B GIÁO DCăVẨăẨOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.H CHÍ MINH
***

PHM TH BÍCH TRÂM
NGHIÊN CU CÁC YU T NHăHNGăN
LI NHUN CAăNGỂNăHẨNGăTHNGăMI
C PHN XUT NHP KHU VIT NAM

LUNăVNăTHCăSăKINHăT

TP.H CHÍ MINH - NMă2013 LIăCAMăOAN

Tác gi xină camă đoană lună vnă thcă să kinhă t: "Nghiên cu các yu t nh
hng đn li nhun ca Ngân hàng thng mi c phn Xut Nhp Khu Vit
Nam" là kt qu ca quá trình hc tp nghiêm túc và là công trình nghiên cu khoa
hcăđc lp ca riêng bn thân tác gi.
Nhng s liu, kt qu nêu trong lunăvnălƠătrungăthc, có ngun gc rõ ràng;
đc trích dn và có tính k tha, phát trin t các tài liu, tp chí, các công trình
nghiên cuăđƣăđc công b, các website Kt qu nghiên cu ca lunăvnăchaă
tngăđc công b trong bt k công trình nghiên cu khác.
Tôi xin chu hoàn toàn trách nhim v liăcamăđoanăcaămìnhătrc nhng quy
đnh caănhƠătrng.

Tp.H ChíăMinh,ăngƠyă ăthángă ănmă2013
Ngiăcamăđoan
Phm Th Bích Trâm MC LC
TRANG PH BÌA
LIăCAMăOAN
MC LC
DANH MC CH CÁI VIT TT

22. Nng lc qun tr điu hành 12
23. Chính sách phát trin ngun nhân lc 13
24. Ch trng v đu t đ phát trin công ngh ngân hàng 13
25. Các yu t khách quan 13
26. Các yu t kinh t 13
27. Các yu t chính tr - pháp lut 14
28. Yu t khoa hc, công ngh 15
29. TNG QUAN CÁC NGHIÊN CUă TRCă ỂYă V CÁC YU T
TÁCăNGăN LI NHUN NGÂN HÀNG 15
30. Các nghiên cu trên th gii 15
31. Samina Riaz, Ayub Mehar (2011) 16
32. Deger Alper và Adem Anbar(2011) 16
33. Khizer Ali, Muhammad Farhan Akhtar và Hafiz Zafar Ahmed (2011)
17
34. Andreas Dietricha và Gabrielle Wanzenried (2010) 17
35. Fadzlan Sufian (2010) 18
36. Sufian và Habibullah (2009) 19
37. Bennaceur và Goaied (2008) 19
38. Kosmidou, Pasiouras và Tsaklanganos (2007) 20
1.3.1.9 Panayiotis P.Athanasoglou, Sophocles N.Brissimis và Matthaios
D.Delis (2005) 20
39. Các nghiên cu ti Vit Nam 21
40. Nghiên cu ca Phan Th Hng Nga (2011) 21
41. Nghiên cu ca Phm Hu Hng Thái 22
42. Nghiên cu ca Ngô Phng Khanh (2013) 22

Kt lunăChngă1 24

CHNGă 2:ă ÁNHă GIÁă CÁCă YU T NHă HNGă N LI
NHUN CAăNGỂNăHẨNGăTHNGăMI C PHN XUT NHP

2.2.2.5 T l tài sn sinh li 42
o ÁNHă GIÁă CÁCă YU T NHă HNGă N LI NHUN NGÂN
HÀNG TMCP XUT NHP KHU VIT NAM 42
2.3.1ăánhăgiáăcácăyu t nhăhngăđn li nhun ca Ngân hàng TMCP
Xut Nhp Khu Vit Nam 42
2.3.1.1 Nng lc tài chính ca Ngân hàng 42
2.3.1.2 Nng lc qun tr điu hành ti Eximbank 46
2.3.1.3 Ngun nhân lc và chính sách nhân s 47
2.3.1.4 Nng lc công ngh 48
2.3.1.5 Yu t kinh t 49
2.3.1.6 Yu t chính tr - pháp lut 50
2.3.2 Kho sát các yu t nhăhngăđn li nhun ca Ngân hàng TMCP
Xut Nhp Khu Vit Nam 51
2.3.2.1 D liu nghiên cu 51
2.3.2.2 Mô hình nghiên cu 52
2.3.2.3 Phng pháp nghiên cu 56
2.3.2.4 Kt qu nghiên cu 58
2.3.3 Tóm tt kt qu nghiên cu 67
Kt lunăChngă2 69

