SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
" SO SÁNH CÁC PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC – ƯU ĐIỂM CỦA
VIỆC SỬ DỤNG MÔ HÌNH KHI GIẢNG DẠY NỘI DUNG “HÌNH
CHIẾU VUÔNG GÓC"
A.ĐẶT VẤN ĐỀ.
Công nghệ là môn học ứng dụng bằng cách vận dụng những nguyên lý vào thực tiễn
nhằm đáp ứng các nhu cầu thực tế về khoa học kỹ thuật ngày càng phát triển của xã hội.
Việc tiếp cận với môn học này ở trường phổ thông giúp học sinh có thể hình thành định
hướng của bản thân đối với chọn nghề nghiệp trong tương lai như: kỹ thuật chăn nuôi,
trồng trọt, kinh tế gia đình, quản trị doanh nghiệp, cơ khí, xây dựng, ôtô, điện kỹ thuật
Trong phân phối chương trình môn Công nghệ 11 ở học kỳ I, phần I Vẽ kỹ thuật cơ sở, ở
phần này đòi hỏi học sinh phải vận dụng kiến thức để đọc và vẽ được các hình chiếu của
một vật thể từ đơn giản đến phức tạp rồi từ đó có thể đọc được các bản vẽ trong một số
lĩnh vực như cơ khí, xây dựng, kiến trúc Để làm được điều đó học sinh phải có một nền
tảng vững chắc trong bài 2:“Hình chiếu vuông góc”, thì việc đọc được bản vẽ ngay từ
những năm học phổ thông đối với các em khá dễ dàng. Sau nhiều năm giảng dạy môn
Công nghệ khối 11 tôi đã rút ra một số kinh nghiệm từ việc so sánh các phương pháp dạy
học và tìm được phương pháp sử dụng đồ dùng dạy học có hiệu quả nhằm giúp cho học
sinh có thể tiếp thu tốt hơn nội dung bài 2: “Hình chiếu vuông góc” và dễ dàng trong việc
thực hiện các bài thực hành có liên quan đến việc vẽ 3 hình chiếu vuông góc.
B.GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I.KẾ HOẠCH THỰC HIỆN:
1. Khó khăn:
Thực tế giảng dạy cho thấy bài “Hình chiếu vuông góc” là nội dung tương đối khó, đòi
hỏi học sinh phải có kiến thức về hình học không gian, phải có trí tưởng tượng, phải biết
tư duy đồng thời phải nắm vững những khái niệm căn bản như: thế nào là hình chiếu, mặt
phẳng chiếu, hướng chiếu và phải biết cách phân tích hình dạng của vật thể.
2. Giải pháp:
Từ những khó khăn trên tôi tiến hành một số giải pháp như sau:
 Khuyến khích học sinh xem bài trước khi đến lớp và hoàn tất các bài tập về nhà.

+ Biết vận dụng kiến thức đã học để thực hiện một bản vẽ đơn giản.
3. Tư duy: Phát triển óc phân tích, tổng hợp
4. Thái độ : Rèn luyện học sinh óc tư duy logic , tìm tòi kiến thức , tập trung , sôi nổi
II. Phương tiện dạy học:
+ Các bảng vẽ minh họa ( hình 2.1, 2.2, 2.3, 2.4 SGK).
+ Thước, phấn trắng, phấn màu.
III. Phương pháp dạy học: Dùng phương pháp gợi mở, kết hợp vấn đáp.
IV. Tiến trình dạy học và các hoạt động:
Tiến trình bài học:
B1: Kiểm tra bài cũ:
B2: Bài mới
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ
HỌC SINH
NỘI DUNG BÀI GIẢNG
GV: Bài giảng gồm có 2 nội dung
chính: PPCG1 và PPCG3.
Trọng tâm của bài là:
+ Vị trí tương đối giữa vật thể và các
mp hình chiếu.
+ Cách bố trí các hình chiếu trên bản
vẽ.
Trước hết chúng ta cùng tìm hiểu
phương pháp chiếu góc thứ nhất được
thực hiện như thế nào
* Hoạt động 1: Tìm hiểu phương pháp
chiếu góc thứ 1.
GV: Ở lớp 8 các em đã có khái niệm sơ
bộ về hình chiếu, vậy với kiến thức đã
tìm hiểu trước ở nhàchúng ta cùng ôn
lại hình chiếu vuông góc của 1 điểm, 1

