Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
PHẠM NGỌC TUẤN
THIẾT KẾ VÀ SỬ DỤNG HỆ THỐNG BÀI TẬP
HÓA HỌC LỚP 10 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
TRONG DẠY HỌC HOÁ HỌC BẰNG TIẾNG ANH
Chuyênngành: LíluậnvàPhươngphápdạyhọcbộmônhóahọc
Mãsố: 60.14.01.11
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Ngườihướngdẫnkhoahọc:
PGS.TS. CAO CỰ GIÁC
TP. HỒ CHÍ MINH - 2014
1
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành luận văn này, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến:
- Thầy giáo PGS.TS. Cao Cự Giác - Trưởng Bộ môn Lí luận và phương pháp
dạy học hóa học, khoa Hóa trường Đại học Vinh, đã gia đề tài, tận tình hướng dẫn và
tạo mọi điểu kiện thuận lợi nhất cho tôi nghiên cứu và hoàn thành luận văn này
- Thầy giáo PGS.TS. Võ Quang Mai và cô giáo TS. Nguyễn Thị Bích Hiền đã
dành nhiều thời gian đọc và viết nhận xét cho luận văn.
- Phòng đào tạo Sau đại học, Ban chủ nhiệm khoa Hóa học cùng các thầy giáo,
cô giáo thuộc Bộ môn Lí luận và phương pháp dạy học hóa học khoa Hóa học trường
Đại học Vinh đã giúp đỡ, tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất cho tôi hoàn thành luận văn
này.
Tôi cũng xin cảm ơn tất cả những người thân trong gia đình, Ban giám hiệu
trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai, THPT Lương Thế Vinh, bạn bè và đồng nghiệp
đã động viên, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn này.
TP.HCM, tháng 6 năm 2014
Phạm Ngọc Tuấn

2.1. Cơ sở thiết kế bài tập hóa học bằng tiếng Anh 22
2.1.1. Dựa vào cấu trúc chương trình SGK Việt Nam hiện hành 22
3
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
2.1.2. Dựa vào cấu trúc chương trình SGK của các nước biên soạn bằng tiếng Anh 25
2.2. Nguyên tắc thiết kế bài tập hóa học bằng tiếng Anh 26
2.2.1. Đảm bảo bao quát chương trình hóa học lớp 10 THPT 26
2.2.2. Diễn đạt chính xác ngôn ngữ hóa học bằng tiếng Anh 28
2.3. Quy trình thiết kế bài tập hóa học bằng tiếng Anh 29
2.3.1. Xây dựng hệ thống từ vựng, thuật ngữ hóa học bằng tiếng Anh 29
2.3.2. Phân loại các dạng bài tập và lựa chọn nội dung phù hợp 29
2.3.3. Chuyển đổi ngôn ngữ Việt – Anh 32
2.4. Xây dựng hệ thống bài tập hóa học lớp 10 THPT bằng tiếng Anh 33
2.4.1. Nguyên tử 33
A. TỪ VỰNG 33
B. MẪU CÂU 37
C. THIẾT KẾ BÀI TẬP VÀ LỜI GIẢI 38
2.4.2. Bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học và Định luật tuần hoàn 52
A. TỪ VỰNG 52
B. MẪU CÂU 53
C. THIẾT KẾ BÀI TẬP VÀ LỜI GIẢI 55
2.4.3. Liên kết hoá học 68
A. TỪ VỰNG 68
B. MẪU CÂU 70
C. THIẾT KẾ BÀI TẬP VÀ LỜI GIẢI 72
2.4.4. Phản ứng hoá học 96
A. TỪ VỰNG 96
B. MẪU CÂU 98
C. THIẾT KẾ BÀI TẬP VÀ LỜI GIẢI 99
2.4.5. Nhóm Halogen 122

Phụ lục 2: Các bài kiểm tra bằng tiếng anh về nội dung trong tiết dạy 232
5
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Chúng ta đang sống trên một đất nước có nền kinh tế phát triển nhanh chóng.