CHNGă3:ăGII PHÁP KIM SOÁT CÁC YU T TÁCăNGăN
LI NHUN CA NGÂN HÀNG TMCP XUT NHP KHU VIT
NAM 70
3.1ăNHăHNG PHÁT TRIN NGÂN HÀNG TMCP XUT NHP KHU
VIT NAM 70
3.1.1 Tm nhìn phát trin 70
3.1.2 Mc tiêu phát trin 71

3.1.3ănhăhng phát trin caăEximbankăđn 2015 và tmănhìnăđn 2020
70

LN : Li nhun
MB :ăNgơnăhƠngăTMCPăQuơnăđi
NH : Ngân hàng
NHNN :ăNgơnăhƠngănhƠănc
NHTM : NgơnăhƠngăthngămi
NHTW :ăNgơnăhƠngătrungăng
NV : Nhân viên
RRTD : Ri ro tín dng
STB :ăNgơnăhƠngăTMCPăSƠiăgònăthngătín
TCB : Ngân hàng TMCP K thngăVit Nam
TCTC : T chc tài chính
TCTD : T chc tín dng
TMCP :ăThngămi c phn
VCB : Ngân hàng TMCP NgoiăthngăVit Nam DANH MC BNG BIU

Trang
Bng 2.1: Ngun huy đng vn ca Eximbank 27
Bng 2.2: Doanh s mua bán ngoi t 30
Bng 2.3: Thu nhp lãi ca Eximbank 32
Bng 2.4: Chi phí lãi 33
Bng 2.5: Thu nhp ngoài lãi ca Eximbank 35
Bng 2.6: Chi phí d phòng ri ro tín dng 36
Bng 2.7: Li nhun ca các ngân hàng nm 2011, 2012 38
Bng 2.8: T l sinh li hot đng 41

Hình 2.6: S liu đu t tài chính 31
Hình 2.7: C cu ngun thu nhp t lãi ca Eximbank 33
Hình 2.8 và hình 2.9 : C cu chi phí lãi 34
Hình 2.10: Thu nhp lãi thun ca Eximbank 35
Hình 2.11: Chi phí ngoài lãi ca Eximbank 36
Hình 2.12: Tình hình li nhun ca Eximbank 37
Hình 2.13: ROA ca Eximbank 39
Hình 2.14: ROA ca các Ngân hàng nm 2011, 2012 39
Hình 2.15: ROE ca Eximbank 40
Hình 2.16: ROE ca các Ngân hàng nm 2011, 2012 40
Hình 2.17: T l thu nhp lãi, ngòai lãi cn biên 40
Hình 2.18: T l tài sn sinh li ca Eximbank 42
Hình 2.19: Vn ch s hu các ngân hàng tính đn 31/12/2012 43
Hình 2.20: Vn ch s hu và vn điu l ca Eximbank 44
Hình 2.21: Tng tài sn ca các ngân hàng đn ngày 31/12/2012 46
Hình 2.22: C cu nhân s ca Eximbank đn ngày 31/12/2012 47
Hình 2.23: Din bin lm phát Vit Nam 49
Hình 2.24: Tc đ tng trng kinh t Vit Nam 50
Hình 2.25: Biu đ bin thiên ca các bin 60
Hình 2.26: Xu hng bin thiên ca tng bin trong mô hình 61 - 1 -
LI M U

1. TÍNH CP THIT CAă TÀI
CùngăviăvicătrăthƠnhăthƠnhăviênăthă150ăcaăTăchcăthngămiăThăgii,ăhă
thngăngơnăhƠngăVităNamăđƣăcóărtănhiuăthayăđi.ăNhiuăngơnăhƠngăđcăthƠnhălpă
(baoăgmătrongăvƠăngoƠiănc),ănhiuădchăvăngơnăhƠngăđcăcungăcp,ădoăđóăkháchă
hƠngăcóănhiuălaăchnăhnăchoănhuăcuăcaăh.ăHiănhpăkinhătăqucătăcóăthăđcă

 Tìm hiu các yu t nhăhngăđn li nhun ngân hàng và mcăđ nhăhng ca
mi yu t đn kt qu li nhun ngân hàng ti Ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu
VităNamătrongăgiaiăđon 2006 ậ 2012.
 S dng kt qu nghiên cuăđ xut mt s kin ngh đi vi tình hình li nhun
ca Ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu Vit Nam trong thi gian ti.