phải 90 độ.
- Trên bản vẽ, các hình chiếu được bố
trí như thế nào? (hình 2.2)
HS trả lời: hình chiếu = được đặt phía
dưới mp hình chiếu đứng, hình chiếu
cạnh được đặt bên phải hình chiếu
đứng.
GV vẽ hình 2.2 và giảng: Để đơn giản,
dễ thể hiện trên bản vẽ ta không biểu
diễn 3 hình chiếu trong hình học không
gian như hình 2.1 mà sẽ thể hiện 3 hình
chiếu vuông góc như hình 2.2.
Cần nói rõ hình chiếu bằng và hình

1. Vị trí của vật thể đối với các MP
hình chiếu:
Vật thể được đặt phía trước mp hình
chiếu đứng, vật thể được đặt bên trái
mp hình chiếu cạnh và bên trên mp hình
chiếu bằng.
2. Các hướng chiếu:(hướng nhìn) từ
trước, từ trên xuống và từ bên trái qua
theo thứ tự vuông góc với các mp HC
đứng, HC bằng, HC cạnh.
3. Vị trí các hình chiếu thể hiện trên
chiếu cạnh được đặt ở vị trí liên hệ
gióng với hình chiếu đứng
bản vẽ:
- Hình chiếu đứng: nằm góc trên bên
trái bản vẽ.

các em biết PPCG3 còn không bắt
các em thực hành theo cách này.(cần
nói rõ tiêu chuẩn VN và tiêu chuẩn
QTế qui định bản vẽ được dùng 1
trong 2 phương pháp, nước ta và các
nước Châu Âu thường dùng PPCG1,
nhiều nước Châu Mỹ và 1 số nước
khác dùng PPCG3).
1. Vị trí của vật thể đối với các MP
hình chiếu:
Vật thể được đặt phía sau mp hình
chiếu đứng, vật thể được đặt bên phải
mp hình chiếu cạnh và bên dưới mp
hình chiếu bằng.
2. Các hướng chiếu:(hướng nhìn) từ
trước, từ trên xuống và từ bên trái qua
theo thứ tự vuông góc với các mp HC
đứng, HC bằng, HC cạnh.
3. Vị trí các hình chiếu thể hiện trên
bản vẽ:
- Hình chiếu đứng: nằm góc dưới bên
phải bản vẽ.
- Hình chiếu bằng: được đặt bên trên
hình chiếu đứng.
- Hình chiếu cạnh: được đặt bên trái
hình chiếu đứng
Hoạt động 3:Hướng dẫn học sinh
làm bài tập áp dụng.
Cho học sinh quan sát hình 2.5 và
hướng dẫn HS điền vào bảng 2.1, bảng

+ Biết được vị trí của các hình chiếu ở trên bản vẽ.
+ Phân biệt được PPCGT1 và PPCGT3
2. Kỹ năng:
+ Đọc được bản vẽ hình chiếu vuông góc của vật thể đơn giản .
+ Biết vận dụng kiến thức đã học để thực hiện một bản vẽ đơn giản.
3. Tư duy: Phát triển óc phân tích, tổng hợp
4. Thái độ : Rèn luyện học sinh óc tư duy logic , tìm tòi kiến thức , tập trung , sôi nổi
II. Phương tiện dạy học:
+ Máy projector.
III. Phương pháp dạy học: Dùng phương pháp gợi mở, kết hợp vấn đáp, thuyết trình.
IV. Tiến trình dạy học và các hoạt động:
Tiến trình bài học:
B1: Kiểm tra bài cũ:
B2: Bài mới
HỌAT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ
HỌC SINH
NỘI DUNG BÀI GIẢNG
GV: Bài giảng gồm có 2 nội dung chính:
PPCG1 và PPCG3.
Trọng tâm của bài là:
+ Vị trí tương đối giữa vật thể và các mp
hình chiếu.
+ Cách bố trí các hình chiếu trên bản vẽ.
Trước hết chúng ta cùng tìm hiểu phương
pháp chiếu góc thứ nhất được thực hiện
như thế nào
* Hoạt động 1: Tìm hiểu phương pháp
chiếu góc thứ 1.
GV: Ở lớp 8 các em đã có khái niệm sơ
bộ về hình chiếu, vậy với kiến thức đã tìm

