B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP.HCM TRN HUNH ÔNG PHNG
CÁC YU T NH HNG N ụ NH S DNG
DCH V NGÂN HÀNG IN T CA KHÁCH
HÀNG: NGHIÊN CU TI A BÀN TNH LONG AN
LUN VN THC S KINH T
Chuyên ngành : Qun tr kinh doanh
Mư s : 60.34.05
LUN VN THC S KINH T
NGI HNG DN KHOA HC
TS. NGUYN VN TÂN
TP. H CHÍ MINH - NM 2014
LI CAM OAN
Tôi xin cam đoan tt c các ni dung ca Lun vn này hoàn toàn đc hình
thành và phát trin t nhng quan đim ca chính cá nhân tôi, di s hng dn
khoa hc ca TS. Nguyn Vn Tân. Các s liu và kt qu có đc trong Lun vn
này là hoàn toàn trung thc.
TÁC GI LUN VN
TRN HUNH ÔNG PHNG
MC LC
2.2.2 Thuyt hành vi có k hoch (TPB) 13
2.2.3 Lý thuyt ph bin s đi mi (TID) 14
2.2.4 Mô hình chp nhn công ngh (TAM) 14
2.2.5 Mô hình chp nhn công ngh m rng (TAM2) 15
2.2.6 Mt s nghiên cu v Ngân hàng đin t 16
2.3 xut mô hình và các gi thuyt nghiên cu 19
2.3.1 Các gi thuyt nghiên cu 19
2.3.2 Mô hình nghiên cu 21
CHNG 3: PHNG PHÁP NGHIÊN CU 23
3.1 Quy trình nghiên cu 23
3.2 Phát trin thang đo nháp 24
3.3 Nghiên cu đnh tính 26
3.3.1 Thit k nghiên cu đnh tính 26
3.2.2 Kt qu nghiên cu đnh tính 27
3.4 Nghiên cu đnh lng 28
3.4.1 Thit k mu nghiên cu 28
3.4.2 Thit k bng câu hi 29
3.4.2.1 Các giai đon thit k bng câu hi 29
3.4.2.2 Phng pháp thu thp d liu 30
3.4.3 Phng pháp phân tích d liu 30
3.4.3.1 ánh giá đ tin cy thang đo bng h s Cronbach’s Alpha 30
3.4.3.2 Phân tích nhân t khám phá 31
3.4.3.3 Phân tích h s tng quan và phân tích hi quy tuyn tính 33
3.4.3.4 Kim đnh Independent sample T-Test và Kim đnh ANOVA 34
CHNG 4: KT QU NGHIÊN CU VÀ THO LUN 36
4.1 Mô t mu kho sát 36
4.2 ánh giá đ tin cy ca thang đo bng h s Cronbach’s Alpha 39
4.3 ánh giá giá tr thang đo thông qua phân tích nhân t khám phá EFA 41
4.3.1 Phân tích nhân t khám phá EFA các bin đc lp 42
4.3.2 Phân tích nhân t khám phá EFA bin ph thuc 42
5.3 Hn ch ca nghiên cu 61
5.4 xut hng nghiên cu tip theo 62
TÀI LIU THAM KHO
PH LC DANH MC T VIT TT
WTO : World Trade Organization (T chc thng mi th gii)
Ebanking : Ngân hàng đin t
NHTT : Ngân hàng trc tuyn
SWIFT : Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication (Hip
hi Vin thông Tài chính Liên ngân hàng Toàn th gii)
dch v Ngân hàng đin t 40
Bng 4.3. Ma trn h s tng quan gia các bin 43
Bng 4.4. Tóm tt kt qu phân tích hi quy 44
Bng 4.5. Kt qu ANOVA 44
Bng 4.6. Trng s hi quy 45
Bng 4.7. Kt qu kim đnh Independent sample T-tesr theo gii tính 49
Bng 4.8. Kt qu kim đnh ANOVA theo đ tui 49
