Trờng Mầm non Bắc Phú
a. mở đầu
I. lý do chọn đề tài:
Theo nghiên cứu của các nhà khoa học, trẻ đợc nghe nhạc cổ điển từ trong
bào thai sẽ kích thích sóng điện não giúp não trẻ phát triển nên tăng trí thông
minh sau này. Và đối vở trẻ ở lứa tuổi mầm non Âm nhạc là môn học giúp trẻ
phát triển toàn diện nhất. Vì thông qua Âm nhạc trẻ sẽ linh hoạt, mạnh dạn,
thông minh qua việc sáng tạo các động tác minh hoạ kết hợp khi hát và rèn luyện
cho trẻ, khi vận động theo nhạc sẽ thúc đẩy sự vận động cơ thể, sự nhanh nhẹn
khéo léo, bền bỉ và dẻo dai qua các động tác.
ở trẻ nhỏ, âm nhạc có ảnh hởng rất lớn đến quá trình hoàn thiện cơ thể trẻ.
Tính chất đa dạng của âm nhạc gợi ra những phản ứng gắn với sự thay đổi nhịp
tim mạch, sự trao đổi máu. Việc dạy trẻ vận động nhịp nhàng theo nhịp điệu âm
nhạc không chỉ giúp trẻ tập phối hợp các động tác đi lại vững vàng, chạy nhẹ
nhàng mà tất cả những vận động của tay, chân, thân mình nhờ có sự phụ hoạ âm
nhạc trở nân chính xác, nhịp nhàng hơn.
Bên cạnh đó quá trình cảm thụ âm nhạc của trẻ lại gắn bó chặt chẽ với sự
phát triển nhận thức. Nó đòi hỏi trẻ phải chú ý quan sát, nhạy bén. Trẻ tập trung
nghe nhạc, so sánh âm thanh làm quen với ý nghĩa biểu cảm của âm thanh đó,
ghi nhớ những đặc điểm, tính chất của hình tợng âm nhạc. Trong khi tập hát trẻ
không chỉ tiếp thu về giai điệu, tiết tấu, lời ca mà còn phát triển ngôn ngữ (phát
âm chính xác, biểu cảm, mở rộng vốn từ).
Nói tóm lại quá trình trẻ tiếp xúc với hoạt động âm nhạc nh nghe cô hát,
trẻ tự ca hát nhảy múa, chơi trò chơi âm nhạc sẽ hình thành ở trẻ những yếu tố
của một nhân cách phát triển toàn diện, hài hoà, đó là sự phát triển thẩm mỹ, đạo
đức, trí tuệ và thể lực, trong mối quan hệ chặt chẽ với nhau.
Nhận thức rõ đợc vai trò quan trọng của bộ môn Âm nhạc trong trờng
Mẫu giáo nh vậy. Tôi luôn phấn đấu suy nghĩ cải cách phơng pháp giảng dạy
làm sao cho các cháu tiếp thu bài một cách thoải mái, nhẹ nhàng và để đạt đợc
mục đích trên, tôi chọn đề tài Một số biện pháp phát triển khả năng âm nhạc
cho trẻ Mẫu giáo cho việc viết sáng kiến kinh nghiệm.

Khi trẻ bớc vào tuổi mẫu giáo, nhất là từ 4 tuổi trở lên thì trẻ đã cảm nhận đợc
những bài hát và những điệu nhạc này: Tuy nhiên lòng yêu thích âm nhạc ở các
cháu lại ở nhiều mức độ khác nhau. Có cháu yêu đến độ say mê, có cháu lại rất
thờ ơ khi nhạc vang lên. Và mức độ yêu âm nhạc phần lớn do hoàn cảnh cuộc
sống, giáo dục của ngời lớn xung quanh. Vì thế cho nên giáo dục âm nhạc là ph-
ơng tiện giáo dục thẩm mỹ, giáo dục đạo đức, góp phần phát triển trí tuệ và có sự
tác động lớn đến sự phát triển tâm sinh lí của trẻ.