3. IăTNG NGHIÊN CU
 Li nhun ca Ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu Vit Nam
 Các yu t nhăhngăđn li nhun ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu Vit Nam.

4. PHM VI NGHIÊN CU
 Trênă că s phân tích các s liu t các báo cáo tài chính riêng và các báo cáo
thng niên ca Ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu Vit Namăquaăcácănmăt 2006
đnă2012ăđ xácăđnh các yu t nhăhngăđn li nhun ngân hàng.

5. PHNGăPHÁPăNGHIểNăCU
 gii quyt các ni dung nghiên cu nêu trên, daătrênăcăs phân tích các bài
nghiên cuătrongăvƠăngoƠiănc, tác gi s dngăphngăphápăphơnătíchăđnh tính
vƠăđnhălng trong vic phân tích.
- Phngăphápăphơnătíchăđnh tính (thng kê, so sánh).
- Phngăphápăphơnătíchăđnhălng bng mô hình hi quy tuyn tính. S dng
phn mmăphơnătíchăEviewsăđ phơnătíchătngăquan,ăphơnătíchăhi quy, đánhăgiáă
mcăđ phù hp ca mô hình, kimăđnh các gi thuytầ.ă

- 3 -
D liuăphơnătíchăđc ly t báoăcáoătƠiăchínhăriêng,ăbáoăcáoăthng niên ca
Ngân hàng TMCP Xut Nhp Khu Vit Nam t nmă2006ăđnănmă2012.ăD liu
kinh t vămôăđc ly t www.tradingeconomics.com/vietnam và các ngun tin cy
khác.


NHUN CA NGỂNăHẨNGăTHNGăMI

1.1 LI NHUN CAăNGỂNăHẨNGăTHNGăMI
1.1.1 Khái nim v li nhun:
1.1.1.1 Khái nim:
Li nhun (profit) là phn thngădăcònăli sau khi tngăchiăphíăđc tr vào
tngădoanhăthu,ăvƠălƠăcăs đ tính thu và chi tr c tc. Là mtăcáchăđoălng tt
nht s thành công ca mt doanh nghip. (businessdictionary.com)
Li nhun là phn tài snămƠănhƠăđuătănhn thêm nh đuătăsauăkhiăđƣătr điă
cácăchiăphíăliênăquanăđnăđuătăđó,ăbaoăgm c chiăphíăcăhi hay là phn chênh
lch gia tng doanh thu và tng chi phí. Trong doanh nghip, li nhun là phn
chênh lch gia giá bán và chi phí sn xut.
Trong tài liu "What determines the profitability of banks? evidence from Spain"
ca Antonio Trujillo-Ponce cóăđnhăngha Li nhun ca Ngân hàng thngămi là
khon chênh lchăđcăxácăđnh gia tng thu nhp và tng chi phí phi tr. Li
nhun là cn thit cho mtăNHTMăđ duy trì hotăđng liên tc và chi tr c tc cho
các c đông.ăVƠănóăcngăquanătrng cho các nhà qun lý biăvìănóăđm bo mt t
l vn linh hotăhn,ăngayăc trong bi cnhămôiătrng kinh doanh riăroăcaoăhn.ă
Vy li nhun ca NHTM có th hiu là phn thu nhp còn li sau khi tr điăcácă
khon chi phí phát sinh trong hotăđng kinh doanh ca Ngân hàng.

1.1.1.2 Vai trò ca li nhun ngân hàng
Th nht: Li nhun là ch tiêu chtălng tng hp phn ánh kt qu hotăđng
kinh doanh ca toàn h thng ngân hàng. Thông qua vic phân tích tình hình thc
hin ch tiêu li nhun caăngơnăhƠng,ăngi qun lý có th xemăxétăđánhăgiáăcác
mt hotăđng kinh doanh ca ngân hàng t đóă cóă th đaă raă cácă k hoch, các
quytăđnh qun lý.

