Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Lời nói đầu
Trong cơ chế kế hoạch hoá tập trung bao cấp thuật ngữ đấu thầu cha xuất
hiện các công trình xây dựng cơ bản đợc tiến hành thông qua hình thức chỉ
đính thầu. Nhng từ khi chuyển sang nền kinh tế thị trờng có sự điều tiết của nhà
nớc theo định hớng xã hội chủ nghĩa, nền kinh tế nớc ta đã có những chuyển
biến rất khả quan. Với chính sách mở cửa tăng cờng hội nhập với nền kinh tế
thế giới, Việt Nam đã và đang trở thành một địa chỉ hấp dẫn thu hút các nhà
đầu t nớc ngoài. Đặc biệt từ tháng 12 năm 1987, luật đầu t nớc ngoài tại Việt
Nam ra đời thì mới quan hệ hợp tác kinh tế quốc tế giã Việt Nam với các nớc
trên thế giới không ngừng phát triển. Song song với việc mở rộng quan hệ hợp
tác kinh tế quốc tế, một nhiệm vụ đặt ra đối với nền kinh tế Việt Nam là phải
tạo ra một cơ sở vật chất kỹ thuật và hạ tầng đủ lớn, đảm bảo cho hoạt động sản
xuất kinh doanh trong nớc đợc tiến hành một cách thuận tiện nhanh chóng, từ
đó nâng cao khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trên thế giới. Nhiệm vụ trên
đã tạo ra cơ hội tham gia đấu thầu các công trình trong và ngoài nớc là rất lớn,
nhất là các lĩnh vực vì nhà ở khách sạn, các khu công nghiệp, thông tin viễn
thông.. nh vậy, trong nền kinh tế thị trờng mang đầy tính cạnh tranh nh hiện
nay, đấu thầu luôn là vấn đề tính cạnh tranh nh hiện nay, đấu thầu luôn là vấn
đề đợc mọi doanh nghiệp cũng nh toàn xã hội quan tâm. Đấu thầu không chỉ là
thớc đo phản ánh trình độ tổ chức quản lý kinh doanh mà còn là vấn đề mang
ý nghĩa sống còn đối với các doanh nghiệp xây dựng cơ bản, trong đó có công
ty thông tin viễn thông.
Tuy nhiên, công tác đấu thầu đặc biệt đấu thầu trong xây dựng cơ bản
còn gặp nhiều khó khăn và thử thách.
- Các nhà thầu Việt Nam thờng bị các chủ đầu t nớc ngoài đánh giá thấp
về chất lợng công trình, trình độ quản lý giám sát những công việc cần trình
độ cao về mặt kỹ thuật. Vì vậy để có nhiều cơ hội tham gia đấu thầu các công
trình lớn, đặc biệt là các công trình có vốn đầu t nớc ngoài thì bản thân các
đơn vị phải tự đầu t nâng cấp máy móc thiết bị hiện đại, nâng cao biết tận dụng
về phơng pháp tổ chức đấu thầu. Để tạo khả năng thắng thầu, đòi hỏi mỗi
đầu t thông qua cạnh tranh giữa các nhà thầu. Tổ chức đấu thầu là nhà cung
cấp sản phẩm thích hợp nhất, đây trở thành thông lệ của hầu hết các quốc gia
trên thế giới.
Nhà thầu: Là tổ chức kinh tế có đủ t cách pháp nhân tham gia đấu thầu.
Trong trờng hợp đấu thầu tuyển chọn t vấn, nhà thầu có thể là cá nhân. Nhà
thầu là nhà thầu xây dựng trong đấu thầu xây lắp, là nhà thầu cung cấp trong
đấu thầu có mua sắm hàng hoá, là nhà t vấn trong đấu thầu tuyển chọn t vấn, là
nhà đầu t trong nớc là nhà thầu có t cách pháp nhân Việt Nam và hoạt động
hợp pháp tại Việt Nam.
Bên mời thầu: là chủ đầu t hoặc pháp nhân đại điện hợp pháp của chủ dự
án chủ đầu t đợc giao trách nhiệm thực hiện công việc đấu thầu.
