Website: Email : Tel : 0918.775.368
Lời nói đầu
Việt Nam đang thực hiện cam kết của ASEAN, chơng trình hành động
chung(CAP) của APEC cũng nh việc đàm phán gia nhập WTO, có nghĩa là chúng
ta đã cam kết thực hiện hàng loạt các nghĩa vụ về cải cách sâu, rộng trong cơ câú
và luật lệ hiện hữu, mở cửa kinh tế cho mọi đối tác.
Trong quá trình này, các doanh nghiệp Việt Nam phải là những đội quân tiên
phong để có thể dùng hàng Việt Nam nói thay uy tín Việt Nam trên thị trờng quốc
tế.
Tuy nhiên để đạt tới mục tiêu đó, các doanh nghiệp Việt Nam không thể
không quan tâm tới hoạt động đầu t yếu tố quyết định sự phát triển và cũng là
chìa khoá mở cửa vào thị trờng nớc ngoài.
Thực hiện đầu t theo dự án đang ngày càng khẳng định tầm quan trọng của
nó, bởi nó quyết định đến kết quả thực hiện dự án cũng nh quyết định tính khả thi
của dự án về vốn, kỹ thuật,...Một dự án đầu t đợc thực hiện hay không không
những tác động đến nhà đầu t mà còn ảnh hởng đến sự phát triển chung của nền
kinh tế, đến quy hoạch phát triển ngành, vùng của Chính phủ và đôi khi ảnh hởng
đến sự ổn định chính trị của một quốc gia. Vì vậy công tác thẩm định dự án là rất
quan trọng, nhất là đối với các dự án nhóm A và các dự án vốn đầu t nớc ngoài.
Do nhận thức đợc tầm quan trọng của quá trình thẩm định dự án và nhận thấy
quá trình thẩm định dự án ở Việt Nam còn một số hạn chế, đề tài này xin phân tích
thực trạng cũng nh nguyên nhân của công tác thẩm định các dự án đầu t ở nớc ta,
từ đó đa ra một số giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình thẩm định dự án
đầu t ở Việt Nam.
Do đề tài còn mới mẻ và thời gian nghiên cứu không đợc nhiều, đề án này
không thể không có những thiếu sót, mong nhận đợc sự góp ý của thầy cô và các
bạn.
Qua đề án, tôi xin gửi lời cám ơn TS. Nguyễn Bạch Nguyệt cùng các thầy cô
giáo khác trong Bộ môn đã giúp tôi hoàn thành bài viết này.
Hoàn thiện quy trình thẩm định các dự án đầu t
1

Hoàn thiện quy trình thẩm định các dự án đầu t
2
Website: Email : Tel : 0918.775.368
xét, tính toán toàn diện các khía cạnh kinh tế- kỹ thuật, điều kiện tự nhiên- xã hội,
môi trờng... có liên quan đến quá trình thực hiện đầu t , đến sự phát huy tác dụng
và hiệu quả đạt đợc của công cuộc đầu t , đồng thời dự đoán đợc các yếu tố bất
định sẽ xảy ra trong quá trình thực hiện đầu t, ảnh hởng đến sự thành bại của công
cuộc đầu t ...Mọi tính toán, xem xét này nằm trong giai đoạn chuẩn bị đầu t và kết
quả của nó là dự án đầu t.
Một dự án đầu t bao gồm bốn thành phần chính:
Mục tiêu của dự án: gồm mục tiêu phát triển là những lợi ích kinh tế xã
hội do thực hiện dự án đem lại và mục tiêu trớc mắt là các mục đích cụ thể cần
thiết để thực hiện đợc các mc đích cụ thể của việc thực hiện dự án.
Kết quả: đó là những kết quả cụ thể, có thể định lợng đợc, đợc tạo ra từ các
hoạt động khác nhau của dự án. Đây là điều kiện cần thiết để thực hiện đợc các
mục tiêu của dự án.
