LÒI CẢM ƠN
1
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc tới thầy giáo Th.s Đỗ
Xuân Đức, người đã hướng dẫn, giúp đỡ tận tình cho tôi trong quá trình thực hiện
và hoàn chỉnh đề tài này.
Đặc biệt tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu và tập thế giáo viên các
trường Tiểu học: Trường Tiểu học Xuân Hòa, Trường Tiểu học Trưng Nhị và
Trường Tiếu học Lưu Qúy An đã giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong
quá trình tìm hiểu, nghiên cứu và hoàn thành đề tài.
Do thời gian và trình độ nhận thức còn hạn chế nên không thế tránh khỏi
những thiếu sót nhất định. Tôi rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các
LÒI CAM ĐOAN
2
thầy cô giáo và các bạn sinh viên để đề tài được hoàn chỉnh hơn.
Tôi xin cam đoan khóa luận này là kết quả nghiên cứu của bản thân tôi.
Những kết quả thu được là hoàn toàn chân thực và chưa có trong đề tài nghiên cứu
nào.
Neu sai tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm.
Hà Nội, ngày 05 tháng 05 năm 2011 Người thực hiện
Phạm Thị Thư
MỤC LỤC
Trang
LÒI CAM ĐOAN
3
Phần 1: Mở đầu
Phần 2: Nội dung
Chương 1: Một số vẩn đề vế đạo đức và dạy học
môn Đạo đức cho học sinh Tiếu học
1.1. Một số vấn đề về đạo đức.
1.1.1. Khái nệm đạo đức và giáo dục đạo đức
1.1.2. Một số vấn đề về giáo dục
2.3.4. Thực trạng sử dụng các phương pháp dạy học.
2.3.5. Thực trạng sử dụng các hình thức tố chức dạy học.
2.3.6. Thực trạng sử dụng các phương tiện dạy học.
Chương 3: Nguyên nhân của thực trạng và một số biện pháp
nâng cao chất lượng dạy học môn Đạo đức lóp 4 ở một
LÒI CAM ĐOAN
7
số trường Tiếu học khu vực Thị xã Phúc Yên.
3.1. Nguyên nhân của thực trạng.
3.2.Những giải pháp cần thiết để nâng cao chất lượng dạy
học môn Đạo đức.
3.2.1. Nâng cao chất lượng đội ngũ và cán bộ quản lý.
3.2.2. Nâng cao trình độ hiếu biết và năng lực của mỗi giáo viên.
3.2.3. Đầu tư kinh phí cho các hoạt động giáo dục.
3.2.4.Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá kết quả giáo dục ở học sinh. Phần
3: Kết luận và kiến nghị Phụ lục
LÒI CAM ĐOAN
8
Tài liệu tham khảo
PHÀN 1 : MỎ ĐÀU
l. Lý do chọn đề tài
Thế kỉ 21 mở đầu một thiên niên kỉ mới với nền kinh tế tri thức, sự phát triển
nhảy vọt của công nghệ thông tin, xu hướng toàn cầu hóa. Trước điều kiện thuận lợi
đó, đất nước ta cũng bước vào quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, đổi
mới mọi mặt. Trong đó phải kể đến những thay đổi to lớn trong tư duy phát triển giáo
dục và đào tạo. Cuộc sống hiện nay đòi hỏi giáo dục phải đào tạo được những con
LÒI CAM ĐOAN
9
người có nhân cách toàn diện, không những có năng lực mà phải có đạo đức phẩm
chất tốt. Chủ tịch Hồ Chí Minh, vĩ lãnh tụ thiên tài của chúng ta đã từng dạy: " Có tài
12
học thì môn Đạo đức cũng được các nhà trường và giáo viên chú trọng nhiều hơn.
Tuy nhiên vẫn còn nhiều ý kiến xem đây là môn học phụ cho nên nhiều giáo viên vẫn
chưa chú ý tìm tòi sáng tạo và đối mới khi soạn giáo án cũng như quá trình giảng dạy
trên lóp.