Bng 4.9. Kt qu kim đnh ANOVA theo ngh nghip 50
Bng 4.10. Kt qu kim đnh ANOVA theo thu nhp 50
Bng 4.11. Kt qu kim đnh ANOVA theo thi gian s dng internet 51
Bng 4.12. Tng hp kt qu kim đnh Independent sample T-Test và One-Way
ANOVA 53
DANH MC HÌNH V
Trang
Hình 2.1. Thuyt hành đng hp lý (TRA) 13
Hình 2.2. Thuyt hành vi có k hoch (TPB) 13
Hình 2.3. Mô hình chp nhn công ngh (TAM) 14
Hình 2.4. Mô hình chp nhn công ngh m rng (TAM2) 16
Hình 2.5. Mô hình nghiên cu đ xut ca tác gi 22
Hình 3.1. Quy trình nghiên cu 23
Hình 4.1 Mô hình kt qu nghiên cu 46
Hình 4.2. th tn s Histogram 47
Hình 4.3. th tn s P-P Plot 47
Mt trong nhng đt phá và phát trin mnh m nht ca công ngh thông tin đó
chính là internet. Ngày nay, trên th gii cng nh ti Vit Nam có hàng triu ngi s
dng internet mi ngày phc v cho nhiu mc đích khác nhau. Nhng ng dng ca
nó vô cùng đa dng, đc bit là trong lnh vc thng mi đin t.
Thng mi đin t ra đi đã to ra bc ngoc ln cho kinh doanh hàng hóa và
dch v. Hin nay Vit Nam, Thng mi đin t không ch phc v vào vic
marketing cho doanh nghip mà còn đc bit đn nh là mt hình thc kinh doanh
bán hàng, thanh toán trc tuyn … c bit dch v Ngân hàng đin t trong lnh vc
ngân hàng đang là xu tt yu mà các ngân hàng đu phi thc hin nu mun tn ti
trong tình hình cnh tranh khc lit nh hin nay. Li ích ca dch v này đem li cho
khách hàng và ngân hàng là rt ln, đó chính là s nhanh chóng, chính xác và tin li
trong giao dch; các dch v này cng đem li li ích to ln cho nn kinh t, giúp nc
ta tng bc bt kp vi s phát trin ca th gii.
Hin nay Vit Nam, hu ht các ngân hàng đu đang n lc, phn đu ht mình
đ bt kp tin trình hin đi hóa ngành ngân hàng, đc bit là đang chú trng phát
trin dch Ngân hàng đin t nhm đáp ng yêu cu nâng cao nng lc cnh tranh, hi
nhp và phát trin. Nm trong xu th đó, các ngân hàng thng mi trên đa bàn tnh
Long An cng đang đy mnh đu t k thut, công ngh và các ng dng v mt sn
phm trên nn tng đã xây dng giúp cho khách hàng giao dch đa dng và thun tin.
Tuy nhiên, trong thc tin phát trin dch v ngân hàng đin t trên đa bàn tnh Long
An cng còn nhiu khó khn và hn ch trong vic đa các tin ích này đn tay ngi
s dng. Vi mong mun xác đnh đc các nhân t nh hng đn d đnh s dng 2
dch v ngân hàng đin t và mc đ nh hng ca các nhân t này, t đó đa ra các
gii pháp đ phát trin dch v ngân hàng đin t trên đa bàn tnh Long An.
Xut phát t nhng vn đ thc t trên, tôi đã la chn nghiên cu đ tài “Các yu
t nh hng đn ý đnh s dng dch v ngân hàng đin t ca khách hàng:
Nghiên cu ti đa bàn Tnh Long An”.
