Website: Email : Tel (: 0918.775.368
TàI liệu tham khảo
Luật đất đai năm 1993 & luật sửa đổi một số điều của luật đất đai năm 1998,
2001.
Luật khiếu nại, tố cáo năm 1998.
Giáo trình luật đất đai của trờng Đại học Luật Hà Nội.
Giáo trình quản lý nhà nớc về đất đai &nhà ở của trờng Đai học Kinh Tế
Quốc Dân Hà Nội.
Tạp chí địa chính năm 2000, 2001.
Tạp chí quản lý nhà nớc năm 2001.
Tạp chí thanh tra năm 2000, 2001.
Nghị định 34/CP của chính phủ ngày 23/4/1994 về chức năng, nhiệm vụ,
quyền hạn & tổ chức bộ máy của tổng cục ĐC.
Những vấn đề cơ bản của luật khiếu nại tố cáo của Thanh tra nhà nớc xuất
bản năm 1998.
Báo cáo tổng kết công tác quản lý đất đai tại Sở Địa Chính Hà Tây.
Báo cáo công tác giải quyết khiếu nại đất đai tại các huyện.
Báo cáo công tác thanh tra giải quyết khiếu nại đất đai của phòng thanh tra
Sở Địa Chính Hà Tây.
Báo cáo kết quả công tác thanh tra giải quyết khiếu nại của Thanh tra tỉnh
Hà Tây.
Báo cáo xác minh về công tác giải quyết khiếu nại đất đai của phòng Thanh
tra Sở Địa Chính Hà Tây.
Tài liệu sổ công tác tiếp dân của phòng Thanh tra Sở Địa Chính Hà Tây.

- 1 -
Mục lục
Trang
Lời nói đầu
1
Phần I: Lý luận chung về thanh tra giải quyết khiếu nại

b. Quản lý & xử lý đơn th khiếu nại 16
c. Giải quyết đơn th khiếu nại đất đai 16
- 2 -
4. Quyền & nghĩa vụ của ngời khiếu nại &bên bị khiếu nại 17
a.Quyền &nghĩa vụ của ngời khiếu nại 17
b.Quyền &nghĩa vụ của bên bị khiếu nại 18
IV. Tình hình đơn th khiếu nại đất đai trên cả n-
ớc
18
Phần II: Thực trạng công tác thanh tra giải quyết
khiếu nại trong quản lý đất đai tại sở Địa Chính
Hà Tây
22
I. Tình hình chung công tác thanh tra giải quyết khiếu nại đất đai ở Sở Địa
Chính Hà Tây
22
1.Tình hình chung công tác quản lý đất đai trên địa bàn tỉnh Hà Tây 22
2. Tình hình khiếu nại đất đai trên địa bàn tỉnh Hà Tây
27
II. Tổ chức thực hiện thanh tra giải quyết khiếu nại đất đai tại sở Địa Chính
Hà Tây
33
1. Tiếp nhận đơn th, tài liệu liên quan qua công tác tiếp công dân
34
Trình tự nội dung tiếp công dân của các cán bộ Sở Địa Chính Hà Tây 37
2. Xử lý ban đầu & quản lý đơn th khiếu nại đất đai 42
a. Xử lý ban đầu đơn th khiếu nại 42
b. Quản lý đơn th khiếu nại 45
3. Tình hình giải quyết khiếu nại đất đai tại sở Địa Chính Hà Tây 46
A. Trình tự giải quyết khiếu nại của các cán bộ thanh tra Sở Địa Chính Hà

Phần III: Một số kiến nghị nhằm giải quyết tốt khiếu nại đất
đai tại Sở Địa Chính Hà Tây
68
1. Dự báo & giải pháp thực hiện công tác quản lý đất đai trên địa bàn tỉnh
Hà Tây trong những năm tới
68
2.Trớc hết tăng cờng pháp chế XHCN, tuyên truyền pháp luật trong nhân
dân, phát huy dân chủ, nâng cao hiệu quả công tác giải quyết khiếu nại
71
a.Tăng cờng tính khả thi của các văn bản pháp luật, các chính sách đền bù 71
b. Tăng cờng quản lý Nhà nớc về đất đai bằng pháp luật tránh sự buông
lỏng quản lý
