BăGIÁOăDCăVẨăẨOăTO
TRNGăIăHCăKINHăTăTP.ăHăCHệăMINH
LÊ MINH TÙNG
GIIăPHÁPăTệNăDNGăNGỂNăHẨNG
IăVIăSăPHÁTăTRIN NỌNGăNGHIP
NÔNG THÔN TRểNăAăBẨNă
TNHăVNHăLONG
LUNăVNăTHCăS
THẨNHăPHăHăCHệăMINHă– NMă2012
BăGIÁOăDCăVẨăẨOăTO
TRNGăIăHCăKINHăTăTP.ăHăCHệăMINH
Mc lc
Danh mc các bng biu
Danh mc các t vit tt
LIăMăU 1
CHNGă1:ăCăSăLụăLUN, VAI TRÒ CAăTệNăDNGăNGỂNăHẨNGă
IăVIăPHÁTăTRINăNỌNGăNGHIP, NỌNGăTHỌNăăVITăNAM 7
1.1 Vaiătròăca nôngănghip, nông thônăăVităNam 7
1.1.1 Khái nim, đc đim ca nông nghip - nông thôn 7
1.1.1.1 Nông nghip và nhng đc trng ca nó 7
1.1.1.2 Kinh t nông thôn và nhng đc trng ca c cu kinh t nông
thôn 8
1.1.2 Các nhân t nh hng đn phát trin nông nghip, nông thôn 9
1.1.3 Vai trò ca nông nghip, nông thôn Vit Nam 11
1.2. Vaiă tròă caă tínă dngă ngơnă hƠngă điă viă quáă trìnhă phátă trin nông
nghip, nôngăthônăăVităNam 12
1.2.1 Tín dng ngân hàng và đc đim ca tín dng ngân hàng 12
1.2.1.1 Tín dng, bn cht và chc nng ca tín dng 12
1.2.1.3 c đim ca tín dng ngân hàng 14
1.2.1.3 c đim ca tín dng ngân hàng đi vi sn xut nông nghip 15
1.2.2 Vai trò ca tín dng ngân hàng trong quá trình phát trin nông nghip,
nông thôn 16
1.3ăMiăliênăhăgiaătínădngăngơnăhƠngăđiăviăsăphátătrinănôngănghipă
nông thôn 21
1.4ăSăcnăthităphpăcpătínădngăngơnăhƠngăđiăviăsăphátătrinănôngă
nghipănông thôn 21
1.4.1 y nhanh tc đ phát trin ca nn kinh t 21
1.4.2 Tác đng và nh hng ln đi vi tình hình lu thông tin t 22
1.4.3 Góp phn nâng cao thu nhp ngi dân và li nhun ngân hàng 22
1.4.4 Góp phn hn ch cho vay nng lưi 22
1.4.5 Khuyn khích vic s dng các dch v tin ích ca ngân hàng 23
2.3.3 Tình hình cho vay 44
2.3.3.1 D n cho vay theo loi tin 45
2.3.3.2 D n cho vay theo thi gian 46
2.3.3.3 D n phân theo ngành kinh t 46
2.3.4. V cht lng tín dng 47
2.3.5 ánh giá chung tình hình hot đng ngân hàng 47
2.2.5.1 Nhng mt đc 47
2.2.5.2 Nhng mt cha đc 48
2.4 Tìnhă hìnhă đuă tă vnă phátă trină nôngă nghipă nôngă thônă tnhă Vnhă
Longăgiaiăđonă2007- 2011 49
2.4.1 Vn đu t t ngân sách nhà nc 49
2.4.2 Vn t có ca các doanh nghip và ngi nông dân 50
2.4.3 Vn tín dng ngân hàng 50
2.5 PhơnătíchătìnhăhìnhăhotăđngătínădngăNgơnăhƠngăđiăviăphátătrină
nôngănghip, nôngăthônătrênăđaăbƠn 52
2.5.1 Mt s chính sách tín dng ngân hàng đi vi phát trin nông nghip
nông thôn 52
2.5.2 Thc trng cho vay phc v phát trin nông nghip, nông thôn trên đa
bàn tnh Vnh Long giai đon 2007-2011 55
2.5.2.1 Doanh s cho vay và d n cho vay 55
2.5.2.2 D n phân theo đi tng vay vn 56
2.5.2.3 D n theo thi gian 60
2.5.2.4 D n phân theo thành phn kinh t 60
2.5.3 N xu cho vay nông nghip, nông thôn 62
2.5.3.1 N xu theo thành phn kinh t 63
2.5.3.2 N xu và t l n xu theo đi tng vay vn 64
2.6 Nhngătnăti, hnăchăvà nguyên nhân 65
2.6.1 Nhng tn ti hn ch 66
