Tiểu luận:
TÁC ĐỘNG NGOÀI MONG MUỐN CỦA THUỐC LÁ TỚI
SỨC KHỎE VÀ MÔI TRƯỜNG TẠI VIỆT NAM
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP
Thuốc lá là tên gọi của một loại sản phẩm được làm chủ yếu từ nguyên liệu lá thuốc lá đã
thái sợi, được cuốn hay nhồi định hình bằng giấy, có dạng hình trụ (thường có độ dài dưới
120 mm, đường kính khoảng 10 mm). Thuốc lá điếu thường được đốt cháy ở một đầu, để
cháy âm ỉ nhằm mục đích tạo khói và khói này theo dòng khí vào miệng người hút từ đầu
đối diện (thường có gắn đầu lọc).
Hút thuốc là sự thiêu đốt không hoàn toàn các sợi thuốc lá trải qua hai giai đoạn: Giai đoạn
hút thuốc lá chủ động, xảy ra khi người nghiện hít khói thuốc lá vào cơ thể mình. Giai đoạn
hút thuốc lá thụ động: Những người có mặt xung quanh sẽ hít phải lượng khói thừa mà
người hút thải ra.
Tác hại của việc hút thuốc lá đã được chứng minh qua nhiều nghiên cứu trong ngoài nước.
Hằng năm thuốc lá giết hại hàng triệu người trên thế giới, là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh
nguy hiểm đến tính mạng con người. Cứ hút mỗi điếu thuốc là tự mình đánh mất đi 5,5 phút
cuộc sống, hút thuốc làm tăng tỷ lệ tử vong từ 30-80%.
Theo tổ chức y tế thế giới, hằng năm số người hút thuốc lá ở các nước phát triển: Nam
chiếm 30-40%, nữ chiếm 20-40%. Ở nước đang phát triển: Nam chiếm 40-70%, nữ chiếm 2-
10%. Trung bình mỗi năm trên thế giới có khoảng 3 triệu người chết do thuốc lá, trung bình
cứ 10 giây có 1 người chết vì thuốc lá.
Gần đây, các cơ quan truyền thông đề cập nhiều đến vấn đề ô nhiễm môi trường. Từ vụ
Vedan “giết chết” sông Thị Vải, Hảo Dương “đầu độc” sông Đồng Điền, đến việc xả lũ tại
các hồ thủy điện ở Miền Trung, cyanure, thủy ngân ở các bãi khai thác vàng trái phép không
chỉ làm chết cây rừng, hủy diệt các loài thủy sinh, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe
của con người và có nguy cơ gây dị tật bẩm sinh cho các thế hệ con cháu … trong phạm vi
bài tiểu luận này tôi chỉ có thể đề cập đến một số khía cạnh về ngoại tác tiêu cực
(Externalities) của thuốc lá tới sức khỏe và môi trường.
Chúng ta phải thừa nhận rằng: Hút thuốc lá là một trong những nguyên nhân chính gây nên ô
nhiễm không khí. Ngoài tác hại đối với sức khoẻ, kinh tế thì thuốc lá cũng góp phần không
nhỏ vào việc huỷ hoại môi trường sống. Bài tiểu luận này sẽ tập trung phân tích thực trạng

giới. Ở Việt Nam được xếp ở hạng trung bình với khoảng 1,4% diện tích rừng bị phá mỗi
năm để sản xuất thuốc lá.
Những nơi trồng nhiều cây thuốc lá thường có tình trạng đất trống trở nên bạc màu, cằn
cỗi..., đặc biệt là những nơi trồng thuốc lá ở vùng đồi dốc. Trung bình mỗi vụ trồng thuốc lá
dài ba tháng, người nông dân phải sử dụng 16 loại thuốc trừ sâu và nhiều loại phân bón hóa
học. Về lâu dài, việc sử dụng nhiều hóa chất sẽ càng làm đất bị chai cứng, ảnh hưởng xấu
đến môi trường và những nông dân trồng thuốc dễ bị mắc các bệnh liên quan đến việc sử
dụng những hóa chất này.