72
c. Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật 72
3.Củng cố tổ chức bộ máy, tăng cờng hoạt động, nâng cao trình độ chuyên
môn của cán bộ thanh tra giải quyết khiếu nại đất đai
73
a. Tăng cờng hoạt động của cán bộ thanh tra ĐC 73
b. Củng cố tổ chức bộ máy thanh tra ĐC 74
c. Bồi dỡng, nâng cao hơn nữa trình độ nghiệp vụ của cán bộ thanh tra giải
quyết khiếu nại đất đai
74
4.Giải quyết triệt để khiếu nại, xử lý kịp thời, cơng quyết & nghiêm
minh các hành vi vi phạm đất đai, tranh chấp đất đai & tăng cờng công
tác tiếp dân
75
Kết luận 78
Tài liệu tham khảo 79
Mục lục
- 4 -

- 5 -
Phần II: Thực trạng công tác thanh tra giải quyết khiếu nại trong quản lý
đất đai tại Sở Địa Chính Hà Tây.
Phần III: Một số kiến nghị nhằm giải quyết tốt khiếu nại trong quản lý đất
đai tại Sở Địa Chính Hà Tây.
Do trình độ và thời gian có hạn, chuyên đề không tránh khỏi những
thiếu sót. Rất mong sự đóng góp ý kiến của thầy cô, các cán bộ thanh tra tại Sở
Địa Chính Hà Tây và bạn bè để lần sau em làm đợc tốt hơn.
Em xin chân thành cảm ơn Thầy giáo hớng dẫn Th.S hoàng cờng, các
cán bộ thanh tra sở Địa Chính Hà Tây và bạn bè đã giúp em hoàn thành đề tài
này.

- 6 -
Phần i: Lý luận chung về thanh tra giải quyết khiếu
nại Trong quản lý đất đai
I.Sự cần thiết phải quản lý nhà n ớc về đất đai :
1.Vị trí, vai trò của đất đai trong đời sống kinh tế
Đất đai là sản phẩm của tự nhiên nhng lại đóng vai trò quan trọng cho tồn
tại và phát triển của loài ngời, nhng lại là nguồn lực khan hiếm không thể tạo ra
đợc. Vì vậy nó trở nên vô cùng quý giá của loài ngời, là điều kiện cho sự sống
của động thực vật và con ngời trên trái đất.
Đất đai tham gia mọi hoạt động kinh tế xã hội. Nó là địa điểm cho mọi hoạt
động kinh tế xã hội, nó cung cấp số liệu cho một số ngành sản xuất vật chất nh
xây dựng, nông nghiệp, công nghiệp, khai khoáng .Không những thế đất đai
kết hợp với một số điều kiện tự nhiên để hình thành các vùng kinh tế của đất n-
ớc nhằm khai thác sử dụng có hiệu quả các tiềm năng tự nhiên, kinh tế xã hội
của vùng đó, tạo lợi thế các vùng kinh tế.
Đất đai tham gia vào tất cả các ngành sản xuất vật chất của xã hội nhng ở
những vị trí khác nhau. Với ngành nông nghiệp đất đai là t liệu sản xuất chủ yếu
không thể thay thế đợc. Nó vừa là đối tợng lao động, vừa là t liệu lao động,

yếu kém trong khi đó việc áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất và trong
cuộc sống còn rất yếu .
Vì vậy vai trò của nhà nớc là quản lý các thị trờng để bổ sung những lỗ
hổng của thị trờng và thúc đẩy sự hình thành đồng bộ các loại thị trờng tạo sự
vận động nền kinh tế đa dạng. Đồng thời quản lý nhà nớc trong điều kiện nền
kinh tế thị trờng là cần thiết nhằm ngăn ngừa, hạn chế những mặt trái, các mặt
tiêu cực của nền kinh tế, của thị trờng và để sử dụng các tiềm năng có hiệu quả .
