Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
GIẢI PHÁP HỮU ÍCH
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÚP TRẺ PHÁT HUY TÍNH
TÍCH CỰC, KHẢ NĂNG SÁNG TẠO TRONG
HOẠT ĐỘNG TẠO HÌNH
I/ LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Ở trường mầm non, hoạt động tạo hình là một phương tiện để thực hiện
các hoạt động giáo dục cho trẻ một cách hiệu quả. Trong đó quá trình thực hiện
hoạt động tạo hình giúp trẻ phát triển sáng tạo và tưởng tượng những cảnh vật,
hiện tượng xung quanh trẻ mà trẻ chưa được nhìn thấy để sáng tạo ra những tác
phẩm riêng của trẻ. Khi trẻ thực hiện các kỹ năng vẽ, nặn, cắt dán sẽ giúp cho
cơ tay của trẻ phát triển (phát triển vận động tinh), bàn tay của trẻ nhanh nhẹn
và khéo léo hơn. Qua hoạt động tạo hình cũng tập cho trẻ tính gọn gàng, tỉ mĩ,
cẩn thận và tính kiên nhẫn, tạo thói quen nền nếp tốt trong học tập.
Kết quả hoạt động tạo hình đó chính là kiến thức, kinh nghiệm mà trẻ
tích lũy được trong cuộc sống hằng ngày, trong các hoạt động nhận thức khác.
Hoạt động tạo hình là hoạt động sáng tạo trong đó trẻ làm đạo diễn và thỏa sức
thể hiện mình.
Như chúng ta đã biết, chủ trương của ngành Giáo dục hiện nay là đổi mới
giáo dục ở tất cả các bậc học nói chung và bậc học Mầm Non nói riêng. Bản
thân đã nắm bắt được những vấn đề đổi mới trong giáo dục mầm non hiện nay
như đổi mới nội dung giáo dục, đổi mới môi trường giáo dục và đổi mới cách
đánh giá trẻ. Trong đó, đổi mới phương pháp giáo dục là chuyển từ phương
pháp “Lấy giáo viên làm trung tâm” thành phương pháp giáo dục “Lấy trẻ làm
trung tâm”. Đó chính là phương pháp dạy học tích cực. Đây là một vấn đề đổi
Trang
1
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
mới rất thiết thực và có tính chất quyết định góp phần thành công trong công tác
giáo dục.
Trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ tôi đã vận dụng những hiểu biết

Bên cạnh đó, lớp chúng tôi ở vùng nông thôn nên cô trò có điều kiện tìm
tòi về các đề tài động thực vật, nguyên vật liệu địa phương rất phong phú và các
cháu dễ tìm, rất gần gũi đới với cháu mà trẻ thường nhìn thấy hàng ngày như:
họa báo, lõi giấy, lá cây khô, các loại hạt na, chim, hoa, qủa, vỏ hộp sữa, vỏ bao
thuốc lá, nắp bia - nước ngọt…
Một thuận lợi nữa là đa số các cháu trong lớp rất yêu thích hoạt động tạo
hình và rất hứng thú khi được tạo hình.
2/ Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi đó, tôi cũng còn gặp rất nhiều khó khăn như:
100% các cháu lớp Mầm lần đầu tiên đi học nên còn rụt rè, nhút nhát.
Trẻ 3 tuổi ngôn ngữ của trẻ còn hạn chế, trẻ phát âm chưa rõ, chưa diễn
đạt được ý của mình đối với người khác. Đa số các cháu chưa biết cách cầm
bút, kỹ năng tô màu chưa có, khi tổ chức hoạt động tạo hình có cháu tự ý gạch
lung tung hết trang này đến trang khác, cháu không làm theo sự hướng dẫn của
cô mà tự do “sáng tạo” theo suy nghĩ của mình (đây cũng là đặc điểm tâm lý
chung của lứa tuổi). Khả năng chú ý có chủ định thấp nên trẻ ít tập trung chú ý
vào giờ học.
Hầu hết các cháu ở nhà với cha mẹ, ông bà chưa qua nhà trẻ nên bước
đàu chưa có thói quen trong nền nếp học tập vì vậy ít nhiều cũng ảnh hưởng đến
công tác giảng dạy của bản thân.
Mặt khác, đa số các cháu là con nông dân lao động kinh tế còn khó khăn
và rất bận rộn với công việc đồng áng, nương rẫy, ít quan tâm đến việc học của
Trang
3
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
các cháu và chưa có điều kiện đưa cháu đi chơi, tham quan dã ngoại. Chính vì
vậy sự hiểu biết của trẻ về thế giới xung quanh còn hạn chế.
Từ những khó khăn trên đã ảnh hưởng đến khả năng tạo hình ở trẻ.
III/ BIỆN PHÁP:
Xuất phát từ cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn có liên quan đến việc chọn đề

tổ chức cho trẻ vẽ, nặn đồ chơi theo ý thích thì giờ hoạt động tạo hình đó cháu
sẽ thực hiện một cách tích cực, sáng tạo và sản phẩm của giờ hoạt động đó thật
là đa dạng.