Bên cạnh đó, Giáo dục cũng đang phát triển, từng bước thay đổi để phù hợp hơn với xu
thế hội nhập, đáp ứng được nhu cầu của xã hội về đào tạo nguồn nhân lực. Trong giai
đoạn công nghiệp hoá – hiện đại hoá đất nước cùng với đường lối đổi mới và chính
sách mở cửa để thu hút nguồn lực, đẩy mạnh hợp tác quốc tế của Đảng và Nhà nước thì
ngoại ngữ đóng vai trò hết sức quan trọng, trong đó đặc biệt quan trọng là tiếng Anh.
Bất kỳ hội nghị Quốc tế nào thì ngôn ngữ chính sử dụng khi làm việc cũng là tiếng
Anh. Hiện nay ở Việt Nam, Bộ giáo dục và đào tạo cũng như người dân có sự quan
tâm đặc biệt đến ngôn ngữ này, rất nhiều đề án cũng như chương trình thí điểm được
thiết lập để nâng cao năng lực sử dụng ngoại ngữ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.
Việc gia nhập WTO càng khẳng định rõ hơn vai trò của tiếng Anh, nó là cầu nối cho
việc giao lưu văn hoá, học hỏi, trao đổi thông tin, thiết lập các mối quan hệ trong nhiều
lĩnh vực giữa Việt Nam và nhiều nước trên thế giới.
Nhằm đáp ứng nhu cầu hội nhập quốc tế về lĩnh vực giáo dục, khoa học, Thủ
tướng chính phủ đã ký quyết định phê duyệt Đề án “Dạy và học ngoại ngữ trong hệ
thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2008 - 2020” và Đề án Phát triển hệ thống trường
trung học phổ thông chuyên giai đoạn 2010 – 2020 do Bộ Giáo dục và Đào tạo đề nghị
với mục tiêu đổi mới toàn diện việc dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc
dân, triển khai chương trình dạy và học ngoại ngữ mới ở các cấp học, trình độ đào tạo,
nhằm đến năm 2015 đạt được một bước tiến rõ rệt về trình độ, năng lực sử dụng ngoại
ngữ của nguồn nhân lực, nhất là đối với một số lĩnh vực ưu tiên; đến năm 2020 đa số
thanh niên Việt Nam tốt nghiệp trung cấp, cao đẳng và đại học có đủ năng lực ngoại
ngữ sử dụng độc lập, tự tin trong giao tiếp, học tập, làm việc trong môi trường hội
nhập, đa ngôn ngữ, đa văn hóa; biến ngoại ngữ trở thành thế mạnh của người dân Việt
Nam, phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Bên cạnh đó, các

Đề tài nhằm mục đích phát triển ngôn ngữ tiếng Anh học thuật trong giảng dạy
và học tập, cụ thể là dựa vào chương trình sách giáo khoa hoá học lớp 10 để biên soạn
tài liệu giúp giáo viên có thêm nguồn tư liệu tham khảo phục vụ công tác giảng dạy,
7
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
đồng thời giúp học sinh có thêm tài liệu học tập, dễ dàng theo dõi bài giảng trên lớp và
luyện tập thêm tại nhà. Qua đó làm phong phú hơn vốn kiến thức về ngôn ngữ học
thuật, cụ thể là môn hoá lớp 10 cho các em học sinh.
3. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Nghiên cứu kiến thức cơ bản chương trình hoá học 10 Trung học phổ thông bằng tiếng
Anh.
- Điều tra thực trạng về việc triển khai đề án dạy các môn khoa học bằng tiếng Anh ở
các trường Trung học phổ thông.
- Nghiên cứu phương pháp và cách thức giảng dạy nội dung kiến thức chương trình hoá
học lớp 10 bằng tiếng Anh.
- Thiết kế và sử dụng hệ thống bài tập hoá học lớp 10 bằng tiếng Anh.
- Rút ra bài học kinh nghiệm và đề xuất giải pháp.
4. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: ngôn ngữ bài tập hoá học tiếng Anh thông qua dạy học hoá học
bằng tiếng Anh chương trình lớp 10 Trung học phổ thông.
- Khách thể nghiên cứu: quá trình dạy học hoá học bằng tiếng Anh ở trường Trung học
phổ thông.
5. Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu lý luận: đọc tài liệu, phân tích khái quát và chọn lọc kiến
thức. Chọn lọc những kiến thức và bài tập cơ bản trong chương trình hoá học lớp 10
làm cơ sở cho việc thực hiện đề tài.
- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
o Trò chuyện, phỏng vấn.
o Dự giờ.
o Điều tra bằng phiếu câu hỏi.

các dạng văn bản khác nhau như bài luận, báo cáo, bài viết nghiên cứu, hoặc các bài
tóm lược, mỗi loại với những chuẩn mực về cấu trúc và cách tổ chức riêng. Do vậy, nó
thường mang sắc thái trang trọng và văn phong khách quan, hơn thế thường thiên về
các cấu trúc câu phức, câu ghép với những cụm danh từ phức tạp và các mệnh đề phụ
trợ dài trong khi tiếng Anh giao tiếp thông dụng thiên về cấu trúc ngữ pháp đơn giản,
dễ hiểu.
Tiếng Anh học thuật đương nhiên đòi hỏi một sự đầu tư không nhỏ về cả thời
gian và tài chính. Nhưng sự đầu tư đó là nền tảng đồng hành với bạn trong suốt những
năm đại học và cả sự nghiệp sau này.
Tiếng Anh trong hoá học cũng là một mảng nhỏ trong tiếng Anh học thuật. Vì
thế, sử dụng tiếng Anh trong hoá học cũng là hình thức, một phương pháp để rèn
luyện, nâng cao khả năng sử dụng ngôn ngữ tiếng Anh trong học tập.
1.1.2 Tạo sự tự tin trong giao tiếp học thuật bằng tiếng Anh
Khi Cộng đồng kinh tế chung ASEAN được thành lập vào cuối năm 2015, khu
vực ASEAN với hơn 600 triệu dân sẽ là một cộng đồng quốc tế thống nhất. Theo các
nhà tuyển dụng, vốn tiếng Anh hạn chế là một trong những thách thức rất lớn đối với
10
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
lao động trẻ Việt Nam, làm mất đi sự tự tin trong giao tiếp bằng tiếng Anh, đặc biệt là
tiếng Anh học thuật trong đó có tiếng Anh về hoá học.
Cộng đồng kinh tế chung ASEAN (AEC) sẽ chính thức được thành lập vào cuối
năm 2015, khi khu vực ASEAN với hơn 600 triệu người dân sẽ là một cộng đồng quốc
tế thống nhất, trong đó hàng hóa, tài sản sản xuất, vốn và cả lực lượng lao động có thể
di chuyển tự do qua biên giới. Điều này đồng nghĩa với việc lao động Việt Nam sẽ phải
cạnh tranh với lực lượng lao động trẻ từ các nước khác trong khu vực, khiến cho vấn
đề nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của Việt Nam trở nên hết sức cấp thiết.
Theo ý kiến của phần lớn các chuyên gia và nhà tuyển dụng, vốn tiếng Anh hạn chế là
một trong những thách thức rất lớn đối với học sinh, sinh viên Việt Nam. Bà Nguyễn
Thi Vân Anh, Giám đốc điều hành của Navigos – công ty tự vấn quản lý hàng đầu Việt
Namđã từng cho biết: “Sinh viên Việt Nam hiện nay rất thiếu kỹ năng làm việc độc

tế. Hiện nay, tiếng Anh là ngôn ngữ phổ thông nhất trên thế giới và nó cũng là ngoại
ngữ phổ biến ở Việt Nam. Phần lớn các công ty khi tuyển dụng đều yêu cầu trình độ
Anh ngữ từ phía ứng viên. Chính vì vậy, thông thạo tiếng Anh, đặc biệt là tiếng Anh
học thuật sẽ là một lợi thế rất lớn cho việc xin việc làm cũng như nắm bắt được nhiều
cơ hội khởi nghiệp, trau dồi chuyên môn từ sự hội nhập toàn cầu.
