BÁO CÁO ĐỀ DẪN
HỘI THẢO KHOA HỌC: Nâng cao chất lượng công tác đào tạo, bồi dưỡng
góp phần thực hiện chương trình đột phá về đào tạo cán bộ và phát triển
nguồn nhân lực của tỉnh Bình Phước, giai đoạn 2011 - 2015
Trường Chính trị tỉnh Bình Phước là đơn vị sự nghiệp trực thuộc Tỉnh ủy và
UBND tỉnh, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp và thường xuyên của Ban Thường vụ Tỉnh
ủy Bình Phước. Trường có nhiệm vụ tổ chức đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản
lý của hệ thống chính trị cấp cơ sở; cán bộ công chức ở địa phương về lý luận chính trị
- hành chính; đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước;
kiến thức và chuyên môn nghiệp vụ về công tác xây dựng Đảng, chính quyền, mặt trận
tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội; kiến thức về pháp luật, quản lý Nhà nước và
một số lĩnh vực khác như đào tạo Trung cấp Luật, trung cấp Hành chính. Đồng thời
phối hợp đào tạo Cao cấp Lý luận Chính trị - Hành chính; mở các lớp Đại học chuyên
ngành theo yêu cầu đào tạo cán bộ của địa phương.
Thực hiện chức năng, nhiệm vụ được giao, trong những năm qua Trường Chính
trị tỉnh Bình Phước đã có nhiều chuyển biến tích cực trong hoạt động đào tạo, bồi
dưỡng và đạt những kết quả quan trọng cả về quy mô, số lượng và chất lượng đào tạo,
bồi dưỡng.
Nhà trường xác định nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng luôn là mục tiêu
hàng đầu trong mọi hoạt động của nhà trường nhằm góp phần đào tạo một đội ngũ cán
bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức cách mạng trong sáng, có kiến thức về lý
luận chính trị - hành chính và chuyên môn, có kỹ năng lãnh đạo, quản lý, có tư duy đổi
mới với tầm nhìn xa và có khả năng đoàn kết tập hợp lực lượng nhằm tổ chức thực
hiện thành công đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước,
các nghị quyết của địa phương trên từng địa bàn. Đó là nhiệm vụ quan trọng và nặng
nề của nhà trường, nhiệm vụ đó đã được tập thể cán bộ, giảng viên nhà trường tập
trung thực hiện với những kết quả cụ thể như sau:
Về thực hiện nội dung, chương trình đào tạo, bồi dưỡng: Bám sát hướng dẫn,
quy định của Học viện Chính trị - Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh và Ban Tuyên
giáo Trung ương. Trong từng nội dung chương trình chú trọng truyền tải đến học viên
những kiến thức lý luận và thực tiễn, kỹ năng lãnh đạo, quản lý phù hợp với yêu cầu
Giám hiệu và mời báo cáo viên của các ngành tham gia giảng dạy.
Về quản lý đào tạo, bồi dưỡng, nhà trường đã cụ thể hóa các quy chế, quy định
của Trung ương, Học viện, của Tỉnh ủy thành các quy chế, quy định, hướng dẫn cụ thể
để quản lý chặt chẽ quá trình dạy và học. Việc tổ chức thi, kiểm tra, đánh giá kết quả
học tập của học viên được đổi mới từng bước theo hướng qua bài thi, kiểm tra phải
đánh giá được kiến thức lý luận, thực tiễn của học viên, sự liên hệ, vận dụng vào thực
tiễn công tác lãnh đạo, quản lý ở cơ sở. Nhất là việc viết tiểu luận cuối khóa của
chương trình Trung cấp Lý luận Chính trị - Hành chính đã giúp cho học viên biết phân
tích, đánh giá, vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn, tổng kết thực tiễn và đề xuất
các giải pháp để giải quyết một vấn đề cụ thể thực tiễn đặt ra ở ngay cơ quan, địa
phương, đơn vị.
Về hình thức mở lớp: Nhà trường kết hợp cả hình thức đào tạo tập trung và tại
chức, tổ chức mở lớp tại trường và ở các huyện, thị, Đảng ủy trực thuộc; tạo điều kiện
cho cán bộ cơ sở ở vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, vùng đồng bào dân tộc vừa học
vừa làm và khắc phục khó khăn về đi lại cho học viên. Đối với các lớp mở cho các
doanh nghiệp, nhà trường vận dụng linh hoạt tổ chức học ngoài giờ hành chính để tạo
điều kiện cho các doanh nghiệp bảo đảm công tác chuyên môn của mình.
Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là một khâu quan trọng trong công tác cán bộ của
Đảng và đòi hỏi phải có sự phối hợp chặt chẽ của nhiều cấp, nhiều ngành. Trường
Chính trị tỉnh luôn phối hợp chặt chẽ với Ban Tổ chức Tỉnh ủy, Sở Nội vụ - hai cơ
quan chuyên trách tham mưu về công tác cán bộ của tỉnh; phối hợp với các ban Đảng
2
tỉnh; các sở ngành, đoàn thể liên quan khác; các huyện, thị, Đảng ủy trực thuộc, trung
tâm Bồi dưỡng chính trị để xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng, duyệt sinh, chuẩn bị
về cơ sở vật chất, tổ chức giảng dạy. Đồng thời, nhà trường cũng phối hợp với các Học
viện, các trường Đại học để tổ chức học tập, quản lý học viên đối với các lớp Cao cấp
LLCT – HC và Đại học chuyên ngành đặt tại Trường chính trị tỉnh. Sự phối hợp đó là
một trong những yếu tố quan trọng giúp cho nhà trường nâng cao chất lượng đào tạo,
bồi dưỡng.
