LỜI CẢM ƠN
Trong thời gian thực tập tốt nghiệp vừa qua, ngoài sự cố gắng nỗ lực của bản
thân, tôi đã nhận được rất nhiều sự quan tâm, giúp đỡ nhiệt tình của các
Trước tiên, tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn tới Ban giám hiệu Trường Đại Học Hồng
Đức, Ban chủ nhiệm Khoa Nông Lâm Ngư Nghiệp, cùng các thầy giáo cô giáo trong
khoa đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi hoàn thành tốt đề tài nghiên cứu của mình.
Đặc biệt tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến thầy PGS.TS Lê Hữu Cần
- Người trực tiếp hướng dẫn tôi. Những người luôn tận tình chỉ bảo phương pháp
nghiên cứu phân tích kết quả và tạo mọi điều kiện thuận lợi để tôi hoàn thành tốt đề
tài thực tập tốt nghiệp này
Tuy nhiên do thời gian không có nhiều, với kinh nghiệm và tầm nhìn còn hạn
chế nên báo cáo thực tập không tránh khỏi những thiếu sót. Kính mong nhận được sự
góp ý chân thành của giáo viên hướng dẫn và các thầy cô giáo trong khoa, cùng toàn
thể các bạn trong lớp ĐH TTK14 Trường Đại Học Hồng Đức để tôi khắc phục được
những hạn chế của mình, đúc kết thêm kinh nghiệm trong học tập, cũng như sau này
ra trường công tác.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Thanh Hoá, tháng 06 năm 2015
Sinh viên
Kim Khămmyphon
Phần 1.MỞ ĐẦU
1.1. Tính cấp thiết của đề tài
Hoa là một loại cây trồng có vai trò quan trọng trong sản xuất nông nghiệp. Ở nước
ta nghề trồng hoa đã mang lai hiệu quả kinh tế cao cho nhiều địa phương, góp phần
không nhỏ trong việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng.
Ở Việt Nam hoa đã được dùng trong các ngày vui, hội hè, lễ tết, cưới xin, ma chay,
các nhu cầu của tầng lớp quan lại giàu có từ lâu đời Nhưng ngày nay nhu cầu tiêu
dùng hoa quanh năm phổ biến trong mọi tầng lớp.
Không có nhiều ghi chép về nghề này trong lịch sử, nhưng lưu truyền trong dân gian
cá giai thoại về nghề hoa. Từ năm 1995 trở về trước hoa được trồng chủ yếu ở các
làng hoa truyền thống, gần thành phố khu nghỉ mát, khu công nghiệp
trong chậu cho năng suất, chất lượng cao và mạng lại hiệu quả kinh tế cao.
1.2.2. Yêu cầu cần đạt
- Đánh giá ảnh hưởng của các chất kích thích sinh trưởng đến chiều cao cây, số lá,
chất lượng hoa và sâu bệnh trên cây hoa lily trồng trong chậu tại Thanh Hóa.
1.3. Ý ngĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
1.3.1. Ý nghĩa khoa học
- Kết quả nghiên cứu của đề tài đóng góp thêm phần cơ sở lý luận hoàn thiện quy
trình công nghệ sản xuất hoa lily Sorbonne trồng trong chậu tại Thanh Hóa.
- Giúp các cơ sở sản xuất tiếp cận và từng bước làm chủ quy trình công nghệ sản
xuất hoa lily Sorbonne trồng trong chậu tại Thanh Hóa.
1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
Đề tài thành công là cơ sở để chuyển giao cho các cơ sở sản xuất hoa lily tại
Thanh Hóa, nhằm đáp ứng nhu cầu sản xuất và tiêu thụ hoa trong và ngoài tỉnh.
Phần 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU
2.1. Cơ sở khoa học của đề tài
2.1.1 Cơ sở khoa học của việc sử dụng chất KTST
Ở thực vật bất cứ hoạt động sinh trưởng và phát triển nào đều được điều chỉnh
đồng thời bởi nhiều loại hormon trong chúng. Chính vì vậy sự cân bằng giữa các
hormon trong cây có một ý nghĩa quyết định. Nhìn chung có thể chia thành 2 loại
đó là sự cân bằng chung và sự cân bằng riêng giữa các hormon.
