Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
I- ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Mục đích:
Theo Nghị quyết 40 ngày 9/12/2000 của Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ
nghĩa Việt Nam về đổi mới chương trình giáo dục phổ thơng; Chỉ thị số 3399/CT-
BGDĐT ngày 16/8/2010 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về nhiệm vụ trọng tâm của giáo
dục năm học 2010-2011; cơng văn số 4718/BGDĐT-GDTrH ngày 11/8/2010 của Bộ
GD&ĐT về Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ Giáo dục Trung học năm học 2010 –
2011. Thực hiện chủ trương của Bộ GD&ĐT : “Mỗi giáo viên, cán bộ quản lý giáo
dục thực hiện một đổi mới trong phương pháp dạy học và quản lý. Mỗi trường có một
kế hoạch cụ thể về đổi mới phương pháp dạy học. Mỗi tỉnh có một chương trình đổi
mới phương pháp dạy học” thì người giáo viên cần phải chủ động đổi mới PPDH của
mình từ việc soạn bài đến việc giảng dạy trên lớp sao cho phù hợp với từng đối tượng
học sinh của mình và góp phần nâng cao chất lượng giáo dục.
Quả thực dạy học là một q trình nghệ thuật. Trong đó người giáo viên đóng vai
trò là chủ thể sáng tạo, còn học sinh là sản phẩm của q trình nghệ thuật đó đồng
thời là những khán giả nhí trung thành nhưng khơng kém phần khó tính. Làm cho
khán giả ấy hài lòng và thích thú, hăm hở đến lớp, đến xem giáo viên “biểu diễn”,
đồng thời tích cực nhận vai trong buổi học là một điều khó.
Bên cạnh đó tốn học còn là một mơn học đặc thù đa dạng, đòi hỏi người học
phải ln ln tìm tòi, sáng tạo, tư duy cao. Việc tìm tòi các phương pháp dạy học
nhằm nâng cao tư duy nói chung và tư duy tốn học nói riêng cho học sinh là việc làm
cần thiết, thường xun, liên tục của mỗi giáo viên.
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 1 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
SKKN: Một số biện pháp tạo hứng
thú học tập cho học sinh trong môn
Toán
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
Để giúp cho học sinh đến lớp với tinh thần sảng khối, phấn khởi, vui tươi thì
ngồi sự động viên, khích lệ của gia đình còn rất cần sự “khéo léo, tế nhị, lơi cuốn”

- Ngồi ra do trường nằm ở xa trung tâm nên học sinh khơng có điều kiện để giao lưu,
tiếp cận với những thơng tin về việc học hành ở các trường khác, do đó chưa có
khơng khí thi đua học tập với học sinh các trường khác .
Nếu tình trạng trên tiếp diễn kéo dài, học sinh khơng có hứng thú học tập thì
giờ học sẽ khơng có hiệu quả, các em đi học chỉ là học đối phó và cách học đó có thể
ảnh hưởng sâu sắc đến tương lai của các em, thế hệ trẻ của chúng ta sẽ mất đi khả
năng sáng tạo mà thay vào đó là hồn tồn thụ động.
3. Giải pháp đã sử dụng:
Trong hoạt động dạy học giáo viên thường sử dụng phương pháp thảo luận theo
nhóm, nhưng phương pháp này chưa mấy hiệu quả đối với học sinh trung bình, yếu.
Do đối tượng học sinh này khi thảo luận nhóm thường hay ỷ lại vào các bạn học khá
hơn, khơng muốn suy nghĩ và đưa ra ý kiến của bản thân.
Để khắc phục sự im lặng như tượng đá của học sinh trong các giờ học, có giáo
viên đã dùng cách : cộng, thưởng điểm, cách này cũng có tác dụng nhất định, song
khơng duy trì được lâu, vì xung phong phát biểu bài chỉ quanh quẩn ở một số ít em
học khá, giỏi .
Mặt khác do thời lượng một tiết học chỉ có 45 phút mà kiến thức, kỹ năng cần
truyền thụ cho học sinh lại nhiều nên giáo viên thường chỉ quan tâm đến giờ giảng, ít
có thời gian chú ý đến từng đối tượng học sinh.
Rất nhiều Thầy cơ trong giờ dạy đặt câu hỏi ra, rồi tự trả lời ln, vì chờ cho
các em giơ tay phát biểu thì có hết giờ, cháy giáo án. Vì vậy khơng khí giờ học sẽ rất
đơn điệu khi thiếu vắng những cánh tay học trò giơ lên.
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 3 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
II- GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1. Cơ sở lý luận:
Chương trình bậc Trung học cơ sở là một chương trình học phong phú và đa
dạng bao gồm tất cả các mơn học, làm cơ sở định hướng ban đầu cho học sinh trong
nhà trường cũng như ngồi xã hội.