Tất cả những nội dung trên cần đợc tiến hành thờng xuyên đối với trẻ. Đặc
biệt để nâng cao chất lợng, sự yêu thích âm nhạc đối với trẻ giáo viên phải tự tạo
nhiều đồ chơi, đồ dùng dạy học phù hợp, tích hợp giáo dục âm nhạc với các hoạt
động trong cuộc sống hằng ngày ở trờng Mầm non - Mẫu giáo một cách lô gích,
có hiệu quả.
ii. cơ sở thực tiễn:
1. Thuận lợi:
Trong một môi trờng mới khang trang và khá đầy đủ trang thiết bị, cùng
với sự quan tâm giúp đỡ của Phòng giáo dục, UBND xã, cùng với sự dìu dắt
nhiệt tình của Ban giám hiệu, của chị em đồng nghiệp, của các bậc phụ huynh đã
giúp tôi tự tin hơn khi cho trẻ tiếp xúc với Âm nhạc. Mặt khác, tôi đợc Ban giám
hiệu phân công cho đứng lớp 4 - 5 tuổi, lớp tôi trực tiếp giảng dạy có 30 cháu
(trong đó có 17 Nam và 13 Nữ) các cháu đi học thờng xuyên, mạnh dạn, hứng
thú trong học tập và vui chơi. Lớp có đủ đàn, băng đĩa nghe nhạc, dụng cụ âm
nhạc Tất cả đều thuận lợi cho việc khơi dậy khả năng âm nhạc của trẻ.
2. Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi trên thì vẫn còn có những khó khăn đáng kể nh:
Bắc Phú là một xã nghèo của huyện Sóc Sơn, nền kinh tế chủ yếu sinh
sống bằng nghề nông nghiệp. Đời sống của nhân dân rất khó khăn, việc tạo điều
Giáo viên: Hoàng Thị Lệ Hằng
3
Trờng Mầm non Bắc Phú
kiện cho con em đến trờng đã khó, cha nói đến việc xin phụ thu để mua sắm

Giáo viên: Hoàng Thị Lệ Hằng
4
Trờng Mầm non Bắc Phú
tự tin khi nhớ thiếu lời bài hát thì sao giáo viên có thể để lôi kéo trẻ tập trung đ-
ợc? Giảng dạy hiệu quả đòi hỏi cô giáo phải Làm bài tập ở nhà. Cô giáo cũng
sẽ đạt đợc sự tự tin qua luyện tập nh các trẻ nhỏ vậy thôi.
3. Tạo môi trờng học tập, rèn luyện cho trẻ:
Tôi luôn tận dụng diện tích phòng học, phòng Âm nhạc và chú ý bố trí sắp
xếp cách học cụ, đội hình để tạo môi trờng học và thoải mái cho trẻ.
Ví dụ: Khi thực hiện các hoạt động Âm nhạc mà trọng tâm là dạy múa
minh họa thì tôi luôn tổ chức ở phòng Âm nhạc để trẻ có thể tự mình soi gơng và
chỉnh sửa các động tác, kích thích trẻ hoạt động tích cực hơn.
Chú ý đến khả năng phát âm của trẻ để có sự điều chỉnh và sửa sai rèn
luyện cho trẻ.
Bản thân tôi trớc khi tổ chức hoạt động cũng phải tự luyện đàn, giọng hát
và nghe hát để giúp trẻ cảm thụ Âm nhạc một cách chính xác.
