ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH AN GIANG
TRƢỜNG CHÍNH TRỊ TÔN ĐỨC THẮNG
TIỂU LUẬN CUỐI KHÓA
TRUNG CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ - HÀNH CHÍNH ĐỀ TÀI: QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC VỀ CÔNG TÁC ĐẤU
THẦU MUA THUỐC Ở CÁC CƠ SỞ Y TẾ TRONG TỈNH
AN GIANG – THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP
Học viên: Nguyễn Thị Bê
Lớp: B65, Năm học: 2012-2013
Giảng viên hƣớng dẫn: Phan Thị Tuyết Minh
An Giang, tháng 9 năm 2013
Giáo viên hƣớng dẫn Ths. Phan Thị Tuyết Minh
ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG CHẤM TIỂU LUẬN
I. Nhận xét:
…………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………….
………………………………………………………………………………….
II. Kết quả: - Bằng số:…………………………………………
- Bằng chữ:………………………………………………
Giáo viên 1 Giáo viên 2 ……………………………… ………………………………
Chƣơng 2
THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC ĐẤU THẦU MUA THUỐC Ở
CÁC CƠ SỞ Y TẾ TRONG TỈNH AN GIANG
12
2.1. Đặc điểm tình hình
12
2.2. Thực trạng về công tác đấu thầu mua thuốc trong tỉnh
12
2.2.1. Tình hình thực hiện đấu thầu
12
2.2.2. Đánh giá kết quả về tình hình đấu thầu mua thuốc trong thời
gian qua
22
2.3. Một số vấn đề đặt ra
25
Chƣơng 3
MỤC TIÊU & GIẢI PHÁP VỀ CÔNG TÁC ĐẤU THẦU MUA
THUỐC Ở CÁC CƠ SỞ Y TẾ TRONG TỈNH AN GIANG
26
3.1. Mục tiêu
26
3.1.1. Mục tiêu chung
26
3.1.2. Mục tiêu cụ thể
26
3.2. Giải pháp
1
PHẦN MỞ ĐẦU
Thuốc là một hàng hóa đặc biệt vì có ảnh hưởng đến sức khỏe con
người. Giá thuốc luôn là vấn đề không những ngành y tế mà cả xã hội đặc biệt
quan tâm. Hiện nay, tuy giá viện phí đang có sự bao cấp của nhà nước, chỉ thu
một phần viện phí, thuốc tại bệnh viện phục vụ dưới dạng cung ứng theo giá
hóa đơn mua vào. Mặc dù vậy, số tiền thuốc chiếm gần như 70% số viện phí
mà người bệnh phải trả. Giá thuốc có ảnh hưởng rất lớn đến ngân sách nhà
nước, đến quỹ bảo hiểm y tế, đặc biệt ảnh hưởng đến kinh tế của người dân.
Mặc dù được kiểm soát bởi ngành chức năng, dư luận xã hội, nhưng giá
thuốc vẫn tăng đều đặn và đôi khi gây đột biến. Có nhiều nguyên nhân để
thuốc tăng giá, trong đó có nguyên nhân do cạnh tranh, muốn được tiêu thụ,
các công ty tìm cách đẩy giá thuốc lên cao để có chi phí tiếp thị, hậu mãi bằng
cách xuất hóa đơn lòng vòng, thỏa thuận nâng giá nhập khẩu, nhập ủy thác từ
bên ngoài, đặc biệt đối với những thuốc chưa có thương hiệu, có nguồn gốc từ
các nước Châu Á. Điều này đang đặt ra gánh nặng và mối lo lớn cho những
người dân nghèo ốm đau cần thuốc chữa trị.
Việc thực hiện đấu thầu lúc đầu gặp nhiều khó khăn do chưa am hiểu
luật, thời gian hoàn tất một đợt đấu thầu kéo dài, không theo kịp với tiến độ
trượt giá của thị trường, dẫn đến hậu quả nhiều gói thầu không có nhà thầu
tham gia hoặc vượt giá kế hoạch; danh mục thuốc tuyến tỉnh không phù hợp
khi áp dụng cho các bệnh viện tuyến huyện, do phân tuyến kỹ thuật quy định
cũng như mô hình bệnh tật ở mỗi nơi một khác.