Bên cạnh những kết quả đã đạt được, việc nâng cao chất lượng đào tạo, bồi
Chính trị phải không ngừng nâng cao nhận thức về trách nhiệm của bản thân đối với
hoạt động nghiên cứu khoa học, không ngừng nâng cao chất lượng đề tài nghiên cứu và
ứng dụng kết quả nghiên cứu vào bài giảng.
3
Tuy nhiên, việc tham gia của giảng viên chưa đồng đều, chất lượng nghiên cứu
khoa học còn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu.
Thứ năm, về hình thức đào tạo, bồi dưỡng, do yêu cầu của nhiều huyện, thị,
Đảng ủy trực thuộc, nhà trường mở nhiều lớp hệ B đặt tại các địa phương, đơn vị; số
lớp đào tạo tập trung tại Trường còn ít. Do đó, việc quản lý quá trình học tập của học
viên gặp nhiều khó khăn, ở một số nơi chưa có biện pháp phối hợp quản lý tích cực,
hiệu quả nên ảnh hưởng không nhỏ đến cả chất lượng dạy và chất lượng học.
Thứ sáu, về chế độ, chính sách đối với cán bộ, giảng viên Trường chính trị tỉnh,
thành phố chưa thỏa đáng, còn nhiều vướng mắc và bất hợp lý do các quy định của
Trung ương và Chính phủ dẫn đến tình trạng: Phụ cấp ưu đãi ngành 45% không còn
đúng với ý nghĩa ưu đãi; bộ phận cán bộ, nhân viên ở các phòng của Trường Chính trị
ngoài phần hỗ trợ của nhà trường không có bất cứ một chế độ nào khác trong khi vẫn
phải thực hiện mọi nhiệm vụ như một công chức bình thường ở các cơ quan khác. Cán
bộ, giảng viên, nhân viên nhà trường chưa thật sự yên tâm và tự bươn chải, tự lo thêm
cuộc sống phần nào cũng chi phối đến hiệu quả công tác đào tạo, bồi dưỡng.
Cơ sở vật chất, phương tiện, trang thiết bị phục vụ giảng dạy, học tập vừa thiếu,
vừa lạc hậu, xuống cấp, thư viện nhà trường chưa được đầu tư tương xứng.
Thứ bảy, sự phối hợp giữa các cấp, các ngành liên quan có lúc, có nơi, có việc
thiếu chặt chẽ, đồng bộ, thống nhất; còn chồng chéo do chưa phân biệt rõ chức năng,
nhiệm vụ của từng cơ quan với cơ sở đào tạo, bồi dưỡng. Việc phối hợp trong công tác
xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng hàng năm vừa chậm, vừa chưa đồng bộ và thống
nhất dẫn đến bị động trong tổ chức đào tạo, bồi dưỡng và ảnh hưởng đến chất lượng
đào tạo, bồi dưỡng cũng như chất lượng công tác quản lý đào tạo, bồi dưỡng. Một số
cơ quan, đơn vị có cán bộ đi học chưa kết hợp chặt chẽ với nhà trường trong quản lý
học viên.
Để giải quyết những khó khăn, vứng mắc và hạn chế yếu kém nêu trên; tại Hội
số lượng cán bộ cấp cơ sở ở tỉnh Bình Phước đang cần được chuẩn hóa chiếm tỷ lệ cao
và trong bối cảnh Đảng bộ tỉnh Bình Phước đang cùng với toàn Đảng triển khai thực
hiện Nghị quyết Trung ương 4 khóa XI một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện
nay.
Hội thảo của chúng ta là một hoạt động thiết thực và có ý nghĩa quan trọng. Tôi
đề nghị mỗi đại biểu dự Hội thảo hãy tích cực phát huy tinh thần trách nhiệm và trí tuệ
của mình, đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng nhằm góp
phần xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý của tỉnh nhà ngày càng vững mạnh; có
đủ sức, đủ tầm, đủ năng lực và uy tín lãnh đạo thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị
được giao; góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ IX và
Nghị quyết Đại hội toàn quốc lần thứ XI của Đảng.
TRƯỞNG BAN TỔ CHỨC HỘI THẢO
HIEÄU TRÖÔÛNG
ThS. Nguyễn Thị Lan Hương
5
CÔNG TÁC ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC
VÀ PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC TỈNH GIAI ĐOẠN 2011-2015
Người viết tham luận: Lê Ngọc Mừng - Phó Trưởng phòng
Đào tạo Sở Nội vụ tỉnh Bình Phước
Kính thưa quý vị đại biểu!
Kính thưa Hội nghị !
Đào tạo, bồi dưỡng cho cán bộ, công chức là công việc mà đòi hỏi các cấp, các
ngành phải thực hiện thường xuyên và liên tục, nhằm đáp ứng tiêu chuẩn của từng
ngạch công chức và chức danh cán bộ quản lý; trang bị những kiến thức và kỹ năng cơ
bản, bổ sung kiến thức chuyên môn nghiệp vụ và quản lý nhà nước nhằm xây dựng đội
ngũ cán bộ, công chức nhà nước thành thạo về chuyên môn nghiệp vụ, có trình độ năng
lực đáp ứng yêu cầu kiện toàn và nâng cao hiệu quả của bộ máy quản lý nhà nước; tiếp
tục thực hiện có chất lượng, hiệu quả chương trình cải cách hành chính nhà nước.
Kính thưa Hội nghị!