Dự án: Là tập hợp những đề xuất để thực hiện một phần hay tòan bộ công
việc, mục tiêu hoặc yêu cầu nào đó. Dự án bao gồm dự án đầu t và dự án không
có tính chất đầu t.
Xét thầu: Là quá trình bên mời thầu xem xét phân tích, đánh giá xếp hạng
các hồ sơ dự thầu để lựa chọn nhà thầu trúng thầu.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Ng ời có thẩm quyền: là ngời đứng đầu hoặc ngời đợc uỷ quyền theo quy
định của pháp luật thuộc tổ chức cơ quan Nhà nớc hoặcn doanh nghiệp.
Gói thầu: là toàn bộ dự án hoặc một phần công việc dự án đợc phân theo
tính chất kỹ thuật hoặc trình tự thực hiện dự án có quy mô hợp lý và bảo đảm
tính đồng bộ của dự án.
Mở thầu: là thời điểm để tổ chức mở các hồ sơ dự thầu đợc quy định trong
hồ sơ mời thầu.
Trớc đây, thuật ngữ đấu thầu cha xuất hiện, chỉ đến nghị định 177/CP ngày
20/10/1994 của thủ tớng chính phủ, đấu thầu mới trở thành nội dung điều lệ
quản lý đầu t xây dựng . Hiện nay, quy chế đấu thầu ban hành kèm theo nghị
định số 88/1999/CĐ - CHI PHí ngày 01/09/1999 và 14/2000 - CP ngày
5/5/2000 của chính phủ, nhằm thống nhất quản lý các hoạt động đấu thầu tuyển
chọn t vấn, mua sắm hàng hoá xây lắp và tự chọn đối tác để thực hiện dự án
ngày càng hiện đại, thẩm mỹ. Vì vậy vấn đề đặt ra là các nhà đầu t phải có đủ
năng lực về kỹ thuật về công nghệ tiên tiến mới có thể có đáp ứng đợc. Sự lựa
chọn nhà thầu đáp ứng tốt nhất các yêu cầu của trình độ khoa học kỹ thuật hiện
nay là tất yếu khách quan.
Hoạt động đấu thầu thống nhất quản lý các nguồn vốn đầu t trong cả nớc
thông qua quy định của Nhà nớc về quy mô của dự án là bao nhiêu thì phải đấu
thầu. Nó tạo ra một cơ sở pháp lý hoàn chỉnh cho hoạt động của các chủ thể
trong phạm vi điều chỉnh quy chế đấu thầu. Thông qua chế độ đấu thầu các
chủ thể sẽ căn cứ để xác định các mối quan hệ ràng buộc giữa chủ thể đấu
thầu nhà thầu và Nhà nớc, tạo ra quyền và nghĩa vụ pháp lý của các chủ thể
tham gia. Chế độ đấu thầu do nhà nớc ban hành đa ra các chỉ dẫn trình tự thủ
tục của hoạt động đấu thầu. Thông qua đó hoạt động của các chủ thể nhanh
chóng, hiệu quả và đúng pháp luật.
Nguồn vốn đầu t vào nớc ta một phần là đầu t trong nớc, phần còn lại là
đầu t nớc ngoài. Đối với đầu t nớc ngoài các nhà đầu t mong muốn vốn của họ
phải đợc sử dụng có hiệu quả đúng mục đích. Vì vậy đấu thầu là hoạt động tất
yếu xảy ra để lựa chọn nhà thầu tốt nhất. Đối với nguồn vốn ODA, nhà đầu t
quốc tế yêu cầu phải đấu thầu quốc tế để lựa chọn đợc nhà thầu mang tầm cỡ
quốc tế và có năng lực nhất.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Hoạt động kinh tế đợc điều chỉnh bởi các quy luật kinh tế trong đó có quy
luật cạnh tranh, cạnh tranh cho nền kinh tế hoạt động hiệu quả hơn, mạnh mẽ
hơn. Nó thúc đẩy các nhà sản xuất kinh doanh nâng cao chất lợng sản phẩm
hàng hoá của họ. Hoạt động đấu thầu chính là hình thức tổ chức cạnh tranh cho
các nhà thầu. Nhà thầu nào mạnh nhất, đáp ứng tốt nhất yêu cầu của bên mời
thầu nhà thầu đó sẽ thắng. Sự cạnh tranh giữa các nhà thầu đã tạo ra chất lợng
sản phẩm công trình xây lắp vật t thiết bị đợc cung cấp tốt hơn, bền hơn, rẻ hơn
tiến độ thực hiện nhanh hơn, khẩn trơng hơn, trình độ t vấn cao hơn.