Đất đai cũng không nằm ngoài sự quản lý của nhà nớc. Với nhu cầu khác
quan của việc sử dụng có hiệu quả tài nguyên đất - một tài nguyên có hạn và
không sản xuất đợc - đã thúc đẩy nhà nớc phải ngày càng tăng cờng năng lực và
hiệu quả quản lý. Có nh vậy mới đáp ứng đợc nhu cầu đời sống của nhân dân.
Nhng để quản lý chặt chẽ nguồn tài nguyên quý hiếm này, năm 1993 luật đất
đai thông qua đã đánh dấu một bớc ngoặt đáng kể trong công tác quản lý nhà
nớc về đất đai. Thông qua đó nhà nớc đa ra và thừa nhận các quyền của con ng-
- 8 -
ời về đất đai: nh quyền sử dụng đất đai, quyền thừa kế, chuyển nhợng, cho thuê,
cho thuê lại, thế chấp, cầm cố, góp vốn vào liên doanh
Nhà nớc đa ra những quy định thị trờng mua bán bất động sản để bảo vệ
lợi ích của các bên tham gia thị trờng một cách chính đáng. Nhà nớc cũng hỗ
trợ các hoạt động của các tổ chức, cá nhân tham gia thỉ trờng bất động sản,
bằng cách tạo điều kiện thuận lợi thông qua các công cụ của mình, chính sách
của mình. Đồng thời dựa vào các quy định pháp luật đất đai, Nhà nớc thanh tra,
xử lý các vụ tranh chấp, giải quyết khiếu nại, tố cáo về các vấn đề nảy sinh
trong quan hệ đất đai .
b.N ội dung của quản lý nhà n ớc về đất đai
Đất đai là rất quạn trọng nên nhà nớc luôn trú trọng quản lý đất đai thông
qua các nội dung sau:
-Nhà nớc thông qua điều tra, khảo sát, đo đạc, đánh giá và phân hạng đất
đai, lập bản đồ địa chính, để nắm chắc toàn bộ quỹ đất đai về số lợng, chất lợng
để làm căn cứ khoa học nhằm sử dụng đất đai có hiệu quả và hợp lý, để nắm rõ

Thanh tra việc quản lý và sử dụng đất đai gồm 2 loại: thanh tra nhà nớc và
thanh tra ngành .
Thanh tra nhà nớc do chính phủ, UBND các cấp thực hiện với sự giúp đỡ
trực tiếp của hệ thống cơ quan quản lý đất đai từ TW đến địa phơng .
Tại TW, Tổng cục Địa chính việt nam là cơ quan giúp chính phủ thực hiện
thống nhất việc quản lý nhà nớc đối với đất đai, thanh tra, kiểm tra chế độ
quản lý và sử dụng đất đai trong phạm vi cả nớc. Sở ĐC tỉnh, phòng ĐC huyện
và cán bộ ĐC xã giúp UBND cùng cấp thực hiện thanh tra, kiểm tra đất đai
trong phờng của mình .
Thanh tra ngành do các ngành nh Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn,
bộ xây dựng, bộ giao thông vận tải Thực hiện đối với việc sử dụng đất
đai trong nội bộ ngành của mình .
Thanh tra ngành không thay thế cho thanh tra nhà nớc mà chỉ có tác động
bổ sung, hỗ trợ nhằm thúc đẩy việc quản lý và sử dụng đất đai một cách hợp lý,
có hiệu quả đối với ngành đợc nhà nớc giao cho sử dụng .
b.Khái niệm khiếu nại, giải quyết khiếu nại về đất đai :
- 10 -
Khiếu nại về đất đai là công việc công dân, cơ quan, tổ chức theo thủ tục
do luật khiếu nại tố cáo quy định đề nghị cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm
quyền xem xét lại quyết định hành chính, hành vi hành chính liên quan đến đất
đai khi có căn cứ cho rằng quy định hoặc hành vi đó là trái pháp luật đất đai,
xâm phạm đến quyền, lợi ích hợp pháp của mình.