- Sau khi chiếu mp hình chiếu = và mp
hình chiếu cạnh được xoay như thế nào?
HS trả lời: mp hình chiếu = được xoay
xuống bên dưới 1 góc 90 độ và mp hình
chiếu cạnh được xoay qua bên phải 90 độ.
- Trên bản vẽ, các hình chiếu được bố trí
như thế nào? (hình 2.2)
HS trả lời: hình chiếu = được đặt phía
dưới mp hình chiếu đứng, hình chiếu cạnh
được đặt bên phải hình chiếu đứng.
GV chiếu hình 2.2 và giảng: Để đơn
giản, dễ thể hiện trên bản vẽ ta không biểu

1. Vị trí của vật thể đối với các
MP hình chiếu:
Vật thể được đặt phía trước mp
hình chiếu đứng, vật thể được đặt
bên trái mp hình chiếu cạnh và bên
trên mp hình chiếu bằng.
2. Các hướng chiếu:(hướng nhìn) từ
trước, từ trên xuống và từ bên trái
qua theo thứ tự vuông góc với các
mp HC đứng, HC bằng, HC cạnh.
3. Vị trí các hình chiếu thể hiện
trên bản vẽ:
- Hình chiếu đứng: nằm góc trên bên
trái bản vẽ.
- Hình chiếu bằng: được đặt bên
diễn 3 hình chiếu trong hình học không
gian như hình 2.1 mà sẽ thể hiện 3 hình

giản, dễ thể hiện trên bản vẽ ta không biểu
diễn 3 hình chiếu trong hình học không
gian như hình 2.3 mà sẽ thể hiện 3 hình
chiếu vuông góc như hình 2.4
+Sau khi HS trả lời xong, lưu ý các em
xem như các mp ở phương pháp này là
trong suốt.
> Nhớ ở bài này chỉ giảng qua cho các
em biết PPCG3 còn không bắt các em
thực hành theo cách này.(cần nói rõ tiêu
chuẩn VN và tiêu chuẩn QTế qui định bản
vẽ được dùng 1 trong 2 phương pháp,
nước ta và các nước Châu Âu thường
dùng PPCG1, nhiều nước Châu Mỹ và 1
số nước khác dùng PPCG3).
1. Vị trí của vật thể đối với các
MP hình chiếu:
Vật thể được đặt phía sau mp
hình chiếu đứng, vật thể được đặt
bên phải mp hình chiếu cạnh và bên
dưới mp hình chiếu bằng.
2. Các hướng chiếu:(hướng nhìn) từ
trước, từ trên xuống và từ bên trái
qua theo thứ tự vuông góc với các
mp HC đứng, HC bằng, HC cạnh.
3. Vị trí các hình chiếu thể hiện
trên bản vẽ:
- Hình chiếu đứng: nằm góc dưới
bên phải bản vẽ.
- Hình chiếu bằng: được đặt bên trên