* Sự cân bằng chung:
Sự cân bằng chung được thiết lập dựa trên cơ sở 2 nhóm phytohormon có hoạt
tính sinh lý trái ngược nhau: Nhóm chất kích thích sinh trưởng và nhóm chất ức chế
sinh trưởng. Sự cân bằng này xác định trong suốt quá trình sinh trưởng và phát triển
của cây.
Trong quá trình phát triển cá thể của cây từ khi cây sinh ra cho đến khi cây chết đi thì
sự cân bằng trong chúng diễn ra theo quy luật là ảnh hưởng các chất kích thích giảm
dần và ảnh hưởng của chất ức chế tăng dần.
* Sự cân bằng riêng:
Trong cây có vô số các quá trình phát sinh hình thái và hình thành cơ quan khác
tạo ra nhiều giống mới quý, có giá trị đến ngày nay.
2.1.3. Phân loại giống
* Phân loại theo nguồn gốc nơi sinh và bố mẹ.
Do sự mua bán lily trên thế giới phát triển nên công tác tạo giống được
mở rộng, giống mới ngày càng nhiều. Để tiện cho việc giới thiệu buôn bán,
hiệp hội làm vườn Hoàng gia Anh (Royal Horticulturral Society
Lylicommittie) năm 1963 đưa ra hệ thống phân loại. Hệ thống này chủ yếu
dựa vào bố mẹ, con lai, người tạo giống và năm tạo giống chia giống trồng
trọt ra làm 5 nhóm:
Nhóm 1: Gồm L.Auratum, L.Spucicsum, L.Faponicum, L.Rubellum chủ yếu là
các giống lai có nguồn gốc khác nhau, nhóm này được hệ thống phân loại quy
về dòng tạp giao lily Phương Đông.
Nhóm 2: Gồm L.Lancipollium, L.Lechttini var Maximwicgi, L.Caculamabel,
L.Pumilum, L.Pulboerem var Ckoceum, L.Dacidu, L.Wiblanottiac, nhóm này
chủ yếu giống Carotiuoid là chính, hệ thống này phân loại quy về dòng lily
châu Á tạp giao.
Nhóm 3: Gồm lily Thơm (L.Langiflorcum), lily Đài Loan (L.Sulyhureum), lily
Trắng (L.Candidum), lily Vương (L.Regala) là chính, hệ thống này phân loại
quy về dòng lily lai châu Á và dòng lai Phương Đông
Nhóm 4: Gồm lily Hỏn Lõm (L.Hansoni), lily Tinh Diệp (L.Martagou) là
chính, cùng với L.Chalcudonicum, lily Ốc Đan, lai tạo chọn lọc ra, hệ thống
này phân loại quy về dòng lily tạp giao, lily Tinh Diệp.
Nhóm 5: Gồm lily lông (L.Coruum), lily Hồ Bắc lai tạo chọn ra, nhóm này
được quy về giống thuộc dòng lai châu Á và dòng lai Phương Đông.
Năm 1982 hội hoa lily quốc tế đề ra hệ thống phân loại trên cơ sở hệ
thống phân loại của Anh năm 1963. Hệ thống này đưa ra nơi nguyên sản của
bố mẹ, quan hệ huyết thống, đặc trương hình thái và màu sắc hoa quy các
giống lily vào 8 nhóm:
Nhóm 1: Dòng lai lily châu Á (Asiation tuybrias)
Nhóm 2: Dòng lai lily Tinh Diệp (Martagon tybrids)
- Thân vảy: Là phần phình to của thân có hình cầu dẹt, hình trứng, hình
trứng dài, hình elip… Thân vảy không có vỏ bao bọc, màu sắc phụ thuộc vào
giống: Có màu trắng, vàng, cam, tớm… Kích thước củ to nhỏ phụ thuộc vào
giống, độ lớn của thân vảy tỉ lệ với số hoa ở trên cành. Vảy thì có hình kim
xòe ra, hoặc hình elip, có đốt hoặc không có đốt. Mầm vảy to ở ngoài và nhỏ
ở trong là nơi dự trữ chất dinh dưỡng và nước cho thân vảy.
- Hoa: Mọc đơn lẻ hoặc xếp đặt trên trục hoa, hoa chúc xuống, vươn ngang
hoặc hướng lên, cánh đài cùng màu với cánh tràng, hoa có nhiều màu như đỏ,
hồng,hồng đậm, vàng, trắng… có hoặc không có hương thơm.