Những vấn đề nêu trên có thể nói rằng đấu thầu là một hoạt động tất yếu
của nớc ta trong giai đoạn này.
nội dung thực hiện dự án đầu t...
Nghị định 93/CP sửa đổi một số bớc trong trình tự đấu thầu nh: hình thức
lựa chọn nhà thầu và phơng pháp áp dụng, tài liệu đấu thầu thuyết minh và sửa
đổi thời gian nộp thầu và mở thầu xếp hạng nhà thầu. Công bối kết quả trúng
thầu.
Do chức năng nhiệm vụ của các cơ quan chủ quan trong lĩnh vực quản lý
đầu t và xây dựng thay đổi sự phân công lại trách nhiệm, nhiệm vụ và sự sát
nhập nên ngày 8-7-1999 chính phủ ban hành nghị định 52/CP thay thế nghị
định 42/CP. Mặt khác do tính chất của quá trình đầu t, tính chất của dự án, công
trình cũng thay đổi do đó có thể khẳng định việc thay thế nghị định 42 là cần
thiết và nghị định 52/CP ngày 8-7-1999 ban hành sẽ điều chỉnh sát sao hơn
công tác quản lý đầu t xây dựng.
Nh vậy hệ thống văn bản điều chỉnh chế độ đấu thầu của ta cơ bản là có 6
văn bản và đợc ban hành 4 đợt.
Đợt 1: Năm 1994 gồm quy chế đấu thầu xây lắp ban hành kèm theo nghị
định 177/CP .
Đợt 2: Năm 1996 ban hành nghị định 43/CP
Đợt 3: Năm 1997 ban hành nghị định 92/CP và 93/CP
Đợt 4: Năm 1999 ban hành nghị định 52/CP
Về phạm vi áp dụng quy chế đấu thầu.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Quy chế đấu thầu áp dụng để lựa chọn nhà thầu cho các dự án đầu t tại
Việt Nam và phải đợc tổ chức đấu thầu tại Việt Nam bao gồm:
a) Các dự án đầu t đợc ngời cóp thẩm quyền quyết định đầu t phê duyệt
theo nghị định của điều lệ quản lý đầu t và xây dựng.
b) Các dự án đầu t liên doanh hoặc hợp tác kinh doanh, với nớc ngoài của
các doanh nghiệp Nhà nớc có mức vốn pháp định của bênvn từ 30% trở lên.
c) Các dự án đầu t cần lựa chọn đối tác liên doanh, 100% vốn nớc ngoài
hoặc BOT (xây dựng vận hành chuyển giao) BT (xây dựng chuyển giao).
d) Các dự án đầu t khác mà chủ đầu t quyết định tổ chức đấu thầu.
tác tổ chức đấu thầu tốn ít thời gian và chi phí hơn đấu thầu rộng rãi.
+ Nhợc điểm: Do hạn chế về số lợng nhà thầu nên cũng hạn chế một sự đa
dạng trong cạnh tranh giữa các nhà thầu và đôi khi giá trúng thầu không phải
là giá thấp nhất do có sự móc ngoặc giữa các nhà thầu và nh vậy, chủ đầu t cha
chắc đã tiết kiệm đợc tối đa lợng vốn đầu t.
Chính vì vậy hình thức đấu thầu này đợc áp dụng trong các trờng hợp sau:
* Chỉ có một số nhà thầu đáp ứng đợc yêu cầu của hồ sơ mời thầu, nhng
tối thiểu có 3 nhà thầu có khả năng tham gia.
