SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
"VẬN DỤNG MỘT SỐ KỸ THUẬT DẠY HỌC THIẾT KẾ BÀI
TẬP VỀ NHÀ CHO TIẾT ĐỌC HIỂU TIẾNG ANH LỚP 12
NHẰM CỦNG CỐ KIẾN THỨC VÀ PHÁT TRIỂN TƯ DUY
NGÔN NGỮ CỦA HỌC SINH"
A. MỞ đẦU
I.
Đặt vấn đề
1. Thực trạng vấn đề
Trong những năm gần đây việc dạy học tiếng Anh trong nhà trường phổ thông đã có
những thay đổi lớn về nội dung cũng như phương pháp giảng dạy, đã có nhiều
phương pháp mới được áp dụng và phổ biến rộng rãi nên yêu cầu người dạy phải vận
dụng linh hoạt giữa các phương pháp và các thủ thuật vào các hoạt động trên lớp để
phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh và tạo điều kiện tối ưu cho học sinh rèn
luyện, phát triển tư duy và nâng cao khả năng, kỹ năng sử dụng ngôn ngữ vào mục
đích giao tiếp. Tuy nhiên, đa phần giáo viên đầu tư nhiều vào việc thiết kế các hoạt
động trên lớp mà ít đầu tư cho bài tập về nhà. Trong khi bài tập về nhà cũng không
kém phần quan trọng vì nó là bước chuyển tiếp giữa nhà trường và gia đình, mà phần
nhiều thời gian học sinh tự học ở nhà chứ không phải ở trường. Từ đó, nội dung học
và cách học ở nhà càng quan trọng. điều này đặt ra yêu cầu cho người giáo viên:
giao bài tập về nhà cho học sinh phải thật hợp lí sau mỗi tiết lên lớp, đảm bảo được
bài tập về nhà là một thiết bị giảng dạy hiệu quả.
Khi mới vào nghề sư phạm, một câu nói của Frederick William Robertson mà tôi rất
tâm đắc đó là: “Mục tiêu đích thực của bất kì ai mong muốn trở thành người thầy
không phải là truyền đạt ý kiến của mình mà khơi dậy tư duy”
Là một giáo viên được nhà trường phân công dạy môn Tiếng Anh lớp 11 trong nhiều
năm qua, tôi luôn băn khoăn nhiều về vấn đề rèn luyện kĩ năng đọc hiểu cho học sinh
không chỉ trên lớp mà cả về nhà. Làm thế nào để học sinh nắm vững các ý chính
trong bài Reading, nắm được chủ đề bài học, phát triển tư duy ngôn ngữ và vận dụng
tốt vào các bài đọc hiểu có chủ đề tương tự trong các kì thi tốt nghiệp, đại học?

Giáo viên giao bài tập về nhà cho học sinh vì 3 lí do cơ bản sau đây:
- Yêu cầu học sinh thực hành những kĩ năng, học lại những kiến thức mà các em đã
học trên lớp.
- Giúp học sinh có thêm kiến thức nền cho bài học sau.
- Cho học sinh làm quen với việc làm việc theo các chủ đề lớn, cần nhiều thời gian
và cần tìm kiếm các nguồn thông tin bên ngoài (như thông tin trên thư viện, trên
mạng điện tử, hoặc thông tin từ chính các vị phụ huynh)
Bài tập về nhà đã là một phần của cuộc sống của học sinh. Tác động tích cực trực
tiếp nhất của bài tập về nhà là nó có thể cải thiện trí nhớ và sự hiểu biết. Gián tiếp,
bài tập về nhà có thể cải thiện kỹ năng học tập và thái độ của học sinh đối với trường
học, à dạy học sinh rằng việc học có thể diễn ra bất cứ nơi nào, không chỉ trong
trường học.
Sáng kiến kinh nghiệm
3
Năm học 2012 - 2013
1.2. Cơ sở thực tiễn
Theo như những gì tôi quan sát, cách giao và kiểm tra bài tập về nhà hiện nay có
một

số hạn chế sau:
Một là, sau mỗi tiết Reading, giáo viên thường giao bài tập về nhà: học thuộc từ
vựng, làm lại các Tasks, đọc kĩ bài, dịch bài đọc. Với những dạng bài tập và yêu cầu
này, học sinh làm bài thụ động, chưa phát triển tư duy ngôn ngữ, lạm dụng sách học
tốt để đối phó, hoặc học sinh sử dụng sách cũ có đáp án sẵn.
Hai là, giáo viên chưa vận dụng đa dạng các dạng bài tập về nhà, đặc biệt để đáp ứng
yêu cầu thi trắc nghiệm hiện nay, giáo viên thường sử dụng các dạng bài tập trắc
nghiệm trong sách tham khảo hoặc tải trên mạng Internet làm bài tập về nhà.
Ba là, đôi lúc giáo viên giao bài tập về nhà nhưng lại không kiểm tra, không cho
điểm, hoặc kiểm tra bài tập về nhà chưa thu hút được tất cả học sinh.
Bốn là, giáo viên chưa áp dụng phương pháp mới khi giao bài tập về nhà, ít yêu cầu