- 5 -
Th hai: Li nhun là ngun tài chính quan trngăđ ngân hàng thc hin vic

thu t phí (phí bo lãnh, phí m L/C,ăphíăthanhătoánầ);ăthuăt kinh doanh ngoi t,
vàng bc (chênh lch giá mua bán, hoa hng mua h, bán h); thu t kinh doanh
chng khoán (mua, bán h, bo qun h, chênh lch giá mua bán); thu t liên doanh,
thu pht, thu khác.
Nhiu khonăthuăđc tính bng t l phíăđi vi doanh s phc v ví d nhă
phí chuyn tin, phí m L/Cầ
Vi s phát trinătheoăhngăđaădng hóa và s h tr ca công ngh thông tin,
các dch v khácă(ngoƠiăchoăvayăvƠăđuăt)ăkhôngăngng phát trinălƠmăgiaătngăcácă
khon thu khác trong thu nhp,ă đc bită đi vi các ngân hàng ln gnă nhă cácă
trung tâm tin t. Nhiu loi trong nhng hotăđng này ít riăroăhnăchoăvayăvƠăđu
t,ăsongăđòiăhi trang thit b hinăđi.
Các nhân t nhăhng trc tip ti thu nhp khác là s đaădng hóa các loi
dch v ca ngân hàng, chtălng dch v vƠămôiătrng thun li cho s phát trin
các dch v này.
1.1.2.2 Tng chi phí ca NHTM:
Tng chi tr lãi:
Tng chi tr lãi = Tng chi tr lãi cho các khon tin lãi ca khách + Tng chi tr lãi
t các khonăđiăvay
Chi tr lãi là các khon chi ln nht caăngơnăhƠngăvƠăcóăxuăhngăgiaătngădoă
giaătngăquyămôăhuyăđngăcngănhăk hnăhuyăđng (lãi sut cao hnăkhiăk hn
huyăđngădƠiăhn).ăTin giăthng chim t trngăcaoăhnănênălƣiătr tin gi là b
phn ch yu trong chi tr lãi. Lãi sut ca các khonăvayăcaoăhnălƣiăsut tin gi
(vi cùng k hn) nuăngơnăhƠngăgiaătngăvayăchiăphíătr lãi s giaătng.
Chi tr lãi ph thucă vƠoăquyămôăhuyăđng, cuătrúcăhuyăđng, lãi sut huy
đng và hình thc tr lãi trong k.ăChiălƣiăđc tính cho tng ngày da trên s dă
ca các s tin gi, hoc các hpăđngăđiăvayăvƠălƣiăsutăđc áp dng cho mi loi
s dăđó.ăDo ngân hàng có nhiu loi tin gi vi các lãi sut khác nhau, các lãi sut
nƠyăthngăđcăthayăđi nên vic tính lãi hàng ngày rtăkhóăkhn.ăHnăna, phn
ln các khon n ca ngân hàng là có k hn. S lãi tính hng ngày cho mi hp



- 8 -
gia các ngân hàng vi nhau.

1.1.3.2 T l thu nhp trên tng tài sn (ROA):

ROA là ch tiêuăđánhăgiáăcôngătácăqun lý tài sn ca ngân hàng, cho thy kh
nngătrongăquáătrìnhăchuyn tài sn ca ngân hàng thành thu nhp ròng.
Mi quan h ca ROE và ROA: Trongăđó:ă Vy ROE = (ROA x1)/ t s đònăby tài chính
. ng thc này cho thy, t s
li nhun vn ch s hu chính là tích s gia t s li nhun trên tài sn, và nghch
đo ca t s đònăby tài chính caăngơnăhƠng,ăcònăđc gi là h s s dng vn
ch s hu.
Mi quan h trên cho thy thu nhp ca mt ngân hàng rt nhy cm vi
phngăthc tài tr tài sn (s dng nhiu n hnăhayănhiu vn ch s huăhn).ă
Mt ngân hàng có ROA thp vn có th đt ROE  mc cao nu s dng nhiu n
(gm c tin gi ca khách hàng), và s dng ti thiu vn ch s hu trong quá
trình tài tr tài sn.
NgoƠiăra,ăROEăcònăđc phân tích minh ha bng công thc sau:

- 9 - Trongăđó:ăthuănhp hotăđng bao gm thu nhp lãi và thu nhp ngoài lãi.

t l này gim, s làm gim mc thu nhp hin ti ca ngân hàng.