Văn bản hướng dẫn đấu thầu mua thuốc chưa cụ thể, các bệnh viện tự
xoay xở, làm cho điểm xét thầu mang tính chủ quan, không đồng bộ. Hình
thức chia gói thầu, phương thức đấu thầu mỗi nơi một khác, dẫn đến cùng một
mặt hàng, nhưng giá thuốc khác nhau giữa các bệnh viện trong cùng một thời
3
Bố cục đề tài bao gồm 3 chương:
Chương 1. Cơ sở lý luận về công tác đấu thầu mua thuốc.
Chương 2. Thực trạng về công tác đấu thầu mua thuốc ở các cơ sở y tế
trong tỉnh An Giang.
Chương 3. Mục tiêu & giải pháp về công tác đấu thầu mua thuốc ở các
cơ sở y tế trong tỉnh An Giang
4
Với những quy định đấu thầu thuốc hiện hành, các doanh nghiệp sản
xuất trong nước đã bắt đầu chuyển dịch cơ cấu đầu tư vào nghiên cứu phát
triển sản xuất các thuốc chuyên khoa đặc trị, thuốc chứa hoạt chất mà trong
nước chưa sản xuất được và tập trung đầu tư công nghệ để sản xuất các sản
phẩm dạng bào chế hiện đại, nghiên cứu tương đương sinh học thay thế thuốc
biệt dược đắt tiền, nhằm giảm giá thành, tạo điều kiện cho nhiều bệnh nhân có
cơ hội được điều trị.
1.1.3. Các hình thức lựa chọn nhà thầu
- Đấu thầu rộng rãi
- Đấu thầu hạn chế
- Chỉ định thầu
- Mua sắm trực tiếp
- Chào hàng cạnh tranh
- Tự thực hiện
Đấu thầu rộng rãi là hình thức ưu tiên áp dụng trừ một số trường hợp
đặc biệt.
1.1.4. Trình tự thực hiện đấu thầu
Trình tự thực hiện đấu thầu gồm các bước: chuẩn bị đấu thầu, tổ chức
đấu thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu, thẩm định và phê duyệt kết quả đấu thầu,
thông báo kết quả đấu thầu, thương thảo, hoàn thiện hợp đồng và ký kết hợp
đồng.
1.1.5. Quyền và nghĩa vụ của các bên trong đấu thầu
Luật đấu thầu quy định cụ thể trách nhiệm và quyền hạn của các cá
nhân và tổ chức có liên quan sau đây:
- Trách nhiệm của người có thẩm quyền;
- Quyền và nghĩa vụ của chủ đầu tư;
- Quyền và nghĩa vụ của bên mời thầu;
6
Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân chỉ đạo: “Để phấn đấu phát huy kết quả
đã đạt được, xây dựng ngành dược tiếp tục phát triển, đóng góp tích cực vào
sự nghiệp nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân, trong thời gian
tới, Bộ Y tế cần tiếp tục làm tốt các nhiệm vụ trọng tâm trong đó có nhiệm vụ:
phối hợp với các Bộ Tư pháp, Tài chính, Kế hoạch và Đầu tư và các cơ quan
liên quan tập trung xây dựng Dự án Luật sửa đổi, bổ sung Luật Dược năm
2005 bảo đảm tiến độ và chất lượng. Trong quá trình xây dựng Dự án Luật,
cần nghiên cứu đề xuất các nội dung về đổi mới quản lý giá thuốc và đấu thầu
thuốc đáp ứng yêu cầu công tác quản lý trong giai đoạn hiện nay, phù hợp với
hệ thống pháp luật hiện hành và cam kết quốc tế.” (Thông báo Số 154/TB-
VPCP ngày 04/4/2013)
Trong Chương trình công tác năm 2013 của UBND tỉnh An Giang đề
ra nhiệm vụ của ngành Y tế: “Tăng cường thanh tra, kiểm tra, quản lý chặt
chẽ chất lượng hoạt động khám chữa bệnh, việc kê đơn, sử dụng thuốc, chống
lạm dụng thuốc, lạm dụng xét nghiệm, lạm dụng dịch vụ kỹ thuật cao; đấu
thầu giá thuốc tại các bệnh viện công.”