Góc nghệ thuật của lớp tôi trưng bày những sản phẩm đẹp của các cháu về
các đề tài vẽ, nặn, xé, dán…trong chủ đề; các sản phẩm cháu tạo ra từ các
nguyên vật liệu địa phương, các vật liệu như giấy màu, giấy vẽ, kéo, hồ dán, bút
màu, các họa báo cũ, cát màu, màu nước, hộp sữa chua, lõi giấy…để trong các
góc chơi hoạt động ngoài trời, hoạt động góc. Cháu được chơi tự do và thể hiện
ý tưởng của mình theo ý thích, từ chỗ được tự do tạo hình một cách sáng tạo
không bị gò ép đề tài và thời gian tạo hình trẻ sẽ tích cực say sưa hứng thú tạo
hình một cách sáng tạo và đây cũng là một cơ hội để tôi phát hiện và bồi dưỡng
năng khiếu tạo hình cho trẻ.
Trang
5
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
Hình ảnh minh họa

2/ Nghiên cứu xây dựng kế hoạch giảng dạy phù hợp với lớp mình phụ trách.
Vận dụng phương pháp đổi mới, tôi luôn tạo điều kiện cho trẻ phát triển và
thể hiện hết khả năng sáng tạo của trẻ trong các đề tài tạo hình nhằm phát huy
tính tích cực của trẻ, qua đó giúp trẻ khám phá thế giới xung quanh qua các giác
quan của trẻ giúp cho trẻ chủ động và sáng tạo hơn.
Trong quá trình tổ chức hoạt động tạo hình tôi luôn chú ý lựa chọn các
biện pháp để vận dụng vào từng đề tài, hoạt động cho phù hợp. Như khi nào cho
cháu quan sát, đề tài nào cần cho cháu cùng đàm thoại và đề tài nào cháu phải
chuẩn bị nguyên vật liệu ở nhà đem lên lớp cho hoạt động học.
Việc tổ chức nhiều hình thức khác nhau trong một hoạt động nhằm cho tiết
học sinh động và cháu không bị nhàm chán khi đến hoạt động tạo hình. Tùy
theo từng tiết học mà tôi tổ chức cho cháu học theo nhóm thay đổi đội hình cho

tập. Cháu hay nói chuyện riêng, nằm trên bàn, chưa biết cách lật vở, cầm bút
Trang
7
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
chưa đúng tư thế. Vì vậy tôi chú ý đến từng cháu, cháu nào có tính cá biệt tôi
kịp thời chỉnh sửa ngay cho cháu lúc đầu năm học. Bằng cách sửa trực tiếp ở
tiết học và phối hợp trực tiếp với phụ huynh của cháu đó để rèn luện thêm khi ở
nhà.
Muốn học tốt tạo hình điều quan trọng phải nắm được các màu và chọn
màu cho phù hợp với từng đề tài để tạo ra những bức tranh đẹp mắt và có thẩm
mĩ. Tuy nhiên, trẻ lớp Mầm chưa phân biệt được màu sắc, các cháu thường sử
dụng màu theo ý thích vì thế một số sản phẩm có màu sắc rất tối, không có tính
nghệ thuật. Vì thế, ngay từ đầu năm tôi định hướng rằng phải tìm cách nào cho
cháu nắm vững các màu. Tôi có kế hoạch cho trẻ làm quen các màu từ cơ bản
(Đỏ - vàng - lam) đến các màu pha sắc (hồng, xanh lá cây, nâu ) trong tất cả
các hoạt động khi có điều kiện và cuối cùng tôi đã thực hiện được kết quả rất
khả quan. Ví dụ tổ chức cho cháu chơi “Chọn màu giống cô” tôi đưa màu nào
cháu chọn màu ấy, chơi “Ở đâu có màu này” Cô đưa màu và yêu cầu cháu nhìn
xung quanh lớp tìm đồ vật có màu theo cô yêu cầu. Tổ chức vào các hoạt động
vui chơi, hoạt động ngoài trời, và tích hợp trong các hoạt động khác.
Hình ảnh minh họa
Trang
8
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
Muốn cho cháu biết cắt dán, vẽ, nặn, xé dán đạt kết quả cao cần phải chú
ý đến kỹ năng của từng đề tài. Rèn luyện kỹ năng khi học tạo hình là một vấn
đề rất quan trọng và cần thiết, nếu cháu không nắm được thì sẽ không biết cắt
dán, vẽ, nặn, xé dán được. Chính vì vậy nên tôi thường xuyên rèn luyện cháu
hằng ngày, tích hợp vào các môn học khác sao cho phù hợp và qua đó giúp
cháu phát triển, ôn luyện những kiến thức đã học và làm quen với những đề tài