2.6.1.1 Tn ti v mng li hot đng 65
2.6.1.2 Nhng tn ti trong huy đng vn 66
DANHăMCăCÁCăBNGăBIU
BNG Trang
Bng 2.1: Giá tr tng sn phm GDP phân theo khu vc kinh t giai đon 2007-
2011 30
Bng 2.2: Sn lng và din tích cây cây lúa giai đon 2007-2011 34
Bng 2.3: Sn lng và din tích cây n qu giai đon 2007-2011 34
Bng 2.4: Sn lng và din tích cây màu giai đon 2007-2011 35
Bng 2.5: Sn lng thy sn giai đon 2007-2011 37
Bng 2.6: Loi hình các TCTD trên đa bàn Tnh 41
Bng 2.7: Tình hình huy đng vn ca các NHTM trên đa bàn giai đon 2007-
2011 42
Bng 2.8: Doanh s và d n cho vay ca các NHTM trên đa bàn 45
Bng 2.9: D n cho vay theo ngành kinh t 46
Bng 2.10: Tình hình n xu và t l n xu ca các NHTM trên toàn tnh Vnh
LIăCAMăOAN
Tôi xin cam đoan lun vn này là công trình nghiên cu ca cá nhân tôi,
đc thc hin trên c s nghiên cu lý thuyt, kho sát và di s hng dn
khoa hc ca TS. Bùi Vn Trnh.
Các s liu và nhng kt qu trong lun vn là trung thc, cha tng đc
công b trong bt k mt công trình nghiên cu nào.
Tácăgiălunăvn
NHNN Ngân hàng nhà nc
NHTM Ngân hàng thng mi
NHTMCP Ngân hàng thng mi c phn
NHTMNN Ngân hàng thng mi nhà nc
NSNN Ngân sách Ngà nc
PGD Phòng giao dch
QTDNDCS Qu tín dng nhân dân c s
TCTD T chc tín dng
TCKT T chc kinh t
TDN Tng d n
UBND y ban nhân dân
USD ô-la M
1
LIăMăU
1.ăLụăDOăCHNăăTẨI
Nông nghip, nông dân, nông thôn có v trí chin lc trong s nghip công
nghip hóa, hin đi hóa, xây dng và bo v T quc, là c s và lc lng quan trng
đ phát trin kinh t - xư hi bn vng, gi vng n đnh chính tr, đm bo an ninh, quc
phòng; gi gìn, phát huy bn sc vn hóa dân tc và bo v môi trng sinh thái ca đt
nc.
Kinh t nông nghip nhng nm qua có nhiu tin b vt bc, chuyn dch theo
hng tng công nghip, dch v, ngành ngh, kt cu h tng kinh t - xư hi đc tng
cng. Nhng nhìn chung vn còn nhiu tn ti mt s mt hn ch nh: Nông nghip
phát trin cha bn vng, sc cnh tranh thp, vic chuyn dch c cu kinh t và đi mi
cách thc sn xut trong nông nghip còn chm, ph bin vn còn là sn xut nh.
Vnh Long có v trí đa lý thun li, nm trung tâm khu vc đng bng sông Cu
trong thi gian thc tp làm lun vn thc s.
2.ăMCăTIểUăNGHIểNăCUăCAăăTẨI
2.1 Mc tiêu chung
Mc tiêu chung ca đ tài này là phân tích thc trng hot đng tín dng Ngân
hàng đi vi phát trin nông nghip, nông thôn ca các NHTM trên đa bàn tnh Vnh
Long đ có cn c đ xut các gii pháp v tín dng ca các NHTM thúc đy lnh vc
kinh t nông nghip, nông thôn Tnh nhà phát trin.
2.2 Mc tiêu c th
- Phân tích tình hình c bn ca h thng các NHTM trên đa bàn tnh Vnh Long;
- Phân tích thc trng tình hình hot đng tín dng Ngân hàng đi vi phát trin
nông nghip, nông thôn trên đa bàn tnh Vnh Long;
3
- xut mt s gii pháp đ tín dng Ngân hàng thúc đy phát trin kinh t nông
nghip, nông thôn tnh Vnh Long.