1.3. Những quy định của nhà nƣớc về công tác đấu thầu mua thuốc
Nghị định 120/2004/NĐ-CP ngày 12 tháng 5 năm 2004 quy định:
Chính phủ quản lý giá đối với nhóm thuốc do cơ sở y tế mua để cung cấp cho
các đối tượng miễn phí, chính sách xã hội, thu một phần viện phí, BHYT.
Thuốc do cơ sở y tế mua để cung cấp cho các đối tượng này phải thực hiện
đấu thầu theo quy định của pháp luật. Giá thuốc trúng thầu phải thấp hơn giá
bán lẻ phổ biến của thuốc đó trên thị trường cùng thời điểm và được áp dụng
thống nhất trong tất cả các cơ sở y tế công lập trên địa bàn tỉnh
Luật Đấu thầu số 61/2005/QH11 ra đời điều chỉnh các hoạt động đấu
thầu để lựa chọn nhà thầu cung cấp dịch vụ tư vấn, mua sắm hàng hoá, xây
lắp đối với các gói thầu thuộc dự án sử dụng vốn nhà nước từ 30% trở lên cho
8
lý nhà nước về dược trên phạm vi cả nước, chủ trì, phối hợp với Bộ, Ngành
liên quan ban hành theo thẩm quyền và tổ chức triển khai thực hiện các văn
bản quy phạm pháp luật về dược; quản lý giá thuốc, lộ trình áp dụng các tiêu
chuẩn thực hành tốt; chủ trì, phối hợp với Bộ Kế hoạch - Đầu tư (KH&ĐT) và
Bộ Tài chính (BTC) hướng dẫn cụ thể việc đấu thầu các loại thuốc quy định
tại Điều 49 của Luật Dược. Tại Chương III, Điều 12, Khoản 2 quy định việc
mua thuốc thuộc danh mục thuốc chủ yếu sử dụng tại các cơ sở khám bệnh,
chữa bệnh công lập và thuốc do ngân sách nhà nước chi trả phải thực hiện
thông qua đấu thầu theo quy định của pháp luật về đấu thầu và đảm bảo các
nguyên tắc: ưu tiên mua thuốc sản xuất trong nuớc có cùng chủng loại, chất
lượng tương đương và giá không cao hơn thuốc nhập khẩu tại thời điểm đấu
thầu và giá thuốc trúng thầu không được cao hơn giá tối đa hiện hành công bố
tại thời điểm gần nhất của Bộ Y tế.
Chính phủ ban hành Nghị định số 85/2009/NĐ-CP ngày 15 tháng 10
năm 2009 hướng dẫn thi hành Luật Đấu thầu và lựa chọn nhà thầu xây dựng
theo Luật Xây dựng. Nghị định 85/2009/NĐ-CP cụ thể hóa Luật Đấu thầu,
quy định rõ thời gian trong đấu thầu, nội dung của từng gói thầu trong KHĐT,
trình duyệt KHĐT cũng như thẩm định và phê duyệt KHĐT.
Thông tư 31/2011/TT-BYT ngày 11 tháng 7 năm 2011 là văn bản chỉ
đạo mới nhất về Danh mục thuốc chủ yếu, Danh mục thuốc phóng xạ và hợp
chất đánh dấu sử dụng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh được quỹ BHYT
thanh toán. Thông tư này quy định về việc xây dựng Danh mục thuốc trong cơ
sở khám bệnh, chữa bệnh căn cứ phân tuyến kỹ thuật, mô hình bệnh tật và
kinh phí của bệnh viện, Giám đốc bệnh viện chỉ đạo Hội đồng thuốc và điều
trị xây dựng Danh mục thuốc sử dụng tại đơn vị và có kế hoạch tổ chức cung
ứng thuốc, đáp ứng nhu cầu điều trị theo các quy định của pháp luật về đấu
thầu cung ứng thuốc
10
Thông tư số 21/2010/TT-BKH ngày 28/10/2010 của Bộ Kế Hoạch & Đầu
Tư, Quy định chi tiết về thẩm định hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu.