Thực hiện Nghị quyết của Đảng bộ tỉnh lần thứ IX về đào tạo, bồi dưỡng và phát
chính là cán bộ, công chức hành chính cấp tỉnh, cấp huyện và cán bộ công chức cấp xã,
việc đào tạo, bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn và năng lực hoạt động của
hai đối tượng này có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc nâng cao chất lượng, hiệu
quả hoạt động của bộ máy nhà nước.
Kính thưa Hội nghị!
Trong quá trình thực hiện công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, công
chức và phát triển nguồn nhân lực của tỉnh giai đoạn 2011-2015, theo tôi cần bám sát
một số quan điểm sau:
Thứ nhất, tiếp tục quán triệt những quan điểm cơ bản về xây dựng đội ngũ cán
bộ theo Nghị quyết Trung ương 3 khóa VIII. Đào tạo, bồi dưỡng cho đội ngũ cán bộ,
công chức và phát triển nguồn nhân lực là nhiệm vụ quan trọng, cần thiết đáp ứng yêu
cầu trước mắt và lâu dài nhằm nâng cao năng lực lãnh đạo, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ
trong tình hình mới. Phát triển nguồn nhân lực vừa là nhân tố quyết định, đồng thời
cũng là động lực phát triển kinh tế xã hội, đáp ứng yêu cầu trong thời kỳ công nghiệp
hóa, hiện đại hóa đất nước.
Thứ hai, cần đầu tư cho Giáo dục - đào tạo để đáp ứng nguồn nhân lực có trình
độ chuyên môn cao, nhằm từng bước trẻ hóa đội ngũ cán bộ, đảm bảo tính kế thừa và
liên tục, đáp ứng yêu cầu đối với các chức danh chủ chốt từ tỉnh đến cơ sở.
Thứ ba, công tác đào tạo, bồi dưỡng phải xuất phát từ yêu cầu, nhiệm vụ chính
trị của từng cơ quan, đơn vị. Thực hiện đầy đủ, công bằng, hợp lý chính sách thu hút
nguồn nhân lực, trọng dụng nhân tài, xây dựng kế hoạch, quy hoạch đào tạo cán bộ,
công chức một cách khoa học, bồi dưỡng một cách có hệ thống đội ngũ cán bộ chủ chốt
ở cơ sở.
Thứ tư, xã hội hóa công tác đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nguồn nhân lực,
trong đó cán bộ, công chức là đảng viên phải là những người tiên phong đi trước để cán
bộ, công chức noi theo.
Kính thưa Hội nghị!
Để thực hiện tốt công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, công chức và phát
triển nguồn nhân lực của tỉnh giai đoạn 2011-2015, tôi xin đề xuất một số giải pháp
như sau:
pháp luật của nhà nước; kiến thức chuyên môn nghiệp vụ về công tác xây dựng Đảng,
chính quyền, mặt trận tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội; kiến thức về pháp luật
và quản lý nhà nước. Đồng thời tổ chức nghiên cứu khoa học tổng kết thực tiễn, cập
nhật những vấn đề mới bổ sung vào nội dung đào tạo, bồi dưỡng cán bộ.
Đối tượng đào tạo, bồi dưỡng của trường chính trị tỉnh là cán bộ lãnh đạo quản
lý của Đảng, chính quyền, đoàn thể nhân dân cấp cơ sở; trưởng phó phòng, ban, ngành,
đoàn thể cấp huyện và tương đương; trưởng phó phòng của các sở, ban ngành đoàn thể
cấp tỉnh, cán bộ dự nguồn của các chức danh trên và đội ngũ cán bộ công chức cơ sở
và một số các đối tượng khác theo nhu cầu thực tế.
Trong những năm qua Trường Chính trị tỉnh Bình Phước đã bám sát chức năng,
nhiệm vụ, quán triệt nghị quyết của Tỉnh ủy và sự chỉ đạo của UBND tỉnh về nhiệm vụ
đào tạo, bồi dưỡng cán bộ của tỉnh; căn cứ hướng dẫn của Học viện Chính trị - Hành
chính quốc gia Hồ Chí Minh để xây dựng kế hoạch, cụ thể hóa mục tiêu đào tạo, bồi
dưỡng. Phối hợp với các ban ngành chức năng tổ chức đào tạo, bồi dưỡng cán bộ đạt
được kết quả rất khả quan.
Sau 15 năm thành lập, trường đã tổ chức đào tạo, bồi dưỡng được 54 lớp trung
cấp Chính trị; trung cấp Hành chính; trung cấp Lý luận Chính trị - Hành chính với tổng
số gần 7000 học viên; liên kết đào tạo được 17 lớp đại học và Cao cấp Lý luận Chính
trị - Hành chính với gần 2000 học viên; tổ chức bồi dưỡng 57 lớp chuyên viên và một
số lớp bồi dưỡng chức năng nghiệp vụ khác theo yêu cầu thực tế của nhiệm vụ chính trị
trong từng giai đoạn với trên 6000 học viên.