Việc luyện tập, rèn luyện kỹ năng giao tiếp tiếng Anh, đặc biệt là tiếng Anh học
thuật trong trường phổ thông sẽ tạo được nền tảng vững chắc về kiến thức cũng như
giúp học sinh có thêm công cụ để có thể tự tin hội nhập với nền giáo dục trên thế giới.
1.2 Thực trạng triển khai đề án dạy học các môn khoa học tự nhiên bằng tiếng
Anh ở trường phổ thông
1.2.1 Giới thiệu Đề án “Phát triển hệ thống trường trung học phổ thông chuyên giai
đoạn 2010 – 2020” (Số 959/QĐ-TTg ngày 24/6/2010) và Đề án “Dạy và học ngoại
ngữ trong hệ thống Giáo dục quốc dân giai đoạn 2008 – 2020” (Số 1400/QĐ-TTg
ngày 30/9/2008).
Việc nhận thấy tầm quan trọng của tiếng Anh trong đời sống cũng như trong
việc đưa đất nước đi lên, hội nhập cùng với nền kinh tế, giáo dục của thế giới, Bộ giáo
dục và Đào tạo cũng đã nghiên cứu để thực hiện 2 đề án “Phát triển hệ thống trường
trung học phổ thông chuyên giai đoạn 2010 – 2020” (Số 959/QĐ-TTg ngày 24/6/2010)
và Đề án “Dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống Giáo dục quốc dân giai đoạn 2008 –
12
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
2020” (Số 1400/QĐ-TTg ngày 30/9/2008) với những nội dung chính được tóm tắt như
sau:
Đề án “Dạy và học ngoại ngữ trong
hệ thống Giáo dục quốc dân giai
đoạn 2008 – 2020”
(Số 1400/QĐ-TTg ngày 30/9/2008)
Đề án “Phát triển hệ thống trường trung
học phổ thông chuyên giai đoạn
2010 – 2020”

tảng kiến thức vững vàng; có phương pháp
tự học, tự nghiên cứu và sáng tạo; có sức
khỏe tốt để tạo nguồn tiếp tục đào tạo thành
nhân tài, đáp ứng yêu cầu phát triển đất
nước trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện
đại hoá, hội nhập quốc tế.
Các trường trung học phổ thông
chuyên là hình mẫu của các trường trung
học phổ thông về cơ sở vật chất, đội ngũ
nhà giáo và tổ chức các hoạt động giáo dục.
MỤC TIÊU CỤ THỂ
- Triển khai thực hiện chương trình
giáo dục 10 năm, bắt đầu từ lớp 3 môn
ngoại ngữ bắt buộc ở các cấp học phổ
- Tập trung đầu tư nâng cấp các trường
trung học phổ thông chuyên thành các
trường đạt chuẩn quốc gia và có chất lượng
13
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
thông. Từ năm 2010 – 2011 triển
khai dạy ngoại ngữ theo chương
trình mới cho khoảng 20% số lượng
học sinh lớp 3 và mở rộng dần quy mô
để đạt khoảng 70% vào năm học 2015
– 2016; đạt 100% vào năm 2018 –
2019;
- Triển khai chương trình đào tạo tăng
cường môn ngoại ngữ đối với giáo
dục nghề nghiệp cho khoảng 10% số
lượng học sinh dạy nghề, trung cấp

cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, ngoại
ngữ, tin học và khả năng nghiên cứu khoa
học sư phạm ứng dụng, đáp ứng nhu cầu
vừa tăng quy mô, vừa nâng cao chất lượng
và hiệu quả giáo dục trong các trường trung
học phổ thông chuyên. Đến 2015, có 100%
cán bộ quản lý, giáo viên giỏi về chuyên
môn, nghiệp vụ, sử dụng thông thạo tin học
và thiết bị dạy học hiện đại; 20% cán bộ
quản lý, giáo viên sử dụng được ngoại ngữ
trong giảng dạy, giao tiếp.