- Quả: Hình trứng dài, mỗi quả có vài trăm hạt, bên trong có cánh mỏng hình
bán cầu hoặc ba gúc vuông dài, trong điều kiện khô lạnh có thể bảo quản
được 3 năm.
* Đặc điểm sinh trưởng, phát dục:
- Đặc điểm sinh trưởng:
Thân vảy được coi như là mầm dinh dưỡng, thân vảy vùi trong đất khoảng hai
tuần sẽ nảy mầm, tuy nhiên còn phụ thuộc vào nhiệt độ, ẩm độ…
Các giống khác nhau có sự chênh lệch nhau khá lớn về thời gian sinh trưởng
của cây, chiều cao cây là một trong những yếu tố cấu thành chất lượng của
cành hoa nó được quyết định bởi số lá và chiều của đốt, số lá chịu ảnh hưởng
của chất lượng củ giống do vậy mà số lá đã được quyết định trước khi trồng,
chiều cao cây vẫn chịu ảnh hưởng lớn của chiều dài đốt, trong điều kiện ánh
sáng yếu ngày dài, nhiệt độ thấp và sử lý trước khi bảo quản lạnh lâu đều cú
tỏc dụng kéo dài đốt thân và ngược lại.
- Đặc điểm phát dục:
Trong điều kiện miền bắc Việt Nam hoa lily được trồng vào tháng 9, tháng 10
và bắt đầu phân hóa mầm hoa vào tháng 11, 12. Quá trình phân hóa mầm hoa
kéo dài 40 – 60 ngày, khi cây bắt đầu nảy mầm cũng là lúc cây phân
hóa mầm hoa, một số giống thuộc nhóm lai phương Đông và lily thơm thì sau
khi cây nảy mầm một tháng mới bắt đầu phân hóa mầm hoa. Sự phân hóa hoa
và số lượng mầm hoa chịu ảnh hưởng lớn của điều kiện sau khi trồng. Thời
C. Nhiệt độ ảnh
hưởng lớn tới sự nảy mầm của củ, sự phát dục của thân và sự sinh trưởng của
lá. Thời gian xử lý củ ở các nhiệt độ khác nhau ảnh hưởng lớn tới khả năng
sinh trưởng phát dục sau này của cây, nhiệt độ còn ảnh hưởng tới sự phân hóa
mầm hoa, thời gian ra hoa, nở hoa, độ bền hoa… hoa lily là cây phụ thuộc rất
lớn vào nhiệt độ môi trường. Trồng hoa lily trong điều kiện nhà ấm có chiếu
sáng có thể sản xuất hoa cắt cành quanh năm.
2.1.5.2. Ánh sáng:
Lily ưa cường độ chiếu sáng trung bình, là cây ngày dài. Việc chiếu sáng
không đủ khiến cây còi cọc, đồng thời gây ra hiện tượng rụng nụ, cây trở nên
yếu, màu lá nhạt, cuối cùng là rút ngắn thời gian cắm bình của hoa. Hoa lily
đặc biệt cần lượng ánh sáng đầy đủ để đáp ứng nhu cầu phát dục của nụ hoa,
việc thay đổi thời gian chiếu sáng cũng có thể rút ngắn hoặc cũng có thể kéo
dài thời kỳ thu hoạch hoa. Khi mầm hoa của lily phát dục vào mùa đông cần
cung cấp đủ ánh sáng, nếu thiếu ánh sáng vào giai đoạn mầm hoa nhú ra đến
khi cắt hoa, hoa sẽ trắng và rụng.
Thông thường ánh sáng dùng cho tác dụng quang hợp là cứ 10m
2
lắp đặt
hệ thống đèn 400Wh/m
2
cú kèm tấm phản quang để cung cấp. Một số nghiên
cứu chung cho thấy, sự ra hoa của cỏc nhúm giống không những có nhu cầu
khác nhau về số ngày có thời gian chiếu sáng ngắn mà cũn cú sự khác nhau về
số giờ của từng giai đoạn như giai đoạn phân hóa hoa, giai đoạn hình thành và
phát triển của hoa. Nhà sinh lý học Burchi (Burchi, G và cộng sự, 1995),
đã sớm nhận thấy những giống có thời gian sinh trưởng ngắn, yêu cầu thời
gian chiếu sáng trong ngày cũng ngắn hơn giống có thời gian sinh trưởng dài.
