MỞ ĐẦU
1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
1.1 Thực tiễn giáo dục Việt Nam khẳng định điều kiện quyết định để nâng cao
chất lợng giáo dục và chất lợng dạy học là ở ngời giáo viên: "Giáo viên là nhân tố
quyết định chất lợng giáo dục đào tạo". Vị trí đó đặt lên vai của ngành giáo dục, của
giáo viên, của các nhà quản lý giáo dục một nhiệm vụ vinh quang nhưng cũng hết sức
nặng nề: "... cho nên đòi hỏi phải tăng cờng xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản
lý giáo dục một cách toàn diện để nâng cao chất lợng đào tạo nguồn nhân lực, đáp ứng
những đòi hỏi ngày càng cao của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nớc".
( Chỉ thị số 40-CT/TW ngày 15/06/2004 của Ban Bí th Trung ương Đảng)
1.2 Quản lý luôn giữ vai trò hết sức quan trọng trong mọi hoạt động của con ng-
ời. Ở đâu có hoạt động chung, ở đó tất yếu cần đến sự quản lý. K.Mác đã nói một cách
rất hình tượng rằng: "Một người chơi vĩ cầm riêng lẻ tự điều khiển mình, còn dàn nhạc
thì cần người chỉ huy". Quản lý là một trong những yếu tố quyết định đến sự phát triển
của xã hội nói chung và của một tổ chức nói riêng. Do vậy, cũng nh các hoạt động
khác, quản lý Giáo dục - Đào tạo là một tất yếu, là điều kiện đảm bảo cho hoạt động
giáo dục đạt đến mục đích đã đợc hoạch định.
1.3 Chất lượng và hiệu quả hoạt động dạy học là một thành tố quan trọng cấu
thành chất lợng và hiệu quả của giáo dục. Bộ trởng Nguyễn Minh Hiển đã đánh giá:
"Chất lượng và hiệu quả giáo dục nhìn chung còn thấp so với yêu cầu phát triển của
đất nước và so với trình độ tiên tiến của các nớc trong khu vực". Để khắc phục thực
trạng chất lượng giáo dục nói trên cần có sự nghiên cứu sâu sắc về các biện pháp quản
lý của nhà trờng nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học trong nhà trường.
1.4. Luật giáo dục của chúng ta khẳng định: "Mục tiêu của giáo dục phổ thông là
giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng
cơ bản nhằm hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư
cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc
sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc". Như vậy giáo dục PT có ý
Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng dạy - học ở trường THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội trong thời kỳ hội nhập WTO
nghĩa đặc biệt quan trọng trọng trong quá trình hình thành và phát triển nhân cách con
người.
phương và các đơn vị trường học, trong đó nổi lên một vấn đề quan trọng là công tác
quản lý dạy học. Đặc biệt với một mô hình lớp học kiểu mới mà Hà Nội đang xây
dựng thí điểm ở một số trường: “Dịch vụ giáo dục trình độ chất lương cao” thì việc
quản lý quá trình dạy học là một trong những khâu then chốt để gây dựng thương hiệu
và tạo bước đi vững chắc cho sự nghiệp trồng người của nhà trường trong thời lỳ hội
nhập kinh tế quốc tế toàn cầu.
Từ những vấn đề nêu trên, với kinh nghiệm thực tế giảng dạy và quản lý của bản
thân kết hợp với những kiến thức khoa học quản lý được trang bị trong khoá học tôi
mạnh dạn đề xuất trình bày đề tài “ Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất
lượng dạy - học ở trường THPT Nguyễn Siêu trong thời kỳ hội nhập WTO”.