*Các dạng khiếu nại về đất đai :
Khiếu nại về đất đai có xu hớng ngày càng gia tăng chiếm trên 70% trong
tổng lợng đơn th khiếu nại của các lĩnh vực trong cả nớc .
Về cơ bản có các loại khiếu nại sau :
-Khiếu nại về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
-Khiếu nại quyết định xử phạt hành chính về vi phạm chế độ quản lý đất
đai .
-Khiếu nại về quyết định của UBND về giải quyết tranh chấp đất đai .

Thẩm quyền giải quyết khiếu nại cuối cùng căn cứ vào tính chất của vụ
việc khiếu nại và thẩm quyền quản lý của cơ quan nhà nớc .
2.Sự cần thiết phải thanh tra giải quyết khiếu nại trong quản lý đất đai
a.ý nghĩacủa công tác thanh tra giải quyết khiếu nại đất đai :
Quá trình quản lý đất đai gắn bó chặt chẽ với việc tổ chức và thực hiện
pháp luật đất đai.Đó là một hoạt động rất phức tạp, đòi hỏi phải có sự thống
nhất chặt chẽ giữa hiểu biết thực tiễn pháp luật với việc sử dụng pháp luật.
Muốn có những hiểu biết để tác động đúng lúc, đúng chỗ, đúng hớng vào quá
trình vận động của pháp luật, để điều chỉnh các quan hệ đất đai thì phải tiến
hành hoạt động thanh tra, kiểm tra ,qua đố mà biết đợc kết quả tác động của cơ
quan quản lý đối với đối tợng bị quản lý, trên cả mặt tốt và mặt xấu. Từ đó đề ra
những biện pháp đúng để phát huy những mặt tốt, khắc phục những mặt xấu,
đảm bảo cho pháp luật đất đai đợc chấp hành nghiêm chỉnh, đảm bảo pháp chế
XHCN, tăng cờng kỷ cơng trong công tác quản lý đất đai
Hơn thế nữa tình trạng đơn th khiếu nại gửi lan tràn vợt cấp, chuyển vòng
quanh diễn ra còn khá phổ biến, số vụ việc tồn đọng còn nhiều, sự phối hợp
giữa các cơ quan nhà nớc trong việc giải quyết khiếu nại đất đai còn thiếu chặt
chẽ, một số vụ đã đợc giải quyết đúng chính sách, đúng pháp luật nhng không
đợc thi hành nghiêm minh dẫn đến khiếu nại ngày càng nhiều và càng phức tạp.
- 12 -
Vì vậy tình trạng đơn th khiếu nại về quản lý và sử dụng đất đai thờng
xuyên xảy ra, do không chấp hành nghiêm pháp luật nên xảy ra tranh chấp vẫn
không ngừng diễn ra ở nhiều nơi, vi phạm luật đất đai thì nhiều vô kể, các vụ
khiếu nại không ngừng gia tăng. Trớc tình hình cấp thiết đó thì công tác thanh
tra giải quyết khiếu nại là hết sức cần thiết, nó sẽ là chìa khoá để mở ra giải
quyết những vớng mắc của các đơn th khiếu nại .
b.Mục đích, vai trò công tác thanh tra giải quyết khiếu nại đất đai :
Thanh tra giải quyết khiếu nại trong quá trình quản lý đất đai là nội dung
quan trọng của chế độ quản lý nhà nớc đối với đất đai và là một biện pháp quan
trọng để bảo vệ chế độ sở hữu đất đai của nhà nớc và chế độ sử dụng đất đai.

và phạm vi của thanh tra .