Thông tư 01/2011/TT-BKHĐT ngày 04/01/2011 của Bộ Kế Hoạch &Đầu
Tư, Quy định chi tiết kiểm tra về công tác đấu thầu theo qui định của Luật Đấu
thầu.
Thông tư số 68/2012/TT-BTC ngày 26/4/2012 của Bộ Tài Chính, quy
định việc đấu thầu để mua sắm tài sản nhằm duy trì hoạt động thường xuyên
của cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị-xã hội, tổ chức
chính trị xã hội- nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội-nghề nghiệp, đơn
vị vũ trang nhân dân.
Thông tư số 20/2010/TTLT-BKH-BTC ngày 21/9/2010 của liên Bộ Tài
chính, Bộ Kế hoạch & Đầu tư, Quy định chi tiết việc cung cấp thông tin về đấu
thầu để đăng tải trên báo đấu thầu.
Thông tư liên tịch số 01/2012/TTLT-BYT-BTC ngày 19/01/2012 của Bộ Y
tế, Bộ Tài chính, Hướng dẫn đấu thầu mua thuốc trong các cơ sở y tế.
Thông tư số 11/2012/TT-BYT ngày 28/6/2012 của Bộ Y tế Hướng dẫn
lập Hồ sơ mời thầu mua thuốc trong các cơ sở y tế.
Tiểu kết, đấu thầu mua thuốc là một hoạt động được quy định bắt buộc
trong các cơ sở y tế công lập và tư nhân có hợp đồng khám chữa bệnh bảo
hiểm y tế, công tác này đóng góp một phần quan trọng trong công tác chăm
sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân. 12
Chƣơng 2
tâm áp dụng cho các bệnh viện tuyến tỉnh và Ban Bảo vệ sức khỏe cán bộ,
một bệnh viện đa khoa tuyến huyện làm đầu mối tổ chức đấu thầu, kết quả áp
dụng cho các bệnh viện tuyến huyện, các năm trước tổ chức tại bệnh viện Thị
xã Tân Châu, năm 2012 tổ chức tại bệnh viện huyện Phú Tân.
2.2.1.1. Quá trình thực hiện từ năm 2010-2013
a) Tuyến tỉnh:
+ Năm 2009-2010: Kế hoạch đấu thầu mua thuốc năm 2009-2010 của
Bệnh viện đa khoa Trung tâm An Giang được phê duyệt theo Quyết định số
2312/QĐ-UBND ngày 12/10/2009 của UBND tỉnh An Giang,
Kết quả đấu thầu được phê duyệt theo Quyết định số 199/QĐ-BVAG
ngày 28/12/2009 của Giám đốc bệnh viện ĐKTTAG.
+ Năm 2011-2012: Kế hoạch đấu thầu được phê duyệt theo Quyết định
số 1269/QĐ-UBND ngày 29/7/2011
Kết quả đấu thầu được phê duyệt theo Quyết định số 190/QĐ-BVAG
ngày 29/09/2011 của Giám đốc bệnh viện ĐKTTAG;
+ Năm 2012: Đấu thầu bổ sung đợt 1 năm 2012
Kế hoạch đấu thầu được phê duyệt theo Quyết định số 580/QĐ-UBND
ngày 13/4/2012 của UBND tỉnh An Giang.
Kết quả đấu thầu được phê duyệt theo Quyết định số 584/QĐ-BVAG
ngày 08/06/2012 của Giám đốc bệnh viện ĐKTTAG;
+ Năm 2013: Kế hoạch đấu thầu được phê duyệt theo Quyết định số
2062/QĐ-UBND ngày 20/11/2012 của UBND tỉnh An Giang.
Kết quả đấu thầu được phê duyệt theo Quyết định số 64/QĐ-BVAG
ngày 18/04/2013 của Giám đốc bệnh viện ĐKTTAG;
14
b) Tuyến huyện:
+ Năm 2010: Kế hoạch đấu thầu mua thuốc năm 2009 của các Bệnh
viện tuyến huyện được phê duyệt theo Quyết định số 1939/QĐ-UBND ngày
Danh mục thuốc đấu thầu
Bệnh viện tỉnh có Danh mục biệt dược và generic đối với từng nhóm
dược lý trong Danh mục thuốc chủ yếu của Bộ Y tế, bệnh viện huyện sắp xếp
danh mục theo thứ tự chữ cái ABC của từng gói.