Choosak (1998) đã kiểm nghiệm bằng cách dựng cỏc giống khác nhau, trồng
trong điều kiện nhiệt độ ban đêm là 15,5
mùn và đất thịt nhẹ, đất có lớp mựn trờn mặt khoảng 30 cm có thể chấp nhận
được. Lily có bộ rễ ăn nụng nờn cần thoát nước tốt. Lily rất mẫn cảm với
muối, đất nhiều muối cây khụng hút được nước, ảnh hưởng đến sinh trưởng,
phân hóa hoa và ra hoa. Nói chung hàm lượng muối không được vượt quá 15
mg/cm
2
, chất ôxy hóa không cao quá 1,5 mmol/l.
Đất quá chua cây hút I-on sắt, nhụm, magiê nhiều gây hại cho cây, đất
kiềm quá lượng hút sắt, magiê, không đủ sẽ dẫn tới thiếu các sắc tố. Các
giống thuộc nhóm tạp giao châu Á và lily thơm yêu cầu pH là 6 – 7, còn với
nhóm phương Đông là 5,5 – 6,5.
Về dinh dưỡng lily yêu cầu phân bón cao nhất ở 3 tuần đầu kể từ khi
trồng, tuy nhiên rễ non dễ bị ngộ độc muối. Muối trong đất do 3 nguồn là
phân bón, nước và hàm lượng phân bón của cây trồng vụ trước. Vì vậy, để
biết tác hại của muối trong đất trước khi trồng 6 tuần phải phân tích đất để biết
hàm lượng muối. Lily cũng mẫm cảm với Clo và Flo. Yêu cầu Clo trong đất
không vượt quá 1,5 mmol/l nếu không sẽ hại rễ, hàm lượng Flo trong không
khí cao dễ gây ngộ độc cho cây.
2.1.6. Nhân giống hoa lily
Có thể nhân giống hoa lily bằng cách cắm vảy, tách củ, nuôi cấy mụ,
nhõn bằng hạt, mầm hạt.
2.1.6.1. Giâm vảy (cắm vảy)
Đây là phương pháp nhân giống cổ truyền đối với lily. Trờn thõn vảy
(củ) có rất nhiều vảy, mỗi vảy có thể sinh ra vài vảy nhỏ ở gốc, mỗi thân vảy
nhỏ sẽ hình thành một cơ thể mới. Vì vậy, cách nhân giống này có hệ số nhân
giống tương đối cao.
2.1.6.2. Nhân giống bằng cách tách củ.
Tách củ là phương pháp nhân giống bằng tách củ con được sinh ra từ củ
mẹ. Trồng cây để nhân giống, cũng có thể kết hợp với sản xuất hoa vụ Hè để
nhân giống, nhưng do khí hậu núng nờn chất lượng củ loại này kém.
gốc từ ôn đới như hoa hồng (Rosa sp), cúc (Chrysanthemum sp), layơn
(Gladiolus),… Đặc biệt hoa lan là sản phẩm hoa nhiệt đới, đặc sản hoa châu Á
được thị trường châu Âu và châu Mỹ ưa chuộng.
Cùng với chất lượng cuộc sống người dân cao hơn, nhu cầu thưởng thức
hoa cũng cao hơn nên sản lượng và giá trị hoa trên thế giới không ngừng
tăng lên theo thời gian. Theo thống kê của Viện Rau Hoa Quả thì giỏ trị
sản lượng hoa trên thế giới năm 1997 đạt 27 tỷ USD, đầu thế kỷ 21 đạt 40
tỷ USD, trong đó Nhật Bản đạt 3,731 tỷ USD, Hà Lan 3,558 tỷ USD, Mỹ
3,270 tỷ USD
Giá trị do sản xuất hoa đem lại là rất to lớn nên diện tích trồng và sản
lượng hoa trên thế giới tăng đang tăng mạnh. Theo Nguyễn Xuân Linh (2002),
châu Á là trung tâm sản xuất hoa lớn của thế giới, gồm các nước: Nhật
Bản, Israel, Ấn Độ, Thái Lan, Malaisia, Hàn Quốc, Trung Quốc, Việt Nam.