Chương trình đào tạo, bồi dưỡng của Trường đã tuân thủ nghiêm túc những quy
định, hướng dẫn về nội dung, thời gian và đối tượng của Học viện Chính trị - Hành
chính Quốc gia Hồ Chí Minh, đồng thời nhà trường cũng đã xây dựng được một bộ
quy chế theo thẩm quyền để bảo đảm công tác quản lý và tổ chức thực hiện chức năng
nhiệm vụ ngày một tốt hơn. ông tác kiểm tra, thi đánh giá chất lượng, công nhận tốt
nghiệp được tiến hành nghiêm túc theo đúng quy định của Học viện
Trên cơ sở giáo trình chuẩn của Học viện Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh,
đối với các lớp Trung cấp Lý luận Chính trị- Hành chính, và các lớp bồi dưỡng chuyên
viên; nhà trường luôn quan tâm bổ sung những vấn đề mới vào quá trình giảng dạy,
nhiều thời gian và công sức. Về yếu tố chủ quan, là sự chủ động nắm bắt những vấn đề
mới sâu sát thực tế của mỗi cán bộ, giảng viên làm công tác giảng dạy còn thụ động.
Phương pháp giảng dạy và học tập ở Trường Chính trị về cơ bản vẫn theo
phương pháp truyền thống, chú trọng về thuyết giảng một chiều, chưa tạo được sự chủ
động nhận thức về phía học viên; vận dụng phương pháp dạy học mới chưa toàn diện.
Số lượng học viên ở một số lớp đào tạo và bồi dưỡng còn đông, ảnh hưởng đến
chất lượng chung; sự phối hợp giữa nhà trường, cơ quan quản lý cán bộ, cơ quan sử
dụng cán bộ trong quản lý học viên chưa thực sự thường xuyên.
Thái độ học tập của một bộ phận học viên thiếu tích cực, thụ động có những
biểu hiện đối phó, chưa có sự tập trung cao cho học tập. Nội dung đào tạo chưa đi sâu
được với từng đối tượng khác nhau, còn chung chung.
Từ đánh giá khái quát một số thực trạng trên. Xin đề xuất một số giải pháp sau:
10
Về nội dung đào tạo, bồi dưỡng ở Trường Chính trị cần tăng cường cập nhật
những quan điểm chủ truơng của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước mới ban
hành; những vấn đề nảy sinh trong thực tiễn đã được tổng kết; những kinh nghiệm tốt
trong quá trình hoạt động của hệ thống chính trị. Thực hiện tốt mối quan hệ biện chứng
giữa lý luận và thực tiễn. Đối với nội dung của các lớp bồi dưỡng nên tăng cường hơn
nữa về kỹ năng hoạt động, giảm bớt phần lý luận, đặc biệt là tránh trùng lặp kiến thức,
cụ thể như trong chương trình bồi dưỡng các lớp chuyên viên.
Về phương pháp giảng dạy, cần đổi mới theo hướng tăng cường tính chủ động
của người học, tạo điều kiện để người học tham gia nhiều hơn vào quá trình giải quyết
những vấn đề đặt ra trong quá trình nhận thức.
Không ngừng nâng cao chất lượng chuẩn bị bài giảng, làm tốt công tác thao
giảng, dự giờ đối với giảng viên, nhất là các giảng viên mới. Đổi mới công tác đi thực
tế của giảng viên theo hướng khoa học, thiết thực, hiệu quả.
Tăng cường công tác quản lý học viên phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, cơ
quan quản lý cán bộ và cơ quan chủ quản của học viên, để quản lý học viên trong quá
trình học tập tại Trường Chính trị.
Số lượng học viên của mỗi lớp nên duy trì ở mức 70 - 80 học viên, không nên
phương pháp hiện đại (phương pháp tích cực), làm rõ mặt tích cực và hạn chế của từng
phương pháp giảng dạy; đề xuất một số giải pháp thực hiện phương pháp truyền thống
và phương pháp giảng dạy hiện đại trong hoạt động giảng dạy của Trường Chính trị
tỉnh Bình Phước.
I. Khái niệm về phương pháp và phương pháp dạy học:
1.1. Khái niệm phương pháp:
Theo nghĩa chung nhất, phương pháp là cách thức, con đường, phương tiện đạt
tới những mục đích nhất định trong nhận thức và hoạt động thực tiễn.
1.2. Khái niệm phương pháp dạy học:
Phương pháp dạy học là cách thức làm việc của giảng viên và của học viên
trong sự phối hợp thống nhất với sự chỉ đạo, điều hành của người giảng viên, nhằm làm
cho học viên tự giác, tự lực và tích cực đạt tới mục đích học tập - lĩnh hội được những
nội dung tri thức của người giảng viên truyền đạt.
- Phương pháp dạy học bao gồm phương pháp dạy và phương pháp học (2
phương pháp này hoạt động khác nhau về đối tượng nhưng thống nhất với nhau về mục
12
đích. Trong sự thống nhất này, phương pháp dạy học đóng vai trò chủ đạo, còn phương
pháp học có tính độc lập tương đối nhưng chịu sự chi phối của phương pháp dạy).
- Phương pháp dạy và phương pháp học đều có 2 chức năng:
+ Phương pháp dạy có 2 chức năng là truyền đạt và chỉ đạo.
+ Phương pháp học có 2 chức năng là tiếp thu và tự chỉ đạo.
Trong thực tế để học tốt, xét về mặt phương pháp thì phải có sự thống nhất của
dạy với học, đồng thời cũng là sự thống nhất của 2 chức năng riêng của mỗi hoạt động:
truyền dạy và chỉ đạo của giảng viên; tiếp thu và tự chỉ đạo của học viên.
II. Nội dung cơ bản của phương pháp giảng dạy truyền thống và phương
pháp giảng dạy hiện đại (Phương pháp giảng dạy tích cực)
2.1. Nội dung cơ bản của phương pháp giảng dạy truyền thống - ưu điểm và
hạn chế.