Hoạt động: đó là những nhiệm vụ hay hành động đợc thực hiện trong dự án
để tạo ra các kết quả nhất định. Các hoạt động này cùng với lịch biểu và trách
nhiệm hình thành kế hoạch làm việc của dự án
Các nguồn lực: vật chất, tài chính và con ngời cần thiết để doanh nghiệp có
thể tiến hành các hoạt động của dự án. Giá trị hoặc chi phí của các nguồn lực này
tạo thành vốn đầu t của dự án.
Trong bốn thành phần trên thì các kết quả đợc coi là cột mốc đánh dấu sự thành
công hay thất bại của dự án. Vì vậy, công tác thẩm định dự án nói chung và thẩm
định tài chính nói riêng là cần thiết đối với các dự án để có thểe thu đợc các kết
quả khả quan.
2.2. Đặc điểm của dự án đầu t
Dự án đầu t vừa mang tính tổng hợp vừa mang tính chi tiết: dự án là sản
phẩm của sự tổng hợp rất nhiều yếu tố đợc xem xét tính toán trong quá trình lập
dự án đầu t, song dự án cũng mang tính chi tiết vì dự án đòi hỏi phải có sự cụ thể

trọng để chủ đầu t có cơ hội khắc phục những hạn chế về nguồn lực phục vụ đầu t.
Dự án đầu t là kết quả của một quá trình phân tích cẩn thận và chính xác các
yếu tố ảnh hởng tới quá trình thực hiện đầu t. Tiến hành đầu t theo dự án sẽ giúp
chủ đầu t tiết kiệm đợc các nguồn lực nhờ những dự toán chính xác về tiến độ và
vốn đầu t trong dự án đầu t.
Bên cạnh đó, thực hiện đầu t theo dự án tạo ra nhiều điều kiện thuận lợi cho
xây dựng kế hoạch thực hiện đầu t, tổ chức quản lý và bộ máy quản lý để theo dõi,
Hoàn thiện quy trình thẩm định các dự án đầu t
4
Website: Email : Tel : 0918.775.368
đôn đốc và kiểm tra quá trình thực hiện đầu t. Trên cơ sở đó, phát hiện những sai
sót trong thực hiện đầu t so với dự án đầu t hoặc những yếu tố bất hợp lý giữa dự
án đầu t với thực tế thực hiện, để nhanh chóng đa ra các giải pháp khắc phục nhằm
kịp thời đa dự án đạt đợc những mục tiêu đã đặt ra. Dự án đầu t cũng là cơ sở, căn
cứ có ý nghĩa quyết định để các cơ quan quản lý nhà nớc xem xét, phê duyệt và
cấp giấy phép đầu t.
Một đặc điểm quan trọng của dự án đầu t là tính bất định và độ rủi ro cao;
trong khi đó, hoạt động đầu t lại đòi hỏi vốn lớn và thời gian khê đọng dài. Vì vậy,
dự thành bại của một công cuộc đầu t có thể sẽ tạo ra những ảnh hởng tích cực
hoặc tiêu cực kéo theo hàng loạt yếu tố khác thay đổi; giải quyết việc làm, giải
phóng nợ, chiến lợc phát triển dài hạn của chủ đầu t phải điều chỉnh và có thể bị
thay đổi hoàn toàn Thực hiện đầu t theo dự án có thể giúp hạn chế đợc những
rủi ro này bởi một dự án đầu t khả thi phải là khả thi khi mà các yếu tố quan trọng
củâ dự án thay đổi theo hóng bất lợi( giá đầu vào tăng, thị trờng tiêu thụ bị thu
hẹp ) vẫn đạt đ ợc các mục tiêu đã đặt ra của dự án.
Nh vậy, dự án đầu t là kim chỉ nam, là tiền đề vững chắc việc thực hiện các
công cuộc đầu t đạt hiệu quả kinh tế xã hội nh mong muốn. Đầu t theo dự án
là cần thiết tới sự thành bại của công cuộc đầu t cũng nh sự thành bại của công
cuộc đầu t cũng nh sự thành bại của chiến lợc phát triển doanh nghiệp trong dài
hạn.