Tổng diện tích trồng khoảng 15.500 ha, diện tích có mái che khoảng 8.000 ha
được trồng trong nhà kính, che phủ nilon hoặc các loại che chắn khác. Một số
nước đã xuất khẩu hoa sang châu Âu và các nước lân cận khác như Nhật Bản,
Israel, Thái Lan, Trung Quốc Tuy nhiên số lượng hoa xuất khẩu còn rất
khiêm tốn. Thống kê từ năm 1982 đến 1998 trong 16 năm diện tích trồng hoa
của Trung Quốc từ 8.000 ha tăng lên đến 90.000 ha, tăng trên 11 lần. Giá trị
năm 1982 là 13.000 USD, đến 1998 là 100 triệu đôla Mỹ tăng trên 130 lần.
Sản xuất hoa thế giới tiếp tục phát triển mạnh mẽ ở các nước châu Á,
châu Phi, châu Mỹ. Hướng sản xuất hoa trên thế giới là tăng năng suất hoa,
giảm chi phí lao động, giảm giá thành hoa. Mục tiêu sản xuất hoa cần hướng
tới là giống hoa đẹp, chất lượng cao và giá thành thấp.
2.2.1.2 Tình hình tiêu thụ hoa trên thế giới.
Theo Hoàng Ngọc Thuận (2005) , trên thế giới việc tiêu thụ hoa cắt
cành tập trung vào ba khu vực chủ yếu là Tây Âu, Bắc Mỹ và Nhật Bản,
lượng tiêu thụ tăng rất nhanh. Năm 1995, lượng tiêu thụ là 31 tỷ USD. Do sự
tiến bộ của sản xuất, sự nhập khẩu và kinh tế tăng trưởng mạnh, dự kiến thị
trường tiêu thụ hoa cắt trên thế giới là 80 tỉ USD năm 2005.
2001 8.002
2002 8.520
2003 8.950
2004 9.500
2005 13.000
2010 16.000
Điều kiện khí hậu và đất đai đa dạng đã tạo điều kiện để trồng nhiều loại
hoa, trong đó phát triển hệ thống trồng hoa thâm canh đã được nhà nước quan
tâm và hỗ trợ.
Thu nhập từ trồng hoa là rất cao từ đó đã góp phần chuyển dịch cơ cấu
cây trồng ở các địa phương, thay đổi cuộc sống của người trồng hoa. Theo số
liệu điều tra của Viện Di truyền Nông nghiệp, tại một số địa phương, hoa là
cây trồng cho thu nhập khá. Chẳng hạn, cú vựng ở Hà Nội, so với sản xuất 2
lúa 1 màu trong cùng thời điểm, trên cùng một đơn vị diện tích thì trồng hoa
có lợi nhuận cao hơn gần 12 lần. Ở Thái Bình, có doanh nghiệp trồng hoa đã
thu lãi tới 160 triệu đồng ha/năm, hay ở Lâm Đồng, bình quân cho mức lãi
250 - 300 triệu đồng/ha/năm từ sản xuất hoa.
Theo Viện Nghiên Cứu Rau Quả thì hiện nay lợi nhuận thu được từ 1 ha
trồng hoa cao hơn 10 - 15 lần so với trồng lúa và 7 - 8 lần so với trồng rau.
Gần 90% các loài hoa được trồng nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu thụ ở trong
nước, tuy nhiên thị trường xuất khẩu cũng đang tăng nhanh với 1 số loại hoa
đặc thù của Việt Nam (hoa sen, hoa nhài và một số loài hoa mà các nước ôn
đới trồng khó khăn trong mùa Đông như hồng, cúc ).