và tô màu. Chính vì vậy mà cô phải đưa ra các biện pháp rèn kỹ năng tạo hình
cho trẻ.
Từ việc tạo môi trường thẩm mỹ xung quanh lớp để gây ấn tượng, kích
thích lòng ham muốn ở trẻ tạo ra sản phẩm để được trưng bày trang trí trong
lớp. Để phát huy tính tích cực hoạt động ở trẻ, một trong những phương pháp
của quá trình đổi mới là lấy trẻ làm trung tâm, trẻ phải được hoạt động và sản
phẩm của trẻ phải đa dạng, phong phú, sáng tạo.
Để giúp trẻ làm được sản phẩm vấn đề đặt ra là cần dạy trẻ một số kỹ năng
tạo hình cơ bản. Vì vậy tôi đã tiến hành dạy trẻ một số kỹ năng tạo hình cơ bản
sau:
Đây là thao tác tương đối khó đối với trẻ 3 tuổi, vì vậy khi dạy trẻ tôi tiến
hành dạy trẻ các thao tác từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, các hoạt
động đó được liên tục thực hiện tạo thành kỹ năng.
VD: Đầu tiên tôi cho trẻ cầm bút di màu theo ý thích của trẻ như đề tài tô
đường tới lớp. Sau đó di màu các hình ảnh to rõ nét, ít chi tiết. Khi trẻ đã cầm
bút khá thành thạo tôi cho trẻ tập vẽ nét cơ bản như: Nét vẽ tóc cho bé, vẽ hạt
thóc, vẽ mưa rơi (nét xiên, vẽ nét thẳng, vẽ nét ngang…)
Khi trẻ đã cầm bút thành thạo tôi hướng dẫn cho trẻ tập vẽ các bức tranh
sáng tạo theo ý thích của trẻ. Ở giai đoạn này chưa đòi hỏi trẻ phải tạo được bức
tranh hoàn chỉnh mà chỉ yêu cầu trẻ tưởng tượng và đặt tên cho bức tranh của
mình là được.
Trang
10
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
* Cho trẻ làm quen với bút lông, màu nước:
Sau khi trẻ cầm bút chì vẽ khá thành thạo, tôi thực hiện mức độ cao hơn là
cho trẻ làm quen với bút lông, màu nước. Ở trẻ 3 tuổi việc sử dụng màu nước là
rất khó, xong thực tế tiếp xúc với trẻ tôi thấy việc cho trẻ sử dụng màu nước trẻ
rất hứng thú. Khi làm tôi tổ chức như sau:
- Bước 1: Chọn và sử dụng màu không có keo, chỉ dùng màu bột pha nước,