triển khai dự án.
2. Mục đích thẩm định dự án
Khi một lợng vốn lớn đã bỏ ra đầu t thì việc sửa chữa sai lầm là rất khó.Vậy
mà đa số các dự án đợc thiết lập thờng mang tính chủ quan, nhất là khi xem xét lợi
ích cộng đồng. Chính vì vậy quá trình thẩm định dự án đầu t là cần thiết để phát
hiện và điều chỉnh các khiếm khuyết, phân định rõ trách nhiệm và quyền hạn của
các đối tợng tham gia dự án. Mục đích của quá trình này nhằm:
Là cơ sở để các tổ chức tài chính- tiền tệ, cơ quan quản lý nhà nớc đánh giá
tính hợp lý, kết quả các dự án trên các giác độ khác nhau; từ đó lựa chọn các
phơng án tốt nhất.
Đánh giá tính phù hợp của dự án; tính hợp lý của các tài sản tài chính hình
thành nên vốn đầu t.
Hoàn thiện quy trình thẩm định các dự án đầu t
6
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Giúp các tổ chức tài chính ra quyết định chính xác về cho vay hay tài trợ vốn
cho dự án theo các quan điểm khác nhau.
Giúp các bên liên quan nhìn nhận những hại, lợi của dự án trên các quan điểm
khác nhau để có biện pháp phối hợp, khai thác, khống chế, hạn chế dự án.
Xác định quyền hạn và trách nhiệm của các đối tác tham gia thực hiện dự án.
3. Vai trò của thẩm định.
2.1. Đối với chủ đầu t
Công tác thẩm định sẽ đi sâu phân tích, làm rõ các khía cạnh, các chi tiết của
dự án, giúp lựa chọn, phân tích tốt nhất, mang lại hiệu quả cao nhất hay thậm chí
có thể đa đến việc loại bỏ tất cả các phơng án và đa ra phơng án khả khi hơn.
2.2. Với ngân hàng và các tổ chức tài chính tiền tệ.
Ngân hàng với t cách là nhà tài trợ hoặc nhà cung cấp vốn cho dự án chỉ đầu t
khi biết chắc dự án có hiệu quả, có khả năng hoàn trả( vốn và lãi) đúng thời hạn. Vì
vậy công tác thẩm định dự án đầu t đối với ngân hàng là không thể thiếu. Mặt khác,
công tác thẩm định dự án là cơ sở để ngân hàng xác định tơng đối chính xác số tiền

sử dụng trong quá trình thẩm định DAĐT.
3.1. Phơng pháp so sánh các chỉ tiêu.
Đây là phơng pháp phổ biến và tơng đối đơn giản. Những nội dung có thể
định lợng đợc trong dự án thờng đợc tính toán và thể hiện bằng các chỉ tiêu này. Có
thể sử dụng phơng pháp so sánh các chỉ tiêu của dự án với các chỉ tiêu chuẩn, các hạn
mức, định mức đợc sử dụng để đánh giá tính hợp lý của dự án.
3.2. Phơng pháp phân tích độ nhạy của dự án.
Các chỉ tiêu hiệu quả của một dự án đều đợc tính toán dựa vào các dữ liệu đã
thu thập đợc và các số liệu dự báo. Do đó có thể bị sai lệch nhất là trong một tơng
lai xa khi tình hình khách quan mà chủ yểu là các yếu tố thị trờng có những diễn
biến không phù hợp với những điều mà ta đã dự đoán. Vì vậy khi cần xem xét
tính chất ổn định của các chỉ tiêu đó trớc tình hình thay đổi của thị trờng, chúng ta
phải phân tích độ nhạy của các chỉ tiêu đối với sự thay đổi đó và mỗi một dự án có
độ nhạy cảm khác nhau đối với từng yếu tố tác động tới nó .
