SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUỐC OAI
TRƯỜNG THCS THẠCH THÁN
HỒ SƠ DỰ THI
DẠY HỌC THEO CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP
TÊN CHỦ ĐỀ:
CẤU TẠO VÀ TÍNH CHẤT CỦA XƯƠNG
MÔN HỌC CHÍNH: SINH HỌC
CÁC MÔN TÍCH HỢP: VẬT LÝ, HÓA HỌC
Năm học : 2014 - 2015
1
PHIẾU THÔNG TIN VỀ NHÓM GIÁO VIÊN DỰ THI
* Sở giáo dục và đào tạo Hà Nội
* Phòng giáo dục và đào tạo Quốc Oai
* Trường THCS Thạch Thán
* Địa chỉ: Thạch Thán - Quốc Oai - Hà Nội
Điện thoại: 04.33.843.436
Email:
THÔNG TIN GIÁO VIÊN
1. Họ và tên: Bùi Văn Quyền
Ngày sinh: 07- 03 - 1982 Môn: Sinh - Hóa
Điện thoại: 0903478882 Email:
2. Họ và tên: Nguyễn Thị Kim Xuyến
Ngày sinh: 1962 Môn: Sinh - Địa
Điện thoại:
2
PHIẾU MÔ TẢ HỒ SƠ DẠY HỌC DỰ THI
1. Tên hồ sơ dạy học
Tích hợp kiến thức liên môn: Sinh học, Vật lý, Hóa học vào giảng dạy bài
" Cấu tạo và tính chất của xương " môn sinh học lớp 8
2. Mục tiêu dạy học
dạng, vị trí các loại xương và khớp xương, được tìm hiểu những kiến thức về
bản thân nên các em rất hào hứng
4. Ý nghĩa của bài học
Qua dạy học thực tế nhiều năm chúng tôi thấy rằng việc tích hợp kiến
thức giữa các môn học vào giải quyết một vấn đề nào đó trong một môn học là
là việc làm hết sức cần thiết. Điều đó đòi hỏi người giáo viên giảng dạy bộ môn
3
không chỉ nắm bắt nhuần nhuyễn kiến thức bộ môn mình giảng dạy mà còn phải
không ngừng học hỏi, trau rồi kiến thức của những môn học khác để giúp các
em giải quyết các tình huống, các vấn đề đặt ra trong môn học nhanh chóng và
hiệu quả nhất
Đối với việc tích hợp kiến thức các môn hóa học, vật lý vào dạy bài " Cấu
tạo và tính chất của xương " sẽ giúp các em nắm được , hiểu rõ vì sao xương
cứng trắc và chịu lực tốt, trong xương có chất hưu cơ và muối khoáng
Trong thực tế chúng tôi thấy khi bài soạn có tích hợp với kiến thức của
các môn học khác sẽ giúp giáo viên tiếp cận tốt hơn, hiểu rõ hơn, sâu hơn những
vấn đề đặt ra trong sách giáo khoa. Từ đó bài học trở nên sinh động hơn, học
sinh có hứng thú học bài, được tìm tòi, khám phá nhiều kiến thức và được suy
nghĩ sáng tạo hơn đồng thời vận dụng kiến thức vào thực tế tốt hơn
5. Thiết bị dạy học, học liệu
* Giáo viên:
- Tranh phóng to các hình 8.1 - 8.4 SGK
- Vật mẫu:
+ Xương đùi ếch
+ Đoạn đây đồng một đầu quấn chắt vào que bằng tre, gỗ, đầu kia quấn
vào xương
+ Panh để gắp xương, đèn cồn, cốc nước để rửa xương, cóc đựng HCl
10% ( đầu giờ thả xương đùi ếch vào axít)
- Máy chiếu, kỹ năng trình chiếu powepoint, kỹ năng soạn giảng bằng
trương trình word
xương
+ Panh để gắp xương, đèn cồn, cốc nước để rửa xương, cóc đựng HCl 10% ( đầu
giờ thả xương đùi ếch vào axít)
- Máy chiếu, kỹ năng trình chiếu powepoint, kỹ năng soạn giảng bằng trương
trình word
- Kiến thức vật lý về lực tác động
- Kiến thức hóa học về phản ứng hóa học
* Học sinh
- Nghiên cứu kỹ nội dung bài
- Mỗi nhóm 2 xương đùi ếch
III. Hoạt động dạy - học
1. Ổn định lớp
2. Kiểm tra bài cũ
- Bộ xương người được chia làm mấy phần? Mỗi phần gồm những xương nào?
- Xương tay và xương chân khác nhau như thế nào? Điều đó có ý nghĩa gì đối
với hoạt động của con người?
3. Bài mới
VB: Gọi 1 học sinh đọc mục " Em có biết " ( Trang 31 - SGK)
GV: những thông tin đó cho ta biết xương có sức chịu đựng rất lớn. Vậy vì sao
xương có khả năng đó? Chúng ta sẽ giải đáp qua bài học hôm nay.