1.6. Trường PTDL Nguyễn Siêu là tên gọi chung của trường Tiểu học Dân lập
Nguyễn Siêu và trường THPT Dân lập Nguyễn Siêu (gồm 3 cấp học : Tiểu học, THCS
và THPT). Thực hiện chủ trương xã hội hóa giáo dục và đa dạng hóa các loại hình đào
tạo theo tinh thần Nghị quyết TW 2 Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII. Để đáp ứng
nhu cầu học tập của con em nhân dân trong thành phố, nhất là việc tổ chức quản lý học
sinh bán trú để cha mẹ yên tâm công tác ,trường THPT Dân lập Nguyễn Siêu ra đời và
được thành lập theo quyết định số 1679/QĐ-UB ngày 11-9-1991 của UBND Thành
phố Hà Nội. (Trường PTDL Cấp II và cấp III Nguyễn Siêu nay là Trường THPT DL
Nguyễn Siêu). Năm học đầu tiên trường có 5 lớp với 132 học sinh và 9 cán bộ, giáo
viên, công nhân viên. Năm học 2006-2007 trường có 56 lớp với 2.042 học sinh (Tiểu
học : 854; THCS : 687; THPT: 501) và 205 cán bộ, giáo viên, công nhân viên. Trường
có đầy đủ các tổ chức chính trị, xã hội . Đảng viên: 11. Qua 8 lần di chuyển địa điểm
đã xây dựng được ngôi trường riêng của mình trên khuôn viên đất 10.000m
2
do Thành
phố cấp thuộc Phường Trung Hoà, Yên Hoà Quận Cầu Giấy và được khánh thành vào
ngày 11 tháng 9 năm 2004 nhân dịp khai giảng năm học 2004-2005.
Trường được UBND thành phố công nhận Trường đạt tiêu chuẩn trường chuẩn
Quốc gia giai đoạn 2001-2010 năm 2005.
Thực hiện mục tiêu Đảng đã đề ra, theo chương trình số 07-CTr/TU ngày
sách báo có liên quan đến vấn đề nghiên cứu để xây dựng cơ sở lý luận cho đề tài.
Nguyễn Thị Minh Thúy - THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội
4
Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng dạy - học ở trường THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội trong thời kỳ hội nhập WTO
5.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn.
5.2.1. Phương pháp điều tra viết:
Xây dựng các phiếu điều tra bằng các loại câu hỏi đóng, mở gửi cho nhiều
đối tợng nhằm thu thập ý kiến của họ về vấn đề nghiên cứu. Chúng tôi dự kiến sẽ xây
dựng 4 loại bảng câu hỏi và tiến hành điều tra, tổng hợp.
5.2.2. Phương pháp phỏng vấn, trò chuyện, trao đổi:
Hỏi trực tiếp giáo viên, học sinh, CMHS và những người có liên quan đến
hoạt động dạy học, đặc biệt chú ý ở lớp học dịch vụ giáo dục trình độ CLC tại trường
PT Nguyễn Siêu - Hà Nội để thu thập thông tin phù hợp với vấn đề nghiên cứu.
5.2.3. Phơng pháp quan sát sư phạm:
Thu thập thông tin về đối tợng nghiên cứu bằng cách tri giác trực tiếp đối
tượng (dự giờ, thăm lớp) và các nhân tố khác liên quan đến đối tợng nghiên cứu.
5.2.4. Phương pháp chuyên gia:
Xin ý kiến của chuyên gia, những ngời có trình độ cao về chuyên ngành,
về phơng pháp sư phạm, về năng lực quản lý, về đối tượng nghiên cứu nhằm khẳng
định tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất.
5.2.5. Phương pháp toán thống kê:
Để xử lý số liệu điều tra
5.2.5. Phương pháp lập biểu bảng, sơ đồ
Nguyễn Thị Minh Thúy - THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội
5
Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng dạy - học ở trường THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội trong thời kỳ hội nhập WTO
PHẦN NỘI DUNG
CHƯƠNG I
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ
HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
Trong lĩnh vực giáo dục, khoa học giáo dục đã thực sự biến đổi về lượng và
chất. Các tác phẩm kinh điển của chủ nghĩa Mác-Lênin đã định hướng cho hoạt động
giáo dục như các qui luật "Sự hình thành cá nhân con người"về "Tính qui định về kinh
tế-xã hội đối với giáo dục"... Các qui luật này đặt ra yêu cầu đối với quản lý giáo dục
và tính ưu việt của xã hội đối với việc tạo ra các phương tiện và điều kiện cần thiết cho
giáo dục. Trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, nhiều nhà khoa học giáo dục
đã có những thành tựu khoa học đáng trân trọng về quản lý giáo dục và quản lý dạy
học.
1. 2. Ở Việt Nam
Việt Nam là một dân tộc có truyền thống hiếu học. Hoạt động dạy học xuất hiện
rất sớm.Thời nhà Trần, thầy giáo Chu Văn An (1292-1370) đã vượt qua ngưỡng cửa
làm thầy giáo giỏi của một đời để đạt tới làm thầy giáo của muôn đời.