Cho đến nay đã có nhiều bài viết, nhiều công trình nghiên cứu đề cập đến vấn
đề này. Tuy nhiên, thực trạng dạy học môn Đạo đức lớp 4 như thế nào? Nguyên nhân
dẫn đến thực trạng đó là gì ? thì vẫn chưa có nhiều công trình kế đến. Ke thừa những
thành tựu của các công trình đã nghiên cứu nói trên và xuất phát từ nhu cầu thực tiễn
của việc dạy học môn Đạo đức lóp 4 ở Tiếu học nên tôi mạnh dạn chọn đề tài: “ Tìm
LÒI CAM ĐOAN
13
hiếu thực trạng dạy học môn Đạo đức lớp 4 ở một số trường Tiểu học khu vực
Thị xã Phúc Yên” đế tôi tìm hiếu và nghiên cứu trong khóa luận tốt nghiệp của
mình.
2. Lịch sử nghiên cứu đề tài
Xã hội ngày càng phát triển thì vấn đề đạo đức ngày càng được quan tâm. Bởi
vì nhiệm vụ hàng đầu của Giáo dục hiện nay là không chỉ tạo ra những con người có
tài, mà còn phải đào tạo ra những con người có đạo đức, có phẩm chất tốt đẹp. Đó là
những con người thế hệ mới, đáp ứng được điều kiện, yêu cầu của thời đại. Chính vì
vậy mà dạy học môn Đạo đức ở Tiểu học đang được rất nhiều người quan tâm. Có rất
LÒI CAM ĐOAN
14
nhiều công trình đã nghiên cứu thành công vấn đề này như:
1. Lưu Thu Thủy - Giáo dục hành vi đạo đức cho học sinh Tiểu học qua trò chơi.
2. Lưu Thu Thủy - Đổi mới phương pháp dạy học Đạo đức ở Tiểu học.
3. Nguyễn Thị Thanh Thủy - Giáo dục đạo đức cho học sinh Tiểu học thông qua
hoạt động ngoài giờ lên lóp.
4. Hà Thế Ngữ - Một số vấn đề về phương pháp giáo dục đạo đức và giáo dục môn
Đạo đức ở cấp 1.
- Phương pháp quan sát.
- Phương pháp điều tra.
- Phương pháp thực nghiệm.
- Phương pháp phân tích tổng hợp số liệu.
10. Nội dung của đề tài
Phần 1: Phần mở đầu
Phần 2: Phần nội dung
Chương 1: Một số vấn đề về đạo đức và dạy học môn Đạo đức cho học sinh Tiểu
học.
1.1. Một số vấn đề về đạo đức.
1.2. Một số vấn đề về dạy học môn Đạo đức.
1.3. Một số vấn đề về dạy học môn Đạo đức lớp 4.
Chương 2: Thực trạng dạy học môn Đạo đức lóp 4 ở một số trường Tiếu
học khu yực Thị xã Phúc Yên.
2.1. Thực trạng về trình độ đội ngũ giáo viên.
2.2. Thực trạng nhận thức của giáo viên về tầm quan trọng của việc dạy học
18
môn Đạo đức cho học sinh các trường Tiểu học khu vực Thị xã Phúc Yên.
2.3. Thực trạng dạy học môn Đạo đức ở một số trường Tiểu học khu vực Thị
xã Phúc Yên.
2.3.1. Thực trạng thực hiện các nguyên tắc dạy học .
2.3.2. Thực trạng về thực hiện mục tiêu dạy học môn Đạo đức lớp 4.
2.3.3. Thực trạng đảm bảo nội dung dạy học môn Đạo đức.
2.3.4. Thực trạng sử dụng các phương pháp dạy học môn Đạo đức.
2.3.5. Thực trạng sử dụng các hình thức tổ chức dạy học.
2.3.6. Thực trạng sử dụng các phương tiện dạy học.
Chương 3: Nguyên nhân của thực trạng và một số biện pháp nâng cao chất
lượng dạy học môn Đạo đức ở một số trường Tiểu học khu vực Thị xã Phúc Yên.
3.1. Nguyên nhân của thực trạng.
3.2. Những giải pháp cần thiết để nâng cao chất lượng dạy học môn Đạo đức cho
dư luận xã hội, của lương tâm, của những quan niệm mang tính chất đánh giá như:
Thiện - ác, vinh - nhục để đảm bảo trật tự xã hội.