* Các nguồn vốn sử dụng có yêu cầu tiến hành đấu thầu hạn chế.
* Do yêu cầu về tiến độ thực hiện dự án đợc ngời có thẩm quyền quyết
định đấu đầu t chấp thuận.
c) Chỉ định thầu: là hình thức chọn trực tiếp nhà thầu đáp ứng đợc yêu cầu
của gói thầu để thơng thảo hợp đồng hình thức này chỉ áp dụng trong trờng hợp
đặc biệt. Trờng hợp bất khả kháng do thiên tai, dịch hoạ hiện thi công công
việc kịp thời. Những gói thầu có tính chất nh nghiên cứu, thử nghiệm, bí mật
quốc gia, bí mật an ninh quốc phòng thì cũng đợc chỉ định thầu nhng phải do
thủ tớng chính phủ quyết định. Cuối cùng là những gói thầu đặc biệt do thủ t-
ớng chính phủ quyết định trên cơ sở báo cáo thẩm định của bộ kế hoạch và đầu
t có ý kiến bằng văn bản của cơ quan tài trợ vốn, các cơ quan có liên quan.
+ Ưu điểm: công tác tổ chức đấu thầu tốn ít thời gian và chi phí hơn đấu
thầu hạn chế.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
+ Nhợc điểm : hình thức chỉ định thầu là triệt tiêu tính cạnh tranh giữa các
nhà thầu. Giá quyết toán thờng cao hơn so với giá trị dự án, ngoài ra tiến độ thi
công còn kéo dài tiến độ cấp phát vốn. Hơn nữa, nhà thầu đợc chọn cha chắc đã
đa ra đợc phơng án tối u cho chính dự án.
2) Các phơng thức đấu thầu
Tuỳ theo yêu cầu của chủ đầu t và tính chất phức tạp của công trình mà áp
dụng phơng thức đấu thầu khác nhau. Trong xây dựng cơ bản thờng áp dụng các
hình thức sau:
cạnh tranh mạnh mẽ. Điều kiện đặt ra với các nhà thầu là nh sau, không phân
biệt đối sử.
+Nguyên tắc dữ liệu đầy đủ: Các nhà thầu phải nhận đợc đầy đủ tài liệu
đấu thầu với các thông tin chi tiết, rõ ràng và có hệ thống về quy mô khối lợng,
quy cách yêu cầu về chất lợng, tiến độ và điều kiện thực hiện công trình.
+ Nguyên tắc đánh giá công bằng: các hồ sơ thầu phải đợc đánh giá theo
cùng một chuẩn mực bởi một hội đồng xét thầu có đủ khả năng và phẩm chất.
Lý do để xét chọn hay loại bỏ phải đơc giải thích rõ ràng, tránh sự ngờ vực.
Nguyên tắc trach nhiệm phân minh: Khôn chỉ có nghĩa vụ, quyền lợi các
bên liên quan đợc để cập và chi tiết. Hoá trong hợp đồng mà vi phạm trách
nhiệm của các bên trong từng phần việc đều đợc phân minh, vạch vòi mà không
để sai sót nào không đáng có ngời chịu trách nhiệm. Mỗi bên liên quan điều đó
biết rõ mình sẽ chịu hậu quả gì nếu sơ xuất và do đó mỗi bên phải nỗ lực tối đa
trong việc kiểm soát bất trắc và phòng ngừa rủi ro.
+Nguyên tắc bảo hành và bảo hiểm thích đáng: Các khoản mục về bảo
hành, bảo lãnh và bảo hiểm... Cũng phải đề cập trong hợp đồng một cách rõ
ràng để các bên cùng áp dụng.
Việc tuân thủ nguyên tắc trên có tác dụng tích cực đối với công tác thầu.
Nó kích thích sự cố gắng một cách nghiêm túc của mỗi bên và thúc đẩy sự hợp
tác giữa các bên nhằm vào mục tiêu đáp ứng tốt nhất các yêu cầu vì chất lợng,
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
tiến độ, tài chính của dự án và do đó đảm bảo lợi ích chính đáng cho cả chủ
công trình lẫn bên nhà thầu, góp phần tiết kiệm các nguồn lực xã hội.