Thời nhà Lê, người anh hùng dân tộc, nhà tư tưởng, nhà thơ, nhà văn hoá lớn
Nguyễn Trãi (1380-1442) đã đưa ra thuyết trị nước: lấy dân làm gốc. Ông đã khuyên
nhà vua phải chăn dân thì mới giữ được nước và xây dựng được đất nước. Theo ông
quản lý đất nước là "Lo trước điều thiên hạ phải lo, vui sau cái vui của thiên hạ".
Rõ ràng, từ xưa cha ông ta đã biết làm thế nào để quản lý đất nước tốt nhất,
quản lý việc học tốt nhất.
Đặc biệt, ở thế kỷ XX Chủ tịch Hồ Chí Minh (1890-1969) đã để lại cho chúng
ta những nền tảng quý báu về vai trò của quản lý và cán bộ quản lý giáo dục, phương
pháp lãnh đạo và quản lý...
Nguyễn Thị Minh Thúy - THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội
7
THIẾT KẾ BÀI HỌC
GIÁO VIÊN
- Chỉ đạo
+ Tổ Chức
+ Điều khiển
KẾT QUẢ HỌC TẬP
HỌC SINH
Quá trình dạy học có các nhiệm vụ cơ bản là:
- Hình thành tri thức.
- Rèn luyện các kỹ năng hoạt động nhận thức.
- Hình thành thái độ, tính tích cực xã hội.
2.1.2. Quản lý quá trình dạy học chính là điều khiển quá trình dạy học làm cho
quá trình đó được vận hành một cách có kế hoạch, có tổ chức và được chỉ đạo, kiểm
tra, giám sát thường xuyên nhằm từng bước hướng về thực hiện mục đích, nhiệm vụ
dạy học đặt ra.
2.1.3. Tổ chức chỉ đạo thực hiện các nội dung cơ bản của hoạt động dạy học
gồm các công việc sau:
a. Hoàn thiện tổ chức chỉ đạo dạy học.
b. Chỉ đạo xây dựng nền nếp dạy học
c. Chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học
d. Tổ chức phong trào thi đua "dạy học, học tốt"
e. Sử dụng các biện pháp kinh tế sư phạm và tâm lý xã hội nhằm nâng
cao chất lượng dạy học.
2.1.4. Người dạy và người học là hai thành tố cơ bản của quá trình dạy học,
trong đó năng lực của người dạy có vai trò cực kỳ quan trọng. Vì vậy để nâng cao chất
lượng quá trình dạy học, nhất thiết phải thường xuyên bồi dưỡng nâng cao trình độ của
đội ngũ giáo viên. Đồng thời phải tận dụng mọi nguồn lực để tăng cường cơ sở vật
chất, thiết bị, nhất là các ứng dụng của kỹ thuật công nghệ thông tin để nâng cao chất
lượng dạy học.
2.2. Cơ sở pháp lý:
2.2.1. Mục tiêu của giáo dục THPT.
Điều 27 mục 1 của luật Giáo dục đã nêu rõ: "Mục tiêu của giáo dục phổ thông
là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, tri thức, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ
năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động sáng tạo, hình thành nhân
cách con người Việt nam XHCN . . ."
2.2.2. Nội dung và phương pháp giáo dục phổ thông:
Theo điều 28 luật Giáo dục:
18/4/2005 về đẩy mạnh XHH và chính sách khuyến khích phát triển các cơ sở cung
ứng dịch vụ ngoài công lập.
Nguyễn Thị Minh Thúy - THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội
10
Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng dạy - học ở trường THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội trong thời kỳ hội nhập WTO
- Chương trình số 07- CTr/TU ngày 4/8/2006; Kế hoạch số 17-KH/TU ngày
24/10/2006 của Thành uỷ Hà Nội
- Kế hoạch số 64/KH-UBND ngày 7/11/2006 của UBND Thành phố Hà Nội về “Phát
triển một số ngành dịch vụ trình độ, chất lượng cao giai đoạn 2006-2010”.
- Kế hoạch số 1391/KH-SGD&ĐT ngày 14/5/2007 của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà
Nội về việc thực hiện “Chương trình phát triển dịch vụ giáo dục trình độ, chất lượng
cao từ nay đến năm 2010”.