3. IăTNGăVẨăPHMăVIăNGHIểNăCU
3.1ăiătngănghiênăcu ca đ tài này là s tác đng ca ngun tín dng ca các
Ngân hàng thng mi đi vi s phát trin nông nghip, nông thôn trên đa bàn tnh
Vnh Long.
3.2 Phmăviănghiênăcu:
- Phmăviăvăkhôngăgian:ă tài đc thc hin trên c s thông tin đc thu thp
t các các Chi nhánh Ngân hàng thng mi, NHCSXH, QTDNDCS trên đa bàn tnh
Vnh Long.
- Phmăviăvăthiăgian:
+ Thông tin s dng trong đ tài này là s liu đc ly t nm 2007 đn nm
2011;
+ tài này đc thc hin và hoàn thành trong thi gian t tháng 10 nm 2011
đn tháng 10 nm 2012.
4.ăPHNGăPHÁPăNGHIểNăCU
- Phngăphápăchnă vùngănghiênăcu: bao gm 18 chi nhánh NHTM, 01 chi
nghip nông thôn trong s nghip CNH, HH.
Chng 2: Phân tích thc trng hot đng tín dng đi vi phát trin nông nghip
nông thôn ca h thng các NHTM trên đa bàn tnh Vnh Long
Chng 3: Các gii pháp v tín dng ngân hàng phát trin nông nghip nông thôn
trên đa bàn tnh Vnh Long.
5
7.ăLTăKHOăTẨIăLIUăNGHIểNăCU
Thi gian qua, vic nghiên cu tín dng ngân hàng phát trin nông nghip, nông
thôn đư đc nhiu tác gi quan tâm. Do nhng hn ch v thông tin và điu kin nghiên
cu, di đây tác gi xin nêu mt s công trình nghiên cu có liên quan đn lun vn.
- Tác gi Nguyn Quc Nghi (2010), Trng i hc Cn Th, trong công trình
nghiên cu “Gii pháp tín dng đáp ng nhu cu phát trin nông nghip nông thôn
Vit Nam”, đư cung cp c s lý lun v vai trò ca tín dng Ngân hàng đi vi phát trin
nông nghip, nông thôn cng nhng phân tích thc trng hot đng cung cp tín dng
khu vc nông nghip, nông thôn Vit Nam t đó nêu lên mt s kin ngh nhm tng
cng các hot đng tín dng đáp ng nhu cu phát trin nông nghip, nông thôn. Tuy
nhiên, công trình trên vi ni dung nghiên cu trên phm vi toàn quc. Do đó, vic vn
dng vào thc tin tnh Vnh Long ht sc khó khn.
- Tác gi Nguyn Trung Trinh (nm 2009) trong lun vn Thc s v “Tín dng
ngân hàng đi vi s phát trin nông nghip, nông thôn tnh Vnh Long”.
Lun vn nghiên cu lý lun c bn v tín dng ngân hàng, vai trò tín dng Ngân
hàng phát trin nông nghip, nông thôn.
tài s dng d liu th cp t các báo cáo S ban ngành trong tnh t đó, phân
tích thc trng tín dng ngân hàng đu t ngành nông nghip nông thôn giai đon 2005-
2008, đng thi nêu lên nhng tn ti, hn ch trong quá trình đu t vn tín dng. T đó
đa ra các gii pháp c bn góp phn phát trin nông nghip nông thôn tnh Vnh Long.
Tuy nhiên, lun vn cha đ cp các chính sách tín dng tác đng s tng trng
cho vay trong nông nghip, nông thôn, các ngun vn đu t cho s phát trin nông
nghip nông thôn, cng nh do s phát trin kinh t - xã hi tnh Vnh Long tng thi
Chngă1
CăSăLụăLUN,ăVAIăTRọăCAăTệNăDNGăNGỂNăHẨNGăIăVIă
PHÁTăTRINăNỌNGăNGHIPăNỌNGăTHỌNăăVITăNAM
1.1ăVAIăTRọăCAăNỌNGăNGHIP,ăNỌNGăTHỌNăăVITăNAM
1.1.1ăKháiănim,ăđcăđimăcaănôngănghip,ănôngăthôn
1.1.1.1 Nông nghip và nhng đc trng ca nó
+ăKháiănim: nông nghip là mt ngành sn xut vt cht, là mt b phn cu
thành ca nn kinh t quc dân. Trong nn kinh t quc dân đó, nông nghip có mi quan
h bin chng vi các ngành khác trc ht là công nghip, thng mi và dch v trong
mt chnh th có tính h thng.