Ngành hoa Việt Nam trong những năm qua đã đạt được nhiều kết quả
trong sản xuất, thị trường hoa tiêu thụ ngoài đáp ứng được nhu cầu ngày càng
tăng trong nước mà còn đạt được giá trị xuất khẩu. Riêng lượng hoa xuất khẩu
của công ty sản xuất hoa Hasfarm 100% vốn nước ngoài ở Đà Lạt đã đem lại
doanh thu trên 4 triệu USD/năm. Theo phân tích của các chuyên gia, nhu cầu
tiêu thụ hoa sẽ ngày càng tăng cả ở thị trường trong nước lẫn quốc tế. Nhằm
đáp ứng nhu cầu của thị trường, Việt Nam có kế hoạch phát triển diện tích
phương khỏc trờn cả nước chiếm khoảng 8% trong tổng diện tích trồng hoa,
còn ở Hà Nội, Hải Phòng chỉ mới trồng mang tính chất thử nghiệm. Tình hình
phát triển hoa lily ở Đà Lạt khá thuận lợi, một phần do thiên nhiên ưu đãi cho
sự phát triển của các giống hoa nói chung và cho hoa lily nói riêng, một phần
do kỹ thuật trồng hoa ở Đà Lạt tương đối cao nên sinh trưởng phát triển khá
tốt. Hiện nay lily đem lại hiệu quả kinh tế cao nhất cho một số công ty hoa ở
Đà Lạt.
* Hiệu quả của trồng hoa lily Sorbonne đối với sản xuất hiện nay.
- Hiệu quả kinh tế trực tiếp
Theo kết quả thu thập của Viện Nghiên cứu Rau quả, hiệu quả kinh tế
trực tiếp đem lại cho các hộ nụng dân, doanh nghiệp từ trồng lily là rất cao.
Lãi thuần thu được từ trồng lily trung bình đạt khoảng 250 triệu/1.000m
2
/năm,
như vậy chỉ tính trong năm 2009, người dân và doanh nghiệp ở miền
Bắc Việt Nam đã thu lãi được từ trồng hoa lily (chủ yếu là giống Sorbonne)
khoảng 20 tỷ đồng.
- Hiệu quả gián tiếp
+ Từ chỗ ở miền Bắc Việt Nam năm 2002 trở về trước chưa trồng được
hoa lily, phải nhập hoàn toàn từ Trung Quốc hoặc từ Đà Lạt, đến nay đã tự sản
xuất và cung cấp được số lớn hoa lily cho nhu cầu thị trường, bên cạnh đú cú
thời điểm hoa lily trồng tại miền Bắc Việt Nam còn xuất khẩu sang Trung
Quốc.
+ Góp phần nâng cao nhận thức về sản xuất nông nghiệp theo phương
thức công nghiệp, giúp người dân thay đổi dần phương thức canh tác lạc hậu,
nhanh chóng tiếp thu những tiến bộ khoa học kỹ thuật tiên tiến để sản xuất các
chủng loại hoa có giá trị cao.
+ Thông qua các mô hình sản xuất hoa lily, đã tạo công ăn việc làm, tăng
thu nhập cho người lao động, doanh nghiệp và góp phần thực hiện có kết quả
chủ trương chuyển đổi cơ cấu cây trồng của Đảng và Nhà nước .
và duy trì nhiệt độ ban đêm là 15
o
C. Kết quả cho thấy củ giống sử lý trên 4
tuần làm củ nảy mầm nhanh hơn và cho ra hoa sớm hơn, 100% ra hoa và tăng
số bụng trờn một cây.
Thống kê gần 60 loài và 18 giống phân bố ở Trung Quốc, chiếm 50% tổng số
giống hoa lily của thế giới, gần đây họ nghiên cứu 12 loài có sức chống chịu
tốt với điều kiện bất lợi của Trung Quốc để phục vụ sản xuất.
Hiện nay trên thế giới, Hà lan là nước có công nghệ tạo giống và trồng
lily tiên tiến nhất, mỗi năm tạo ra 15 – 20 giống mới và sản xuất 1,315 triệu
củ giống lily cung cấp cho 35 nước khác nhau trên thế giới. Ở châu Á, công
nghệ sản xuất hoa lily cắt cành ở Đài Loan cũng rất tiên tiến, trình độ canh tác
còn cao hơn Hàn Quốc, chỉ kém Nhật Bản.
2.4.2. Tình hình nghiên cứu hoa lily ở Việt Nam
Ở Việt Nam, hoa lily được xếp vào loại hoa cao cấp, nhu cầu tiêu dùng
loại hoa này ngày càng cao trong những năm gần đây. Hầu hết các giống hoa
lily trồng ở Việt Nam chủ yếu đư
ợc nhập từ Hà Lan, Đài Loan và Trung
Quốc. Từ năm 2002 đến 2005, một số giống lily nhập nội từ Hà Lan đã được
Viện Nghiên cứu Rau quả và Viện Di truyền Nông nghiệp trồng khảo nghiệm.