- Tạo chuyển biến cơ bản về chất lượng giáo
dục trong các trường trung học phổ thông
chuyên theo hướng tiếp cận với trình độ tiên
tiến của thế giới. Đến năm 2015, có ít
nhất30% học sinh đạt bậc 3 về ngoại ngữ;
đến năm 2020, có ít nhất 50% học sinh đạt
bậc 3 về ngoại ngữ theo tiêu chí do Hiệp
hội các tổ chức khảo thí ngoại ngữ châu Âu
14
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
các hình thức học tập, đáp ứng nhu
cầu người học.
- Phấn đấu có 5% số cán bộ, công
chức, viên chức trong các cơ quan
nhà nước có trình độ ngoại ngữ bậc 3
trở lên vào năm 2015 và đạt 30% vào
năm 2020.
ban hành
- Tăng cường khả năng hợp tác giữa các

nhật thông tin về giáo dục trong và ngoài
nước; xây dựng thư viện câu hỏi, bài tập, đề
kiểm tra, đề thi quốc gia, quốc tế …
- Tăng cường công tác bồi dưỡng nâng cao
năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, tin học và
ngoại ngữ cho cán bộ quản lý, giáo viên
trường trung học phổ thông chuyên.
- Tổ chức các khóa bồi dưỡng tiếng Anh, tin
học cho cán bộ quản lý, giáo viên; đưa đi
bồi dưỡng tiếng Anh tại nước ngoài các giáo
viên giảng dạy tiếng Anh trong các trường
trung học phổ thông chuyên;
- Tổ chức các khóa đào tạo ngắn, dài hạn
trong, ngoài nước về giảng dạy bằng tiếng
Anh cho giáo viên dạy các môn toán, vật
15
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
- Khuyến khích các cơ sở giáo dục chủ
động xây dựng, thực hiện các chương
trình song ngữ, bồi dưỡng nâng cao
trong các cơ sở của mình.
- Xây dựng và triển khai các chương
trình dạy và học bằng ngoại ngữ cho
một số môn như: Toán và một số
môn phù hợp ở các trường trung học
phổ thông.
- Xây dựng và triển khai chương trình
dạy bằng ngoại ngữ một số môn cơ
bản, cơ sở, chuyên ngành và tự chọn ở
một số ngành trọng điểm trong chương

giảng dạy bằng tiếng Anh các môn toán,
vật lí, hóa học, sinh học, tin học; …;
+ Lựa chọn giới thiệu một số chương
trình, tài liệu dạy học tiên tiến của nước
ngoài để các trường trung học phổ thông
chuyên tham khảo, vận dụng.
- Xây dựng chương trình giáo dục tổng thể
trong trường trung học phổ thông chuyên …
về giảng dạy bằng tiếng Anh các môn
toán, vật lí, hóa học, sinh học, tin học …
- Mở các khóa đào tạo trình độ thạc sĩ, bồi
dưỡng về quản lý giáo dục, giảng dạy tiếng
Anh, giảng dạy các môn toán, vật lí, hóa
học, sinh học, tin học bằng tiếng Anh
trong nước, nước ngoài và các khóa bồi
dưỡng nâng cao trình độ ngoại ngữ, tin
học…
16
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
năm tăng thêm khoảng từ 15 – 20% số
trường, mở rộng ra 5 tỉnh, thành phố
và một số môn học khác
- Nâng cao chất lượng dạy học ngoại ngữ,
tin học, dạy tăng cường tiếng Anh, chuẩn bị
triển khai dạy và học các môn vật lí, hóa
học, sinh học bằng tiếng Anh …
1.2.2 Điều tra thực trạng về dạy và học các môn khoa học tự nhiên bằng tiếng Anh,
cụ thể là môn hoá học Trung học phổ thông
a. Mục đích điều tra
- Làm rõ thực trạng về dạy và học các môn khoa học tự nhiên bằng tiếng Anh, cụ thể là

trường chuyên tổ chức thí điểm dạy môn Toán và môn khoa học bằng tiếng Anh.