Tăng lượng chất thải độc hại, rác thải:

Quá trình sản xuất thuốc lá tạo ra lượng chất thải rất lớn, trong đó ngoài những chất hữu cơ
thông thường như bụi than, giấy vụn... và nhiều chất độc khác có trong bụi thuốc lá và môi
trường không khí tại nơi sản xuất và khu vực lân cận, bao gồm chất dầu, chất dẻo và
amoniac, etylen, glycol, nicotin... Ở Mỹ, các nhà máy thuốc lá đứng thứ 18 trong danh sách
các ngành công nghiệp có chất thải hóa học độc hại. Mỗi năm, ngành công nghiệp thuốc lá
trên thế giới thải ra khoảng 300 triệu kg nicotin, một trong những chất mà Cơ quan Bảo vệ
môi trường Mỹ cho rằng rất độc hại.
Trong khi đó, ở nước ta vẫn còn nhiều nhà máy sản xuất thuốc lá nằm trong các khu vực
đông dân cư. Mặc dù doanh nghiệp đã chú ý giảm thiểu ô nhiễm như lắp đặt các hệ thống
thiết bị hút gió, thông gió, song hoạt động của các nhà máy này vẫn ảnh hưởng xấu đến môi
trường sống và sức khỏe người dân địa phương.
Bên cạnh sự ô nhiễm không khí từ khói thuốc do người hút, đầu mẩu thuốc lá vứt trong môi
trường phải mất ít nhất 18 tháng mới phân hủy và có thể gây rò rỉ các chất độc hại ngấm vào
đất. Mỗi năm có khoảng 275 tỷ vỏ bao thuốc lá được sản xuất và thải ra môi trường sau khi
sử dụng.
Cháy:
Hút thuốc gây nên cháy. ở Anh, hầu hết các vụ chết người do cháy gây ra là do hút thuốc lá
và sử dụng diêm, người hút thuốc gây nên hơn 9000 vụ cháy nghiêm trọng ở Anh mỗi năm,
làm chết 200 người và bị thương 2000 người. Cháy rừng ở Trung Quốc đã quét sạch rừng
Đông Bắc năm 1985, cán bộ lâm nghiệp bị bắt do vứt đầu mẩu thuốc lá xuống cỏ. Trong vụ

tim và làm suy giảm sức khoẻ của bạn.
Theo thông tin tại hội thảo công bố kết quả điều tra toàn cầu về sử dụng thuốc lá ở người
trưởng thành (GATS) tại Việt Nam, do Bộ Y tế tổ chức ngày 27/10/2010, nước ta có 47,4%
nam giới, 1,4% nữ giới và 23,8% người trưởng thành nói chung đang hút thuốc lá. Trong đó,
có 81,8% người hút thuốc hàng ngày và 26,9% người hút thuốc lào. Theo ước tính của Bộ Y
tế, ở Việt Nam hàng năm có khoảng 40.000 ca tử vong vì các bệnh liên quan đến thuốc lá,
gần gấp 4 lần số ca tử vong vì tai nạn giao thông đường bộ (tương đương với khoảng nửa
huyện cỡ trung bình của Việt Nam). Đây quả là một con số đáng báo động.
Như vậy, có thể thấy, tỷ lệ nam giới sử dụng thuốc lá ở Việt Nam rất cao. Theo ước tính của
Tổ chức Y tế thế giới, nếu không có các biện pháp ngăn chặn thì đến năm 2020, 10% dân số
Việt Nam sẽ tử vong vì các bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá.
Người sản xuất thuốc lá thì sao: Một nghiên cứu tiến hành tại 4 nhà máy sản suất thuốc lá
Việt Nam chỉ ra rằng tỷ lệ công nhân bị các bệnh liên quan đến thuốc lá ở 4 nhà máy này cao
hơn so với nhóm công nhân của nhà máy dệt may. Những bệnh đó bao gồm: Những bệnh về
hệ thống hô hấp, tim mạch, đau dạ dày, đau mắt, và các ảnh hưởng về thần kinh.