Kết quả đã tuyển chọn được giống hoa lily Sorbonne phù hợp với điều kiện
vụ Đông miền Bắc Việt Nam. Giống hoa lily Sorbonne đã được Bộ
NN&PTNT công nhận là giống tạm thời. Giống này có đặc điểm: chiều cao
cây trung bình từ 80 – 90 cm, số nụ hoa/cây 5 – 7 nụ, cây sinh trưởng phát
triển tốt, màu sắc hoa đẹp, cành cứng, ít sâu bệnh gây hại.
Song song với việc khảo nghiệm sản xuất các giống hoa lily, Viện Rau Quả
đã nghiên cứu ảnh hưởng của một số biện pháp kỹ thuật thâm canh sản xuất
hoa
thương phẩm và cho kết quả:
- Mật độ thích hợp trồng lily là 25 củ/m2 (khoảng cách 20 x 20 cm) và 20
nhựa với các kích cỡ khác nhau tùy theo cách chơi 1 cây, 3 cây, 5 cây hay 7
cây để lựa chọn cho phù hợp. Thông thường kích thước chậu có đường kính
25 cm, chiều cao 30 cm, đáy đục lỗ để thoát nước dễ dàng nhưng đường kính
lỗ đáy không quá 3 cm.
2.4.2.3 Kỹ thuật trồng, chăm sóc
* Xử lý củ giống:
Phân loại củ theo kích thước để trồng nhằm đảm bảo tính đồng đều của
vườn lily sau này. Chọn những củ to (đường kính củ 12-15cm), đó lờn mầm
sau khi đã qua xử lý lạnh để phá ngủ, cắt bớt rễ, chỉ chừa lại khoảng 1cm để
kích thích cho củ nhanh ra rễ mới. Ngâm củ giống từ 5 - 10 phút trong dung
dịch thuốc Daconil 75WP (pha 1 gói 10g trong 8 lít nước sạch) để trừ nấm
bệnh, vớt ra để ráo nước rồi đem trồng vào chậu.
* Cách trồng:
Cho 1/2 giá thể vào chậu, đặt các củ ngay ngắn, mầm hướng lên trên.
Tùy theo kích thước của chậu mà đặt củ cho phù hợp (chậu có đường kính 20
cm trồng 3 củ/chậu, 30 cm trồng 5 củ/chậu và 40 cm trồng 7 củ/chậu). Phủ
tiếp giá thể cho kín mầm và tưới nhẹ cho đất nén giữ cố định vị trí củ rồi xếp
các chậu thành hàng trên luống để tiện chăm sóc sau này.
* Chăm sóc:
Tùy theo độ ẩm trong nhà lưới, trong giá thể mà có chế độ tưới nước cho
phù hợp. Lúc mới trồng tưới nhiều hơn sau đó giảm dần. Cứ 10 ngày bón
thúc 1 lần bằng cách hòa 0,05kg phân NPK tổng hợp + 0,1kg phân lân
trong 10 lít nước để tưới cho 20 chậu (loại 5 cây). Không bún rải trực tiếp phân
gần gốc cây, tưới nước ngay sau khi bón để phân ngấm đều trong chậu hoặc
phun nước nhằm rửa sạch phân còn bám lại trên lá. Chú ý phòng trừ các đối
tượng sâu bệnh hại kịp thời để đảm bảo năng suất và chất lượng hoa.
Điều tiết nở hoa: Kết hợp giữa điều chỉnh nhiệt độ và ánh sáng cho phù
hợp. Ngay sau trồng cần tiến hành che 1 lớp lưới đen ở phía trên để hạn chế
ánh sáng trực xạ của mặt trời chiếu vào mầm. Khi cây xuất hiện nụ, bỏ lớp
lưới đen để cây hấp thụ nhiều ánh sáng sẽ cho hoa to và màu đẹp. Khi trồng
lượng 7 – 10 ml/bình 8 lít, Ofatox 40 EC liều lượng 8 – 10 ml/bình 8 lít.
* Bệnh hại: Có hai nhóm bệnh gây hại cho hoa lily là bệnh truyền nhiễm
và bệnh không truyền nhiễm.