Tuy thí điểm ở mức độ một số bài dạy nhưng đây là một bước chuyển biến tích cực
trong đổi mới giáo dục trong các trường chuyên.
Theo ông Vũ Đình Chuẩn, việc giảng dạy ngoại ngữ nói chung và dạy tiếng
Anh trong các trường chuyên hiện nay đã có nhiều chuyển biến tích cực so với thời
điểm năm 2010. Từ việc đưa quy định thi môn Ngoại ngữ trong kỳ thi tuyển vào
trường chuyên đến quy định thi các kỹ năng nghe, nói, đọc, viết trong kỳ thi học sinh
giỏi quốc gia môn Ngoại ngữ và đồng thời với việc tổ chức các hoạt động liên quan
đến việc sử dụng ngoại ngữ trong thời gian qua đã góp phần thúc đẩy dạy và học ngoại
ngữ trong các trường chuyên.
Một số trường chuyên có nhiều hoạt động nhằm nâng cao trình độ tiếng Anh
cho giáo viên, học sinh như: Trường THPT chuyên Khoa học tự nhiên (ĐHQGHN),
Trường THPT chuyên Lào Cai, chuyên Quốc học Huế, chuyên Vĩnh Phúc, Lê Hồng
Phong, Trần Đại Nghĩa Một số trường tổ chức các câu lạc bộ tiếng Anh, tham gia các
kỳ thi có sử dụng tiếng Anh, như thi giải Toán Singapore mở rộng; thi Hóa học Hoàng
gia Úc, thi Toán Hà Nội mở rộng để tăng cường khả năng tiếng Anh cho học sinh.
Tuy nhiên, sau vài năm áp dụng, chương trình đã sớm bộc lộ nhiều điểm yếu,
các trường loay hoay với bài toán tìm kiếm giáo viên và nguồn giáo trình phù hợp,
trong khi tiêu chuẩn đánh giá gần như chưa có.
Thực hiện đề án nâng cao năng lực sử dụng tiếng Anh cho học sinh phổ thông
của TPHCM và định hướng của Bộ GD-ĐT, trong năm học qua TPHCM đã triển khai
chương trình thí điểm dạy các môn toán, khoa học tự nhiên ở 45 lớp với trên 1.600 học
18
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
sinh theo học. Thế nhưng, do phải tự mày mò tìm hướng đi nên nhiều trường THPT
cảm thấy đuối sức.
Mặc dù được mệnh danh là “cái nôi” đào tạo ngoại ngữ cho học sinh THPT khu
vực phía Nam nhưng phải đến đầu năm học 2011-2012, Trường THPT chuyên Trần
Đại Nghĩa (quận 1 – TP. Hồ Chí Minh) mới dám triển khai thí điểm chương trình giảng
dạy hai môn Toán, Lý bằng tiếng Anh.

trình theo nguyên lớp, phần đông học sinh có mục tiêu đi du học. Những trường khác
tổ chức lớp học theo sự tự nguyện nên nguồn học sinh phải gom từ nhiều lớp, cộng
thêm phải học giờ ngoại khóa và đóng thêm chi phí khoảng 100.000 - 150.000
đồng/học sinh/tháng nên khó duy trì sĩ số.
Nếu chỉ đặt mục tiêu như đề án nâng cao năng lực sử dụng tiếng Anh cho học
sinh phổ thông là có thể đọc tài liệu, nghiên cứu tài liệu các môn khoa học tự nhiên thì
chương trình chưa thật sự hấp dẫn học sinh. Trừ một số ít học sinh muốn đi du học,
hướng tới việc lấy chứng chỉ SAT thì mặn mà, còn lại đều cảm thấy chưa cần thiết phải
học. Đó là chưa kể học sinh khối 11 chuẩn bị cho kỳ thi đại học nên xác định mục tiêu
gần hơn là xa. Đây là nguyên nhân khiến chương trình khó có thể mở rộng với quy mô
lớn hơn.