Có thể nói, đạo đức là cái tốt, cái đúng ở bên trong con người được biểu hiện
ra bên ngoài bằng lời nói, hành vi đạo đức. Đạo đức là cái gốc bên trong được chuyển
hóa thành lời nói và hành vi tốt đẹp bên ngoài. Tức là con người phải nhận thức đúng,
tốt về sự vật hiện tượng và từ đó có lời nói, hành vi tốt đẹp, đúng đắn với sự vật, hiện
tượng. Đe có nhận thức đúng cần phải có giáo dục.
20
“ Hiền dữ phải đâu là tính sẵn, phần nhiều do giáo dục mà nên ” ( Hồ Chí Minh).
Giáo dục đạo đức là quá trình tác động có mục đích, có kế hoạch nhằm trang bị
cho trẻ những hiểu biết về quy tắc, nguyên tắc, chuẩn mực đạo đức, rèn cho trẻ những
tình cảm và hành vi đạo đức phù họp với yêu cầu xã hội mà trẻ đang sống. Trên cơ sở
đó, hình thành cho trẻ những phấm chất đạo đức, những nét tính cách của con người
Việt Nam mới.
Giáo dục đạo đức có ý nghĩa rất quan trọng trong toàn bộ sự nghiệp giáo dục
con người mới nói chung và thế hệ trẻ nói riêng.
1.1.2 Một số vẩn đề về giáo dục đạo đức cho học sinh Tiếu học
Giáo dục đạo đức cho học sinh Tiếu học là vấn đề cần thiết, trước hết vì đạo
đức là cái gốc, là nền tảng hình thành nhân cách cho mỗi con người. Nhân dân ta
thường có câu “ Tiên học lễ, hậu học vẫn ” là muốn nói về tầm quan trọng của việc
rèn luyện đạo đức cho học sinh trong nhà trường. Giáo dục đạo đức cho trẻ em - thế
hệ tương lai của nước nhà, làm cho các em trở thành những công dân tốt, đủ phẩm
chất và năng lực trí tuệ để gánh vác vận mệnh dân tộc, đó là nhiệm vụ chính trị hàng
đầu của nhà trường nói chung và trường Tiếu học nói riêng.
Có nhiều cách giáo dục đạo đức cho trẻ: nhà trường, gia đình, xã hội, nhưng có
lẽ trường Tiểu học là nơi có thế làm tốt công tác giáo dục đạo đức. Trẻ em lứa tuổi
Tiểu học nếu không có sự đầu tư quan tâm giáo dục đạo đức thì rất khó cho việc hình
thành nhân cách sau này. Chính vì thế môn học Đạo đức chiếm vị trí quan trọng trong
nhà trường Tiểu học, nó có nhiệm vụ cung cấp những tri thức cơ bản ban đầu về
chuẩn mực đạo đức con người và rèn luyện những hành vi ứng xử theo các chuẩn mực
- Đảm bảo tính giáo dục: là đảm bảo giáo dục cho học sinh những phấm chất đạo
đức cần thiết để giáo dục con người mới.
b. Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhất giữa lí luận và thực tiễn trong dạy học
Đe đảm bảo nguyên tắc này, khi xây dựng chương trình, kế hoạch dạy học, cần
lựa chọn nội dung môn học đảm bảo cung cấp những tri thức khoa học cơ bản, hiện
đại, phù họp với thực tiễn đời sống, thực tiễn xã hội. cần làm cho người học thấy rõ
22
nguồn gốc thực tiễn của các khoa học: Mọi khoa học ỗeu nảy sinh do nhu cầu thực
tiễn và trở lại phục vụ thực tiễn; cần phản ánh tình hình thực tiễn quê hương, đất
nước, thực tiễn xã hội vào nội dung dạy học và có phương hướng, biện pháp, ứng
dụng, vận dụng linh hoạt, thông minh, sáng tạo tri thức vào thực tiễn; cần khai thác
vốn sống thực tế của học sinh nhằm minh họa, giải thích, ứng dụng những tri thức
mới vào thực tiễn.
về các phương pháp và hình thức tố chức dạy học, cần vận dụng phối hợp, linh
hoạt và sáng tạo nhiều phương pháp, hình thức tổ chức dạy học, tạo điều kiện đế học
sinh quan sát, vận dụng, ứng dụng tri thức lý thuyết trong thực tiễn, kết hợp học với
hành một cách có chất lượng và hiệu quả.
c. Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhất giữa cái cụ thể và cái trừu tượng trong dạy
học.
