Phương pháp rèn đọc cho học sinh lớp 3
A. MỞ ĐẦU
I - Đặc vấn đề
1.Thực trạng của vấn đề
Năm học 2012 - 2013, tôi được phân công làm công tác chủ nhiệm và giảng
dạy lớp 3B. Đây là lớp học có độ tuổi đồng đều. Tổng số học sinh là 34 em , diện
chính sách không có,1 số em có diện hoàn cảnh khó khăn .
Qua khảo sát thực tế đầu năm học, tôi nhận thấy việc đọc của học sinh còn
nhiều hạn chế: đọc chậm, vừa nhẩm vừa đọc, phát âm chưa chuẩn, đọc chưa trôi
chảy, chưa lưu loát. Trong đó, việc phát âm chưa chuẩn một số từ ngữ có âm, vần,
thanh dễ phát âm sai là tình trạng phổ biến nhất. Đó là những tình trạng còn tồn tại
đặc biệt là của học sinh lớp tôi chủ nhiệm khiến tôi luôn băn khoăn, trăn trở và tìm
biện pháp khắc phục. Cụ thể qua việc khảo sát chất lượng đầu năm như sau:
* Hạn chế:
- Một số em đọc còn chậm, vừa nhẫm vừa đọc, còn ê a, ngắc ngứ.
- Các em đọc sai các từ ngữ có âm, vần, thanh dễ phát âm sai.
- Đa số học sinh chưa biết đọc phân biệt lời người kể và lời các nhân vật.
*Kết quả cụ thể:
- Điểm 10: không có
- Điểm 9: 2 em
- Điểm 8: 4 em
- Điểm 7: 6 em
- Điểm 6: 10 em
- Điểm 5: 3 em
- Điểm dưới 5: 9 em
2. Ý nghĩa và tác dụng của giải pháp mới
Phân môn Tập đọc có vị trí quan trọng trong chương trình Tiếng Việt ở bậc
tiểu học, vì môn này có khả năng thực hiện tốt các nhiệm vụ của bộ môn như: Trau
dồi kiến thức văn học, kiến thức ngôn ngữ, kiến thức đời sống giáo dục tình cảm
thẩm mỹ, phát triển các năng lực trí tuệ, hỗ trợ tốt cho phân môn tiếp cận ( Tập làm
văn, Chính tả, Luyện từ và câu).

anh , chị, … của các em cũng nói sai. Khi đến trường, nơi các em học tập, nhận thức
ghi nhớ lại cũng có không ít giáo viên phát âm sai ( do phương ngữ) . Vì thế, một số
em còn đọc sai là lẽ đương nhiên.
2. Các biện pháp tiến hành, thời gian tạo ra giải pháp
* Các biện pháp tiến hành
- Trước tiên, tôi phân loại đối tượng học sinh để nắm được trình độ của từng
em, và thu được kết quả như đã nêu ở phần trên.
Đoàn Văn Thạnh
Phương pháp rèn đọc cho học sinh lớp 3
- Để chuẩn bị kĩ việc rèn đọc cho học sinh , bản thân tôi đã kiên trì phấn đấu
để thực hiện tốt các mặt như: Đọc mẫu thật diễn cảm, biết "nghe" và "phát hiện " để
nhận xét, uốn nắm và hướng dẫn các em đọc đúng.
- Có những biện pháp gợi mở, dẫn dắt khéo léo, phù hợp giúp học sinh tìm
hiểu bài văn, cảm thụ tốt bài văn.
Để từ đó các em có khả năng đọc đúng , trôi chảy và lưu loát ( thể hiện nội
dung cảm thụ bằng giọng đọc) , có cơ sở để trau dồi cách diễn đạt bằng ngôn ngữ
( thể hiện những cảm xúc của bản thân bằng lời nói và chữ viết) .
Để đọc mẫu tốt, tôi đã rèn luyện khá công phu về cả giọng đọc, kỹ thuật đọc
và năng lực cảm thụ văn học. Tìm hiểu kỹ nội dung bài văn, bài thơ để cảm thụ sâu
sắc nhất , tinh tế nhất. Từ đó sẽ tìm được cách đọc hay, hấp dẫn đối với học sinh.
* Thời gian tạo ra giải pháp : Học kì I - Năm học 2012 - 2013
B. NỘI DUNG
I. Mục tiêu :
Những năm gần đây cùng với sự phát triển và đầu tư của sự nghiệp giáo dục
đòi hỏi chất lượng giáo dục phải đầu tư và có hiệu quả. Trường chúng tôi đã qua
Đoàn Văn Thạnh
Phương pháp rèn đọc cho học sinh lớp 3
những năm phấn đấu việc dạy đọc, bên cạnh những thành công cũng còn nhiều hạn
chế, kỹ năng đọc của các em chưa được như mong muốn. Kết quả đọc của các em
chưa cao. Các em chưa nắm chắc được công cụ hữu hiệu để lĩnh hội tri thức, tư