chủ động tiếp thu kiến thức từ đó nâng cao chất lượng dạy và học.
Đây là một vấn đề khá “nan giải” và muốn thực hiện thành cơng đòi hỏi cần
phải có thời gian dài và sự quyết tâm, kiên trì của người thầy. Q trình dạy và học
gồm 2 mặt liên quan chặt chẽ : hoạt động dạy của thầy và hoạt động học của trò .
Người Thầy cần phải nắm chắc chương trình giảng dạy, nội dung kiến thức trọng tâm
của từng bài, và quan trọng hơn cả là : năng lực hoạt động và tiếp thu của từng học
sinh rồi dựa trên các mức độ hoạt động học của trò mà xây dựng hoạt động dạy của
Thầy cho phù hợp.
3. Q trình thử nghiệm sáng kiến
Qua nghiên cứu lý luận (đọc sách và nghiên cứu tài liệu), tìm hiểu thực tế , thực trạng
của học sinh , tìm ra các ngun nhân của thực trạng , tổng hợp kinh nghiệm qua
giảng dạy. Tơi đã mạnh dạn thực hiện và đề xuất một số biện pháp như sau:
Thứ nhất: cần có sự đổi mới về tư duy, suy nghĩ của người thầy: Để nâng
cao chất lượng giáo dục mà khơng chạy theo thành tích thì yếu tố quyết định phụ
thuộc vào bản lĩnh sư phạm, năng lực thực sự và cái “tâm” của người Thầy. Thật vậy:
Người Thầy có tâm huyết với nghề nghiệp thì mới khơng giảng dạy đối phó, mới chịu
khó tìm tòi và học hỏi để tìm ra phương pháp truyền đạt kiến thức đến cho học sinh
một cách tối ưu nhất, mới có thể tạo và gây hứng thú cho học sinh học tập. Và cũng
chính vì cái tâm của người Thầy mà người Thầy khơng ngừng học hỏi, trau dồi để
nâng dần bản lĩnh sư phạm, có phương pháp sư phạm tốt, hết lòng thương u học
sinh.
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 5 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
Có được như thế thì giáo viên giảng dạy cho học sinh hết mình, tạo cho học sinh hứng
thú và ham thích mơn học, coi việc học là của mình. Học sinh thấy được khi tham gia
mơn học sẽ mang lại cho học sinh cái gì đó có ích cho cuộc sống từ đó các em sẽ tự
giác học tập, tích cực chủ động sáng tạo, qua đó hiểu sâu hơn, nhớ lâu hơn, biết vận
dụng và ứng dụng linh hoạt những kiến thức đã học.
Thứ hai: xây dựng mơi trường thân thiện :

được huy động từ các nguồn sau đây :
Một là: Dụng cụ sẵn có trong thư viện ( thực tế có khơng nhiều ) : các loại thước
êke , thước thẳng , thước đo độ , thước dây , giác kế ,…. . Nhằm rèn luyện tư duy
chính xác , khoa học cho học sinh.
Hai là: Do giáo viên tự làm , tự sáng tạo hoặc các đồ dùng sẵn có xung quanh ta
: như các loại đồ thị , mơ hình , hình tam giác , tứ giác , dụng cụ xác định tâm đường
tròn , thước vẽ truyền , viên bi , quả bóng bay , bóng đá , hộp phấn , cái bàn , chiếc
khăn qng , giấy kẻ ơ , các vật thật , hình ảnh , đồ dùng xung quanh lớp học , trường
học , trong gia đình ,…….
Ví dụ : *) Khi dạy về hai tam giác bằng nhau , tơi có thể sử dụng hai tam giác bằng
bìa cứng , có đánh dấu bằng màu khác nhau ở đỉnh , cạnh , góc nhưng thể hiện rõ sự
tương ứng của các yếu tố .
*) Khi dạy về ” Định lý tổng ba góc trong tam giác “ : tơi chuẩn bị một tấm bìa hình
tam giác , dùng kéo cắt tấm bìa và dùng hồ dán , dán như hình vẽ dưới đây (h.1) Đặt
vấn đề để học sinh suy nghĩ về tính chất tổng ba góc trong tam giác hoặc sử dụng để
minh hoạ sau khi đã rút ra tính chất . (Thực hiện tương tự khi dạy về tổng các góc
trong hình tứ giác )
*) Khi dạy cho học sinh lớp 7 về hai đường thẳng vng góc, hai đường thẳng song
song thì hình ảnh thực tế minh hoạ là: các chấn song cửa sổ lớp học , các mép kề nhau
hoặc đối diện của bàn học sinh , của cửa ra vào , …
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 7 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
*) Khi dạy về các loại góc : Hình ảnh đó là góc vng ở góc của mặt bàn , ơ cửa ,
cánh cửa , vở , sách … ; góc nhọn : hai góc bằng nhau trên khăn qng đỏ, góc trên
cổ áo sơ mi ; góc tù : góc lớn nhất trên khăn qng đỏ , góc tạo bởi hai mái nhà