Nguyên tắc này đòi hỏi trong quá trình dạy học, phải làm cho học sinh tiếp xúc
trực tiếp với những sự vật, hiện tượng hay những hình tượng của chúng, từ đó có thể
lĩnh hội được những khái niệm, những quy luật, những lý thuyết trừu tượng, khái
quát. Ngược lại, trong quá trình dạy học, học sinh có thế nắm vững các khái niệm
trừu tượng, những luận điếm, học thuyết khoa học khái quát trước rồi mới xem xét,
tìm hiểu những hiện tượng, những quá trình cụ thể, chi tiết.
Đế thực hiện nguyên tắc này, quá trình dạy học cần sử dụng phối họp nhiều
phương tiện trực quan với tư cách là phương tiện nhận thức và các nguồn tri thức
trong khi giảng bài, trong khi tổ chức, điều khiến hoạt động lĩnh hội tri thức mới, rèn
luyện kỹ năng, kỹ xảo, ôn tập, củng cố, hoàn thiện quá trình dạy học
d. Nguyên tắc đảm bảo sự thống nhất giữa tỉnh vững chắc của tri thức, kỹ năng,
và hoạt động học tập tích cực, có hiệu quả của học sinh.
1.2.2. Mục tiêu môn Đạo đức
Mục tiêu dạy học môn Đạo đức được quy định trong chương trình giáo dục
phố thông môn giáo dục công dân của Bộ giáo dục và đào tạo ban hành ngày
24
5/5/2006.
Cụ thế việc dạy học môn Đạo đức cần đạt được những mục tiêu sau:
1.2.2.1.Mục tiêu về tri thức
Mục tiêu về tri thức của môn Đạo đức là: sau khi học môn học này, học sinh
nêu lên được những tri thức cơ bản, cần thiết về các chuấn mực hành vi đạo đức phù
hợp lứa tuối, phản ánh các mối quan hệ hàng ngày thường gặp của các em, từ đó,
bước đầu, các em có niềm tin đạo đức đúng đắn.
Tri thức đạo đức là cơ sở của việc hình thành niềm tin và nhờ đó, học sinh mới
có được ý thức đạo đức tự giác.
Những tri thức này, tùy từng bài Đạo đức cụ thế, có thế bao gồm:
-Yêu cầu của chuấn mực hành vi:
-Sự cần thiết thực hiện chuẩn mực hành vi:
+ Ý nghĩa: mối quan hệ giữa học sinh và đối tượng liên quan đến chuẩn mực.
+ Tác dụng: những lợi ích, điều tốt đẹp mang lại cho đối tượng, những người
xung quanh, bản thân học sinh.
+ Tác hại của việc làm trái chuẩn mực hành vi: những cái ác, điều xấu mang lại
cho đối tượng, những người xung quanh, bản thân học sinh.
-Cách thực hiện chuẩn mực đó theo các tình huống liên quan:
+ Những việc cần làm.
+ Những việc cần tránh theo chuẩn mực quy định.
1.2.2.2.Mục tiêu về kỹ năng, hành vi
Mục tiêu về kỹ năng, hành vi của môn Đạo đức là: sau khi học môn học này,
học sinh có những kỹ năng vận dụng bài học đạo đức, biết lựa chọn và thực hiện được
các hành vi phù hợp với những chuẩn mực hành vi quy định trên cơ sở đó, các em rèn
luyện được thói quen đạo đức tích cực.
Chương trình môn Đạo đức là một bộ phận của chương trình Tiếu học mới
được Bộ giáo dục và đào tạo ban hành ngày 05 tháng 5 năm 2006. Do đó, ngoài
Copyright: Tài liệu đại học ©