II)Các nhân tố ảnh hởng đến công tác tham dự thầu.
1) Nhân tố cạnh tranh.
Nhân tố cạnh tranh có ảnh hởng đặc biệt quan trọng đối với phơng thức
đấu thầu rộng rãi. Nếu số lợng nhà thầu tham gia nhiều thì gây tác động tích
cực đến giá thầu. Giá thầu sẽ sát với tình hình thực tiễn, tích kiệm đuợc một số
lợng vốn đáng kể cho nhà nớc, bởi lẽ, tất cả các nhà thầu để tập trung trí tuệ,
năng lực hiện có trong tính toán để từ đó đa ra mức giá thầu hợp lý nhất. Ngợc
nhiều mặt khác nh: Tăng chi phí, thời gian, giảm doanh thu, lơng công nhân
IV) Tổ chức trong xây lắp và mua sắm hàng hoá
Để nâng cao chất lợng xây dựng các công trình và tăng cờng công tác
quản lí, hạn chế sự mất mát, lãng phí nguyên vật liệu cũng nh nhân lực thi công,
góp phần tích cực vào việc hạ giá thành các công trình, đấu thầu thực sự trở
thành một biện pháp thúc đẩy, thúc đẩy việc áp dụng các tiến bộ khoa học mới,
các công nghệ mớivào công tác mua bán và xây lắp hàng hoá.
Theo cơ chế đấu thầu mới ban hành kèm theo nghị định số 88/1999/NĐ-
CP ngày 01/09/1999 và 14/2000 CP của chính phủ, qui định phạm vi và đối t-
ợng áp dụng đối với các dự án đầu t tại Việt Nam và phải đợc tổ chức đấu thầu
tại Việt Nam gồm:
- Các dự án đầu t thực hiện theo qui chế quản lí đầu t và xây dựng cơ bản.
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
- Các dự án liên doanh, hợp đồng hợp tác kinh doanh hoặc cổ phần có sự
tham gia của các tổ chức kinh tế Nhà nớc (các doanh nghiệp Nhà nớc) từ
30% trở lên vào vốn pháp định, vốn kinh doanh và vốn cổ phần.
- Các dự án sử dụng vốn tài trợ các tổ chức quốc tế hoặc của nớc ngoài đợc
thực hiện trên cơ sở nội dung điều ớc đợc các bên kí kết (các bên tài trợ và
các bên Việt Nam). Trờng hợp có những nội dung trong dự thảo điều ớc
khác với qui chế này thì cơ quan đợc giao trách nhiệm đàm phán kí kết.
Điều ớc phải trình Thủ tớng Chính phủ xem xét, quyết định trớc khi kí kết.
- Các dự án cần lựa chọn đối tác đầu t để thực hiện, chỉ thực hiện khi có từ
hai nhà thầu trở lên cùng muốn tham gia một dự án ( đối với đầu t trong n-
ớc).
Đây là những dự án qui định bắt buộc, còn các đối tợng khác khi Nhà nớc
chỉ khuyến khích áp dụng.
1) Các điều kiện cơ bản để tổ chức đấu thầu.
Việc tổ chức đấu thầu chỉ đợc thực hiện khi có đầy đủ các điều kiện sau:
- Phải có văn bản quyết định đầu t hoặc giấy phép đầu t của ngời có thẩm
quyền.
mới đủ điều kiện trở thành nhà thầu. Các nhà thầu phải có đủ năng lực về kĩ
thuật và tài chính đáp ứng đợc nhu cầu của gói thầu. Nhà thầu chỉ đợc tham gia
một đơn dự thầu trong một gói thầu, dù là đơn phơng hay liên doanh dự thầu.
Trờng hợp Tổng công thị trờng đứng lên dự thầu thì các đơn vị trực thuộc không
đợc phép tham dự với t cách là nhà thầu độc lập trong cùng một gói thầu.
2) Trình tự tổ chức đấu thầu xây lắp và mua sắm hàng hoá:
Copyright: Tài liệu đại học ©