Đối với ngời sử dụng đất, nội dung thanh tra đợc thể hiện trên các phơng
diện sau:
-Thanh tra quyền sử dụng đất: quyền sử dụng đất hợp pháp là quyền sử
dụng đất khi đợc cơ quan nhà nớc có thẩm quyền giao đất và đợc cấp GCN
quyền sử dụng đất. Việc xác định một chủ thể nào đó có quyền sử dụng đất bao
giờ cũng gắn liền với các yếu tố diện tích, vị trí và loại đất nhất định. Khi tiến
hành thanh tra phải trú trọng đến nội dung đó. Ngoài ra còn thanh tra việc đăng
ký khai báo biến động về đất đai, thống kê đất đai .
-Thanh tra tình hình sử dụng đất tức là thanh tra sử dụng đất có đúng với
quy hoạch, kế hoạch đã đợc cơ quan nhà nớc có thẩm quyền xét duyệt hay
không? Và có đúng với mục đích đã đợc ghi trong văn bản khi giao đất không?
Nêu chủ thể sử dụng không phải với mục đích sản xuất nông nghiệp, lâm
nghiệp thì phải kiểm tra việc luận chứng kinh tế kỹ thuật với viêc sử dụng và bố
trí mặt bằng đã đợc duyệt, qua đó mà xem xét quá trình sử dụng đất có hợp lý
hay không?
Đối với chủ thể sử dụng đất vào mục đích nông nghiệp, lâm nghiệp thì
phải thanh tra các biện pháp canh tác trên đất, bảo vệ cải tạo đất nghĩa là
thanh tra việc thực hiện nghĩa vụ của ngời sử dụng đất .
thanh tra tình hình sử dụng đất là nội dung quan trọng nhất đảm bảo cho đất đai
đợc sử dụng hợp lý và có hiệu quả kinh tế cao .
Nội dung thanh tra đất đai thể hiện trong điều 37 luật đất đai nh sau :
- Thanh tra việc quản lý nhà nớc về đất đai của UBND các cấp
- 14 -
- Thanh tra việc chấp hành pháp luật đất đai của ngời sử dụng đất và của
các tổ chức cá nhân khác .
- Giải quyết khiếu nại, tố cáo đối với hành vi vi phạm pháp luật đất đai.
Các cơ quan quản lý đất đai thực hiện chức năng này bằng nhiệm vụ quản
lý đất đai trong từng giai đoạn cụ thể nh: Thanh tra thẩm quyền giao đất ,thu hồi
đất, thay đổi mục đích sử dụng đất, chuyển quyền sử dụng đất và xử lý các vi

Các khiếu nại đối với nhân viên và nội dung liên quan đến trách nhiệm
quản lý của cơ quan nào thì thủ trởng cuả cơ quan đó có trách nhiệm giải
quyết .
Khiếu nại đối với quyết định hoặc việc làm của thủ trởng cơ quan nào thì
thủ trởng cơ quan đó có trách nhiệm giải quyết .
Các tổ chức thanh tra, thanh tra viên và cán bộ thanh tra của cơ quan ĐC
có trách nhiệm giải quyết khiếu nại theo quy định của pháp lệnh khiếu nại của
công dân và kiến nghị với thủ trởng cơ quan mình giải quyết khiếu nại .
Giúp chính phủ và UBND các cấp trong việc xét giải quyết khiếu nại
đất đai thuộc thẩm quyền của cơ quan đó.
Trong quá trình giải quyết khiếu nại đất đai, các cơ quan ĐC có quyền yêu
cầu các bên có liên quan cung cấp tài liệu cần thiết và ra quyết định buộc ngời
có hành vi trái pháp luật phải thi hành hoặc kiến nghị với chính phủ và UBND
các cấp giải quyết khiếu nại đất đai thuộc thẩm quyền của cơ quan này
2. Nguyên tắc trong quá trình xét ,giải quyết khiếu nại đất đai .
a.Nguyên tắc giải quyết khiếu nại đất đai:
Để đảm bảo cho những quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình quản lý và
sử dụng đất đai diễn ra phù hợp với ý chí cuả nhà nớc và ngời sử dụng đất, đồng
thời góp phần tích cực vào việc bảo vệ quyền sở hữu đất đai của Nhà nớc, quyền
và lợi ích hợp pháp của ngời sử dụng đất, việc giải quyết khiếu nại về đất đai có
ý nghĩa hết sức quan trọng, nhằm đáp ứng kịp thời và đầy đủ những yêu cầu của
đơng sự theo đúng pháp luật. Vì thế quá trình giải quyết khiếu nại tuân theo
những nguyên tắc sau:
- 16 -
Phải thật sự khách quan, thận trọng, vô t. Nguyên tắc này đòi hỏi nhìn
nhận sự việc phải trung thực, không phụ thuộc vào ý muốn của đơng sự nào.