Cắt Ghép
Hình 1
Ba là: Các đồ dùng cũng có thể huy động từ chính bàn tay của học sinh :

tính trừ hai số tự nhiên , trong đó có vài phép tính mà số bị trừ nhỏ hơn số trừ . Sau đó
nêu ra cách giải quyết, giới thiệu tập hợp số ngun.
Hai là: Đưa ra một số bài tốn mà vận dụng kiến thức sắp học sẽ giải quyết
nhanh, gọn hơn như vậy học sinh sẽ hứng thú hơn với cách làm mới mà giáo viên
đưa ra
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 9 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
Ví dụ : Trước khi dạy về tính chất phân phối của phép nhân đối với phép cộng, giáo
viên đưa ra phép tính :
182.25 + 182.75 + 182.200
cho học sinh thực hiện theo cách thơng thường . Sau đó , giới thiệu tính chất, áp dụng
để tính nhanh kết quả .
Ba là: Đưa ra một ứng dụng thực tế , một hình ảnh thực tế u cầu học sinh giải
thích. Chỉ riêng việc mang đồ dùng đến lớp cũng đặt ra câu hỏi “ Đây là cái gì ? Thử
đốn xem vật này dùng để làm gì ? Các em sẽ được biết sau khi học bài ……… ” và
các em tập trung vào bài giảng vì tò mò .
Ví dụ :
*) trước khi học về bài đường tròn, tơi đưa ra chiếc compa , u cầu học sinh trả lời
về cơng dụng của nó . Phần lớn học sinh sẽ trả lời được là để vẽ đường tròn . Tơi lại
đưa ra tiếp : một tấm bìa hình tròn , một quả bóng bàn ; tơi sẽ đặt vấn đề là : chúng ta
cùng tìm hiểu xem tốn học gọi các vật này là gì, định nghĩa chúng như thế nào từ đó
đi vào bài mới .
*) khi dạy về các hình học khơng gian: hình nón, hình cầu, hình trụ có thể u cầu
học sinh mang theo một số vật dụng sẵn có ở nhà đến để quan sát, hoặc giáo viên có
thể mang theo một số loại củ quả có các hình trên và thực hiện cắt để học sinh quan
sát được mắt cắt của các hình đó.
Bốn là: Gắn cho phép tính một nội dung thực tế , tạo cho học sinh hào hứng thực
hiện phép tính đó :
Ví dụ : Khi dạy chia số thập phân cho 10 , 100 , 1000 ,…. Có thể đưa ra quyển sách