Bệnh viện huyện chỉ đấu thầu theo tên generic, không đấu thầu theo
biệt dược, chủng loại cũng đơn giản hơn do phân tuyến điều trị, thuốc sản
xuất trong nước chiếm tỷ trọng cao.
Quy mô đấu thầu
Tỉnh
Huyện
2010
2011
2013
2010
2011
2012
Số biệt dược sử dụng
1819
2913
1442
1160
1162
852
Trị giá tiền thuốc đấu thầu (tỉ đồng)
35,5
125
578,8
114
117
128,7
18
20
11
10
10
Kế toán
8
10
10
7
10
10
Thời gian lập danh mục khá dài. Mặc dù số lượng nhân sự tham gia đấu
thầu hơn 30 người, nhưng khâu tổng hợp danh mục của bệnh viện tỉnh mất
trong khoảng từ 3-7 tháng, bệnh viện huyện mất trung bình khoảng 3-4 tháng.
16
Tình hình giá cả luôn có chiều hướng tăng, nếu chậm trễ triển khai thực hiện
đấu thầu, sẽ dẫn đến việc rớt thầu do vượt giá trần, đồng thời phải gia hạn
hoặc mua thuốc ngoài thầu.
Số lượng thuốc đưa vào danh mục quá nhiều, nhiều loại thuốc không
thiết yếu, hàm lượng lạ, ít sử dụng, điều này dẫn đến việc mất thời gian xây
dựng danh mục, mất thời gian đánh giá HSDT. So sánh với những bệnh viện
có số giường thực kê và số khoa lâm sàng tương đương như: bệnh viện đa
khoa Bình Dương, bệnh viện Nguyễn Tri Phương Thành phố Hồ Chí Minh,
thì năm 2011 bệnh viện đa khoa An Giang có số mặt hàng đưa vào đấu thầu
nhiều gấp 4,3 lần so với bệnh viện đa khoa Bình Dương và gấp 3,2 lần so với
bệnh viện đa khoa Nguyễn Tri Phương Thành phố Hồ Chí Minh. Sự chênh
lệch này được thể hiện qua hình sau:
160 tỷ đồng. Nhưng qua khảo sát, giá trị tiền thuốc đưa vào đấu thầu không
phản ánh được thực tế sử dụng thuốc tại bệnh viện, đặc biệt là gói thầu mua
thuốc năm 2010 (31,3 tỷ đồng). Chứng tỏ rằng bệnh viện tỉnh xây dựng kế
17
hoạch thiếu căn cứ. Một đợt đấu thầu mất nhiều thời gian và công sức, nếu
đưa kế hoạch thực hiện không có căn cứ, khi thị trường có biến động giá sẽ
làm ảnh hưởng đến việc cung ứng thuốc không những chính bệnh viện mà
còn các bệnh viện tuyến tỉnh áp giá thầu, người dân phải chi trả tiền thuốc giá
cao.
Tình hình phân chia gói thầu qua các năm
Thông tư liên tịch số 10 trước đây không hướng dẫn phân chia danh
mục gói thầu, nên mỗi bệnh viện chủ động xây dựng theo cách riêng. Danh
mục thầu được chia làm nhiều gói (từ 8-11 gói thầu), trong đó một số gói
được chia làm nhiều nhóm, có số lượng và giá trị tiền thuốc khác nhau. Cách
chia gói thầu chưa đảm bảo tính đồng bộ
Tham khảo các bệnh viện ở Tp. Hồ Chí Minh và các tỉnh khác: tối đa
chỉ chia làm 4 gói, đấu thầu từng mặt hàng.
Thông tư liên tịch 01/2012/TTLT-BYT-BTC đã khắc phục được điểm
này Theo hướng dẫn của Thông tư 01 thì danh mục thầu được chia thành 3
gói:
Gói thầu thuốc theo tên generic: gồm có 4 nhóm:
+ Nhóm thuốc sản xuất tại các nước tham gia EMA, hoặc ICH, hoặc
PIC/S.