Để nâng cao hoạt động tạo hình cho trẻ và để có sự giáo dục đồng bộ giữa
gia đình và nhà trường là một việc làm hết sức cần thiết. Bởi tôi nhận thấy rằng
tất cả mọi khó khăn trong học tập không thể thiếu được vai trò giải quyết khó
khăn của phụ huynh. Vì vậy, ngay từ đầu năm học để phụ huynh hiểu thêm về
hoạt động tạo hình tôi đã tổ chức họp phụ huynh đồng thời lồng ghép giải thích
từng hoạt động mà trẻ chưa hiểu hết về vấn đề học của trẻ 3 tuổi . Vì đa số phụ
huynh chỉ có quan niệm rằng cho cháu đến trường để dạn dĩ biết hát, đọc thơ và
nhờ cô giữ dùm để có thời gian đi làm. Nắm bắt được những suy nghĩ như vậy,
tôi đã giúp phụ huynh có nhận thức sâu sắc hơn về hoạt động tạo hình đồng thời
tôi thường xuyên gặp gỡ trao đổi với các bậc phụ huynh về tầm quan trọng của
hoạt động tạo hình trong trường mầm non nói chung và đối mới trẻ 3 tuổi nói
riêng. Hoạt động tạo hình không chỉ giúp trẻ khả năng thẩm mỹ, biết nhìn nhận
cái đẹp và đánh giá cái đẹp mà còn giúp trẻ rèn luyện đôi bàn tay khéo léo,
vững chắc, linh hoạt hơn tạo tiền đề cho các độ tuổi khác nhau.
Bên cạnh đó trước khi tiến hành các đề tài tạo hình tôi thường xuyên trao
đổi, thông báo với phụ huynh về các đề tài để phụ huynh có thể trò chuyện với
trẻ ở tại gia đình về các đề tài đó, từ đó giúp trẻ hiểu trước, hiểu sâu hơn, có
cảm xúc về đề tài từ đó trẻ sẽ hứng thú hoạt động khi cô đưa đề tài đó ra.
VD: Với đề tài: “Vẽ quả cho cây” theo chủ đề thế giới thực vật tôi hướng
dẫn phụ huynh về nhà cho trẻ quan sát và trò chuyện bằng các câu hỏi:
Trang
12
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
+ Đây là cây gì? Con có nhận xét gì về cây?
+Quả có màu gì? Khi chín quả như thế nào?
Như vậy, với biện pháp trên đã giúp phụ huynh nhận thức đúng đắn về tầm
quan trọng của môn học, từ đó tôi động viên khuyến khích mua thêm đồ dùng,
giấy bút, vở bé tập tô màu, tìm các hình ảnh sinh động trong sách báo, tạp chí
để phụ huynh có thể dạy trẻ. Nặn, tô màu, xé dán, chấm màu trang trí trên các
tranh ảnh tạo cho trẻ có kỹ năng hơn. Nhắc nhở phụ huynh trẻ nên động viên

trang như vẽ, xé dán ,tô màu… của trẻ được trưng bày cho đến cuối buổi học để
phụ huynh nhìn thấy sản phẩm. Khi phụ huynh hỏi cháu sẽ chỉ đúng ngay bức
tranh của mình và phụ huynh rất hài lòng với sản phẩm của con mình.
Các bậc phụ huynh đã nhận thức rõ được tầm quan trọng của việc dạy trẻ
tích cực sáng tạo trong hoạt động tạo hình. Đó cũng chính là góp phần nâng cao
chất lượng cho hoạt động dạy và học.
Trong các đợt kiểm tra học kì và kiểm tra cuối năm, chất lượng giờ hoạt
động tạo hình của lớp tôi luôn được nhà trường và đoàn kiểm tra đánh giá cao.
Bản thân tôi tự tin hơn và có nhiều sáng tạo hơn ở giờ hoạt động tạo hình.
V/ BÀI HỌC KINH NGHIỆM:
Đây là một số giải pháp của tôi đã thực hiện hoạt động tạo hình trong
suốt năm qua với trẻ mẫu giáo 3 tuổi và rút ra một số kinh nghiệm như sau:
1/ Giáo viên cần phải đầu tư sáng tạo nhiều hơn cho tiết học, thường
xuyên tìm ra trau dồi chuyên môn nghiệp vụ và không ngừng nâng cao trình độ
chuyên môn bằng cách luôn tự học hỏi qua đồng nghiệp qua những tiết dự giờ,
thao giảng,chuyên đề. Luôn cập nhật thông tin trên mạng Internet, sách báo, tài
liệu, tạp chí mầm non.
Trang
14
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên
2/ Cô giáo cần phải biết lắng nghe và hiểu tâm sinh lý trẻ theo độ tuổi, trẻ
cần và muốn gì để cô giải đáp thắc mắc kịp thời. Bên cạnh đó cần cho trẻ tích
cực hoạt động và tham gia vào tiết học cho sinh động hơn.
3/Chú ý hìn thức tổ chức linh động, thay đổi phương pháp lên lớp cho
phù hợp, thường xuyên để trẻ làm quen với nội dung, đề tài ở mọi lúc mọi nơi
sao cho cháu thỏa mái và có hứng thú tham gia vào giờ học.
4/ Giáo viên phải kiên trì, tỉ mỉ, tạo môi trường lớp học phong phú phù
hợp với đặc điểm thực tế của lớp, của trẻ để tạo cảm xúc yêu vẻ đẹp của thiên
nhiên quanh trẻ. Tạo cho trẻ có ấn tượng đẹp về lớp, giới thiệu cho mọi trẻ hiểu
rõ và cùng tham gia vào môi trường hoạt động tạo hình. Rèn luyện kỹ năng cho
HỒ THỊ MỸ TRINH

Trang
16
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn…………………………………………… Lê Thị Hồng Liên

NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC HUYỆN Trang
17