Kết hợp giải quyết khiếu nại về đất đai với việc giáo dục thuyết phục,
tuyên truyền phổ biến pháp luật đất đai, thông qua quá trình này làm cho mọi
ngời hiểu, thừa nhận và nghiêm chỉnh chấp hành quyết định của cơ quan đã giải
quyết khiếu nại .

vật chất Cần phải đảm bảo lợi Nhà n ớc và quan tâm thích đáng đến lợi ích
của ngời sử dụng đất, quan tâm đến đời sống sinh họat nơi ở của những ngời
khó khăn .
Khi giải quyết khiếu nại đền bù giải phóng mặt bằng không để ngời sử
dụng hợp pháp bị thiệt thòi, ngời làm nông nghiệp có đất SX, mọi ngời đều có
nơi, chiếu cố đến gia đình đặc biệt khó khăn, quan tâm đến gia đình chính
sách .
* Kết hợp hài hoà giữa căn cứ pháp luật với thực tiễn, giữa chính sách đất
đai với các chính sách xã hội khác :
Các quy định của pháp luật là căn cứ rất quan trọng để giải quyết khiếu nại
về đất đai, là một trong những yếu tố đảm bảo cho việc thống nhất quản lý Nhà
nớc về đất đai trong cả nớc, cũng nh ở từng địa phơng, là cơ sở để bảo vệ chế độ
sở hữu Nhà nớc về đất đai. Nhng chỉ ccó căn cứ pháp lý thì cha đủ mà cần có
các yếu tố thực tế, tức dựa trên cơ sở tôn trọng quá trình sử dụng ổn định của
các chủ sử dụng đất,đồng thời phải tôn trọng quy hoạch sử dụng đất của chính
quyền địa phơng, để giải quyết phù hợp với pháp luật, có
lý có tình, đợc d luận đồng tình ủng hộ .
Trong khi giải quyết khiếu nại còn phải có sự kết hợp hài hoà giữa chính
sách đất đai với các chính sách xã hội khác nh: CS về ngời có công với cách
mạng, CS dân tộc, tôn giáo, CS với các thơng binh liệt sỹ
*Mọi ng ời, mọi cơ quan, tổ chức sử dụng đất đều bình đẳng tr ớc pháp luật
Khi giải quyết khiếu nại nói chung, giải quyết khiếu nại đất đai nói riêng
thì quan đỉem nguyên tắc quan trọng là không đợc thiên vị, đảm bảo công bằng
trớc pháp luật, bảo vệ quyền lợichính đáng, hợp pháp của ngời sử dụng đất.
Xong cũng phải nghiêm minh những vi phạm về quản lý sử dụng đất đai, tránh
- 18 -
việc giải quyết đợc vụ này lại nảy sinh vụ khác trong cùng địa phơng hoặc khác
địa phơng, vì dân so sánh trờng hợp của mình với các trờng hợp khác đã giải
quyết rồi kéo nhau đi khiếu nại tập thể đòi quyền lợi .
3. Trình tự giải quyết khiếu nại đất đai

bí mật về nội dung và tên ngời tố cáo.Trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày nhận
đợc đơn khiếu tố phải xử lý đơn xong và báo cho đơng sự biết .
c. Giải quyết đơn th khiếu nại đất đai: -Nghiên cứu đơn phải tập trung
tìm ra mâu thuẫn, bản chất của vấn đề, phán đoán nguyên nhân đồng thời chuẩn
bị tài liệu những văn bản pháp luật làm cơ sở để giải quyết những vấn đề mà đ-
ơng sự yêu cầu .