thêm, thích được chấm điểm thi luyện đọc, thi tổ chức trò chơi trong phần luyện đọc.
* Đối với các bài thơ
Mỗi thể thơ có một cách tổ chức ngôn ngữ riêng, một cách đọc riêng. Tôi đã
chú ý khai thác các điểm khác nhau của mỗi thể thơ để tìm cách đọc đúng và hay
Đoàn Văn Thạnh
Phương pháp rèn đọc cho học sinh lớp 3
nhất. Khi luyện đọc cho học sinh, tôi hướng dẫn cụ thể cách đọc làm rõ tính cách
điệu của thơ mà vẫn giữ nguyên vẻ tự nhiên của giọng đọc, tranh lên bổng, xuống
trầm một cách máy móc, giả tạo, cần thể hiện tình cảm khi đọc thơ, phù hợp với nội
dung bài đọc.
Ví dụ
"…Về thăm quê ngoại lòng em
Thêm yêu cuộc sống, thêm yêu con người
Em ăn hạt gạo lâu rồi,
Hôm nay mới gặp những người làm ra.
Những người chân đất thật thà,
Em thương như thể thương bà ngoại em".
( Về quê ngoại - Sách Tiếng Việt 3 -Tập 1)
* Đối với văn xuôi:
Thơ phản ảnh hiện thực bằng phương pháp trữ tình, còn văn xuôi phải ánh
hiện thực bằng phương thức tự sự, miêu tả (ngôn ngữ của nhân vật, ngôn ngữ của
tác giả). Mà ngôn ngữ của tác giả chính là lời dẫn chuyện, kể, tả,… Khi đọc cần
nhấn giọng vào các từ ngữ gợi tả, ngắt giọng ở các dấu câu, hạ giọng ở cuối câu kể
vv. Còn ngôn ngữ nhân vật thường là ngôn ngữ đối thoại, nên phải đọc với giọng đối
thoại ( ngôn ngữ nói) .
Ví dụ

:
"… Nghe đằng trước có tiếng hỏi:
- Bé con đi đâu sớm thế?

- Đề tài này có khả năng thay thế giải pháp hiện có
- Khả năng áp dụng trong phạm vi lớp 3B và khối 3 của trường Tiểu học Nhơn
Hải
Đặc biệt trong tiết dạy tập đọc, tôi luôn tạo không khí lớp vui tươi, thoải mái
để học sinh dễ trực cảm với bài văn, có tâm trạng đợi chờ và chú ý khi nghe giáo
viên đọc. Ngoài ra, tôi còn chú ý kỹ năng đọc thầm có chất lượng ở học sinh, giao
nhiệm vụ đọc và nêu câu hỏi định hướng, hoặc có biện pháp kiểm tra đánh giá cụ
thể. Tránh tiến hành qua loa, chiếu lệ.
Với một số em có thói quen đọc chậm, ê a , ngắc ngứ .Tôi kiên quyết sửa trên
lớp bằng hình thức cho các em luyện đọc cá nhân nhiều lần, có thể được đọc nhiều
lần ở yêu cầu bài tập, nội dung bài tập trong các phân môn khác ( Toán, Tập làm
văn, Luyện từ và câu…)
Một số em có năng lực đọc còn hạn chế , tôi đã kiên trì luyện đọc từng bước,
kể cả cho các em thực hành nhiều ở tiết luyện nói ( phân môn Tập làm văn).
Ví dụ