Tác hại đối với người không hút thuốc:
Dù hút thuốc trực tiếp hay thụ động cũng là nguyên nhân của nhiều căn bệnh. Môi trường là
nguyên nhân gây nhiều bệnh tật cho những người không hút thuốc đặc biệt là phụ nữ và trẻ
em. Theo ước tính, cả nước có khoảng 17 triệu người hút thuốc và có tới hơn 60 triệu người
còn lại phải tiếp xúc với khói thuốc thụ động. Trẻ em và người lớn, những người không hút
thuốc nhưng sống trong khói thuốc của những người khác chịu rủi ro cao hơn hoặc bị mắc
các bệnh kinh niên và cấp tính về họng, tai và trí tuệ cũng như sức khoẻ thể chất bị ảnh
hưởng. Phụ nữ có mang mà hút thuốc sẽ chịu rủi ro bị sẩy thai cao hơn, sinh con nhẹ cân,
hoặc con bị ốm, tử vong. Trẻ sơ sinh của những người cha hút thuốc trong những tháng
trước và trong thời gian mang thai của người mẹ có nguy cơ gấp đôi bị hở hàm ếch, bạch
cầu và chịu mức rủi ro bị ung thư não cao hơn tới 40% so với những trẻ me có cha không
bao giờ hút thuốc.
3. Tác động về kinh tế:
Sử dụng thuốc lá còn gây ra những tổn thất lớn về kinh tế. "Số tiền một người tiêu tốn cho
thuốc lá tương ứng với 1/3 số tiền dành cho lương thực, bằng 1,5 lần mức chi cho y tế và

lá ngày càng thịnh vượng. Công nhân lao động trong các nhà máy sản xuất thuốc lá sẽ có lợi
hơn khi chuyển sản xuất thuốc lá sang các loại hàng hoá khác, vì tiềm năng họ sẽ được trả
lương cao hơn và công việc an toàn hơn ở ngành nghề mới.
II. NGUYÊN NHÂN TỒN TẠI CỦA THUỐC LÁ:
Qua phân tích ở trên chúng ta thấy: Thuốc lá là kẻ thù nguy hiểm ảnh hưởng trực tiếp tới
môi trường, nguyên nhân gây ra bệnh tật cho con người, gây thiệt hại nặng nề về kinh tế.
Vậy thuốc lá tồn tại được do đâu?, theo tôi nó xuất phát từ một số nguyên nhân sau:
1. Nhiều chính phủ có phần phụ thuộc vào nguồn thu thuế từ kinh doanh thuốc lá và các
công ty sản xuất thuốc lá vận động hành lang rất mạnh, đôi khi có cả tình trạng hối lộ không
phải là hiếm gặp, thứ hai nữa là việc thực thi các quy định và luật pháp hiện hành chưa
nghiêm minh.
2. Các hãng thuốc lá dù bị cấm quảng cáo, vẫn tìm cách lách luật để quảng cáo, khuyến mãi
dưới nhiều hình thức. Trong khi đó, một số người bán không có giấy phép kinh doanh vẫn
tiếp tục bán thuốc lá mà không bị xử phạt.
3. Những người hút thuốc lá còn thiếu hiểu biết một cách cụ thể về tác hại của khói thuốc,
điều đó xuất phát từ việc thiếu các biện pháp tuyên truyền giáo dục về thuốc lá và tác hại của
thuốc lá đối với sức khỏe con người.
4. Ở Việt Nam hiện nay, với tỷ lệ người hút thuốc cao, mức thuế và giá đối với thuốc lá thấp
so với các nước trong khu vực nên mang lại lợi nhuận cao cho các công ty sản xuất thuốc lá.
Do vậy, sẽ kích thích những người có thu nhập thấp, đặc biệt là thanh thiếu niên và người
nghèo dễ bắt đầu hút thuốc hơn, còn với những người đã hút thuốc khó có quyết tâm để bỏ
thuốc.
III. MỘT SỐ GIẢI PHÁP PHÒNG CHỐNG HÚT THUỐC LÁ
Ngày nay, nhiều tổ chức trên thế giới ở nhiều quốc gia đã và đang có những chương trình
hành động chống hút thuốc lá trên toàn thế giới nhằm bảo vệ môi trường sống, sức khỏe và
giảm thiệt hại về kinh tế.