B4: Dặn dò chuẩn bị bài mới :
1.Bài tập:
Làm bài tập ở trang 21 sgk.
2. Chuẩn bị bài mới:
• Xem trước bài 3: Chuẩn bị các dụng cụ, vật liệu để làm bài thực hành giờ học sau.
•
*Rút kinh nghiệm:
GIÁO ÁN- PHƯƠNG PHÁP THỨ III
BÀI 2: HÌNH CHIẾU VUÔNG GÓC
I Mục tiêu:
1. Kiến thức:
+ Hiểu được nội dung cơ bản của phương pháp hình chiếu vuông góc.
+ Biết được vị trí của các hình chiếu ở trên bản vẽ.
+ Phân biệt được PPCGT1 và PPCGT3
2. Kỹ năng:
+ Đọc được bản vẽ hình chiếu vuông góc của vật thể đơn giản .
+ Biết vận dụng kiến thức đã học để thực hiện một bản vẽ đơn giản.
3. Tư duy: Phát triển óc phân tích, tổng hợp
4. Thái độ : Rèn luyện học sinh óc tư duy logic , tìm tòi kiến thức , tập trung , sôi nổi
II. Phương tiện dạy học:
+ Máy projector.
+ Vật mẫu hình hộp chữ nhật, hình khối chữ L, một que trịn di cở 50 cm
+ Vật mẫu theo hình 2.1 sgk và mô hình 3 mặt phẳng hình chiếu bằng bìa cứng.
III. Phương pháp dạy học: Dùng phương pháp gợi mở, kết hợp vấn đáp, thuyết trình.
Thảo luận nhóm.
IV. Tiến trình dạy học và các hoạt động:
Tiến trình bài học:
B1: Kiểm tra bài cũ:
B2: Bài mới
HỌAT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN VÀ

thẳng //, xiên góc và vuông góc với
mặt đất.
I.PHƯƠNG PHÁP CHIẾU GÓC
THỨ NHẤT (PPCG1):
GV dùng 1 bìa cứng giả sử là 1 mặt
phẳng, gợi ý cho HS trả lời bóng của
mp này in xuống đất trong các trường
hợp mp //, xiên góc và vuông góc với
mặt đất.
GV chiếu hình ảnh trên màn hình
HCVG của 1 điểm, HCVG của 1
đường thẳng, 1 mặt phẳng sau đó GV
giả sử ánh mắt của HS là hướng chiếu,
mặt bảng là mp hình chiếu và đưa que
tròn, bìa cứng về phía HS để các em dễ
hình dung.
GV vd với hình hộp chữ nhật, rồi
tăng độ khó lên bằngmô hình chữ L.
GV chiếu hình ảnh trên màn hình với
vật thể đơn giản hình chữ L và lần
lượt giảng PPCGI.
GV tiếp tục tăng độ khó bằng mô
hình vật thể 2.1 sgk và chiếu hình
ảnh trên màn hình với hình 2.1 sgk
và đặt câu hỏi cho HS.
GV: Trong PPCG1, vật thể được đặt
như thế nào đối với các mp hình chiếu
đứng, bằng và cạnh? ( hình 2.1)

1. Vị trí của vật thể đối với các MP

cho HS thấy, và cho xuất hiện hiệu
ứng này trên màn hình.
GV: Vậy khi xoay các mp cho trùng
với mp hình chiếu đứng thì trên bản vẽ,
các hình chiếu được bố trí như thế nào?
(hình 2.2)
HS trả lời: hình chiếu = được đặt phía
hình chiếu đứng.
- Hình chiếu cạnh: được đặt bên phải
hình chiếu đứng
dưới mp hình chiếu đứng, hình chiếu
cạnh được đặt bên phải hình chiếu
đứng.
GV chiếu hình 2.2 và giảng: Để đơn
giản, dễ thể hiện trên bản vẽ ta không
biểu diễn 3 hình chiếu trong hình học
không gian như hình 2.1 mà sẽ thể hiện
3 hình chiếu vuông góc như hình 2.2.
Cần nói rõ hình chiếu bằng và hình
chiếu cạnh được đặt ở vị trí liên hệ
gióng với hình chiếu đứng = cách
dùnh mô hình của hình hộp chữ nhật
để giảng.
*Lưu ý: GV giảng đến đâu cho hình
ảnh xuất hiện đến đấy không đưa
cùng 1 lúc hình 2.1 hoặc hình 2.2 học
sinh sẽ dễ hiểu hơn.Điều này cũng
làm với hình 2.3 và hình 2.4
Hoạt động 2: GV dùng mô hình kết
hợp với trình chiếu cho HS xem thêm