Nông nghip theo ngha hp bao gm: Trng trt và chn nuôi, theo ngha rng
còn bao gm c lâm nghip và ng nghip.
+ăcătrngănôngănghip:
- Sn xut nông nghip đc tin hành trên đi bàn rng ln, phc tp và ph
thuc vào điu kin t nhiên nên mang tính khu vc rõ rt. đâu có đt đai và lao đng
thì đó có th tin hành sn xut nông nghip. Song mi vùng, mi quc gia có điu
kin đt đai và thi tit–khí hu rt khác nhau. Do các điu kin đó đư làm cho nông
nghip mang tính khu vc rt rõ rt.
- Trong sn xut nông nghip, rung đt là t liu sn xut ch yu không th thay
th đc. t đai là điu kin cn cho tt c các ngành sn xut nhng ni dung kinh t
li rt khác nhau. i vi công nghip, giao thông… đt đai là c s nn móng, trên đó
xây dng các nhà máy, công xng, đng giao thông… đ con ngi điu khin máy
móc, các phng tin vn ti hot đng. Trong nông nghip, đt đai có ni dung kinh t
khác, nó là t liu sn xut ch yu không th thay th đc nu thiu đt đai thì mi hot
đng nông nghip không th thc hin đc.
8
- i tng ca sn xut nông nghip là c th sng - cây trng và vt nuôi. Các
loi cây trng và vt nuôi phát trin theo quy lut sinh vt nht đnh (sinh trng, phát
quan h gn bó hu c vi nhau theo mt t l nht đnh v mt lng và cht. Có đc
trng:
Mt là: Mang tính khách quan và đc hình thành do s phát trin ca lc lng
sn xut và quan h sn xut.
Hai là: Không ngng vn đng bin đi, phát trin theo hng ngày càng hp lý,
hoàn thin và có hiu qu.
Ba là: Bao gm tng th nhiu ngành ngh khác nhau cùng tn ti và phát trin.
Trong đó ngành ngh truyn thng phát trin mnh.
Bn là: Các thành phn kinh t phát trin nh l không đng b ch yu còn mang
tính t cung t cp.
Nm là: Chuyn dch c cu kinh t nông thôn là mt xu hng tt yu và là mt
điu kin nhm thúc đy mnh quá trình hi nhp.
1.1.2ăCácănhơnătănhăhngăđnăphátătrinănôngănghip,ănôngăthôn
Nông nghip là mt ngành sn xut vt cht quan trng ca nn kinh t quc dân.
S phát trin nông nghip, nông thôn ph thuc vào nhiu yu t đa dng và phc tp. Có
th phân chia thành các nhóm c bn sau:
- Nhân t vn: cng nh mi ngành sn xut vt cht khác, sn xut nông nghip
mun hot đng và phát trin đc thì phi có vn. Vn tham gia vào tt c các khâu
trong quá trình sn xut. Sn xut mun tin trin đu và thun li thì s đáp ng vn đ
và kp thi là có tính quyt đnh. Hin nay nn sn xut nông nghip nc ta còn trình
đ thp, lc hu, lao đng th công còn ph bin, c s h tng nông thôn còn thp kém
10
vì th, vn chính là nhân t quan trng hàng đu rt cn thit. Tín dng ngân hàng đư
đang và s là ngun cung ng vn cho yêu cu phát trin nông nghip, nông thôn.
- iuăkinătănhiên: đi tng sn xut nông nghip là nhng sinh vt sng, nó
tn ti và phát trin theo quy lut t nhiên gn lin vi điu kin t nhiên. Chính vì th
mà điu kin đt, khí hu, thi tit có ý ngha rt to ln. Nu điu kin thun li thì gim
đc chi phí cho nhng yu t đu vào mà vn to ra đc sn phm có đ ri ro thp,
nu không thun li tht bát nh mt mùa, thiên tai dn đn sn lng gim và phí tng
cho s phát trin là tng cung lng thc cho nn kinh t quc dân, bng sn xut lng
thc hoc nhp khu.