4. Giáo dục âm nhạc trong đời sống hằng ngày đối với trẻ ở trờng
Mẫu giáo:
* Thời điểm đón trẻ:
Giờ đón trẻ là lúc cần tạo không khí vui vẻ, lôi cuốn trẻ đến trờng, vì các
cháu cha tự giác, vẫn còn khóc quấy bố mẹ. Giai đoạn này trẻ tạm thời bức ra
những tình cảm âu yếm mà bố mạ dành cho để đến trờng, lúc này âm nhạc góp
phần tác động rất lớn. Biết rằng biện pháp này rất bình thờng đối với tất cả giáo
viên ở hầu hết các trờng, huyện nhng một số giáo viên cha biết chọn những ca
khúc nào cho phù hợp và tôi đã suy nghĩ, đa ra một số bài hát rất lôi cuốn t rẻ
nh: ca khúc Em đi Mẫu giáo sáng tác Dơng Minh Viên bởi vì bài hát có nhịp
điệu vừa phải, sắc thái vui vẻ trong lời ca: Nắng vừa lên em đi Mẫu giáo .
Mừng vui đón em vào trờng.
Rồi những bài Cháu đi Mẫu giáo của Phạm Thanh Hng, bài Trờng
chúng cháu là trờng Mầm non của Phạm Tuyên. Hoà với khung cảnh thiên

Đề tài: Động vật nuôi trong gia đình, có các bài hát Một con vịt,
Con chó, con mèo, Con gà trống.
Môn Toán
Đề tài: Cao hơn, thấp hơn có bài hát Năm ngón tay ngoan
* Hoạt động ngoài trời:
Trẻ đợc đi dạo đi chơi tôi cho trẻ hát những bài nh: Khúc hát chơi để
tạo sự thanh thảnh khi đi dạo sân trờng (tuỳ vào từng chủ đề mà chọn bài hát phù
hợp).
Giáo viên: Hoàng Thị Lệ Hằng
6
Trờng Mầm non Bắc Phú
* Hoạt động góc:
Theo chơng trình giáo dục Mầm non mới hiệu nay, Hoạt động góc đi đôi
với Hoạt động học có chủ đích. ở hoạt động học có chủ đích, mỗi tuần chỉ có
một giờ hoạt động, vì vậy việc hớng dẫn trẻ hoạt động theo nhạc thông qua các
giờ hoạt động cũng là biện pháp rất cần thiết. Phơng pháp này nhằm phát triển ở
trẻ cảm giác nhịp điệu về âm nhạc, qua đó giúp trẻ thể hiện nhịp điệu âm nhạc
bằng chính hoạt động của mình. Trẻ có thể cảm nhận và tự vận động theo ý thích
của mình. Tôi hớng dẫn và khuyến khích trẻ vận động dới nhiều hình thức:
- Hát kết hợp vỗ tay đệm theo bài hát.
- Hát kết hợp nhún nhảy, lắc l, giậm chân,
- Hát kết hợp một số động tác đơn giản nh vẫy cánh tay, cuộn cổ tay,
nhún, đi, chạy,
- Hát kết hợp minh họa theo lời ca.
Để thực hiện có hiệu quả các hình thức trên, tôi hớng dẫn trẻ thực hiện
bằng cách:
+ Bắt nhịp cho trẻ hát và cho trẻ vỗ tay cùng cô (Cô vỗ tay chậm, nhịp
nhàng để trẻ vỗ theo).
+ Bắt nhịp cho trẻ hát hoặc bật băng casset, cô và trẻ cùng nhún nhảy hoặc
lắc l theo bài hát.

e dè khi hoạt động. Tôi luôn chú ý đến trẻ này bằng cách:
+ Cho trẻ ngồi xen kẽ với những trẻ có năng khiếu.
+ Đa những hình ảnh gợi nhớ để thu hút sự chú ý của trẻ.
+ Luôn gọi trẻ biểu diễn cùng cô và các bạn.
+ Kịp thời khen ngợi trẻ, động viên trẻ, nếu sai hoặc cha thuộc thì khéo
léo nhắc nhở trẻ học tiếp ở lần sau. Bằng những hình thức trên dần dần tôi đa trẻ
vào hoạt động tự nhiên, vui vẻ hơn ở các bài hát hoặc trò chơi.
* Đối với hoạt động góc:
Trong hoạt động góc tôi cho trẻ có năng khiếu cùng hoạt động kèm những
trẻ không có năng khiếu để trẻ có thể tự hớng dẫn và hoạt động cùng nhau trong
góc nghệ thuật. Tôi luôn chú ý gợi mở hớng dẫn để trẻ mạnh dạn, tự tin hơn
trong mỗi lần hoạt động.