Trongăđó:ăTng tài sn sinh li bao gm các khon cho vay, các khon cho thuê,
đuătăchng khoán (hay bng tng tài sn ậ tài sn không sinh li).
1.2 CÁC YU T NHă HNGă N LI NHUN CA NGÂN HÀNG
THNGăMI
1.2.1 Các yu t ch quan ca ngân hàng
1.2.1.1 Nng lc tài chính ca ngân hàng:
Nngălc tài chính là yuătăthăhinăquyămôăhotăđngăcaăngơnăhƠng.ăTrongăxuă
thăhiănhpăvƠăphátătrin,ătìnhăhìnhăcnhătranhăgayăgtătrongălnhăvcătƠiăchínhă ă giaă
cácăNgơnăhƠng,ăcácăngơnăhƠngăđƣăkhôngăngngămărngăquyămôăhotăđng,ăđaădngă
hóaăsnăphmăđăchimăthăphn,ănơngăcaoănngălcăcungăcpădchăvăvƠătoăraănhiuă
tinăíchăchoăkháchăhƠng.ăNngălcătƠiăchínhăthăhinăquaăcácăchătiêuăsau:ă
 Vn ch s hu:
Vn ch s hu ca NHTM là toàn b ngun vn thuc s hu ca ngân hàng,
ca các thành viênătrongăđi tác liên doanh hoc các c đôngătrongăngơnăhƠng.ăVn
ch s hu bao gm hai b phn: vn ch s huăbanăđu và vn ch s hu hình
thành trong quá hotăđng.

- 11 -
Vn ch s hu có vai trò hp th nhng khon thua l ln phát sinh không
tínhătrc, nhmăcngăc lòng tin và to kh nngăchoăngơnăhƠngătip tc duy trì và
phát trin hotăđng. Vn ch s hu ln s giúp các ngân hàng d vt qua nhng
tn tht nghiêm trng và cho phép ngân hàng áp dng chinălc kinh doanh mo
him, tc chp nhn riăroăcaoăhnăvƠăkh nngăsinhăliăcaoăhn,ătrongăkhiăđóăvn
ch s hu thp s làm gimătínhănngăđng ca Ngân hàng. Lut các TCTD quy
đnhăngơnăhƠngăkhôngăđc cho vay quá 15% vn ch s huăđi vi mt khách
hàng, vi mc vn lnăđngănghaăvi vic ngânăhƠngăđc phép cho vay nhng d
án ln, t đóălƠmătngăquiămôătínădngăvƠătngăquiămôătng tài sn.
 Ngun vn huy đng t khách hàng:

côngătácăhuyăđng vn là mt mng hotăđng ln ca các NHTM và nó quytăđnh
rt lnăđn thành công hay tht bi trong kinh doanh ca ngân hàng.
 Cht lng tài sn có
Ngân hàng kinh doanh tin t di hình thcăhuyăđng, cho vay và cung ng
các dch v thanh toán. Vì vyăđ tngătrng tng tài sn s không ch ph thuc
vào s tngătrng ca tài sn mà còn ph thuc vào s tngătrng ca ngun vn
ca ngân hàng.
Tài sn ca ngân hàng bao gm tài sn sinh li và tài sn không sinh li. Quy
mô,ăcăcu, chtălng tài sn s quytăđnhăđn s tn ti và phát trin ca NHTM.
Khiănóiăđnătngătrng ca tng tài snălƠănóiăđn quy mô hotăđng tín dng và
hotăđngăđuăt.ăChtălng tài sn là mt ch tiêu tn hp nói lên kh nngăbn
vng v tƠiăchính,ănngălc qun lý ca mt NHTM.
Qui mô và chtălng tài snăđcăđánhăgiáăthôngăquaăcácăch tiêu: tcăđ tngă
trng ca tng tài sn, t trng tài sn sinh li trong tng tài sn,ătínhăđaădng hóa
trong tài sn, tcăđ tngătrng ca tngădăn, t trngădăn cho vay trên tng tài
sn, t l n quá hn, t l n xu, chính sách phân loi n và trích lp d phòng ri
ro tín dng, t l d phòng gim giá chng khoán, mcăđ ri ro ca các khon cam
kt ngoi bng,ầ.
1.2.1.2 Nng lc qun tr điu hành
NngălcălƣnhăđoăcaănhngăngiăđiuăhƠnhănhăhngărtălnăđnăhotăđngă