Ví dụ : Quy tắc bình phương một số có tận cùng là 5, được Lê-nin khi còn bé rất u
thích và thường đố các bạn .
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 11 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
Cách xác định khoảng cách đến một vật ( khơng thể đi tới được ), đã được
Na-pơ-lê-ơng dạy cho binh lính của mình để xác định chiều rộng của dòng sơng , của
đầm lầy .
Sáu là: Đưa ra những kết quả vận dụng trong thực tế :
Ví dụ : Khi học về diện tích đa giác : Giáo viên có thể nêu vấn đề : Gia đình em có
một mảnh ruộng nếu khơng phải là các hình chữ nhật , hình vng thơng thường mà
là một hình đa giác bất kỳ , thì em sẽ tính diện tích như thế nào? Các em sẽ tò mò
muốn biết, do đó chăm chú lắng nghe và ghi nhớ .
3. Ra các bài tập vừa sức:
Nếu các bài tập ra q khó thường xun , sẽ dập tắt ngọn lửa sáng tạo vừa được
nhen nhúm , các em sẽ mất tự tin . Nếu ra q dễ , sẽ làm các em chủ quan , thực hiện
qua loa . Còn nếu giáo viên tham gia hướng dẫn q nhiều , thì các em tiếp thu bài
học mà khơng tốn mấy sức lực , nên khơng gây ấn tượng , khơng nhớ lâu . Vì vậy ,
cần dành chỗ cho các em tư duy độc lập . Song vẫn cần xen lẫn các câu hỏi khó và dễ
cho hai đối tượng : khá – giỏi và yếu – kém .
4. Hướng dẫn cho các em phương pháp, động cơ học tập:
Hướng dẫn cho các em phương pháp học trên lớp một cách chủ động . Khi nghe
giảng cần nắm được hệ thống tồn bài , phối hợp nghe giảng , suy nghĩ , tự mình ghi
chép những gì cho là cần thiết mà khơng phụ thuộc vào nội dung ghi bảng của giáo
viên . Khi làm bài tập phải kiên trì , cẩn thận , tỷ mỷ , khơng bao giờ bằng lòng với
kết quả tìm được .
Phải chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập tối thiểu như : bút , các loại thước, vở ghi ,
sách giáo khoa , vở bài tập , vở nháp, thước, compa ……để phục vụ cho tiết học .
Ngồi ra cần hướng cho các em ý thức thi đua về mọi mặt trong lớp, giao cho các
tổ học tập thường xun kiểm tra đồ dùng , vở bài tập , thi đua về xung phong trả bài ,

linh hoạt , phù hợp với điều kiện thực tế của trường tơi . Nơi mà cơ sở vật chất lớp
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 13 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
học và trang thiết bị trước mắt còn thiếu hoặc khơng phù hợp ( như bàn ghế , máy
chiếu , … ) .
Tơi xác định nhóm học tập của học sinh theo bàn . Hai bàn là một nhóm
( khoảng 4 em ). Nhóm này được giáo viên chủ nhiệm chia ngay từ đầu năm học , có
chú ý đến năng lực của học sinh đồng đều giữa các nhóm ( khá , trung bình , yếu ) .
Dụng cụ mà các em phải trang bị ngay từ đầu năm học , sử dụng thường xun
trong các tiết học là bảng con (kích thước 50 cm x 40 cm ) và giấy nháp . Bên cạnh đó
, khơng thể thiếu là sách giáo khoa , vở viết , thước kẻ , … .
Đối với các bài tập , các tình huống mà giáo viên đưa ra cho học sinh . Tơi
chọn các bài tập có câu trả lời hoặc đáp số ngắn gọn , học sinh có thể trình bày đủ trên
một mặt của bảng con .
Sau khi nhóm làm việc có kết quả ( thể hiện trên bảng con ) , tơi sẽ quan sát ,
nhanh chóng phát hiện ra nhóm nào làm đúng , nhóm nào làm sai . Từ đó , quyết định
sẽ thu bài của nhóm nào .
Các thao tác tiếp theo , tơi thực hiện theo trình tự chung của phương pháp hoạt
động nhóm . Chỉ khác ở chỗ , thay vì đưa các giấy trong lên máy chiếu , tơi sẽ đưa
bảng con để cả lớp quan sát .
Việc sử dụng bảng con , còn có thể áp dụng khi học sinh làm việc độc lập. Khi
tìm câu trả lời hoặc đáp án của một bài tốn , tơi u cầu các em ghi kết quả vào bảng
con và giơ lên cao . Giáo viên có thể nắm bắt được ngay số lượng học sinh làm được
bài . Giáo viên cũng có thể nhân cơ hội này , làm trọng tài cho cuộc thi đua giữa hai
dãy bàn ( bên trái , bên phải ) , cơng bố dãy nào có nhiều bạn làm bài đúng và nhanh
hơn .
8. Thực hiện động viên, tun dương kịp thời:
Chỉ cần phát hiện ra một học sinh học yếu giơ tay là tơi sẽ nói ngay “ Bạn A
hơm nay rất tiến bộ , mời em phát biểu ! ” hoặc “ Cơ rất vui , vì bạn B có ý kiến , mời