Cách thiết kế bài tập về nhà của tôi nhằm mục tiêu:
+ Nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ.
+ Tăng thời lượng nói của học sinh (students’ talking time) trong giờ kiểm tra bài cũ.
+ Học sinh thấy được ý nghĩa thiết thực của chủ đề các bài đọc hiểu trong chương
trình, có thể nhớ và nói về các vấn đề này một cách logic.
+ Cải thiện kĩ năng đọc hiểu của học sinh.
+ Phát huy được vài trò trung tâm của người học.
+ Phát triển tư duy ngôn ngữ của học sinh không chỉ trong học tiếng Anh mà trong
các hoạt động học tập và những hoạt động khác của cuộc sống.
II. Mô tả giải pháp của đề tài
1. Thuyết minh tính mới
Thay vì giao bài tập về nhà là các bài tập trong sách giáo khoa, tôi thiết kế một số
hoạt động khác như:
+ Lập bản đồ tư duy (Mind map): Bản đồ tư duy là công cụ tổ chức tư duy nền
tảng, tạo cho học sinh một cái nhìn tổng quan về một vấn đề hay một lĩnh vực
rộng lớn, giúp học sinh tổ chức các sự kiện, các suy nghĩ theo cơ chế hoạt động tự
nhiên của bộ não con người, và giúp các em dễ dàng nhớ và gợi lại thông tin.
Trên cơ sở nội dung đã nắm được trong bài đọc hiểu, học sinh học nhóm ở nhà,
đọc lại bài, tự thiết kế sơ đồ tư duy hoặc thiết kế theo gợi ý hướng dẫn của giáo
viên, hệ thống lại kiến thức trong bài một cách logic, tập thuyết minh trong nhóm.
Khi kiểm tra bài cũ, học sinh vẽ được sơ đồ tư duy, thuyết minh được nội dung
bài học một cách chi tiết hoặc chỉ những ý chính, tùy vào đối tượng học sinh mà
giáo viên yêu cầu. Giáo viên cho điểm cá nhân hoặc cả nhóm.
+ Hệ thống câu hỏi và trả lời (Ask and answer): giáo viên cho từ gợi ý hoặc
cho câu hỏi hoàn chỉnh, học sinh đọc lại bài đọc trả lời, khi kiểm tra bài cũ, giáo
viên mời các cặp hỏi và trả lời dựa trên câu hỏi đã đưa ra. Khuyến khích học sinh
hỏi thêm những câu hỏi liên quan đến nội dung bài.
Sáng kiến kinh nghiệm
5
Năm học 2012 - 2013

Nội dung bài đọc này là về các đức tính, phẩm chất cần có

của một tình bạn chân chính. Vì vậy tôi yêu cầu các em vẽ

sơ đồ tư duy để khái quát hóa các đức tính, phẩm chất do.
Dựa vào đó các em giới thiệu được về các đức tính đó, các
nội dung liên quan. Ngoài ra tôi yêu cầu các em thảo luận các câu hỏi liên quan đến

tình bạn. Thông qua việc thảo luận này, các em sẽ hiểu hơn vai trò của tình bạn, ý thức

hơn trách nhiệm của mình đối với bạn, đồng thời giúp các em xây dựng cho mình

những tình bạn tốt đẹp trong cuộc sống.
Kỹ thuật dạy học áp dụng cho bài này
Sử dụng sơ đồ tư duy (mind map)
Tùy vào đối tượng học sinh, giáo viên yêu cầu học sinh tự vẽ theo tư duy của các em,

hoặc cho gợi ý các em vẽ, hoặc cho sườn phát họa và từ vựng riêng để các em ghép

vào cho phù hợp, hoặc phát luôn sơ đồ tư duy hoàn chỉnh để các em chép lại vào vở

học. Khi kiểm tra bài cũ, học sinh vẽ được sơ đồ tư duy, thuyết minh được nội dung

bài học một cách chi tiết hoặc chỉ những ý chính, tùy vào đối tượng học sinh mà giáo

viên yêu cầu. Giáo viên cho điểm cá nhân hoặc cả nhóm. (yêu cầu này áp dụng cho tất

cả các sơ đồ tư duy khác đề cập trong đề tài sáng kiến kinh nghiệm này)
Sáng kiến kinh nghiệm
7

A true friend knows your weakness but he'll emphasize your strong
qualities.
Sáng kiến kinh nghiệm
8
Năm học 2012 - 2013
A true friend feels your fears but he'll try to build your confidence in you,

each day passing
by.
A true friend knows all your worries but he'll free your spirit.
A true friend recognizes your faults but he'll make you aware of your

possibilities.
A true friend is the one that wants all the best for us, even if nobody knows

about this.
A true friend is the most precious gift that you can receive in your life
“HOW TO BE A GOOD FRIEND” LIST:
To have good friends you must be a good friend. Here are some of the ways

good friends treat each other:
Listen to each other.
Don't put each other down or hurt each other's feelings.
Try to understand each other's feelings and moods.
Help each other solve problems.
Give each other compliments.
Can disagree without hurting each other.
Be dependable.
Respect each other.
Be trustworthy.