- Phương pháp giảng dạy truyền thống là phương pháp truyền tải trí thức đến
người học bằng cách diễn giảng, thuyết trình, trong đó người giảng viên đóng vai trò
học bằng nhiều cách thức làm việc đa dạng và phong phú. Trong đó người học trở
thành trung tâm của quá trình đào tạo. Có những phương pháp giảng dạy hiện đại được
sử dụng trong giảng dạy những môn khoa học khác nhau. Tôi xin nêu một số phương
pháp phù hợp nhất trong giảng dạy các bộ môn lý luận chính trị như: Phương pháp hỏi
- đáp; phương pháp làm việc theo nhóm; phương pháp tình huống; phương pháp phỏng
vấn chuyên gia; phương pháp đặt và giải quyết vấn đề; phương pháp lấy ý kiến ghi trên
bảng; phương pháp trực quan…
Các phương pháp giảng dạy nêu trên có những đặc trưng chung giống nhau:
- Giảng dạy thông qua các hoạt động của học viên;
- Chú trọng việc rèn luyện phương pháp tự học;
- Tăng cường học tập cá thể phối hợp với học tập hợp tác;
- Kết hợp đánh giá của giảng viên với sự tự đánh giá của học viên.
Như vậy, các phương pháp giảng dạy nêu trên có liên quan mật thiết với nhau,
hỗ trợ lẫn nhau. Do đó, giảng viên có thể vận dụng đồng thời các phương pháp đó
trong quá trình giảng dạy.
2.2.1. Ý nghĩa và tác dụng của phương pháp giảng dạy hiện đại.
- Khi áp dụng các phương pháp giảng dạy hiện đại, giảng viên đóng vai trò là
người tổ chức, hướng dẫn quá trình học tập nên rút ngắn được thời gian giảng bài,
giảng viên có nhiều thời gian đầu tư cho nghiên cứu khoa học, nghiên cứu các vấn đề
có tính lý luận và thực tiễn, mở rộng kiến thức phục vụ cho việc giảng dạy.
- Với phương pháp giảng dạy này, học viên sẽ chủ động, sáng tạo hơn trong tiếp
thu và xử lý các tri thức. Học viên vừa nắm được kiến thức, vừa nắm được phương
pháp nắm bắt kiến thức đó để tự rèn luyện và phát triển cách tư duy và hành động độc
lập, sáng tạo.
- Trong phương pháp giảng dạy này thì mọi người cùng tham gia, cùng chia sẻ
kinh nghiệm, học hỏi lẫn nhau trên tinh thần phân công và hợp tác chặt chẽ. Làm việc
với phương pháp này còn có ý nghĩa là sự chuẩn bị năng lực thích ứng với công việc,
với đời sống xã hội (Phát hiện kịp thời và giải quyết hợp lý các vấn đề…)
Có thể nói, phương pháp giảng dạy hiện đại là cơ sở để phát huy tinh thần tự
học và từng bước thực hiện chủ trương biến quá trình đào tạo thành tự đào tạo.
Hỗ trợ cho buổi học trên lớp làm sáng tỏ những điều cần trình bày của giảng
viên và trực quan hóa nội dung giảng dạy, giúp học viên tiếp thu dễ dàng và tham gia
học tập một cách chủ động, tích cực.
Tuy nhiên, khi sử dụng các phương tiện trên, giảng viên cần chú ý:
- Phải có nguồn điện ổn định, cũng như nguồn dự trữ bóng và cầu chì.
- Máy tính, máy chiếu projector rất đắt tiền, cho nên cần được bảo quản, bảo
dưỡng tốt.
- Khi sử dụng các phương tiện nêu trên, giảng viên phải cơ cấu nội dung bài
giảng, hình ảnh minh họa, số liệu chứng minh cho phù hợp. Không được lạm dụng
15
hình ảnh, âm thanh quá nhiều khi không thực sự cần thiết vì chính nó sẽ làm cho học
viên không chú ý vào nội dung chính của bài giảng.
III. Một số giải pháp có tính tham khảo để giảng viên nghiên cứu trong quá
trình giảng dạy nhằm góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng ở trường
Chính trị tỉnh Bình Phước.
Trước hết, tôi xin khái lược về đặc điểm học viên của Trường Chính trị và kết
quả bước đầu của việc áp dụng phương pháp giảng dạy mới của giảng viên trường ta.
* Đối tượng học viên của Trường không đồng đều về lứa tuổi, trình độ học vấn
và kinh nghiệm công tác.
Học viên của Trường không thuần nhất cả về lứa tuổi, tâm lý, nghề nghiệp, trình
độ học vấn và kinh nghiệm công tác, khả năng nhận thức. Đa số họ chưa quen nhiều
với cách học tập độc lập, ngại đọc sách. Các đặc điểm này ảnh hưởng rất lớn đến việc
tiếp thu bài giảng, đến sự cộng tác giữa học viên và giảng viên trong quá trình thực
hành phương pháp giảng dạy hiện đại.
Học viên thường là cán bộ chủ chốt ở cơ sở, là những người lớn tuổi có gia
đình, vừa học vừa làm, hoặc là cán bộ trẻ hiểu biết về thực tiễn còn hạn chế. Tâm lý
ngại phát biểu, tranh luận trước đám đông của hầu hết học viên là trở ngại lớn khi áp
dụng giảng dạy bằng phương pháp, phương tiện hiện đại, đó là nguy cơ có thể xuất
hiện sự bất hợp tác trong quá trình giảng dạy và học tập. Các lớp đào tạo ở tuyến huyện
sẽ gặp khó khăn hơn về phương tiện hiện đại hỗ trợ.
thưởng và như một nội dung thi đua hàng năm.