3.3. Phơng pháp triệt tiêu rủi ro.
DAĐT biểu hiện một tập hợp những kế hoạch, những dự kiến trong tơng lại
và thời gian từ khi dự án còn bắt đầu hoạt động đến khi hến hạn thờng không phải
Hoàn thiện quy trình thẩm định các dự án đầu t
8
Website: Email : Tel : 0918.775.368
là ngắn. Do đó có nhiều phát sinh ngoài ý muốn và khó tránh khỏi những rủi ro
không dự đoán trớc đợc. Để đảm bảo tính vững chắc, hiệu quả của dự án ngời ta
thờng xác định một số loại rủi ro có thể xảy ra. Từ đó sẽ đa ra đợc biện pháp về
kinh tế hoặc hành chính thích hợp để hạn chế thấp nhất tác động của rủi ro hay
phân tán bớt rủi ro cho các đối tợng có liên quan đến dự án.
3.4. Phơng pháp thẩm định theo trình tự
Thẩm định dự án đợc tiến hành theo một trình tự biện chứng từ tổng quát đến
chi tiết, lấy kết trớc làm tiền đề cho kết luận sau.
4.4. Phơng pháp dự báo
Phơng pháp này sử dụng số liệu dự báo, điều tra thống kê để kiểm tra cung

xét khía cạnh kinh tế - xã hội của dự án.
Các chỉ tiêu thẩm định: Giá trị gia tăng thuần tuý NVA
Giá trị sản phẩm thuần tuý gia tăng quốc gia
Số lao động tăng thêm và số lao động có việc làm
tính trên một đơn vị vốn đầu t
Tác động đến phân phối thu nhập và công bằng xã hội
Tiết kiệm và tăgng nguồn ngoại tệ
Khả năng cạnh tranh quốc tế của sản phẩm
Một số tác động khác
4.5. Thẩm định các chỉ tiêu tài chính dự án đầu t.
Thẩm định tài chính nhằm đánh giá tính khả thi của dự án về mặt tài chính.
Kết quả của quá trình thẩm định này là căn cứ để quyết định dự án có đợc thực
hiện hay không, nhất là đối với dự án sử dụng vốn ngân sách Nhà nớc. Bởi một dự
án hoạt động không thể không đem lại lợi nhuận hoặc lợi nhuận quá thấp không
đủ bù các chi phí cơ hội khác bị mất đi.
Trong giai đoạn hiện nay, hàng năm thu ngân sách từ các doanh nghiệp Nhà
nớc chiếm khoảng 45% tổng thu từ thuế. Vì vậy, đối với các dự án đầu t của
doanh nghiệp Nhà nớc thì quá trình thẩm định tài chính là đặc biệt quan trọng.
Hoàn thiện quy trình thẩm định các dự án đầu t
10
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Vì vậy nghiên cứu công tác thẩm định tài chính các dự án sử dụng vốn trong
nớc nói chung và doanh nghiệp Nhà nớc nói riêng, từ đó đề ra các biện pháp nâng
cao hiệu quả thẩm định là cần thiết.
Các chỉ tiêu thẩm định tài chính: Tỷ suất sinh lời vốn đầu t
Tỷ số lợi ích chi phí (B/C)
Lợi nhuận thuần, thu nhập thuần
(NPV,NFV)
Thời gian thu hồi vốn đầu t (T)
Hệ số hoàn vốn nội bộ (IRR)

có liên quan trớc khi xem xét quyết định.
5.2.3. UBND cấp tỉnh.
Tổ chức tiếp nhận hồ sơ dự án, thẩm định và cấp giấy phép đầu t cho các dự
án đầu t nớc ngoài trong phạm vi đợc phân cấp.