Picture 3: She got on the bus and sat down next to a schoolboy. Because of

misunderstanding and careless thinking, she took the money from the boy’s bag.

Picture 4: With the money she bought the pretty hat of her dreams.
Picture 5: When she got home, she learned that she forgot the money at home.
Picture 6: She felt very embarrassed.
Sử dụng thảo luận (Discussion):
“What lessons can you draw from the story?”
ﾧLet this be a lesson to you to think carefully before making a
decision.
ﾧCertainly, she is still absorbing the lesson of this premature decision.
Sáng kiến kinh nghiệm
10
Năm học 2012 - 2013
Unit 3:
A
Định hướng cho bài học
Bài đọc này nói về tiệc sinh nhật và tiệc kỉ niệm 50 năm ngày cưới. Nội dung bài

học tương đối đơn giản, dễ hiểu và dễ nhớ, vì vậy để mở rộng kiến thức cho học

sinh, tạo điều kiện cho học sinh tìm thông tin từ sách và internet, tôi yêu cầu học

sinh tìm tên các dịp lễ kỉ niệm đề cập trong các bức tranh đưa ra và giới thiệu sơ

lược về các lễ kỉ niệm đó.
Kỹ thuật dạy học áp dụng cho bài này
Kể tên các lễ kỉ niệm trong tranh và giới thiệu về các lễ kỉ niệm đó:
1 2

4:

CHRISTMAS - To celebrate Chrismas day Western families often buy
Chrismas trees, which are often real or plastic pine trees and decorate them with
ornaments and gift boxes.
Picture

5:

EASTER – This picture shows Easter eggs. It’s a custom to eat eggs on
this day because eggs are symbol of life. Today people often eat chocolate eggs
instead of real eggs.
Picture

6

: THANKSGIVING – Thanksgiving is the celebration that exists only in
America. On this day people pray to God and eat roasted turkey.
Picture

7:
HALLOWEEN - October 31 - On Halloween night children often dress
in costumes and go door-to-door to collect sweets and fruits. Houses are decorated
with pumpkins which are carved into scary faces and decorated with lights and
candles.
Picture


gs
Provi
de
(9)
Organiz
e (10)
underst
and
(11)
14
Sáng kiến kinh nghiệm Năm học 2012 - 2013
Unit 4: VOLUNTEER WORK
• Định hướng cho bài học
Bài đọc này giới thiệu khái quát về công việc tình nguyện ở Mỹ mà đối tượng tình nguyện
đa phần là học sinh trung học và sinh viên các trường cao đẳng, đại học. Họ làm các công
việc tình nguyện đơn giản thiết thực trong cuộc sống. Dựa vào sơ đồ, học sinh hệ thống
được nội dung bài học dễ dàng, thấy rõ được việc làm tình nguyện thiết thực đối với từng
đối tượng cần được giúp đỡ. Sơ đồ này làm rõ mục tiêu bài học, giáo dục học sinh hiểu
được ý nghĩa của công việc tình nguyện và hướng các em vào các hoạt động tình nguyện
phù hợp với lứa tuổi và tình hình thực tế địa phương, đồng thời sơ đồ còn thể hiện rõ thông
điệp bài học có ý nghĩa nhân văn cao cả: “ Người hạnh phúc nhất trên thế giới là người
góp phần đem lại hạnh phúc cho nhiều người nhất”. Việc tìm tên các hoạt động tình
nguyện qua tranh giúp học sinh có thêm ngôn từ chuẩn bị cho các nội dung tiếp theo.
• Kỹ thuật dạy học áp dụng cho bài này
 Sử dụng “Complete a chart”:
In homes of old or sick people
For boys who (4)
For disadvantaged or (6)
For victims of (8)
In remote or mountainous areas

f
f
e
r

t
o

d
o

o
r

t
o

g
i
v
e

s
t
h

.
.
(
0

1
)
.
.
R
e
a
d

b
o
o
k
s
/
v
i
s
i
t

t
h
e
m
/

.
.
(


d
o

o
r

t
o

g
i
v
e

s
t
h

.
.
(
0
)
.
.
I
n

h

d

b
o
o
k
s
/
v
i
s
i
t

t
h
e
m
/

.
.
(
2
)
.
.
V
o
l