PHẦN I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lí do chọn đề tài
Công nghệ là một môn khoa học thực nghiệm, trong đó các kiến thức liên
quan đến thực tế có ý nghĩa rất lớn đến cuộc sống diễn ra xung quanh chúng ta,
giúp chúng ta lí giải được một số vấn đề và câu hỏi mà lâu nay chúng ta đang tìm
kiếm câu trả lời.
Công nghệ 10, là một trong những bộ phận của bộ môn Công nghệ trong
trường THPT, nội dung chủ yếu là nghiên cứu về lĩnh vực Nông, Lâm, Ngư nghiệp
và hoạt động kinh doanh trên thị trường. Đây là những lĩnh vực liên quan mật thiết
với đời sống của nhân dân Việt Nam nói chung và của học sinh nói riêng. Bởi vốn
dĩ có hơn một nữa dân số nước ta hiện nay tham gia vào lĩnh vực này, vì vậy việc
cung cấp cho học sinh các kiến thức có liên quan là rất cần thiết để phục vụ cho
cuộc sống của chính bản thân các em và gia đình.
Tuy nhiên, cũng chính vì nó là một khoa học thực nghiệm nên việc dạy như
thế nào để có hiệu quả không phải là một bài toán dễ có lời giải, cần phải có sự đổi
mới trong tư duy dạy học mới mong đem lại kết quả cao. Ở nước ta việc đổi mới tư
duy dạy học và phương pháp dạy học(PPDH) đã diễn ra, nhất là những năm gần
đây, song vẫn còn tình trạng dạy học theo lối thầy đọc, trò chép người giáo
viên(GV) ít chú trọng tới việc phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo cho học
sinh(HS), ít khi đặt ra các vấn đề mang tính chất tìm tòi, khám phá để học sinh phát
huy năng lực tự học, tự khám phá và nghiên cứu. Thực trạng dạy học Công nghệ 10
trong nhà trường phần lớn diễn ra theo chiều hướng chung như vậy. Do đó, đổi mới
PPDH để phát huy tính chủ động, sáng tạo cho học sinh là một việc làm cấp bách
và cần thiết.
Xác định được nhiệm vụ trên, nhiều GV đã tích cực, không ngừng đổi mới
PPDH, trong đó các phương pháp dạy học chủ động là lựa chọn hàng đầu, có thể kể
đến như phương pháp đóng vai(Role playing), phương pháp suy nghĩ - từng cặp -
chia sẻ(Think - pair - share) là ưu tiên số một.
Xuất phát từ những lí do đó, tôi mạnh dạn chọn đề tài: "Phát huy tính chủ
động, sáng tạo của học sinh thông qua PPDH suy nghĩ - từng cặp - chia sẻ và
phương pháp đóng vai trong dạy học Bài 54. Thành lập doanh nghiệP - Công

động, sáng tạo của người học. Dạy học chủ động hướng tới việc hoạt động hóa, chủ
động hóa hoạt động nhận thức của người học, nghĩa là tập trung phát huy tính tích
cực chủ động của học sinh chứ không phải phát huy tính chủ động của giáo viên.
Do đó đòi hỏi giáo viên phải nỗ lực rất nhiều so với phương pháp dạy học truyền
thống.
Theo một số nghiên cứu của Bigas(2003), cho thấy mối quan hệ chặt chẽ giữa các
hoạt động của người học với hiệu quả học tập. Tỷ lệ tiếp thu kiến thức của người
học tăng cao khi được vận dụng đa giác quan vào hoạt động học tập, được trải
nghiệm và tự mình khám phá kiến thức, đặc biệt là khi truyền đạt lại cho người
khác
3
10%
cđọ
20% nghe
30% nhìn
50% nghe v nhìnà
70% trao i v i ng i khácđổ ớ ườ
80% s d ng trong th c tử ụ ự ế
90% truy n t cho ng i khácề đạ ườ
70%trao i v i ng i khácđổ ớ ườ
Hình 1: Tháp học tập: thể hiện tỷ lệ phần trăm khả năng tiếp thu kiến thức tương
ứng với các hoạt động học tập của học sinh( theo hội thảo CPIO – 2010 – ĐHQG
TPHCM)
1.1.2. Phương pháp suy nghĩ – từng cặp – chia sẻ(Think – pair – share)
Đây là phương pháp thực hiện bằng cách cho học sinh cùng đọc tài liệu, hoặc suy
nghĩ cùng một vấn đề, sau đó các học sinh ngồi bên cạnh nhau có thể trao đổi với
nhau về ý kiến và kinh nghiệm của mỗi người trong một thời gian nhất định, sau đó
chia sẻ với cả lớp.
Ưu điểm: Dễ thực hiện với nhiều loại cấu trúc của lớp, ai cũng có thể tham gia
Tạo được sự tự tin cho người học khi bày tỏ quan điểm của mình