5.2.4. Ban quản lý khu công nghiệp.
Đợc uỷ quyền cấp giấy phép cho các dự án đầu t vào khu công nghiệp, với
điều kiện đợc quy định cụ thể trong các quyết định uỷ quyền của bộ trởng Bộ Kế
hoạch và đầu t cho các ban quản lý khu công nghiệp trên cơ sở đề nghị củâ UBND
cấp tỉnh.
5.2.5. Chủ đầu t.
Thẩm định những dự án t nhân, nếu là công trình xây dựng phải xin giấy
phép của chính quyền địa phơng.
Hoàn thiện quy trình thẩm định các dự án đầu t
12
Website: Email : Tel : 0918.775.368
Phần II
Thực trạng công tác thẩm định dự án
đầu t ở Việt Nam
Các cơ quan có chức năng thẩm định bao gồm: Thủ tớng chính phủ, Bộ và
Sở Kế hoạch - Đầu t, UBND cấp tỉnh và các bộ ngành có liên quan.
I. Về tổ chức thực hiện
Việc tổ chức các hoạt động thẩm định dự án tại các văn phòng thẩm định t-
ơng đối linh hoạt phù hợp với các đặc điểm riêng của từng dự án để đẩy nhanh tiến
độ thực hiện dự án, tiết kiệm thời gian và tiền bạc. Đã có sự phối hợp tốt giã Văn
phòng Thẩm định và các cơ quan hữu quan (Bộ quản lý ngành, UBND, Ban quản
lý KCN, KCX, chủ dự án, tổ chức cho vay vốn, các đối tác, ) trong việc thẩm
định, hoàn thiện, rút ngắn thời gian, nâng cao chất lợng thẩm định.
2. Về chất lợng công tác thẩm định
Nhìn chung công tác thẩm định đánh giá các dự án nhóm A và các dự án đầu
t nớc ngoài là những dự án tơng đối phức táp, liên quan đến nhiều tổ chức, cá

Nguồn: Bộ Kế hoạch và Đầu t
Bảng 2: Số dự án đã trình TTCP
STT Ngành
Năm 2000 Năm 2001
Số dự án Tổng mức ĐT Số dự án Tổng mức ĐT
1 Công nghiệp 39 51439.2 38 72109
2 Nông nghiệp 17 13288.5 14 15501
3 Giao thông vận tải 19 28630.9 24 59027
4 Y tế giáo dục 16 22149.8 18 24514
5 Môi trờng đô thị 9 2013.3 14 10416
6 Các lĩnh vực khác 22 42359.1 67 123975
Tổng cộng 121 160010.8 169 305542
Nguồn: Bộ Kế hoạch và Đầu t
3. Về nội dung thẩm định
Những nội dung thẩm định tại các văn phòng thẩm định tơng đối đầy đủ và
phản ánh đợc những nội dung cần thiết trong đánh giá dự án. Thông qua các nội
dung trên thì các văn phòng Thẩm định có thể đánh giá một cách toàn diện, khách
Hoàn thiện quy trình thẩm định các dự án đầu t
14
Website: Email : Tel : 0918.775.368
quan các mặt cảu dự án. Việc xác định mục tiêu dự án phần nhiều là phù hợp và
không có nhiều sai sót đáng kể, đặc biệt là xác định hiệu quả kinh tế xã hội về mặt
định tính khá đầy đủ là cơ sở vững chắc cho đánh giá dự án.
1.4. Về mặt chuyên môn
Công tác thẩm định dự án đã huy động đợc sự đóng góp tham gia ý kiến của
các Vụ, viện trong Bộ Kế hoạch và Đầu t, những bộ ngành có liên quan, các tổ
chức tài trợ, cho vay vốn, các nhà khoa học, các cơ quan nghiên cứu và quản lý
Nhà nớc, các tổ chức t vấn độc lập, các chuyên gia trong nớc và ngoài nớc tham
gia đóng góp ý kiến về các vấn đề chuyên môn có liên quan. Các ý kiến của các
chuyên gia phản biện, các nhà khoa học, chuyên gia trong lĩnh vực đợc mời tham