- 13 -
caăngơnăhƠng.ăNngălcălƣnhăđoăphnăánhăkhănngăđăraăvƠălaăchnănhngăchină
lcăkinhădoanhăphùăhp,ămangăliăhiuăquăcaoănhtănhăcácăchinălcăvăhotăđngă
huyăđngăvn,ăcpătínădng,ăhotăđngăthanhătoán,ădchăv,ătăchcăbămáy,ầăcácăquyă
trìnhăvăqunălỦănh:ăqunălỦătƠiăsnăcó,ăqunălỦăriăroătínădng,ăqunălỦăriăroăthanhă
khon,ăriăroălƣiăsut,ầăTăđóătoănênămtăchunămcăchoăhotăđngăngơnăhƠngăthíchă
nghiădnăviăphngăthcăqunătrăhinăđi.ăNgcăli,ălƣnhăđoăkhôngăscăso,ănhyă
bén,ăkhôngănmăbt,ăđiuăchnhăhotăđngăngơnăhƠngătheoăkpăcácătínăhiuăthôngătină
thătrng,ăkhôngăsădngănhơnăviênăđúngăsătrng, ădnăđnălƣngăphíăcácăngună

vay ca ngân hàng, to ra ri ro tín dngăvƠătngăchiăphíătríchălp d phòng,ădoăđóă
làm gim li nhun ca ngân hàng.
Trongăgiaiăđon nn kinh t phát trin năđnh, doanh nghipălƠmănătt,ăcóăcă
hi m rng hotăđng sn xutăkinhădoanh,ădoăđóănhuăcu vay vnăngơnăhƠngătngă
lên.ăTrongăgiaiăđon này, thu nhpăbìnhăquơnăđuăngiăđc ci thin s lƠmătngă
nhu cuătiêuădùngă ă trongădơnăc,ăđiu này khin cho hotăđng cho vay tiêu dùng
ca các ngân hàng phát trin.ăNgc li, khi nn kinh t suy thoái, doanh nghip
hotăđng kém hiu qu, nhu cu vay vn ngân hàng gimăđi,ăgơyăraătìnhătrngădă
tha,  đng vn, hotăđng tín dng caăngơnăhƠngădoăđóăcngăb thu hp li. Thu
nhp thc t caăngiălaoăđng gim, nhu cu tiêu dùng b tht cht, tin nhàn ri
đ gi ngân hàng không còn na,ăđiu này không ch nhăhngăđn hotăđng cho
vay tiêu dùng mà còn nhăhngăđn nghip v huyăđng vn ca ngân hàng.
 Lm phát:
T l lm phát hngănmăđoălng tcăđ tngătrongăch s giá tiêu dùng ca
hàng hoá và dch v. Lm phát nh hngăđn giá tr thc ca doanh thu và chi phí.
Nu t l lmăphátăđc d báo, các ngân hàng có th điu chnh lãi sutăđ tngă
doanhăthuăcaoăhnăchiăphí.ăNgc li, nu t l lm phát không d báo, các ngân
hàng có th không có nhngăđiu chnh thích hp lãi sut mà chi phí có th tngă
nhanhăhnăsoăvi doanh thu.
1.2.2.2 Các yu t chính tr - pháp lut
Mi thành phn kinh t đu phiăđm bo hotăđng trong khuôn kh ca pháp
lut.ăNgơnăhƠngăđc bităđnănhălƠălnhăvc cha đng ri ro rt ln, do vy mà

Trích đoạn ng 2.13: Chi phí nhân viên ng 2.14:Tóm tt các bin ca mô hình

---