Thi gian kho sát: t tháng 6/2014 đn 8/2014
1.4. Phng pháp nghiên cu:
hoàn thành mc tiêu nghiên cu đ ra, nghiên cu đc tin hành theo 2 giai
đon:
- Giai đon 1: Nghiên cu s b bng cách thc hin nghiên cu đnh tính trên
c s nghiên cu v các vn đ lý thuyt tng quan v Ngân hàng đin t (Ebanking),
các mô hình đúc kt t các nghiên cu đi trc trên th gii và trong nc. ng
thi, kt hp vi vic tho lun và tham kho ý kin chuyên gia, nhng ngi có kinh
nghim trong lnh vc ngân hàng nhm thit lp bng hi đ tin hành vic nghiên cu
chính thc tip theo.
- Giai đon 2: Nghiên cu chính thc bng đnh lng nhm mc đích kho sát
các nhn đnh ca nhng khách hàng đã tng bit đn dch v NHTT v nhng nhân t
nh hng đn d đnh s dng Ebanking.
1.5. ụ ngha thc tin ca đ tài:
Nghiên cu đ tài này nhm tìm ra gii pháp thích hp và kh thi đ hoàn thin và
m rng phát trin dch v ngân hàng đin t ti đa bàn tnh Long An, đng thi m
rng thêm sn phm dch v ngân hàng hin đi theo tin trình hin đi hóa ca ngành
ngân hàng, đa nhng sn phm dch v hin đi nht đn vi khách hàng, mang đn
cho khách hàng s tin li nht khi giao dch vi các ngân hàng và giúp nâng cao nng
lc cnh tranh ca các ngân hàng.
1.6. Kt cu lun vn:
Kt cu ca Lun vn bao gm:
Chng 1: Tng quan v đ tài nghiên cu. Gii thiu lý do hình thành nghiên cu,
mc tiêu nghiên cu ca đ tài, đi tng và phm vi nghiên cu, phng pháp nghiên
cu và ý ngha thc tin ca đ tài nghiên cu này. 4
Chng 2: C s lý thuyt ca đ tài nghiên cu. Chng này gii thiu các lý
5
CHNG 2: C S LÝ THUYT CA TÀI NGHIÊN CU
2.1. Tng quan v Dch v Ngân hàng in t
2.1.1. Khái nim v Dch v Ngân hàng in t
Theo Ngân hàng Nhà nc Vit Nam đnh ngha v dch v Ngân hàng đin t là:
“Các dch v và sn phm Ngân hàng hin đi và đa tin ích đc phân phi đn
khách hàng bán buôn và bán l mt cách nhanh chóng (trc tuyn, liên tc 24h/ngày
và 7 ngày/tun, không ph thuc vào không gian và thi gian) thông qua kênh phân
phi (Internet và các thit b truy cp đu cui khác nh máy tính, máy ATM, POS,
đin thoi đ bàn, đin thoi di đng …) đc gi là dch v Ngân hàng đin t.”
Theo giáo trình Marketing ngân hàng (Nguyn Th Minh Hin, 2007): “Ngân hàng
đin t đc hiu là mt mô hình ngân hàng cho phép khách hàng truy cp t xa đn
ngân hàng nhm: thu thp thông tin; thc hin các giao dch thanh toán tài chính, tài
chính da trên các khon lu ký ca ngân hàng; s dng các sn phm dch v mi.
Ngân hàng đin t là h thng kênh phân phi phát trin da trên c s s dng công
ngh thông tin hin đi vào vic t chc cung ng sn phm dch v ngân hàng. Các
giao dch đin t đc thc hin thông qua các phng tin giao dch đin t: Máy
thanh toán ti đim bán hàng (EFTPOS), máy rút tin t đng (ATM), ngân hàng qua
đin thoi, ngân hàng qua mng internet, ngân hàng qua mng ni b.”
Ngoài ra, các dch v v th cng đc các ngân hàng coi là dch v Ngân hàng đin
t. Tuy nhiên, còn mt s các ngân hàng hin nay đang tách riêng nghip v th, mt
phn vì đây là loi hình ngân hàng đin t đu tiên phát trin ti Vit Nam nhm mc
đích huy đng vn.