• Bệnh truyền nhiễm:
+ Bệnh thối gốc, rễ
- Triệu trứng: Gốc cây bị mềm, thối, có màu xanh tối, màu tro đen, rồi
lan lên phía trên lá bị vàng, có khi lan tới thân làm thân bị cong queo.
- Phòng trừ: Khử trùng, tiêu độc đất, dùng thuốc sát khuẩn phun vào đất
lúc trồng, giữ cho đất thoát nước tốt, không được để cho đất ẩm ướt lâu.
+ Bệnh mốc tro
- Triệu trứng: Bệnh nặng làm mất hoàn toàn giá trị của hoa, bệnh có ở lá
nụ, hoa. Trên lá thường thấy các đốm tròn, bầu dục, to nhỏ không đều màu
nâu trong suốt, trời ẩm ướt sẽ lan rộng ra thành những vòng.
- Phòng trừ: Không được tưới đẫm nước, không tưới lên lá và để nước
đọng ở rãnh, dựng thuốc phun phòng: Fungaran 50 WP, Champion 75 WP
liều lượng 15 – 20g/bình 10 lít, phun 3 bình cho một sào Bắc Bộ.
• Bệnh không truyền nhiễm:
+ Bệnh cháy lá.
- Triệu trứng: Xuất hiện khi nụ hoa chưa nở, những lá non xoăn lại về
phía trong và sau đó một vài ngày, những nốt xanh, vàng, trắng xuất hiện làm
giảm khả năng quang hợp. Nếu bệnh nặng thì cây có thể bị chết.
- Phòng trừ: Đảm bảo độ ẩm đất, trồng sâu vừa phải, lấy đất dày 4 – 5cm, ở
giai đoạn phân hóa hoa là giai đoạn mẫm cảm nhất, giữ cho nhiệt độ và ẩm độ
không biến động lớn, tốt nhất là duy trì ẩm độ 75%, che nắng để giảm thoát
hơi nước và tạo sự thông thông thoáng.
+Bệnh rụng nụ và hoa bị mù.
- Triệu trứng: Trong quá trình phát triển mầm hoa tự nhiên bị teo lại, khô và
rụng.
- Phòng trừ: Nguyên nhân chủ yếu là do dinh dưỡng không đủ, thiếu ánh
sáng, độ ẩm không khí cao, pH không thích hợp và thiếu vi lượng, vì vậy cải
- Phân lân lâm thao, canxi nitrat, kali clorua
- Chất kích thích sinh trưởng (Antonik 1.8; Đầu trâu KT-Supper; Thiên Nông)
- Xơ dừa, phân chuồng hoai mục
- Chậu nhựa (32 x 20 x 30) cm, thước kẹp panme, thước met, sổ sách ghi
chép
3.2. Nội dung nghiên cứu
1) Nghiên cứu ảnh hưởng của các chất kích thích sinh trưởng đến khả năng sinh
trưởng, phát triển của giống hoa lily Sorbonne trồng trong chậu tại Thanh Hóa
2) Nghiên cứu ảnh hưởng của các chất kích thích sinh trưởng đến năng suất
của giống hoa lily Sorbonne trồng trong chậu tại Thanh Hóa.
3.3. Phương pháp nghiên cứu
3.3.1. Thời gian, địa điểm
- Thời gian: 6 tháng (Từ tháng 10/2014 đến tháng 05/2015)
- Địa điểm: phường Đông Cương, thành phố Thanh Hóa.
3.3.2. Phương pháp bố trí thí nghiệm
- Thí nghiệm gồm 4 công thức được bố trí theo kiểu thí nghiệm hoàn
toàn ngẫu nhiên (Completely Randomized Design - CRD) với ba lần nhắc lại.
Bố trí 36 chậu kích thước (32 x 20 x 30) cm, 3 chậu/1 ô thí nghiệm, trồng 5
củ/chậu.
- Công thức thí nghiệm:
+ Công thức 1: Không sử dụng KTST.
+ Công thức 2: Sử dụng chất KTST Đầu trâu KT-Supper
+ Công thức 3: Sử dụng chất KTST Antonik.
+ Công thức 4: Sử dụng chất KTST Thiên nông
- Sơ đồ bố trí thí nghiệm
I
2
III
2
II
- Thời gian sinh trưởng: Tính từ ngày trồng đến nở hoa 50% (ngày)