Mỗi lần thực hiện ở hoạt động góc tôi không thể bỏ qua việc đánh giá
bằng cách ghi chép nhật ký. Tôi thờng xuyên theo dõi quá trình hoạt động với
âm nhạc, ghi chép những u điểm, nhợc điểm của trẻ để nhắc nhở trẻ hãy sửa
những lỗi trẻ hay mắc ở để lần sau trẻ hoạt động tốt hơn.
Giáo viên: Hoàng Thị Lệ Hằng
8
Trờng Mầm non Bắc Phú
Ví dụ: Theo dõi và ghi cụ thể tên cháu hát to, không có nhịp điệu, hát
nhanh hơn so với các bạn trong nhóm, tôi ghi vào sổ nhật ký để điều chỉnh trẻ ở
hoạt động sau.
Việc thực hiện ghi chép vào sổ nhật ký và phân loại đánh giá trẻ giúp tôi
có biện pháp bồi dỡng cho trẻ thực hiện kỹ năng âm nhạc một cách chính xác.
Điều đó giúp trẻ hoàn thiện hơn về sự cảm thụ nghệ thuật qua hoạt động âm
nhạc.
6. Phối hợp chặt chẽ với phụ huynh:
Gia đình và nhà trờng là môi trờng nhỏ giúp trẻ phát triển nhân cách toàn
diện, bởi vậy cần phải phối hợp chặc chẽ, cụ thể.
Thông qua buổi họp phụ huynh đầu năm, tôi tuyên truyền cho phụ huynh

chào mừng các ngày lễ lớn trong năm. Cho đến nay các cháu tham gia đợc nhiều
tiết mục văn nghệ với tác phong mạnh dạn, tự tin đợc nhà trờng đánh giá xếp loại
cao.
ii. bài học kinh nghiệm:
Muốn có đợc những kết quả cao trong giáo dục âm nhạc đối với trẻ Mẫu
giáo cần:
- Cô giáo phải nắm vững kiến thức, kĩ năng cơ bản của giáo dục âm nhạc.
- Kế hoạch tổ chức, đầu t phải có nhiều thời gian.
- Kết hợp chặt chẽ với phụ huynh học sinh để có sự giúp đỡ theo yêu cầu
của nhà trờng, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tổ chức thực hiện.
- Bản thân giáo viên không ngừng học hỏi, tham khảo tài liệu, tham quan
học tập, sáng tạo trong phơng pháp giảng dạy.
iii. ý kiến đề xuất:
Để thực hiện tốt hoạt động Giáo dục âm nhạc cho trẻ Mầm non trong giai
đoạn hiện nay thông qua việc thực hiện các biện pháp trên đã phần nào đạt đợc
một số kết quả nh đã nêu. Bản thân tôi xin có một số ý kiến đề xuất sau.
* Đối với trờng:
- Cần tạo điều kiện cho giáo viên tham gia học tập ở các đơn vị bạn để trao
đổi, học hỏi kinh nghiệm.
Giáo viên: Hoàng Thị Lệ Hằng
10
Trờng Mầm non Bắc Phú
- Đầu t kinh phí mua một số trang thiết bị phục vụ hoạt động âm nhạc nh:
Đàn organ, dụng cụ gõ đệm, trang phục biểu diễn, v.v
- Có các biện pháp, kiến nghị để mở các lớp bồi dỡng kỹ năng ca hát, vận
động theo nhạc cho đội ngũ giáo viên.
* Đối với Phòng Giáo dục:
- Cần tăng cờng hơn nữa các lớp tập huấn, bồi dỡng kỹ năng ca hát, vận
động theo nhạc, tổ chức các lớp dạy đàn, dạy múa
- Cung cấp các tiến bộ khoa học kỹ thuật nh: Học tập qua băng hình, đĩa