Thứ ba, các khoa trong Trường và bản thân mỗi giảng viên có kế hoạch thường
xuyên nghiên cứu tiếp cận, nắm bắt và vận dụng các phương pháp giảng dạy hiện đại.
Bản thân mỗi giảng viên cần cố gắng nhiều hơn, quyết tâm hơn trong việc đổi
mới phương pháp giảng dạy. Coi việc đổi mới phương pháp giảng dạy chính là xây
dựng và xác định uy tín, vị trí của người giảng viên. Từ đó mà có kế hoạch thường
xuyên nghiên cứu tài liệu về phương pháp giảng dạy, dự giờ học hỏi kinh nghiệm,
tham gia tốt các cuộc thi tìm hiểu về giảng dạy, về phương pháp.
Thứ tư, cần tổ chức các cuộc hội thảo, tọa đàm chuyên đề về phương pháp giảng
dạy. Việc tổ chức các cuộc hội thảo, tọa đàm, không thể chỉ dựa vào các hoạt động
chính thức, hoặc dựa hẳn vào sự quyết định chính thức của Ban Giám hiệu vì nó sẽ gây
ra khó khăn về cả mặt kinh phí và thời gian hành chính của Trường. Vì vậy, Ban Giám
hiệu có thể cho chủ trương, tạo điều kiện để phòng Khoa học - Thông tin - Tư liệu
đứng ra thành lập câu lạc bộ giảng viên; động viên, khuyến khích giảng viên gia nhập
câu lạc bộ theo cách thức tự nguyện. Tại câu lạc bộ, mọi giảng viên có thể trao đổi tất
cả những vấn đề thuộc về chuyên môn và chính kiến, kinh nghiệm của mình trong công
tác giảng dạy, qua đó đại diện câu lạc bộ có thể đề đạt ý kiến với HĐKH Trường về
những vấn đề chuyên môn để được giải đáp và học tập thêm.
3.2. Tăng cường công tác kiểm tra, thường xuyên sơ, tổng kết, đúc rút kinh
nghiệm và phổ biến kinh nghiệm trong quá trình đổi mới phương pháp giảng dạy.
Ban Giám hiệu thường xuyên theo dõi, kiểm tra, đánh giá chất lượng bài giảng
của các khoa và giảng viên thông qua việc thành lập tổ chức dự giờ trên lớp (Trong
năm học vừa rồi, trường ta đã làm việc này), quy định chế độ trách nhiệm báo cáo của
các phòng, khoa về hoạt động đổi mới phương pháp giảng dạy (có thể quy định định kỳ
phải báo cáo). Các Phó Hiệu trưởng trực tiếp theo dõi, kiểm tra, đôn đốc thực hiện và
báo cáo với Hiệu trưởng.
Lãnh đạo các khoa, phòng coi việc dự giờ, theo dõi, đốc thúc, quản lý hoạt động
đổi mới phương pháp giảng dạy của giảng viên là việc làm thường xuyên và có trách
nhiệm báo cáo với Ban Giám hiệu về tiến độ và kết quả tổ chức thực hiện. Thực hiện
kiểm tra hoạt động đổi mới phương pháp giảng dạy của giảng viên cần phải bắt đầu
nghiên cứu của học viên là một việc làm cần thiết nhằm nâng cao trách nhiệm, ý thức
tự giác trong học tập, nghiên cứu của học viên.
Để nâng cao trách nhiệm, ý thức tự giác trong học tập, nghiên cứu của học viên,
cần phải quản lý hiệu quả của giờ học tập, nghiên cứu. Cách quản lý này hết sức cần
thiết, giúp giảng viên nắm bắt những yếu tố thuộc phẩm chất và năng lực cá nhân của
học viên, đánh giá được hiệu quả hoạt động dạy và học, để hướng đến việc điều chỉnh
và cải tiến về mặt phương pháp. Đồng thời cách quản lý này cũng nhằm phát huy tính
chủ động, độc lập, sáng tạo và tự giác, phát huy vai trò trung tâm của học viên, tạo điều
kiện thuận lợi cho việc sử dụng kết hợp phương pháp giảng dạy truyền thống và hiện
đại trong quá trình dạy học.
Ba là, nâng cao tinh thần trách nhiệm, ý thức tự giác của học viên qua các công
việc, cụ thể như sau:
18
- Xác định mục đích và động cơ học tập đúng đắn. Mục đích và động cơ học tập
là một trong những nhân tố cơ bản tạo sự hưng phấn, say mê và tự giác có tác dụng
thúc đẩy hoạt động học tập đạt kết quả cao. Việc xác định mục đích, động cơ học tập
thực chất là hiểu biết và nắm chắc vai trò, tác dụng của việc học tập và về mặt lợi ích
của người học.
- Mục đích học tập là dự kiến về kết quả của hoạt động học tập sẽ đạt được
trong tương lai; còn động cơ học tập là ý chí quyết tâm hành động để đạt đến kết quả
đó.
- Tự giác, chủ động, sáng tạo và độc lập trong hoạt động học tập, nghiên cứu.
Tự học, tự nghiên cứu không chỉ dừng lại ở việc học, tiếp thu kiến thức, mà phải hướng
đến giải quyết mâu thuẫn trong nhận thức của bản thân người học, tức giải quyết mâu
thuẫn giữa cái biết và cái chưa biết, biểu hiện cụ thể trong từng nội dung kiến thức mà
người học tiếp thu.