-Gặp đơng sự là không thể thiếu đợc trong việc xét đơn. Sau đó tiến hành
tiếp xúc với cơ quan nơi phát sinh sự việc, yêu cầu cơ quan đó báo cáo lại quá
trình diễn biến của sự việc, rồi thu thập tài liệu để lập hồ sơ đầy đủ, phân tích sự
việc .
Điều tra xác minh sự việc và tiến hành kiểm tra lại chứng từ trong hồ
sơ .
Viết báo cáo kết quả xác minh, hoàn chỉnh hồ sơ. Nêu ra những mâu
thuẫn của hai bên, những dự kiến và cách giải quyết. Báo cáo gồm 3 phần ;
+ Giới thiệu và khái quát.
+ Nêu kết quả sự việc đã xác minh.
+ Nhận xét kết luận và kiến nghị biện pháp giải quyết đối với hai bên.
Mở hội nghị để xét giải quyết khiếu nại: Cơ quan địa chính các cấp có
trách nhiệm giúp UBND các cấp mình mở hội nghị giải quyết khiếu nại với các
đơn khiếu nại đất đai thuộc thẩm quyền của UBND. Nếu đơn khiếu nại thuộc
thẩm quyền xét và giải quyết của thủ trởng cơ quan thì sau khi điều tra xong, cơ
quan thanh tra của ngành ở các cấp giúp thủ trởng mình mở hội nghị xét giải
quyết khiếu nại .
4. Quyền và nghĩa vụ của ng ời khiếu nại và bên bị khiếu nại :
a.Quyền vànghĩa vụ của ng ời khiếu nại :
* Quyền của ngời khiếu nại:
Tự mình khiếu nại hoặc thông qua ngời dại diện hợp pháp để khiếu nại
về quyết định của cơ quan có thẩm quyền (quyết định khiếu nại lần đầu ).
- 20 -
Đợc nhận văn bản trả lời về việc thụ lý để giải quyết khiếu nại, nhận

Theo báo cáo cha đầy đủ của thanh tra các sở ĐC, sở ĐC nhà đất các tỉnh,
thành phố trong cả nớc. Năm 2000 toàn ngành nhận đợc hơn 20 000 đơn th
khiếu nại, tố cáo về đất đai. Đơn th khiếu nại của các công dân tập trung vào
các nội dung: Đòi lại đất cũ trong thời kỳ cải tạo XHCN (ở miền bắc từ năm
1957-1960, ở miền nam từ 1975-1980). Nhà nớc đã sử dụng hoặc giao cho ngời
khác sử dụng, đất đã đa vào hợp tác xã, tập đoàn sẩn xuất. Nay HTX, tập doàn
sản xuất giải thể, ruộng đất cũ đã giao cho ngời khác sử dụng Đất do Nhà n -
ớc đã giao cho các tổ chức sử dụng để thành lập khu kinh tế mới nông lâm tr-
ờng, trạm trại sử dụng cho mục đích an ninh, quốc phòng, lợi ích quốc gia và lợi
ích công cộng. Đất t đã cho tổ chức hay cá nhân làm mớn từ trớc giải phóng,
sau ngày giải phóng 30/4/1975 khi thực hiện chủ trơng nhờng cơm sẻ áo Nhà
nớc đã công nhận quyền sử dụng cho ngời thuê, mớn mợn Nh ng không có bút
tích về sự điều chỉnh ruộng đất nh : Đất từ đờng, hơng hoả, đất thổ mộ, đất thờ
tự, đất tôn giáo.