2.3. Cơ sở thực tiễn:
Thực tế giáo dục đào tạo trong nhiều năm qua đã thu được nhiều kết quả to lớn
góp phần vào việc nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, tạo một
bước chuyển biến mới cho nền kinh tế - chính trị - xã hội. Song còn nhiều yếu kém
bộc lộ cả về quy mô và mục tiêu, vẫn còn một số cơ sở chậm đổi mới và phát triển,
không tạo ra các nhân tố điển hình cho công tác đổi mới để đáp ứng với nhu cầu đồi
hỏi của đất nước. Nhiều vấn đề bất cập trong việc kiểm tra, đánh giá, thi cử, các yếu tố
tiêu cực trong quá trình thi, đánh giá chất lượng vẫn còn sơ cứng không phù hợp với
yêu cầu của xã hội.
Những thuận lợi và khó khăn trong quá trình hoạt động dạy học ở trường THPT
Nguyễn Siêu - Hà Nội :
• Thuận lợi:
- Đội ngũ cán bộ quản lý, giảng dạy và phục vụ của Trường gồm các nhà giáo
ưu tú, nhà giáo có kinh nghiệm qua nhiều năm công tác trong nghề, các giáo viên dạy
giỏi, giáo viên trẻ có tinh thần trách nhiệm cao, có trình độ năng lực chuyên môn tốt,
yêu nghề được tuyển chọn vào trường hoặc được mời tham gia giảng dạy, quản lý giáo
dục học sinh.
quá trình dạy học của khối lớp này, năm nay chúng tôi tiếp tục mở các lớp ở khối
THCS và THPT, với những kiến thức thu nhặt được từ khóa hoch bồi dưỡng CBQL,
tôI manh dạn nghiên cứu đề tài : “Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất
lượng dạy học ở trường THPT Nguyễn Siêu trong thời kỳ hội nhập WTO”
Nguyễn Thị Minh Thúy - THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội
12
Một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng dạy - học ở trường THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội trong thời kỳ hội nhập WTO
CHƯƠNG II
THỰC TRẠNG CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DẠY HỌC
Ở TRƯỜNG PTDL NGUYỄN SIÊU - HÀ NỘI
1. SƠ LƯỢC VỀ ĐẶC ĐIỂM CỦA TRƯỜNG PTDL NGUYỄN SIÊU
Tên trường : Trường THPT DL Nguyễn Siêu (hoạt động theo cơ chế Tư thục).
Địa chỉ : Phố Trung Kính - Yên Hoà - Cầu Giấy - Hà Nội. Đây là khu đất mới mở
rộng theo quy hoạch của thanh phố nên dân cư còn chưa tập trung đông. Bên cạnh đó,
các công trình nhà ở vẫn đang trong giai đoạn xây dựng nên đường xá còn chưa khai
thông.
Về cơ cơ cấu tổ chức :
- Hiệu trưởng : 1 - Trình độ : Đại học.
- Phó hiệu trưởng : 1 - Trình độ: Thạc sỹ
- Phụ trách khối cấp : 4 – Trình độ: Đại học
- Số lượng thành viên Hội đồng quản trị : 2 (1 Chủ tịch và1 Phó Chủ tịch).
Về vốn đầu từ khi thành lập : 5 tỷ.
Về diện tích đất sử dụng được Nhà nước cấp 10.000m
2
.
Tổng diện tích phòng học : 2.793m
2
, số phòng học : 57, số phòng thí nghiệm : 2,
phòng thực hành : 2, Thư viện và phòng đọc : 2 (số đầu sách:……), số lượng máy tính
: 45 máy học sinh học tin + 17 máy quản lý.
2002-2003 3 giáo viên 1 giải Ba; 2 giải KK Quận
2003-2004 6 giáo viên
3 giải Ba; 1 giải KK
2 giải KK
Quận
Thành phố
2004-2005 7 giáo viên
4 giải Ba
3 giải Ba
Quận
Thành phố
2005-2006 7 giáo viên
1 giải Nhất, 3 giải Ba, 1 giải KK
1 giải Nhất, 1 giải Nhì
Quận
Thành phố
2006-2007 2 giáo viên 2 giải Ba Quận
Nguyễn Thị Minh Thúy - THPT Nguyễn Siêu - Hà Nội
14
Copyright: Tài liệu đại học ©