- Xây dựng và thực hiện kế hoạch học tập phù hợp với phương pháp giảng dạy
mới, qua các bước như:
+ Thực hiện tốt việc chuẩn bị trước khi nghe giảng: Đọc giáo trình; chuẩn bị trả
lời các câu hỏi nhanh hay bài giảng trước.
giảng dạy hiện đại, tức là sự thống nhất biện chứng giữa vai trò truyền dạy tri thức, tổ
chức, hướng dẫn việc học tập cho học viên của người giảng viên với vai trò chủ động,
tích cực, sáng tạo, tự giác học tập của học viên. Đây cũng chính là nội dung cốt lõi mà
bài tham luận này mong muốn đạt được. Nếu được cụ thể hóa hơn và tổ chức thực hiện
tốt có thể góp phần thúc đẩy nhanh quá trình đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao
chất lượng đào tạo, bồi dưỡng của Trường.
20
XÂY DỰNG CƠ SỞ VẬT CHẤT VÀ ĐẦU TƯ TRANG THIẾT BỊ ĐÁP ỨNG
YÊU CẦU CỦA CÔNG TÁC GIẢNG DẠY VÀ HỌC TẬP TẠI TRƯỜNG CHÍNH TRỊ
Viên Thị Hoa - TP. TC - HC - QT
Cán bộ là nhân tố hàng đầu có ý nghĩa quyết định chất lượng, hiệu quả hoạt
động của bộ máy Đảng, Nhà nước và toàn hệ thống chính trị, cán bộ luôn đóng vai trò
quan trọng và là cầu nối giữa Đảng với nhân dân, theo quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí
Minh “cán bộ là cái gốc của mọi công việc, huấn luyện cán bộ là công việc gốc của
Đảng”. Vì vậy, Đảng và Nhà nước ta đã xác định “Giáo dục là quốc sách hàng đầu”;
“Đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho sự phát triển”. Đặc biệt là việc giáo dục lý luận cho
cán bộ, nhất là đối với cán bộ chủ chốt.
Vấn đề quan tâm hiện nay của Trường Chính trị đó là cơ sở vật chất, trang thiết
bị, phương tiện phục vụ cho công tác đào tạo, bồi dưỡng, vì vậy việc xây dựng trường
lớp, tăng cường trang thiết bị sẽ giúp nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng và hoạt
động của cán bộ, giảng viên nhà trường cũng sẽ được hiện đại hoá. Từ yêu cầu thiết
thực nhằm đáp ứng việc nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng theo kịp với các
trường bạn trong khu vực về cơ sở vật chất và trang thiết bị, phục vụ tốt nhất cho công
tác đào tạo, bồi dưỡng của trường trong giai đoạn hiện nay.
Trong thời gian vừa qua nhà trường tiến hành lập dự án nâng cấp sửa chữa và
xây dựng mới cơ sở hạ tầng gồm: khu làm việc, phòng học, khu kí túc xá và phòng
khách, do nhu cầu đầu tư một lúc nhiều hạng mục, kinh phí đầu tư cao do đó nguồn
đầu tư chỉ đáp ứng được nhu cầu sửa chữa mỗi năm một phần dành cho từng hạng
mục, kinh phí cấp cho công tác sửa chữa sẽ tiến hành vào năm 2013. Việc đầu tư xây
dựng thêm phòng học, phòng khách và chỗ ở cho học viên rất cần nhưng vẫn chưa
trường không thể đáp ứng kịp.
Hệ thống mạng và các máy vi tính phục vụ cho công tác chuyên môn của các
phòng, khoa do không được nâng cấp và trang bị thay thế các máy cũ nên ảnh hưởng
rất lớn đến công tác chuyên môn hàng ngày của nhà trường.
Năm 2012 được sự chấp thuận của UBND tỉnh cho Trường tiến hành sửa chữa
nâng cấp hệ thống phòng học, kí túc xá và khu làm việc tuy nhiên đây mới chỉ là bước
khắc phục những chỗ hư hỏng xuống cấp, còn việc xây dựng thêm phòng học, kí túc
xá và phòng khách để đáp ứng nhu cầu dạy và học đồng thời để Trường Chính trị
xứng tầm với một trường đào tạo cán bộ, công chức cho tỉnh trong những năm tới cần
có sự đầu tư xứng đáng và kịp thời.
II. Nhu cầu về đầu tư cơ sở vật chất và phương tiện :
Khó khăn về cơ sở vật chất của trường là do ngay từ ban đầu công tác quy
hoạch tổng thể của nhà trường không phù hợp, phòng học chỉ đáp ứng đủ chỗ ngồi cho
các lớp có từ 80 học viên trở lại, đặc biệt các phòng học không có nhà vệ sinh. Đặc biệt
là trong dự án xây dựng trường không có xây dựng phòng khách để bố trí nơi nghỉ cho
giảng viên nên trong suốt những năm qua giảng viên các Học viện về giảng tại trường
đều phải ở tại kí túc xá. Quá trình đưa vào sử dụng cho thấy cơ cấu phòng học tính theo
cơ cấu chung của hệ thống giáo dục, vì vậy không phù hợp với các loại hình đào tạo tại
chức của Trường Chính trị. Phương tiện phục vụ cho nhu cầu công việc và nhu cầu
giảng dạy cần được bổ sung, nâng cấp để đáp ứng với nhu cầu của thời điểm hiện tại.