2.1.2. c đim ca dch v Ngân hàng đin t
a dng và phong phú các loi hình dch v
Nh đã bit, các kênh phân phi truyn thng có danh mc sn phm rt đa dng
nhm tha mãn mt cách tt nht nhu cu ca khách hàng, đng thi đ phân tán ri
ro.
Dch v Ebanking là kênh phân phi tn ti song song vi nhng kênh phân phi
truyn thng. Tùy theo tng giai đon phát trin ca hot đng ngân hàng đin t ti
trình x lý giy t, in n phc tp và tn kém v thi gian, chi phí 7
2.1.3. S phát trin ca dch v Ngân hàng đin t các nc trên th gii và
Vit Nam
2.1.3.1. S phát trin ca dch v Ngân hàng đin t các nc trên th gii
Ngân hàng đin t đc ra đi là nh vào s phát trin mnh m ca thng mi
đin t. Trong bi cnh cnh tranh ngày càng khc lit gia các ngân hàng vi nhau đã
buc h phi luôn tip cn vi các thành tu ca khoa hc k thut, đ phc v tt hn
nhu cu ngày càng đa dng ca khách hàng.
Ln đu tiên vào nm 1989, Ngân hàng Wellfargo ti M tin hành cung cp dch v
ngân hàng qua mng, cho đn nay đã có rt nhiu công trình nghiên cu, th nghim
và xây dng h thng Ngân hàng đin t đ đáp ng nhu cu ngày càng đa dng ca
khách hàng. Tuy cng có thành công và tht bi nhng nhìn chung h thng ngân hàng
đin t đã phát trin qua các giai đon sau:
- Website qung cáo (Brochure – Ware): ây là giai đon phát trin đu tiên và là
hình thái đn gin nht ca ngân hàng đin t, hu nh tt c các ngân hàng đu bt
đu xây dng h thng ngân hàng đin t t hình thái này. giai đon này, các ngân
hàng s tin hành xây dng mt website qung cáo, trên đó đng ti các thông tin v
ngân hàng, các sn phm và dch v ca ngân hàng mà ngân hàng cung cp cng nh
các thông tin ch dn liên lc … Mi giao dch ngân hàng vn đc thc hin qua các
kênh truyn thng. Thc cht, đây ch là hình thc qung cáo mi bên cnh các kênh
truyn thng nh báo chí, truyn hình …
- Thng mi đin t (E-Commerce): Ngân hàng s dng internet nh mt kênh
phân phi mi cho các sn phm, dch v truyn thng nh xem thông tin tài khon,
giao dch chng khoán… Internet ch đóng vai trò là dch v cng thêm đ to điu
kin thun li cho khách hàng trong vic kim tra giao dch tài chính đã thc hin.
- Qun lý đin t (E-Business): Trong hình thái này, các x lý c bn ca ngân hàng,
c khách hàng và ngi qun lý đu đc tích hp trên internet và các kênh phân phi
hàng khác.
Bc phát trin tip theo ca dch v ngân hàng đin t là thanh toán qua internet bt
đu t nm 2008 vi ngân hàng tiên phong là Techcombank. Techcombank cng là
ngân hàng TMCP đu tiên đc NHNN cp phép cho cung cp dch v E-banking
thc th theo tiêu chun quc t ra th trng và đc bit là khách hàng bán l. 9
Các kênh giao dch qua ATM, POS cng đc các ngân hàng đu t và hình thành
h thng chuyn mch th nh là Smartlink, Banknet, VNBC. Khách hàng s dng th
ngày càng ph bin.
Vi công ngh khá ging nhau cho phép bo mt hai lp (OTP), hàng lot ngân hàng
trong nm 2009 tung ra dch v thanh toán trc tuyn thông qua dch v internet . n
nay mt s ngân hàng nh Techcombank, MBBank, Vietcombank … đã bt đu ng
dng công ngh cho phép khách hàng thanh toán qua đin thoi di đng.