Trước đây ở hầu hết các trường THPT trong cả nước việc quan tâm đến chất
lượng giảng dạy và sự đầu tư của giáo viên cho bộ môn này còn rất hạn chế, bởi
các giáo viên tham gia giảng dạy không phải là giáo viên được đào tạo đúng
chuyên ngành mà là giáo viên của các bộ môn khác tham gia giảng dạy.
Trong những năm gần đây, cùng với sự đòi hỏi về việc nâng cao chất lượng giáo
dục sách giáo khoa Công nghệ 10 đã được đổi mới để cho phù hợp. Song song với
việc đó chất lượng đội ngũ giáo viên giảng dạy cũng đã được quan tâm hơn rất
nhiều. Hiện nay ở các trường THPT đều đã có GV dạy Công nghệ tốt nghiệp đại
học đúng chuyên ngành nên việc dạy học theo phương pháp đổi mới đã có nhiều
thuận lợi. Là một giáo viên tốt nghiệp chuyên ngành Kỹ thuật Nông nghiệp, đã
tham gia trực tiếp giảng dạy Công nghệ 10 trong 6 năm qua, tôi nhận thấy rằng việc
dạy bộ môn này trong nhà trường vẫn còn nhiều điều đáng quan tâm, đặc biệt làm
thế nào để đem lại hứng thú cho học sinh, bản thân tôi cũng phải tìm tòi để đổi mới
PPDH, đổi mới cách truyền đạt để mỗi giờ Công Nghệ không còn là sự nhàm chán,
là sự bắt buộc học đối với học sinh.
2.3. Thực trạng học sinh
Học sinh với bộ môn Công nghệ nói chung đều không có nhiều hứng thú, bởi
xuất phát từ thực tế cho thấy rằng đây không phải là bộ môn có môn thi tốt nghiệp,
cũng không phải là môn đòi hỏi thi học sinh giỏi, lại cũng không là môn thi đại học
cho nên tâm lý của học sinh đều xem Công nghệ là môn học cũng được, không học
cũng được, học với thái độ thờ ơ, không quan tâm. Do đó giáo viên cần phải nắm rõ
đặc điểm của học sinh, cũng như đặc trưng của môn học để dạy học một cách chủ
động, để mỗi giờ lên lớp không còn là gánh nặng với học sinh và với cả bản thân
mình. Trong 6 năm qua cùng với những trải nghiệm thực tế ở các lớp về các
5
phương pháp giảng dạy của mình tôi đã gom cho mình một số kinh nghiệm và
mạnh dạn phát triển nó thành đề tài, với hi vọng sẽ góp một phần nào đó để các
đồng nghiệp dạy cùng môn với tôi có thể tham khảo để đưa giờ học Công nghệ trở
thành giờ học được học sinh chờ đợi trong từng tuần.
3. Giải pháp và tổ chức thực hiện:

dung đã được phân công. Sau 10 phút chuẩn bị và làm xong, các nhóm cử đại diện
lên đóng vai trong khoảng thời gian là 5 phút để giới thiệu về “bản thân” cho các
nhà kinh doanh trước khi họ tiến hành thành lập doanh nghiệp
Bước 3: Các nhóm theo thứ tự( từ nhóm 1 đến nhóm 3) lên đóng vai.
Bước 4: Các học sinh khác theo dõi nội dung, phát biểu phản bác ý kiến.
Bước 5: GV nhận xét, kết luận, hoàn chỉnh nội dung và đánh giá.
Sau đây, tôi xin giới thiệu nội dung kịch bản của học sinh Nguyễn Thị Phương lớp
10b1 đại diện nhóm 3 lên đóng vai:
Xin chào các nhà kinh doanh, với việc kinh doanh trên thị trường hiện nay luôn có
những rủi ro rình rập. Do vậy việc các anh xây dựng cho doanh nghiệp mình
phương án kinh doanh tốt sẽ thúc đẩy cho quá trình thành lập doanh nghiệp thuận
lợi và hoạt động của nó sẽ nằm trong sự tính toán cẩn thận của các anh.
Tuy nhiên, trong sự đi lên và phát triển của mỗi doanh nghiệp tôi sẽ quyết định
đến sự tồn tại hay diệt vong của một doanh nghiệp, xin tự giới thiệu tôi là nghiên
cứu thị trường.
Tôi luôn mang lại sự tin cậy cho mỗi doanh nghiệp, bởi hơn ai hết tôi sẽ cung cấp
cho doanh nghiệp biết được nhu cầu của khách hàng đối với các sản phẩm hàng
hóa mà doanh nghiệp sẽ kinh doanh .
Vậy làm thế nào để biết được nhu cầu của khách hàng, tôi đã thực hiện một bản
test, và thấy rằng có 3 yếu tố cơ bản quyết định đến nhu cầu của khách hàng:
- Thu nhập bằng tiền của dân cư
- Nhu cầu tiêu dùng hàng hóa
7
- Gía cả hàng hóa trên thị trường
Bất kì một lĩnh vực kinh doanh nào, việc tranh giành khách hàng lẫn nhau là điều
không thể tránh khỏi, một nhà kinh doanh giỏi phải biết thu hút các đối tượng
khách hàng của doanh nghiệp mình và tôi sẽ là một công cụ đắc lực không thể thiếu
trên bước đường đi đó của các anh, bởi tôi luôn biết cách tìm kiếm các cơ hội kinh
doanh trên thị trường hay nói cách khác tôi sẽ tìm ra phần thị trường cho mỗi một
doanh nghiệp.

một tổ chức hợp pháp đại diện cho mình để tham gia vào các hoạt động kinh doanh
trên thị trường, đó chính là doanh nghiệp. Hôm nay, cô và các em cùng tìm hiểu
các công đoạn của quá trình thành lập doanh nghiệp, đó là nội dung tiết học ngày
hôm nay(ghi bảng)
tg Hoạt động của GV - HS Nội dung
1
0
1
0
5
GV: Có phải các nhà kinh doanh tiến
hành hoạt động kinh doanh trên thị
trường đều có cùng lí do? vậy có thể là
những lí do gì?
HS: suy nghĩ, thảo luận(trong 5 phút)
với học sinh bên cạnh sau đó chia sẻ
với cả lớp
GV: nhận xét, bổ sung và hoàn chỉnh
nội dung
GV phân chia lớp thành 3 nhóm, với
các nhiệm vụ cụ thể: sử dụng phương
pháp đóng vai để hoàn thành nội dung
Nhóm 1: phương án kinh doanh của
doanh nghiệp.
Nhóm 2: thị trường của doanh nghiệp
Nhóm 3: nghiên cứu thị trường
Đại diện nhóm 1 lên đóng vai
HS khác bổ sung, nhận xét
I. Xác định ý tưởng kinh doanh
Ý tưởng kinh doanh có thể xuất

