nghiệm... Xây dựng một bài giảng điện tử cần thực hiện theo
trình tự các bước của phương pháp giảng dạy bộ môn.
•Kỹ năng cơ bản về kỹ thuật PowerPoint Đó là các thao tác chèn, copy, xoá, sắp
xếp, liên kết, đặt các hiệu ứng đơn giản ...trên các đối tượng do người thiết kế lựa
chọn.
•Kỹ năng sử dụng các công cụ vẽ. Trong nhiều bài giảng, giáo viên cần đưa
những hình ảnh minh họa cho bài giảng như mô tả dụng cụ thí nghiệm, mô tả hoạt
động của một thiết bị, mô tả một quá trình vật lý, hoá học... cần có kỹ năng sử dụng
các công cụ vẽ trong PowerPoint. Đó là các thao tác chọn kiểu vẽ, nét vẽ, màu vẽ,
màu tô, kỹ thuật nhóm các đối tượng, sắp xếp, ... sao cho hình ảnh trực quan và hình
thức đẹp.
•Kỹ năng khai thác các hiệu ứng điều khiển để mô tả.
Trong đó, hai kỹ năng sau rất cần thiết cho thiết kế bài giảng .

•Tìm kiếm và lưu trữ hình ảnh, ảnh flash, đoạn video, bài soạn trên
PowwerPoint, đề kiểm tra, tư liệu khác...
•Có kỹ năng download và sử dụng các phần mềm
Để hình thành các kỹ năng đó, Các bài tập về kỹ năng khai thác thông tin trên
Interrnet được đưa dưới dạng.
•Tìm kiếm và lưu trữ hình ảnh
•Kết hợp mở từ điển Vietdic để tra cứu.
•Tìm kiếm theo định dạng: file PowerPoint, file flash
•Download đề kiểm tra.
•Download phần mềm và sử dụng phần mềm.
•Sử dụng phần mềm FlashCatcher Download ảnh flash từ các website
•Trao đổi thông tin qua hộp thư điện tử.
3. Sử dụng các phần mềm dạy học.
4
-Hiện nay, cùng với sự phát triển ứng dụng của CNTT, những sản phẩm phần
mềm phục vụ cho quá trình dạy và học đã xuất hiện khá phong phú. Mỗi sản phẩm
đều có một đặc trưng riêng, phục vụ cho mục tiêu xác định, và cũng không có một
sản phẩm nào vạn năng thay thế được các sản phẩm khác. Mỗi giáo viên có thể tham
khảo các phần mềm và lựa chọn phần mềm nào có thể dùng đưa vào bài giảng trên
lớp, phần mềm nào dùng hướng dẫn học sinh tự học để củng cố kiến thức. Một số
phần mềm dạy học thường dùng cho khối TH có thể download miễn phí trên mạng.
Nhiều phần mềm khác có thể tìm kiếm địa chỉ trên các website của mạng giáo dục.
Một số phần mềm thông dụng:
-Nén và giải nén
-Chỉnh sửa ảnh
-Chỉnh sửa video
4. Ứng dụng một số phần mềm khác thiết kế nội dung học tập .
Một số phần mềm thiết kế bài giảng đòi hỏi tính chuyên nghiệp hơn. Ví dụ, khi
cần chỉnh sửa một đoạn phim download từ trên mạng, có thể sử dụng phần mềm
Movie Maker. Phần mềm này cho phép cắt, ghép các đoạn phim, chèn thêm văn bản,