Hin nay theo thng kê thì đa s các ngân hàng trên toàn quc đã trin khai dch v
ngân hàng đin t, đc bit là khi ngân hàng TMCP có s bc phá rt mnh trong
mng dch v này.
2.1.4. Các sn phm ca dch v Ngân hàng đin t
S phát trin mnh m ca công ngh thông tin đã nh hng rõ nét đn s phát trin
ca công ngh ngân hàng. Hin nay, nhiu nc trên th gii và Vit Nam dch v
Ngân hàng đin t đã phát trin mnh m, đa dng v loi hình sn phm dch v.
Thc cht, Dch v Ngân hàng đin t là vic thit lp mt kênh trao đi thông tin
tài chính gia khách hàng và Ngân hàng nhm phc v nhu cu s dng dch v ngân
hàng ca khách hàng mt cách thc s nhanh chóng, an toàn và thun tin. Hin nay,
dch v Ngân hàng đin t đc các Ngân hàng thng mi Vit Nam qua các kênh
chính sau:
2.1.4.1. Ngân hàng trên mng internet (Internet banking):
Internet banking cung cp các dch v ngân hàng qua internet, đây cng là kênh phân
phi rông khp các sn phm dch v ca ngân hàng ti khách hàng. Vi máy tính kt
và nn tng công ngh Web (Web base) thông qua h thng máy ch, mng internet,
máy tính con ca khách hàng, thông tin tài chính s đc thit lp, mã hoá, trao đi và
xác nhn yêu cu s dng dch v. Mc dù có mt s khác bit, nhng nhìn chung quy
trình s dng dch v Home banking bao gm các bc c bn sau:
- Bc 1: Thit lp kt ni, khách hàng kt ni máy tính ca mình vi h thng
máy tính ca ngân hàng qua mang internet, sau đó truy cp vào trang Web ca ngân
hàng phc v mình. Sau khi kim tra và xác nhn khách hàng, khách hàng s đc
thit lp mt đng truyn bo mt và đng nhp vào mng máy tính ca ngân hàng. 11
- Bc 2: Thc hin yêu cu dch v, khách hàng có th s dng rt nhiu dch
v Ngân hàng đin t phong phú và đa dng nh truy vân thông tin tài khon, chuyn
tin, thanh toán đin t … và rt nhiu dch v trc tuyn khác.
- Bc 3: Xác nhn giao dch, kim tra thông tin và thoát khi mng. Khi giao
dch đc hoàn tt, khách hàng kim tra li giao dch và thoát khi mng, nhng thông
tin chng t cn thit s đc qun lý, lu tr và gi đn khách hàng khi có yêu cu.
2.1.4.3. Ngân hàng qua mng di đng (Mobile banking/ SMS banking):
Cùng vi s phát trin ca mng đin thoi di đng, các ngân hàng thng mi đã
nhanh chóng ng dng nhng công ngh mi này vào dch v ngân hàng.
Mobile banking/SMS banking cho phép khách hàng có th thc hin các dch v qua
đin thoi di đng. Các dch v hin đang cung cp qua kênh này bao gm:
- Truy vn thông tin tài khon, thông tin ngân hàng
- Chuyn khon ni b
- Thanh toán hóa đn đin, nc, đin thoi,…
- Thanh toán th tín dng
- Mua hàng trc tuyn (mi ch có Techcombank, DongA bank)
2.1.4.4. Ngân hàng qua đin thoi (Phone banking):
Phone banking là dch v ngân hàng theo đó khách hàng có th mi lúc - mi ni
dùng đin thoi c đnh, di đng đu có th nghe đc các thông tin v sn phm dch
đc cung cp các dch v ca ngân hàng mà không phi trc tip đn ngân hàng.