1.2.4Phân tích những thuận lợi và khó khăn trong việc triển khai dạy học các môn
khoa học tự nhiên bằng tiếng Anh ở các trường THPT
Ở Việt Nam việc dạy học các môn khoa học tự nhiên bằng tiếng nước ngoài là
một vấn đề không mới. Chương trình “Dạy học tăng cường tiếng Pháp và bằng tiếng
Pháp” đã được thực hiện trên toàn quốc ở Việt Nam từ năm 1993. Mục tiêu chính của
chương trình là hình thành đội ngũ học sinh có thể sử dụng tiếng Pháp hoàn hảo và có
một trình độ khoa học tốt để có thể theo học đại học hoàn toàn hoặc một phần bằng
tiếng Pháp khi kết thúc giáo dục phổ thông. Chương trình “Dạy học tăng cường tiếng
Pháp và bằng tiếng Pháp” đã thu được những thành công nhất định. Năm 2002, trong
số 503/749 học sinh vào đại học có 70.78% (356 em) tiếp tục theo các chương trình
Pháp ngữ, trong đó 12.52% học trong các trường đại học Pháp ngữ, 30.42% học trong
các khoa tiếng Pháp, 27.83% du học tại các nước nói tiếng Pháp. Như vậy có thể thấy
chương trình “Dạy học tăng cường tiếng Pháp và bằng tiếng Pháp” đã tạo điều kiện
thuận lợi cho học sinh trong việc tiếp tục học các chương trình Pháp ngữ ở bậc đại học.
20
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
Gần đây chương trình này gặp khó khăn vì cơ hội sử dụng tiếng Pháp ở Việt Nam ngày
càng hạn chế.
Mặc dù các nhà lãnh đạo, quản lý giáo dục, các giáo viên và phụ huynh học sinh

Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
phương pháp giảng dạy của giáo viên cũng đóng vai trò rất quan trọng trong việc tạo
sự hứng thú, yêu thích bộ môn này với 66,67% ý kiến của giáo viên và 81,875% ý kiến
của học sinh, cụ thể là 100% giáo viên và 94,375% học sinh cho rằng cần có sự hợp tác
chặt chẽ giữa giáo viên và học sinh trong việc xây dựng nên một bài học hấp dẫn, hiệu
quả, 77,78% giáo viên và 70,625% học sinh đều cho rằng học hoá bằng tiếng Anh khó
hơn so với môn Toán và Lý mà lại không có sự thống nhất về giáo trình. Chính vì thế,
có nhiều ý kiến của giáo viên và học sinh đưa ra cụ thể là cần có giáo trình thống nhất
do Bộ giáo dục và Đào tạo ban hành, sát với chương trình Trung học phổ thông để học
sinh dễ dàng tiếp cận kiến thức; nhiều giáo viên cho rằng cần có một lộ trình đào tạo
giáo viên với sự tham gia của các chuyên gia nước ngoài để nâng cao khả năng ngoại
ngữ và cần có chính sách đãi ngộ đặc biệt đối với giáo viên trực tiếp giảng dạy các bộ
môn này.
a. Thuận lợi:
Nước ta đang thực hiện chính sách mở cửa, trên đà hội nhập quốc tế và tăng
cường nguồn đầu tư của các nước trên thế giới. Chính vì thế, chương trình đã bước đầu
đáp ứng được nhu cầu học các môn khoa học bằng ngoại ngữ của học sinh phổ thông,
tạo điều kiện cho các em dễ dàng hội nhập khi du học quốc tế.