:
Đoàn Văn Thạnh
Phương pháp rèn đọc cho học sinh lớp 3
Lúc đầu tôi luyện đọc cho các em từng tiếng mà các em hay đọc sai, sau đó là
cả câu, cả đoạn, rồi cả bài.
Việc cho các em học sinh thảo luận tập thể, thảo luận nhóm về cách đọc một bài
cũng là một việc làm bổ ích, vì phát huy tính tích cực của học sinh .
Việc nhận xét cách đọc của bạn cũng là một cách hay để phát huy tính sáng
tạo của học sinh khi đọc.
Về kỹ thuật đọc và biểu thị tình cảm, tôi để học sinh tự chủ, không áp đặt. Từ
những câu phát biểu, đề xướng cách đọc của học sinh, tôi dựa vào đấy rồi sửa chữa
và nhắc lại cách đọc để học sinh hiểu, nắm kĩ chính xác cách đọc.
Ví dụ


3. Lợi ích kinh tế - xã hội
Sau gần một năm giảng dạy ở lớp 3B , với những biện pháp nêu trên, việc học
của lớp tôi đã đạt được những kết quả như sau:
- Học sinh hứng thú hơn trong việc đọc và cảm thấy yêu thích phân môn này.
Số học sinh đọc chưa đạt yêu cầu đã giảm rất nhiều, số học sinh trung bình về
phần đọc đã được nâng loại.
Khảo sát bài tập đọc: “ Buổi học thể dục” , tôi thu được kết quả như sau:
* Ưu điểm:
- Đa số học sinh đọc trôi chảy, ngắt nhịp đúng lúc, nhấn giọng đúng chỗ, lên
xuống, nhanh chậm tuỳ lúc với bài văn.
- Nhiều em đọc đúng các từ ngữ có âm, vần, thanh dễ phát âm sai.
- Không còn học sinh đọc ê a, ngắc ngứ.
- Nhiều em đã biết đọc phân biệt lời người kể với lời các nhân vật.
- Một số em không chỉ đọc trôi chảy, đọc lưu loát mà còn diễn đạt tình ý cơ
bản của bài văn bằng giọng đọc có xúc cảm .
- Các em đọc thầm nhanh hơn.
* Hạn chế:
- Bên cạnh đó có một số em tốc độ đọc còn chậm, đôi lúc còn phát âm sai các
từ ngữ có âm, vần, thanh khó đọc .
- Một số em chưa biết đọc phân biệt lời người kể và lời các nhân vật.
* Kết quả cụ thể:
- Điểm 10: 5
- Điểm 9: 10 em
- Điểm 8: 6 em
- Điểm 7: 9 em
- Điểm 6: 3 em
- Điểm 5: 1 em
- Điểm dưới 5: không có
Đoàn Văn Thạnh
Phương pháp rèn đọc cho học sinh lớp 3

học khác nữa.Tôi rất mong các đồng nghiệp tham khảo và góp ý để sáng kiến này
được hoàn thiện hơn.
Người thực hiện

Đoàn Văn Thạnh
NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG CHUYÊN MÔN
TRƯỜNG TIỂU HỌC NHƠN HẢI
Đoàn Văn Thạnh
Phương pháp rèn đọc cho học sinh lớp 3

Đoàn Văn Thạnh