Ngoài ra còn khiếu nại về đền bù giải toả khi Nhà nớc thu hồi đất. Một
phần các khiếu nại là do đền bù giá quá thấp so với thị trờng. Mặt khác các
khiếu nại kèm theo tố cáo về việc vi phạm pháp luật đất đai của chính quyền
các cấp (tập trung chủ yếu là chính quyền cơ sở ), lợi dụng vào quy hoạch, kế
hoạch giao đất trái phép thu chi tiền đất sai nguyên tắc vi phạm chế độ quản lý
đất công ích xã
Tuy nhiên năm 2000 thanh tra ĐC vàcác sở ĐC, sở ĐC nhà đất các tỉnh,
thành phố trực thuộc TW đã có nhiều cố gắng tập trung giải quyết khiếu nại về
đất đai, nhất là sau khi các đoàn công tác của Chính Phủ kết thúc đợt kiểm tra,
đôn đốc giải quyết khiếu nại ở các địa phơng. Hầu hết các tỉnh có có đơn th
khiếu nại nhiều, găy gắt kéo dài đều thành lập các đoàn công tác liên ngành
của tỉnh xuống địa phơng (huyện ,xã) giải quyết khiếu nại.Tuy đã giải quyết đ-
ợc lợng lớn đơn th khiếu nại tồn đọng nhng vẫn còn rất nhiều đơn th khiếu nại
mới gửi đến. Cụ thể:
Bảng 1: Tình hình đơn th khiếu nại về đất đai cả nớc
trong 2 năm 1999-2000

tăng mạnh và đơn th khiếu nại thuộc thẩm quyền tăng 1533đơn. Cho thấy tình
hình khiếu nại trong quản lý đất đai ngày càng trở nen bức xúc. Các vụ khiếu
nại, tố cáo đông ngời, tồn đọng kéo dài, phức tạp đang trở thành điểm nóng, đòi
hỏi các cơ quan có thẩm quyền cần có biện pháp để hạn chế tình trạng này .
Có thể nói phần lớn các khiếu nại liên quan đến đất đai với các nội dung
sau:
- 23 -
Đòi lại nhà cũ, đất cũ bị quản lý trrong đợt cải tạo công thơng nghiệp tr-
ớc đây có chiều hớng gia tăng ở các tỉnh miền nam và miền trung .
Việc đền bù khi thu hồi đất để mở rộng giao thông, xây dựng các khu
trung tâm kinh tế, thơng mại không đ ợc công khai, không đợc công bằng, đền
bù giá thấp nhng khi tái định c lại đấu thầu giá quá cao, bớt xén tiền đền bù .
Khiếu nại về nhà cửa, đất đai, tài sản, tồn đọng do thực hiện các chính
sách của Nhà nớc trong các giai đoạn trớc đây, nhiều nhất ở các thành phố lớn
nh: Hà nội, Thành phố HCM, Hải phòng, Đà nẵng
Tranh chấp giữa các cá nhân với nhau .
Khiếu nại tố cáo các lãnh đạo chính quyền cấp cơ sở sai phạm trong
quản lý đất đai nh cấp đất, bán đất trái thẩm quyền, để quỹ đất công ích vợt quá
quy định của luật đất đai (có nơi để từ 12-15% trong khi đó quy định luật đất
đai là 5% quỹ đất đai công ích ), cho đấu thầu quá dài hạn, giấu diện tích để
trốn thuế, quản lý thu chi ngân sách, sử dụng các khoản thu từ cấp đất, bán đất
vào xây dựng các công trình cơ sở hạ tầng ở nông thôn không công khai, có
nhiều dấu hiệu tham nhũng
Nguyên nhân của tình trạng trên là do đất nớc ta trải qua nhiều giai đoạn
lịch sử, những tồn tại trong quan hệ đất đai, giữa công dân với nhau, giữa công
dân với Nhà nớc và các tổ chức kinh tế cha đợc giải quyết triệt để. Từ quan hệ
sở hữu t nhân đối với đất đai chuyển thành quan hệ sở hữu toàn dân, hệ thống
pháp luật thiếu đồng bộ và chậm đổi mới. Quản lý đất đai còn buông lỏng, ngời
dân còn thiếu hiểu biết về pháp luật nên còn phát sinh nhiều khiếu tố của công
dân .