+ Nhóm thuốc sản xuất tại các cơ sở sản xuất thuốc đạt nguyên tắc,
tiêu chuẩn GMP-WHO theo khuyến cáo của WHO được Bộ Y tế Việt Nam
(Cục Quản lý dược) kiểm tra và cấp giấy chứng nhận.
+ Nhóm thuốc không thuộc các nhóm nêu tại điểm a và b khoản này.
+ Nhóm thuốc có chứng minh tương đương sinh học do Bộ Y tế công
19
giá ở 2 bệnh viện không giống nhau là nguyên nhân dẫn đến tình trạng nhà
thầu có thể trúng thầu ở bệnh viện này mà không trúng thầu ở bệnh viện khác.
Thông tư 10 không hướng dẫn bảng điểm kỹ thuật, do đó mỗi bệnh
viện tự xây dựng các tiêu chí đánh giá riêng, mỗi năm một khác. Mức độ yêu
cầu của các bệnh viện không thống nhất và phụ thuộc vào tính chủ quan của
từng bệnh viện. Do đó, kết quả trúng thầu của nhà thầu tại các bệnh viện
không giống nhau, cũng là nguyên nhân khiến giá thuốc đấu thầu mỗi nơi mỗi
khác.
Năm 2013: điểm kỹ thuật đã được quy định tại Thông tư 11/2012/TT-
BYT, tuy nhiên với bảng điểm này, không có tiêu chí để phân biệt các sản
phẩm có nguồn gốc nguyên liệu hay đầu tư công nghệ khác nhau mà chủ yếu
cạnh tranh về giá. Điều này không đánh giá được chất lượng sản phẩm trúng
thầu. Đây là nỗi băn khoăn của các cán bộ y tế.
Kết quả đấu thầu thuốc
Tình hình kết quả đấu thầu thuốc
Tỉnh
Huyện
2010
2011
2013
2010
2011
2012
- Số lượng mặt hàng mời thầu
1819
2913
1442
trong các đợt đấu thầu.
Năm 2013: tỷ lệ trúng thầu thấp vì Bộ Y tế chưa ban hành kịp thời các
danh mục thuốc biệt dược, thuốc generic nhóm 1, thuốc tương đương sinh
học, bệnh viện không cơ sở để xét thầu. Nhóm thuốc gây nghiện, hướng tâm
thần, thuốc hiếm, thuốc ít sử dụng, nhóm thuốc này chỉ mang tính phục vụ,
không mang lại lợi ích kinh tế nên ít nhà thầu quan tâm, nên thường rớt thầu.
Thông tư 01 khắc phục được tình trạng đưa nhiều mã hàng hóa vào đấu
thầu hay chọn nhiều nhà thầu trúng thầu đều đưa đến kết quả trúng thầu nhiều
biệt dược cho một hoạt chất, năm 2011 thuốc Amlodipine 5mg có 18 sản
phẩm trúng thầu, trong đó có 6 sản phẩm do các doanh nghiệp trong nước sản
xuất, giá chênh lệch từ 420 - 1050 đồng, thậm chí một biệt dược nhưng có 2
giá khác nhau.
Giá thuốc trúng thầu
Theo cách đấu thầu trước đây, chọn nhiều nhà thầu trúng thầu cho một
mã hàng hóa, không cạnh tranh, giá trúng thầu nhiều loại thuốc chưa hợp lý,
khi ký kết hợp đồng, mỗi bệnh viện chọn cho mình một giá, kết quả là cùng
một hoạt chất nhưng giá thuốc các bệnh viện trong tỉnh mỗi nơi mỗi khác.
Năm 2012-2013, theo hướng dẫn mới, mỗi nhóm thuốc chỉ chọn một sản
phẩm trúng thầu, tính cạnh tranh thể hiện rõ, hàng hóa gói thầu này giảm giá
đáng kể, đưa các mặt hàng thuốc trở về giá trị thực. Giá thuốc giảm từ 10-
40% so với giá kế hoạch. Như vậy, phương thức đấu thầu ảnh hưởng rất nhiều
đến kết quả.
So sánh giá thuốc đấu thầu và không đấu thầu