Để phục vụ tốt công tác đào tạo cán bộ, công chức của tỉnh trong những năm tới
cần có sự đầu tư xây dựng thêm phòng học, kí túc xá, phòng khách đồng thời thay thế
nâng cấp các trang thiết bị và phương tiện phục vụ đáp ứng nhu cầu của công tác đào
tạo bồi dưỡng trong những năm tới như sau:
22
1. Về phòng học: Với số lượng lớp mở hàng năm đều tăng theo nhu cầu đào
tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ cho đội ngũ cán bộ, công chức trong tỉnh, vì vậy số
phòng học của trường ít nhất phải có từ 8 phòng học, cơ cấu từ 120 chỗ ngồi trở lên
phải có từ 4 phòng thì mới đủ để bố trí nơi học cho các lớp, để có số phòng học đáp
ứng nhu cầu phục vụ các lớp thì nhà trường cần kinh phí đầu tư xây dựng thêm ít nhất
ảnh hưởng rất lớn đến sự an toàn của người ngồi trên xe, vì vậy hiện nhà trường cần
được trang bị thêm 2 xe ô tô để thay thế xe cũ, trước mắt trong năm 2012 rất cần được
trang bị 1 xe 4 chỗ ngồi để phục vụ cho nhu cầu công tác của lãnh đạo nhà trường,
hiện nay dù các xe thường xuyên được sửa chữa, đại tu nhưng xe cũ vẫn không đảm
bảo, vì xe của trường không chỉ phục vụ cho công tác của Ban Giám hiệu mà hàng
ngày đều phải đưa đón giảng viên do đó xe phải hoạt động rất nhiều so với các đơn vị
trong tỉnh. Đồng thời khi nhà trường điều xe đi đưa, đón giảng viên cũng thể hiện rất rõ
23
sự quan tâm của tỉnh với công tác đào tạo nguồn nhân lực, nguồn cán bộ cho tỉnh
trong tương lai.
5. Thư viện: Hiện trường đang tận dụng phòng làm việc của phòng Nghiên cứu
Khoa học - Thông tin - Tư liệu, trang bị một số đầu sách thuộc các bộ giáo trình của
chương trình Trung cấp, Cao cấp Chính trị - Hành chính và bồi dưỡng chương trình
Chuyên viên cũng như một số thông tin, báo chí hàng ngày, hàng tuần cho phòng thư
viện. Để cán bộ, giảng viên và học viên được trau dồi thêm kiến thức ngoài kiến thức
được truyền đạt tại lớp thì nhu cầu xây dựng một thư viện có phòng đọc và được trang
bị đầy đủ tài liệu tham khảo là một nhu cầu thiết yếu trong giai đoạn hiện nay .
III. Giải pháp :
Để đáp ứng nhu cầu của công tác đào tạo, bồi dưỡng của nhà trường tạo thuận
lợi cho việc dạy và việc học của các lớp, Trường luôn xác định đi đôi với việc nâng
cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng thì nhu cầu về cơ sở vật chất và trang thiết bị phục
vụ cho công tác này là cơ sở quyết định hàng đầu vì vậy cần tập trung;
1. Tiếp tục tăng cường về cơ sở vật chất, xây dựng thêm 4 phòng học lầu từ 120
đến 150 chỗ ngồi, trang bị máy chiếu, bàn học, bảng và các trang bị khác đủ đáp ứng
cho nhu cầu của phòng học, đồng thời xây dựng phòng ở cho giảng viên, trang bị đầy
đủ các trang thiết bị hiện đại như máy điều hoà, máy mước nóng, giường nệm, tủ đồ,
bàn uống nước, bàn làm việc để giảng viên soạn giáo án …, xây dựng kí túc xá 70 đến
100 chỗ ở đáp ứng nhu cầu về chỗ ở cho học viên và để thay thế dần kí túc xá đã
xuống cấp, trang bị thêm máy tính phục vụ cho nhu cầu làm việc của cán bộ giảng
viên, trang bị thêm 1 xe ô tô loại 4 chỗ ngồi phục vụ cho nhu cầu công tác của Ban
nhu cầu tham khảo, vào thư viện trường được phục vụ đầy đủ. Về lâu dài nâng cấp
trang thiết bị để nhà trường có một thư viện điện tử phục vụ cho nhu cầu đào tạo, bồi
dưỡng và nhu cầu tra cứu kiến thức của học viên.
3. Phương tiện làm việc, phương tiện phục vụ cho nhu cầu học của các lớp và
phương tiện đi lại phục vụ công tác của Ban Giám hiệu là những phương tiện thiết yếu
phục vụ cho nhu cầu công việc hàng ngày ; đề nghị Tỉnh uỷ, UBND tỉnh cho chủ
trương để Trường Chính trị hàng năm được phép trang bị thay thế dần các máy móc
cũ, đồng thời trang bị cho trường 1 xe ô tô 4 chỗ ngồi mới trong năm 2012 để nhà
trường có xe phục vụ nhu cầu công tác của Ban Giám hiệu.
Trường Chính trị tỉnh mong muốn được sự quan tâm của Tỉnh uỷ, UBND tỉnh
trong quá trình sửa chữa nâng cấp và xây dựng bổ sung thêm cơ sở vật chất cho trường
trong những năm tới để nhà trường có đủ cơ sở thiết yếu phục vụ trong quá trình đào
tạo, bồi dưỡng, đồng thời từng bước hoàn thiện trường, lớp và trang thiết bị nhà trường
theo mô hình hiện đại và khang trang hơn .
Rất hy vọng trong thời gian tới Trường Chính trị tỉnh Bình Phước sẽ trở thành
một trường khang trang trong khu vực, phục vụ tốt nhất cho cán bộ trong thời gian
được cử đi học tại Trường Chính trị của tỉnh nhà.
25
Copyright: Tài liệu đại học ©