b. Khó khăn:
Nhận định về quá trình triển khai giảng dạy các môn tự nhiên bằng tiếng Anh,
hầu hết các trường đều cho rằng chủ trương là cần thiết, tiến bộ, song hiện nay còn quá
thiếu các quy định cụ thể về thời lượng giảng dạy, chuẩn giáo trình, trình độ giáo viên,
chính sách đãi ngộ Ngoài ra, thang bậc đánh giá không rõ ràng cũng là một trong
những nguyên nhân khiến đề án mới dừng ở tính chất hô hào, kêu gọi là chính chứ
chưa thể triển khai như một môn học thực thụ. Điều này vô hình chung đã tạo nên áp
lực, khiến ngay cả những người tổ chức cũng hoài nghi về tính hiệu quả của chương
trình.
Giáo trình giảng dạy các môn khoa học bằng tiếng Anh ở Việt Nam hiện nay
chưa có, một số trường phải cử người sang học tập kinh nghiệm ở trường bạn, về biên
soạn lại giáo trình cho phù hợp rồi mang lên Sở GD-ĐT nhờ các chuyên viên thẩm

Chương 2
23
Hướng dẫn khoa học: PGS.TS CAO CỰ GIÁC
THIẾT KẾ VÀ SỬ DỤNG HỆ THỐNG BÀI TẬP HÓA HỌC LỚP 10 TRUNG
HỌC PHỔ THÔNG BẰNG TIẾNG ANH
2.1Cơ sở thiết kế bài tập hóa học bằng tiếng Anh
2.1.1 Dựa vào cấu trúc chương trình SGK Việt Nam hiện hành
Chương trình Hoá học Phổ thông bao gồm hệ thống kiến thức cơ bản về nguyên tử,
phân tử, các chất và hệ thống kiến thức cơ bản về phản ứng hoá học. Các kiến thức này
được lựa chọn phù hợp với những mục đích dạy học và những nguyên tắc cấu tạo
chương trình Hoá học trường Phổ thông.
Do thời gian và khả năng nhận thức của học sinh bị hạn chế nên chỉ có thể lựa
chọn một số nhỏ các chất đưa vào chương trình Phổ thông để nghiên cứu. Căn cứ để
lựa chọn là dựa vào ý nghĩa về mặt nhận thức và thực tiễn của chúng. Theo tiêu chuẩn
này, sẽ chọn các chất sau đây:
a) Các chất có ý nghĩa to lớn về mặt nhận thức. Dựa trên các chất này sẽ hình
thành được hệ thống các khái niệm, xây dựng được cơ sở các sự kiện để nghiên cứu
các lí thuyết (chẳng hạn: hiđro, oxi; nước; một số kim loại và phi kim; các oxit, axit,
bazơ. muối điển hình).
b) Các chất có ý nghĩa thực hiện to lớn (như phân bón, thuốc trừ sâu, dầu mỏ v.v )
c) Các chất có vai trò quan trọng trong thiên nhiên (các hợp chất của silic và canxi,
chất béo, protit, hiđrocacbon v v ).
d) Các chất giúp học sinh có những biểu tượng về các quá trình công nghệ và sản
xuất hoá học (chất xúc tác, cao su và tơ tổng hợp, chất dẻo, kim cương nhân tạo,
aminoaxit tổng hợp v v ).
Phạm vi các chất trên đây là có hạn, nhưng cho phép dựa trên ví dụ của những chất
đại diện điển hình làm sáng tỏ được những quy luật về thành phần, cấu tạo, tính chất
chung cho mỗi loại chất, chỉ rõ được mặt ứng dụng của Hoá học.
Số lượng các nguyên tố hoá học đưa vào nghiên cứu ở chương trình và sách giáo
khoa Hoá học trường Phổ thông là rất có hạn. Trước hết đó là những nguyên tố của các

trong kĩ thuật và đời sống, có thể nghiên cứu kĩ hơn.
Sắt thuộc phân nhóm phụ nhóm VIII cũng cần được nghiên cứu kĩ, vì nguyên tố
này có tầm quan trọng đặc biệt trong nền kinh tế quốc dân.
25