Nông nghip có vai trò quan trng trong vic cung cp các yu t đu vào cho
công nghip và khu vc thành th. Trong giai đon đu ca CNH phn ln dân c sng
bng nông nghip, khu vc nông thôn thc s là ngun nhân lc d tr di dào cho khu
vc công nghip và thành th. Trên c s đó nhà kinh t hc Lewis đư xây dng thành
công mô hình chuyn dch lao đng t khu vc nông nghip sang công nghip…
Khu vc nông nghip là ngun cung cp vn ln nht cho s phát trin kinh t,
nht là giai đon đu ca công nghip hoá, bi vì đây là khu vc ln nht xét v c lao
đng và sn phm quc dân. Ngun vn t nông nghip có th đc to ra bng nhiu
cách nh: tit kim ca nông dân đu t vào các ngành phi nông nghip, thu nông
nghip, ngoi t thu đc do xut khu nông sn…trong đó thu có v trí quan trng nht.
Nông nghip và nông thôn là th trng tiêu th ln ca công nghip. hu ht
các nc đang phát trin, sn phm công nghip, bao gm các t liu tiêu dùng và t liu
sn xut đc tiêu th ch yu da vào th trng trong nc mà trc ht là khu vc
nông nghip nông thôn.
Nông nghip đc coi là ngành đem li ngun thu ngoi t ln. Xu hng chung
các nc trong quá trình công nghip hoá, giai đon đu giá tr xut khu nông, lâm
12
nghip, thu sn chim t trng cao trong tng kim ngch xut khu và t trng đó s
gim dn cùng vi s phát trin cao ca nn kinh t.
Nông nghip và nông thôn có vai trò to ln, là c s trong s phát trin bn vng
ca môi trng. Trong thc t hin nay khi công ngh càng phát trin thì vn đ ô nhim
môi trng càng tr nên nghiêm trng. Do vy nông nghip nông thôn đóng vai trò quan
trng trong vic bo v môi trng cng nh phát trin bn vng.
Nông thôn là vùng quan trng trong vic phát trin các ngành ngh truyn thng.
Trong nn kinh t hi nhp nông thôn là ni cung cp nhng mt hàng truyn thng quan
trng cho th trng trong nc cng nh th trng nc ngoài.
1.2ă VAIă TRọă CAă TệNă DNGă NGỂNă HẨNGă Iă VIă QUÁă TRỊNHă PHÁTă
điu kin cho s ra đi ca các công c lu thông tín dng nh: thng phiu, k phiu
ngân hàng, các loi séc, các phng tin thanh toán hin đi nh th tín dng th thanh
toán… cho phép thay th mt s lng ln tin mt lu hành, nh đó làm gim bt các
chi phí có liên quan nh in tin, đúc tin, vn chuyn bo qun tin…
Vi s hot đng ca tín dng, đt bit là tín dng ngân hàng đư m ra mt kh
nng ln trong vic m tài khon và giao dch thanh toán thông qua ngân hàng di các
hình thc chuyn khon hoc bù tr cho nhau nh đó va cho phép gii quyt nhanh
chóng các quan h kinh t, va thúc đy quá trình y to điu kin cho nn kinh t - xã
hi phát trin
Nh hot đng tín dng mà các ngun vn đang nm trong xư hi đc huy đng
đ s dng cho nhu cu sn xut và lu thông hàng hóa s có tác dng tng tc đ chu
chuyn vn trong phm vi toàn xư hi
Ba là, Chc nng phn ánh và kim soát các hot đng kinh t: Chc nng này
là h qu ca hai chc nng trên:
14
S vn đng ca vn tín dng, phn ln gn lin vi s vn đng ca vt t, hàng
hóa, chi phí trong các c s sn xut kinh doanh, các t chc kinh t, h cá th qua đó tín
dng không nhng là tm gng phn ánh hot đng kinh t, thông qua đó thc hin vic
kim soát các hot đng nhm ngn chn các hin tng tiêu cc nh lưng phí, vi phm
pháp lut… trong hot đng sn xut kinh doanh ca các doanh nghip.
1.2.1.3 c đim ca tín dng ngân hàng
i tng ca tín dng ngân hàng là vn tin t ngha là ngân hàng huy đng vn
và cho vay vn bng tin. Trong tín dng ngân hàng các ch th đc xác đnh mt cách
rõ ràng, trong đó ngân hàng là ngi cho vay còn các doanh nghip t chc kinh t cá
nhân là ngi đi vay. Tín dng ngân hàng mang tính cht sn xut kinh doanh gn vi
hot đng sn xut kinh doanh ca các doanh nghip, vì vy trong quá trình vn đng và
phát trin ca tín dng ngân hàng không hoàn toán phù hp vi quá trình phát trin sn
xut và lu thông hàng hóa.
Các hình thc tín dng ngân hàng: Tín dng ngân hàng là hình thc tín dng ch