- nội dung: thị trường và nghiên
cứu thị trường của doanh nghiệp
a. Thị trường
Bao gồm khách hàng hiện tại và
khách hàng tiềm năng
- khách hàng hiện tại: là khách
hàng thường xuyên có quan hệ
mua, bán hàng hóa với doanh
nghiệp.
- khách hàng tiềm năng: là đối
tượng mà doanh nghiệp sẽ hướng
tới để phục vụ.
b. Nghiên cứu thị trường của
doanh nghiệp.
- là nghiên cứu nhu cầu của khách
hàng đối với các sản phẩm hàng
hóa mà doanh nghiệp sẽ kinh
doanh.
Nhu cầu của khách hàng phụ thuộc
vào 3 yếu tố:Thu nhập bằng tiền
Nhu cầu tiêu dùng
Giá cả hàng hóa
- Tìm ra phần thị trường của doanh
nghiệp(tìm kiếm cơ hội kinh doanh
trên thị trường)
10
Nhà kinh doanh sẽ làm thế nào để có
thể tìm kiếm được cơ hội kinh doanh
của mình?lấy ví dụ minh chứng.
V. Củng cố và dặn dò

46 0 0 0
1
(2,2%)
3
(6,5%)
10
(21,7%)
16
(34,8%)
10
(21,7%)
5
(10,9%)
1
(2,2%)
10b2
(ĐC)
46 0 0
5
(10,9%)
2
(4,4%)
7
(15,2%)
15
(32,6%)
13
(28,4%)
3
(6,5%)

- Việc nắm bắt kiến thức của học sinh rất thụ động, phục thuộc vào giáo viên cho
nên lượng kiến thức các em có chỉ dừng lại ở mức độ nhớ và tái hiện mà chưa có sự
vận dụng vào thực tế.
- Có một số học sinh không chú ý vào bài giảng mà còn tập trung làm việc khác.
Như vậy, qua kết quả thực nghiệm này, tôi càng có thêm cơ sở thực tiễn để tin
rằng sử dụng phương pháp dạy học theo hướng chủ động đem lại nhiều thuận lợi
cho cả GV và HS: HS tích cực tham gia vào công việc học tập, có hứng thú và chủ
động hơn trong việc làm chủ kiến thức của mình; sôi nổi, nhiệt tình trong việc bày
tỏ ý kiến của mình; GV cũng nhẹ nhàng hơn trong việc truyền đạt kiến thức cho
HS, chỉ cần định hướng công việc cho HS để các em “tự thân vận động”, tự do
sáng tạo, tự do khám phá.
Tuy nhiên, do giới hạn về thời gian cũng như nội dung của đề tài nên tôi vẫn chưa
thể tiến hành thực nghiệm trên phạm vi rộng. Nhưng với những kết quả đã đạt được
tôi tin rằng sử dụng phương pháp suy nghĩ – từng cặp – chia sẻ và phương pháp
đóng vai trong dạy học Công nghệ là rất cần thiết, và có hiệu quả đồng thời cũng
đáp ứng được sự đòi hỏi về đổi mới phương pháp dạy học hiện nay.
PHẦN III. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
13
1. Kết luận
Từ những nghiên cứu đã thực hiện, tôi rút ra được một số kết luận sau:
- Bước đầu đã đi nghiên cứu được cơ sở thực tiễn của phương pháp suy nghĩ – từng
cặp – chia sẻ và phương pháp đóng vai trong dạy học chủ đông.
- Đã thiết kế và xây dựng kịch bản cho bài 54: thành lập doanh nghiệp
- Tìm hiểu ưu điểm, nhược điểm cũng như quy trình sử dụng từng phương pháp
dạy học trong bài 54.
- Đã tiến hành dạy ở 2 lớp 10b1 và 10b2 để đưa ra kết quả trong việc bước đầu sử
dụng hai phương pháp trên trong quá trình dạy học. Từ những kết quả đầu tiên này,
có thể thấy rằng sử dụng phương pháp suy nghĩ – từng cặp – chia sẻ và phương
pháp đóng vai thực sự đã đem lại hiệu quả cao trong việc truyền đạt kiên thức cho
học sinh theo hướng tích cực và phân loại chất lượng học sinh.

Thanh hóa, ngày 25 tháng 5 năm 2013
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình
viết, không sao chép nội dung của người
khác
Lê Thị Huế
15