Hoạt động 1: Cấu tạo của xương
Mục tiêu: Học sinh chỉ ra được cấu tạo của xương dài, xương dẹt và chức năng
của nó
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung
- Yêu cầu HS tìm hiểu
thông tin mục I SGK kết
hợp quan sát hình 8.1, 8.2
ghi nhớ chú thích và trả
lời câu hỏi:
Xương dài có cấu tạo
trúc xây dựng đảm bảo
độ bền vững và tiết kiệm
nguyên vật liệu ( trụ cầu,
cột, vòm cửa )
- GV hỏi tiếp:
Các phần của xương dài
có chức năng gì?
- GV nhận xét và chốt lại
kiến thức
- GV yêu cầu HS nghiên
cứu thông tin mục I.3 và
quan sát hình 8.3 trả lời:
Nêu cấu tạo của xương
ngắn và xương dẹt?
- GV kết luận
- 1 HS lên bảng dán chú
thích và trình bày
- Các nhóm khác nhận
xét và rút ra kết luận
- HS thảo luận nhóm,
vận dụng kiến thức vật
lý trả lời:
+ Cấu tạo hình ống làm
cho xương nhẹ và vững
chắc
+ nan xương xếp thành
vòng cung có tác dụng
phân tán lực, làm tăng
khả năng chịu lực
- HS nghe và ghi nhớ
quan sát hình 8.5 cho
biêt:
Sụn tăng trưởng có vai
trò gì?
- Gv chốt lại kến thức
- GV lưu ý HS :
+Sự phát triển của xương
nhanh nhất ở tuổi dậy thì,
sau đó chậm lại từ 18 -
25 tuổi
+ Trẻ em tập thể dục thể
thao quá độ, mang vác
nặng dẫn tới sun tăng
trưởng hóa xương nhanh,
người không cao được
nữa, tuy nhiên màng
xương vẫn sinh ra tế bào
xương
- HS nghiên cứu
mục II và trả lời câu hỏi
- HS nghe và ghi
- HS thảo luận nhóm,
trả lời
- HS nghe và ghi
- HS nghe và ghi nhớ
II. Sự to ra và dài ra
của xương
- Xương to ra về bề
ngang là nhờ các tế bào
màng xương phân chia
trong axít các muối này
đã bị phân hủy
- GV lấy lọ xương ngâm
trong axít đã chuẩn bị
trước từ đầu giờ (3 xương
đùi ếch), Yêu cầu đại
diện các nhóm dùng kẹp
gắp xương rửa qua nước
sạch mang về nhóm tìm
hiểu
- GV hỏi:
Thử uốn xem xương cứng
hay mềm?
Giải thích hiện tượng?
- GV yêu cầu các nhóm
tiến hành thí nghiệm thứ
2: đốt xương đùi ếch.
- GV yêu cầu: khi không
còn khói bay lên hãy bóp
phần đã đốt, nhận xét
hiện tượng và giải thích?
nghiệm theo nhóm,
quan sát hiện tượng xảy
ra
- HS quan sát và nêu
hiện tượng:
+Có bọt khí nổi lên (khí
CO
2
)
về thành phần và tính
chất của xương?
- GV chốt kiến thức và
giới thiệu về tỉ lệ chất
hữu cơ và muối khoáng ở
trẻ em và người già.
+ Trẻ em tỉ lệ chất hữu
cơ cao hơn muối khoáng
+ Người già tỉ lệ chất hữu
cơ thấp hơn muối khoáng
- GV hỏi:
Tại sao xương trẻ em thì
mềm dẻo nhưng xương
người già lại giòn và dễ
gãy?
Để xương phát triển tốt
chúng ta phải làm gì?
- GV nhận xét và củng cố
lại toàn bộ kiến thức đã
học
chất hữu cơ nữa
- HS trao đổi nhóm và
rút ra kết luận
- HS nghe và ghi
- HS chú ý lắng nghe và
ghi nhớ
- HS vận dụng kiến thức
trả lời:
+ Trẻ em chất hữu cơ
các nan xương
- Giảm ma sát trong khớp
xương
- Phân tán lực tác động
- Tạo các ô chứa tủy đỏ
xương
9
Thân xương
- Màng xương
- Mô xương cứng
- Khoang xương
- Giúp xương phát triển to ra
về bề ngang
- Chịu lực đảm bảo vững
chắc
- Chứa tủy đỏ ở trẻ em, sinh
hồng cầu; chứa tủy vàng ở
người lớn
7. Kiểm tra đánh giá kết quả học tập
* Giáo viên:
Quá trình kiểm tra đánh giá được thực hiện dưới dạng bài viết. Mỗi học
sinh làm một bài trong thời gian 10 phút với nội dung câu hỏi sau.
Câu 1: Nêu cấu tạo và chức năng của xương dài
Câu 2: Giải thích vì sao xương động vật được đun sôi lâu thì bở?
* Học sinh.
Trong hoạt động dạy học, tiếp thu kiến thức học sinh tự đánh giá kết quả
lẫn nhau qua các lần thảo luận nhóm.
8. Các sản phẩm của học sinh
Sau khi chấm bài kiểm tra chúng tôi thấy 100% học sinh đã biết trình bày
ý tưởng của mình trong việc giải thích vấn đề, trả lời được câu hỏi nêu ra. Đặc