Do d liu tp trung nên khách hàng có tài khon ti bt k chi nhánh nào cng có
th gi vào mt s đin thoi c đnh ca trung tâm này đ đc cung cp mi thông
tin chung và thông tin cá nhân. Khác vi Phone banking ch cung cp các loi thông
tin đã đc lp trình sn, Call center có th linh hot cung cp thông tin hoc tr li
thc mc ca khách hàng. Nhc đim ca Call center là phi có ngi trc 24/24 gi.
Các dch v Call center cung cp:
- Cung cp các thông tin v sn phm dch v ca ngân hàng nh tin gi thanh
toán, lãi sut, t giá …
- T vn trc tip khi khách hàng gi đn nhm gii đáp, ghi nhn thc mc ca
khách hàng liên quan ti sn phm, dch v và cht lng phc v khách hàng. 13
Hành đng
thc s
D đnh
hành vi
Nim tin và s
đánh giá
Nim tin theo
chun mc và
đng c thúc đy
Thái đ
Quy chun
ch quan
Hành đng
thc s
D đnh
hành vi
(Ngun: Ajzen, 1985) 14
Bin bên
ngoài
Cm nhn hu
dng
Cm nhn d
s dng
Thái đ
D đnh
S dng
Theo thuyt TPB, D đnh không ch b tác đng bi hai nhân t là thái đ và quy
chun ch quan mà còn bi nhân t th ba là s kim soát hành vi cm nhn, nó đi
din cho các ngun lc cn thit ca mt ngi đ thc hin mt công vic bt k, đ
cp đn tài nguyên sn có, nhng k nng, c hi cng nh nhn thc ca riêng tng
ngi hng ti vic đt kt qu.
Mô hình TPB đc xem nh ti u hn mô hình TRA trong vic d đoán và gii
thích hành vi ca ngi tiêu dùng trong cùng mt ni dung và hoàn cnh nghiên cu.
2.2.3. Lý thuyt ph bin s đi mi (TID)
Lý thuyt này xem xét s nh hng ca 2 yu t: tính tng thích và li th đi
vi vic chp nhn mt công ngh. Trc đây, mô hình này ch yu áp dng trong
nghiên cu nhân khu hc, giáo dc, tip th, truyn thông, (Rogers 1962, 1983,
1995). Hin nay đc s dng rng rãi trong các nghiên cu đi mi công ngh.
Ph bin đc đnh ngha là “quá trình mà mt s đi mi, theo thi gian đc
truyn đi qua các kênh gia các thành viên trong xã hi” (“S đi mi là tt c nhng
gì đc cm nhn là mi đi vi mt cá nhân nào đó” (Rogers, 1995)
cho ngi s dng nh thc hin nhim v ngày càng tng ( Van der Heijden, 2004).
Trong bi cnh này, li ích hng th xut phát t ý ngha ca nim vui đang đc
hng trong quá trình s dng không đc xem xét là mt vn đ quan trng.
Th 2, TAM đc thit k da trên các tình hung ngi s dng công ngh b các
t chc bt buc áp dng trong các hot đng hàng ngày ca h. Nhng ngi tr tin
cho các chi phí cn thit cho vic s dng công ngh không phi là nhân viên trc tip
s dng nó. c bit, trong nhiu trng hp, mc đích ca vic áp dng và s dng
công ngh đc xác đnh bi các t chc theo chin lc kinh doanh ca h. Tuy
nhiên, theo Zeithaml, giá tr ca ngi s dng nhn thc và đánh giá cao sau khi tiêu
th sn phm hoc dch v ca h là nhng li ích thu đc và nhng tn tht mt đi
(tin t và phi tin t) cn thit đ b ra đ đa ra quyt đnh cui cùng là chp nhn
mua hoc s dng (Zeithaml, 1988). TAM ch tp trung vào các khía cnh li ích t
vic s dng công ngh.