sinh.
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 15 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
Do giáo viên ngại mất thời gian nên thường chỉ gọi 1 đến 2 Học sinh, có khi
khơng kiểm tra hết nội dung kiến thức cơ bản của bài trước.
Vì vậy có thể gọi cùng lúc 3-4 học sinh lên trình bày viết ở bảng trong 5-6 phút theo
từng câu hỏi (Em nào giải bài tập thì thêm thời gian). Như vậy trong 5-10 phút ta có
thể kiểm tra được đến 4 Học sinh. (GV cũng có thể cùng lúc ấy giao cho cán bộ lớp
giúp kiểm tra vở bài làm một số học sinh khác).
Thỉnh thoảng nên cho học sinh làm bài trên giấy (5 – 7ph) để đánh giá việc học
ở nhà và việc tiếp thu kiến thức ở bài trước của HS. Tuy nhiên giáo viên phải dành
thêm thời gian để chấm, trả bài cho học sinh.
4. Hiệu quả mới:
Trong thời gian qua , sau mỗi học kỳ, mỗi tiết học tơi thường suy nghĩ , rút kinh
nghiệm , đúc kết , học hỏi để sử dụng các phương pháp nói trên . Sau một tiết học ,
một học kỳ hay một năm học tơi đã thu được kết quả từng bước kỳ sau cao hơn kỳ
trước , học sinh dần dần thích học tốn hơn trước. Kết quả học tốn ngày một tăng
dần .
Ví dụ: tơi tiến hành khảo sát chất lượng học sinh lớp 9 học kỳ I năm học 2010-2011
qua 2 lần kiểm tra, kết quả như sau:
Lần 1: Khi chưa áp dụng sáng kiến
Lần 2: sau khi đã áp dụng sáng kiến
Thứ tự lần kiểm tra Số học sinh
Điểm số
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Lần 1 61 0 5 7 8 11 12 13 5 0 0
Lần 2 61 0 0 4 7 8 17 6 5 9 5
Như vậy so với khi chưa áp dụng sáng kiến thì nay hiệu quả tăng lên rõ rệt, kết quả
này đã thể hiện sự tiến bộ trong làm bài của học sinh .

Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 17 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
Qua q trình nghiên cứu: Hứng thú học tập mơn Tốn bằng các phương pháp
đã nêu, tơi nhận thấy đó là các biện pháp rất tốt để tạo cho các em có ý thức học tập,
là điều kiện để nâng cao chất lượng dạy và học.
Để có hiệu quả cao hơn thì giáo viên khi lên lớp cần chú ý đến ba đối tượng
học sinh: Khá - Giỏi, Trung bình, Yếu – Kém để từ đó có những phương pháp giảng
dạy thích hợp hơn, và khi lên lớp cần lấy học sinh làm trung tâm để phát huy tính
sáng tạo, năng động của các em, khơng nên q tham kiến thức mà hãy dạy theo khả
năng nhận thức của học sinh, đừng ép các em phải cố học hết tất cả những kiến thức
ngồi khả năng của mình.
Từ sáng kiến về tạo hứng thú học tập cho học sinh trong mơn tốn trên lớp,
trong thời gian tới tơi sẽ tiếp tục nghiên cứu thêm về hứng thú học tập ở nhà của học
sinh, giúp các em có phương pháp chuẩn bị bài ở nhà thật kỹ trước khi đến lớp và tạo
cho các em thấy rằng :"mỗi ngày đến trường học là một niềm vui "
3.2. Kiến nghị:
Trong q trình chuẩn bị và viết sáng kiến, tơi đã cố gắng nghiên cứu lý luận
dạy học, các tài liệu bồi dưỡng thường xun và tình hình thực tiễn của nhà trường.
Tuy nhiên các nội dung nêu ra ở trên chỉ là một số kinh nghiệm cá nhân, thiết nghĩ
vẫn còn nhiều hạn chế bởi vì bản thân tơi chưa có nhiều kinh nghiệm trong giảng dạy.
Kính mong Ban giám hiệu nhà trường và các đồng nghiệp đóng góp thêm ý
kiến để sáng kiến được hồn thiện hơn.
Xin trân trọng cảm ơn!
Kim Đồng, ngày 11 tháng 2 năm 2011
Người viết
Vũ Thanh Thủy
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 18 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy
Một số biện pháp tạo hứng thú học tập cho học sinh trong môn Toán
Đánh giá của tổ chun mơn

1. Sáng kiến cụ thể Trang 17
2. Sử dụng sáng kiến Trang 18
3. Kết luận chung và kiến nghị Trang 18
_____________________________________________________________________
Trường THCS Kim Đồng- Thạch An 20 Giáo viên: Vũ Thanh Thủy